De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Diagnose en behandeling van hartfalen in 2005 Practische aspecten UNIVERSITEIT GENT Johan De Sutter Cardiologie UZ Gent.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Diagnose en behandeling van hartfalen in 2005 Practische aspecten UNIVERSITEIT GENT Johan De Sutter Cardiologie UZ Gent."— Transcript van de presentatie:

1 Diagnose en behandeling van hartfalen in 2005 Practische aspecten UNIVERSITEIT GENT Johan De Sutter Cardiologie UZ Gent

2 Deel 1 Diagnostiek van hartfalen

3 Casus 1, vrouw 69 jaar Voorgeschiedenis –2001 myocardinfarct waarvoor primaire PTCA, sedertdien op ACE-inhibitor en statine Huidige klachten –Sneller moe –Kortademig bij het boodschappen doen

4 Casus 2, vrouw 68 jaar Voorgeschiedenis –Mild COPD –Arteriele hypertensie waarvoor calcium antagonist –Artrose beide knieën waarvoor behandeling met Brufen Huidige klachten –Hartkloppingen bij inspanning –Dicrete oedemen thv beide voeten

5 Casus 2, vrouw 70 jaar Voorgeschiedenis –Diabetes type 2 sedert 5 jaar –Obesitas (BMI 30 kg/m²) Huidige klachten –Kortademig bij trappen opgaan en zwaarder huishoudelijk werk

6 Definitie van chronisch hartfalen (aan 1 en 2 moet altijd voldaan zijn) ESC guidelines, Eur Heart J Symptomen van hartfalen (in rust of tijdens inspanning) en 2.Objectief bewijs van cardiale dysfunctie in rust (bij voorkeur adhv echocardiografie) en 3. Klinische respons of behandeling gericht op hartfalen (bv diuretica of nitraten)

7 Bealngrijkste risicofactoren voor hartfalen man vrouw Hypertensie Linkerventrikel Hypertrofie Myocardinfarct Diabetes Levy et al, Framingham Study, NEJM 1996

8 Systolic heart failure Jessup et al, NEJM 2003;348:

9 Diastolic heart failure Jessup et al, NEJM 2003;348:

10 Diastolic heart failure

11 Characteristics of heart failure patients EuroHeart Failure Survey 2004 preserved LVEFDepressed LVEF (n=3158) (n=3658) LVEF (%)5633* Age7167* Women (%)5529* Women > 70 y (%)3517* Hypertension (%)5950* Diabetes (%)2628 Ischemic HD (%)5969* Chronic AF (%)2523* Admission - internal medicine (%)4232* - cardiology (%)5163* * : p<0.01

12 COPD and heart failure 450 patients with « COPD » 20% COPD - HF + 80% COPD + 20% COPD + HF + 60% COPD + HF - 40% undetected and untreated HF mainly preserved LVEF !

13 Decreasing One-Year Mortality From Heart Failure in Sweden: Data From the Swedish Hospital Discharge Registry to 2000 One - Year Mortality % (n=140,087) Age Cohort % decrease Conclusion: “…The improvement coincides with the establishment of ACE-inhibitors and beta- blockers as beneficial pharmacological therapies.... … in non-study populations”

14 Hartfalen: morbiditeit en kosten 50% van HF patienten hebben 3 of meer co- morbiditeiten 1 HF patienten nemen gemiddeld 6 medicaties 1 Hospitalisaties –Voornaamste oorzaak van hospitalisaties bij 65-plussers –1/3 wordt binnen de 6 maanden heropgenomen Kosten –Europa: 2% van het totale gezondheidszorg budget 2 –Deel van het HF budget voor hospitalizaties: 60-70% 2 –Meer dan de helft van de heropnames zijn te vermijden 3,4 1 English M and Mastream M. Crit Care Nurse 1995;18: Sharpe N. Heart failure management, Martin Dunitz Ltd Vinson et al. J of the American Geriatric Society 1990;38: Michalsen et al. Heart 1998;80:437-41

15 Hartfalen : Symptomen Kortademigheid Moeheid, Verminderde inspanningstolerantie Vochtopstapeling : perifere oedemen (enkels, presacraal), lever, longen, opgezette halsvenen Nachtelijke hoest, Paroxysmale nachtelijke dyspneu Hartkloppingen Vermagering, cachexie

16 Hartfalen : Symptomen en kliniek Symptomen - Sensitief. Dyspneu. Moeheid. Oedemen - Specifiek. Orthopneu. PND Kliniek - Sensitief. Tachycardie. Crepitaties. Perifere oedemen - Specifiek. V. jug. Opzetting. Gallopritme

17 Hartfalen : NYHA-indeling NYHA 1 : Geen beperking, geen hinder in dagelijks leven NYHA 2 : Milde beperking inspanningscapaciteit. Geen hinder in rust, maar moeheid, hartkloppingen of dyspnoe bij inspanning NYHA 3 : Sterke beperking inspanningscapaciteit Klachten bij geringe inspanning NYHA 4 : Klachten in rust en toename bij de minste inspanning

18 Hartfalen : Aanvullende onderzoeken Labo (anemie, nierfunctie, electrolieten, leverstuwing, SK-testen) ! hypo Na + en nierfalen ECG (opsporen AMI, ritmestoornissen (VKF), LVH,…) (LV dysfunctie zelden bij een normaal ECG) RX thorax (cardiomegalie CTI>50%, upper lobe diversion, interscissuraal vocht, Kerley-B, pleuravocht) BNP (?)

19 ECG / RX thorax Electrocardiogram - 12 afl. ECG is zelden normaal bij patiënten met HF - Voorwand infarct en LBBB zijn predictief voor een gedaalde LVEF RX thorax - zinvol bij de oppuntstelling - Toegenomen CTI (kan afwezig zijn bij acuut of diastolisch HF) - Evaluatie van LV vullingsdrukken (niet betrouwbaar bij de individuele patiënt)

20 Echocardiografie, gouden standaard Diagnostische waarde : - kwalitatieve evaluatie LV functie - kwantitatieve evaluatie LV functie - evaluatie remodelling van het LV - opsporen secundaire M-klep regurgitatie - evaluatie diastolische functie - opsporen morfologische afwijkingen (klep,…) Prognostische waarde (remodelling, secundaire MR) Follow-up waarde (respons op behandeling) Open access >< geïntegreerde echo cor

21 Echocardiography and diagnosis of heart failure Congestive heart failure ? NoYes Systolic HF Diastolic HF Ischemic HD Valvular HD …. Hypertension Diabetes ….

22 Acute Deterioratie bij CHF : Waarom ? Cardiale factoren : - atriale fibrillatie - brady- of tachyaritmieen - M- en/of T-klep regurgitatie - ischemie - ongecontroleerd hypertensie - longembool - AV-fistel Patiënt gebonden factoren : - non compliance - ethylgebruik Niet cardiale factoren : - gebruik van farmaca - infectie - anemie - ongecontroleerde diabetes - obesitas - COPD - nierinsufficientie - schildklierlijden - zwangerschap - Vit B 1 deficientie (beri-beri) - hitte en koude

23 Medicatie die te vermijden is of slechts met voorzichtigheid te gebruiken NSAID en COXIBS Klasse I antiarrhytmica Calcium antagonisten Tricyclische antidepressiva Lithium Corticosteroiden

24 Deel 2 De behandeling van hartfalen

25 Behandeling HF : Preventie (1) Primaire preventie coronaire atheromatose (dieet, lichaamsbeweging, rookstop, hypercholesterolemie…) Accurate diagnose en behandeling van diabetes en hypertensie Behandeling van ischemisch hartlijden met vooral vroegtijdige aanpak van het acuut myocardinfarct Correcte aanpak kleplijden en congenitale afwijkingen Behandeling van uitlokkende factoren (ethyl, thyroied,…) Moduleren van progressie (asymptomatisch => CHF)...

26 De behandeling van hypertensie heeft een dramatisch effect op de incidentie van hartfalen StudieNleeftijd BD BD redproc abs (mmHg) (mmHg)RR RR STOP /102 22/1051% 2.4% SHEP /77 12/453% 2.3% Syst-EUR /86 10/529% 2.5%

27 Behandeling HF : Algemeen (2) Regelmatige gewichtscontrole (! >2kg in 1-3d), vermagering Zoutbeperking (<3g/d), vochtinname (< 1,5 l/d) indien NYHA III-IV ! Cave zoutsubstituten (K+ rijk) ACEI Preventie – Nicotine stop – Ethyl stop (of beperking) – Mijden van obesitas (BMI >30 kg/m²) Griep-en pneumococcen vaccinatie (niet bewezen bij CHF) Seksuele activiteit – PDE-5 inhibitoren niet aangewezen bij gevorderd hartfalen of nitraten inname – Contraceptie counceling (NYHA III-IV) : pil vs IUD (!kunstklep, antico) Rust en beweging – Rust enkel bij acuut hartfalen of gedecompenseerd hartfalen – Dagelijkse activiteiten stimuleren die geen symptomen induceren – Trainingsprogramma voor hartfalen aanbevelen voor NYHA II-III – Mijden sociale isolatie, zo nodig werkaanpassing

28 Medical therapy in heart failure 2005 NYHAFor survival/morbidityFor symptoms IACE/ARB, BBL post MIreduce/stop diuretics IIACE/ARB, BBLdiuretics if fluid Anti-aldosterone post MIretention IIIACE/ARB, BBL+ diuretics Anti-aldosterone+ digitalis IVACE/ARB, BBL+ diuretics Anti-aldosterone+ digitalis (+inotropic support)

29 Effecten van medicatie op 1 jaars mortaliteit bij mild tot matig hartfalen SOLVD-T 1991 CIBIS CHARM ADDED 2003 ACE + BBL+ ARB Digoxine Diuretica

30 Effecten van medicatie op 1 jaars mortaliteit bij ernstig hartfalen RALES 1999 COPERNICUS 2002 CARE-HF Ald + BBL+ CRT Digoxine Diuretica ACE

31 Waar staan we in 2005 ? Effect van een 3-voudige behandeling met een ACE inhibitor, beta-blocker and aldosterone antagonist. Based on SOLVD, MERIT and EPHESUS (for NYHA II) and CONSENSUS, COPERNICUS and RALES (for NYHA III/IV). Cleland, Eur J Heart Fail, 2003

32 One-Year Mortality After Admission for First Hospitalization for Heart Failure in % MenWomen Swedberg et al. ACC 2003

33 CHF : ACE inhibitoren (1) Nut : - Eerstelijnsbehandeling bij gedaalde LV functie (EF < 40-45%) (A), met reductie mortaliteit, minder symptomen en betere inspanningstolerantie - Titratie tot target dosis in gecontroleerde studies (A), of titratie ngl symptomen (C)

34 CHF : ACE inhibitoren (4) Dosis : ! onderdosering Controle nierfunctie en electrolieten : - vooraf, na 1-2 weken, 3m, en om de 6m - bij dosisverandering - meer frequent bij nierfalen (crea > 2.5 mg/dl), ondervulling, RR < 90 mmHg of electrolietstoornissen

35 Aanbevelingen bij het starten van ACEI of ARB bij patienten met hartfalen Controleer noodzaak en dosis diuretica en vasodilatoren bij het opstarten Vermijdt te overdreven diurese voor de start; ev dosis reductie of stop diuretica voor 24 uur Start met lage dosis en dosis opdrijven naar streefdosis Als nierfunctie significant achteruitgaat: stop ACEI Vermijdt K+ sparende diuretica bij het starten Vermijdt NSAID en COXIBS

36 Betablokkers, “a paradox in CHF” Nut : ( MDC,CIBIS I,CIBIS II,US cardelilol, MERIT-HF, CAPRICORN,COMET,BEST, SENIOR,…) : ~ bisoprolol, metoprolol, carvedilol, nebivolol ~ bucindolol - gunstig effect op mortaliteit bij mild tot ernstig hartfalen (NYHA II-IV) met/zonder ischemie on top of diuretica en ACEI (A) - gunstig effect op mortaliteit bij LV dysfunctie post AMI met/zonder hartfalen on top of ACEI (B) - reductie hospitalisatie (A) - verbetering symptomen (A) - wisselend effect op inspanningstolerantie

37 CHF : Betablokkers (2) Werking : - blokkeert activatie sympatisch systeem (remodeling) ( volume,vasoconstrictie,Na retentie,aritmieen,apoptose) -  -receptor upregulatie (LV functie) - effect of RAAS systeem - antiaritmisch en anti-ischemisch effect

38 CHF : Betablokkers (3) Opstartschema : - bij patient reeds behandeld met ACEI - stabiele patient zonder inotropica of ernstige vochtretentie - contraindicaties : - COPD, ernstig longlijden - symptomatische bradycardie of hypotensie - Progressief opstartschema met verdubbeling dosis om de weken - Cave - toename hartfalen - hypotensie - bradycardie - Bij inotropica nood en reeds op BBL, bij voorkeur PDE-inhibitoren (enoximone) of levosimendan

39 Beta-blockers in heart failure Beta-BlockerFirst doseIncrementsTarget Titration (mg)(mg/dag)(mg/dag) period Bisoprolol , 3.75, 5,10 week-months (Emconcor)7.5, 10 (Isoten) Metoprolol12.5/2525, 50, 100,200 week-months Succinate CR200 (Selozok) Carvedilol , 12.5,50 week-months (Kredex)25, 50 Nebivolol , 5, 1010 week-months (Nobiten)

40 Aanpak problemen bij opstarten BBL voor hartfalen Bij toename van symptomen –Eerst opdrijven diuretica of ACEI –Tijdelijk reductie dosis BBL zo nodig Indien hypotensie –Eerst reductie van de vasodilatoren –Dosis reductie BBL zo nodig Indien bradycardie –Reductie/stop bradycardiserende farmaca –Dosis reductie BBL zo nodig, enkel stoppen zo echt noodzakelijk

41 RALES Randomized ALdactone Evaluation Study % risk reduction Probability of survival Months Spironolactone Placebo Pitt et al. NEJM 1999

42 CHF : Aldosteron Receptor Blokkers (Spironolactone/eplerenone) (1) Nut : - Mortaliteit en morbiditeit reductie bij gevorderd hartfalen (NYHA III- IV) on top of BBL, ACEI en diuretica (RALES) - Mortaliteit en morbiditeit reductie na AMI met LV systolische dysfunctie en tekenen van hartfalen of diabetes on top of BBL en ACEI (EPHESUS) Werkingsmechanisme - diureticum (?) - anti-aldosterone effect :. secundair hyperaldosteronisme ~ hypovolemie, Ang II, Na + depletie. “escape” aldosteron secretie onder ACEI

43 CHF : Aldosteron Receptor Blokkers (Spironolactone/eplerenone) (2) Toepassing : - NYHA III-IV ondanks ACEI/diuretica of met recent AMI met LV systolische dysfunctie en tekenen van hartfalen of diabetes - serum K + < 5 mmol/l en creatinine < 2.5 mg/dl (niet effectief als GFR 2.5 mg/dl) - start lage dosis spironolactone mg/d of eplerenone 25 mg/d - controleer K + en Creatinine na 4-6 dagen - zo serum K+ > 5.5 mmol/l: STOP - zo K mmol/l: dosis halveren - Als na 1 maand symptomen blijven met normaal K+, dan dosis verhogen tot 50 mg/d met controle K+/creatinine na 1 week - Gynaecomastie bij 10% (cave associatie digitalis, alternatief eplerenone (?))

44 CHF : AT 1 receptor antagonisten Actueel consensus bij CHF : - ACE inhibitoren blijven 1e keuze therapie - Optimaliseren van ACEI dosis - ARB vormen alternatief bij ACEI intolerantie - Nierfunctie monitoring even belangrijk als bij gebruik van ACEI - Associatie ACEI+ARB ~ reductie mortaliteit + morbiditeit in VAL-Heft en CHARM Candesartan cilexetil 4-32 mg/d Valsartan mg/d (Losartan) ( mg/d)

45 HF : Diuretica Nut : - symptoomcontrole - overvulling en oedemen (A), - verbeterde inspanningstolerantie (B) - synergisme met ACEI (C) - perifeer respons ACEI stijgt - reductie toxiciteit diuretica

46 HF : Diuretica Beperkingen : - geen invloed op mortaliteit -  Na+ -  K +,  Mg 2+ (15-60%, plotse dood ?) - inductie RAAS (cave gebruik diuretica zonder tekenen van overvulling) -  UZ - nierfalen - ototoxiciteit, hypotensie, ….

47 HF : Diuretica Zout restrictie is essentieel !!! Het netto zoutverlies bij een patient die niet op een zoutarm dieet staat is nul tgv compensatoire zoutresorptie 6 uur na toediening

48 CHF : Thiazide diuretica mild hartfalen meestal onvoldoende als single therapie bij gevorderd hartfalen minder krachtig (fractionele Na + excretie 5-10%) niet effectief als GFR < 30 ml/min dosis dihydrochlorothiazide ifv klaring : –> 50 ml/min: mg/d –20-50 ml/dag: mg/d –(< 20 ml/d: mg)

49 CHF : Lis diuretica synergistisch met thiaziden ernstig hartfalen krachtiger (fractionele Na + excretie 25%) effectief bij nierinsufficientie (GFR 5ml/min) Dosis –Normale maximale dosis Furosemide 40 mg/d of bumetamide 1 mg/d Maximale diurese eerste 6 uur na toediening gevolgd door 18 uur zout retentie

50 CHF : Lis diuretica Dosis kan hoger zijn bij hartfalen –tgv verminderde nierdoorbloeding Bij matige nierinsufficientie: dosis x 2 Bij ernstige nierinsufficientie: dosis x 3 – x 4 –Tgv verhoogde distale reabsorptie Maximale dosis bij hartfalen Furosemide mg/d (250 mg/d bij nierinsuff) Bumetamide 2-5 mg/d (10 mg/d bij nierinsuff)

51 CHF : K+ sparende diuretica (triamterene, amiloride) Minder krachtig Enkel gebruiken bij persisteren hypo K + ondanks ACEI of, bij ernstig hartfalen, ondanks ACEI+ARA (K + supplementen zijn minder effectief bij persisterende hypoK + ) (Thiazides zijn niet effectief als GFR 2,5 mg/dl) tenzij in associatie met lisdiureticum) Starten –1 week lage dosis –Controle creatinine en K+ na 5-7 dagen –Dosis opdrijven mits controle creatinine en K+ na 5-7 dagen

52 CHF : Diuretica Dosage Steady state na opstarten: ± 3 weken, dan controle electrolieten

53 CHF : Diuretica Resistentie (I) Controleer ZOUT RESTRICTIE Dosis verhogen van lisdiuretica – ev bepaling effectieve dosis adhv meeting van urineproductie eerste 6 uur na toediening Omschakelen furosemide naar bumetanide (minder interferentie darmresorptie) Dosis spreiden over 24 u – PO: 2 maal tot 3 maal daags – IV: continu infuus (vb. Furosemide 250mg 1 co/d => 120mg 2x/d of 250mg IV over 24) Associatie thiazide (of K+ sparend diureticum)

54 CHF : Diuretica Resistentie (II) Controleer NSAID / COX –  GFR,  urine productie,  NA en K excretie Controleer ASPIRINE (?) – Eventueel te stoppen (cfr WASH en WATCH trial) Indien lage bloeddruk : – Uitsluiten van “over-diuresis” – Stoppen vasodilatoren (ACE/ARB als laatste) Evaluatie onderliggend nierlijden : – Uni of bilaterale renalis stenose bij 30%, doch behandeling ? (cfr ASTRAAL study)

55 Effect of digoxine on mortality and morbidity in patients with heart failure p<0.001 DIG investigators, NEJM 1997;336:525-33

56 CHF : Digitalis (1) Nut : - CHF en atriale fibrillatie met snel ventriculaire respons - CHF, systolische dysfunctie en sinusritme: - reductie hospitalisaties - verbetering symptomen en inspanningstolerantie - geen reductie mortaliteit Werking: - positief inotroop (Na + /K + ATPase inhibitie) - reductie activatie van sympatisch systeem en RAAS (baroreflex restitutie)

57 CHF : Digitalis (2) Contra indicaties : - bradycardie, 2e en 3e gr AV-blok, SSS, carotis sinus overgevoeligheid - WPW syndroom - Hypertrofische cardiomyopathie - hypo K + en hyper Ca 2+ Dosis : - geen opladingsdosis in onderhoudstherapie - 0,25-0,375 mg/d bij normaal serumcreatinine - 0,0625-0,125 bij bejaarden - dosisaanpassing ~ Cr Cl (Digoxine Cl = Cr Cl ), controle K +

58 CHF : Digitalis (2) Spiegels : bejaarden, vermoeden overdosis, amiodarone, quinidine, verapamil, erythromycine, tetracyclines, onvoldoende HR-controle bij AF, thyroied functie Effectiviteit/Toxiciteit curve : serum digoxine (ng/ml) Spiegelcontrole na d en +11u na inname, na 20 min rust (spiegel daalt bij inspanning ) Effectiviteit Toxiciteit 02,521,51 0,5

59 Vasodilatoren en anti-thrombotica Vasodilatoren –Geen directe rol –Nitraten: kunnen helpen bij dyspnoe of angor klachten –Calcium antagonisten: kunenn helpen bij dyspnoe of hypertensie (enkel felodipine of amlodipine) Anti-thrombotica –PO antico bij AF, doorgemaakt CVA of mobiele trombus –Na doorgemaakt AMI aspirine of PO antico als secundaire profylaxis –Aspirine te vermijden bij herhaaldelijke opnames voor hartfalen

60 Medical therapy in heart failure 2005 NYHAFor survival/morbidityFor symptoms IACE/ARB, BBL post MIreduce/stop diuretics IIACE/ARB, BBLdiuretics if fluid Anti-aldosterone post MIretention IIIACE/ARB, BBL+ diuretics Anti-aldosterone+ digitalis IVACE/ARB, BBL+ diuretics Anti-aldosterone+ digitalis (+inotropic support)


Download ppt "Diagnose en behandeling van hartfalen in 2005 Practische aspecten UNIVERSITEIT GENT Johan De Sutter Cardiologie UZ Gent."

Verwante presentaties


Ads door Google