De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Preventie ‘wijzer’ Samen‘werken’ aan een gezond, veilig en stimulerend arbeidsklimaat Annemie Lagrain Preventieadviseur psychosociaal welzijn.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Preventie ‘wijzer’ Samen‘werken’ aan een gezond, veilig en stimulerend arbeidsklimaat Annemie Lagrain Preventieadviseur psychosociaal welzijn."— Transcript van de presentatie:

1 Preventie ‘wijzer’ Samen‘werken’ aan een gezond, veilig en stimulerend arbeidsklimaat Annemie Lagrain Preventieadviseur psychosociaal welzijn

2 Algemeen preventiebeleid

3

4 Vaststellingen Hoge maatschappelijke eisen: work-life balance toenemende onzekerheden (relationeel, materieel) Nieuwe opdrachten: ziekteverzuimbeleid stress beheersing conflicthantering

5 Waarom regelgeving?  Arbeidsongevallen  Gezondheidsklachten door o.a. gevaarlijk en ongezond werk beeldschermwerk en RSI (repetitive strain injury)  Psychosociale belasting door o.a. stress te wijten aan de arbeidsvoorwaarden relationeel leed bij inter-persoonlijke of groepsconflicten geweld, pesterijen, ongewenst seksueel gedrag en discriminatie op het werk

6 Inspectie  Doorlichting van de schoolprocessen  Beperkte controle en eerste evaluatie van ‘veiligheid en welzijn ‘ op school  Sporen hiaten op inzake het risicobeheersingsbeleid  Verwachten een actieplan

7  documenten ppp\website onderwijsinspectie.doc documenten ppp\website onderwijsinspectie.doc  documenten ppp\02_Schooldoorlichting- Veiligheidsindex 1.doc documenten ppp\02_Schooldoorlichting- Veiligheidsindex 1.doc  documenten ppp\RBB_controlelijst_deel2_0809.d oc documenten ppp\RBB_controlelijst_deel2_0809.d oc

8 Basisbegrippen 1. Welzijnswetgeving 2. Welzijnsbeleid voeren 3. Preventieadviseurs 4. Interne/externe dienst voor preventie en bescherming op het werk

9 Basisbegrippen 5. Comité Preventie en Bescherming op het Werk 6. Risicoanalyse 7. Dynamisch risicobeheersingssysteem 8. Preventieplan en jaaractieplan

10 1.Welzijnswetgeving Wet van 4 augustus 1996 betreffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk, schrijft elke werkgever voor om een welzijnsbeleid te voeren d.w.z. preventief maatregelen nemen zodat de werknemers kunnen werken in een gezonde, veilige en stimulerende werkomgeving.

11 Wettelijke verplichting  Welzijnsbeleid voeren KB betreffende het beleid 27/03/1998  Beschermen op verschillende domeinen  Oprichten preventiedienst KB betreffende IDPB 27/ 03/ 1998 KB betreffende EDPB 27/03/1998  Installeren van een Comité voor preventie en bescherming KB betreffende opdrachten en werking CPBW 3/05/1999

12 2.Welzijnsbeleid voeren Door:  Multidisciplinaire risicoanalyse (RA)  Dynamisch risicobeheersingssysteem (DBRS)  Globaal preventieplan  Jaaractieplan

13 Verschillende domeinen Het welzijn wordt nagestreefd door maatregelen die betrekking hebben op: 1. de arbeidsveiligheid 2. de bescherming van de gezondheid van de werknemer op het werk 3. de psychosociale belasting veroorzaakt door het werk, waaronder inzonderheid geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk 4. de ergonomie 5. de arbeidshygiëne 6. de verfraaiing van de arbeidsplaatsen 7. de maatregelen van de onderneming inzake leefmilieu op de punten 1°tot 6°

14

15 3.Preventieadviseurs  Arbeidsveiligheid  Gezondheid  Psychosociale belasting, pesten, OSGW en agressie  Ergonomie  Arbeidshygiëne,  Verfraaiing van de arbeidsplaatsen  Leefmilieu PA arbeidsveiligheid PA arbeidsgeneeskunde PA psychosociaal welzijn+vertrouwens persoon PA ergonomie PA arbeidshygiëne PA milieu

16 Taken preventieadviseur  Advies aan de werkgever inzake ‘welzijn’  Verplichte jaarlijkse werkpostbezoeken  Vergaderingen overlegcomités  Opleidingen geven aan en informeren van personeel: via onthaal

17 Taken preventieadviseur  Ongevallenonderzoek Opstellen ongevallensteekkaart  Dynamisch Risicobeheerssysteem  Voorkomingsbeleid  Adviezen op bestekken van aankoop, inhuring Opmaak indienststellingsverslagen  Opvolgen van werven  Risicoanalyses

18 De PA arbeidsgeneeskunde Deelnemen aan vergadering Comité en heeft vrije toegang tot de onderneming De AG mag de gegrondheid van afwezigheid van de werknemer niet nagaan, kan wel info inwinnen bij behandelende arts Hij en “ EHBO helpers” zijn gebonden aan het beroepsgeheim

19 KB betreffende het gezondheidstoezicht op de werknemers De preventieve handelingen en de specifieke verplichtingen van de preventieadviseur- arbeidsgeneesheer:  Preventieve medische onderzoeken uitvoeren  Geneeskundig dossier samenstellen  Plaatsen en opvolgen van inentingen

20 PA Arbeidsveiligheid  Dynamische risicobeheersing Verrichten onderzoek arbeidsplaats, werkpost: Identificatie gevaren, voorstellen preventiemaatregelen, advies verlenen over het opstellen van instructies Ondersteunen bij de opmaak en het actualiseren van het globaal preventieplan en jaaractieplan Advies over arbeidsplaats, werkpost, PBM en arbeidsmiddelen  Vergaderingen overlegcomités en werkgroepen: advies verlenen aan werkgever en comité over maatregelen met impact op het welzijn van de werknemer

21 PA Arbeidsveiligheid  Opleiden en informeren van personeel Brand- en evacuatierichtlijnen, onthaal, workshops ergonomie, rugpreventie, e,…  Deelname aan onderzoek van ongevallen en incidenten: opstellen ongevallensteekkaart, opmaken omstandig verslag  Voorkomingsbeleid: adviezen bij aankoop + in dienst stellen  Meewerken aan de uitwerking van interne noodprocedures  Opstellen van maandverslagen en opstellen jaarverslag

22 PA Ergonomie  Advies ergonomie bij klachten van werknemers/ op vraag van arbeidsarts  Preventieve acties: Verspreiden van ergonomietips Advies beeldschermwerk RSI-controle  Opleiding en vorming Workshops beeldschermergonomie Rugpreventie

23 PA psychosociaal welzijn  Preventiebeleid: ondersteuning aanbieden bij het opstellen van een beleid inzake stress, ongewenst gedrag, ziekteverzuim, drugs, alcohol,…  Bemiddeling bij klachten (informele en formele klachten)ivm geweld, pesten en ongewenst seksueel gedrag  Vorming aanbieden ivm: agressie door derden, voeren van opvanggesprekken, opleiding van vertrouwenspersonen  Uitvoeren (participatieve) risicoanalyse

24 4. Interne en externe preventiedienst Opdracht de werkgever, het lijnmanagement en de werknemer bijstaan in de uitwerking, programmatie, uitvoering en evaluatie van het welzijnsbeleid aan de hand van het dynamisch-risico-beheersings-systeem (DRBS) bedoeld in het KB van 27 maart 1998 betreffende het beleid inzake het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk.

25 5.Comité voor preventie en bescherming Welzijnsmaterie overleggen en onderhandelen:  Vakorganisaties  Werkgever  Preventieadviseurs arbeidsgeneeskunde, arbeidsveiligheid, psychosociale aspecten

26 6. Dynamische risicobeheersingssysteem Risico= blootstelling aan een gevaar Risico’s inventariseren Risico’s evalueren Risico’s beperken Maatregelen nemen, maatregelen bijsturen

27 SCHEMA DYNAMISCHE RISICOBEHEERSING IN 5 STAPPEN GEVAREN OPSPOREN STAP 1 BLOOTGESTELDEN IDENTIFICEREN STAP 2 RESTRISICO’s BEOORDELEN STAP 3 RISICO? MAATREGELEN BEPALEN STAP 4 PRIORITEITEN BEPALEN STAP 5 EVALUEREN MAATREGELEN UITVOEREN Wijziging situatie Neen Ja

28 7.Globaal preventieplan en jaaractieplan  Welzijnsbeleid  Opmaken  Regelmatig screenen en beoordelen gebruik controlelijst ( zie inhoud)

29 Psychosociaal preventiebeleid

30 Basisbegrippen  Wet Onkelinkx  Vertrouwenspersoon  Preventieadviseur psychosociaal welzijn  Risicoanalyse  Psychosociale belasting  Klachtenprocedure

31 Wet L. Onkelinx KB ter bescherming van werknemers tegen OSGW op het werk 18/09/1992 Wet :bescherming geweld, pesterijen en OSGW van 11 juni 2002 en KB 11 juli 2002 Beschermen tegen psychosociale belasting, KB van 17 mei 2007 betreffende de voorkoming van psychosociale belasting veroorzaakt door het werk waaronder pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk ( vervangt KB van 11 juli 2002)

32 Welzijn op het werk  Algemeen: jobsatisfactie behoeften bevredigen  Verschuiving in motivatie van de werknemers: 1. Loon 2. Bijkomende voordelen 3. Secundaire arbeidsvoorwaarden 4. Relaties, cultuur, sfeer 5. Ontplooiing, leermogelijkheden 6. Zingeving

33 Psychosociaal welbevinden vs psychosociale belasting ruzie conflicten pesterijen = grens- overschrijdend gedrag ziekte burn-out depressie psychosomatische klachten psychosociale belasting demotivatie

34 Psychosociale belasting  Elke belasting van psychosociale aard  Oorsprong : Uitvoering van het werk Naar aanleiding van de uitvoering van het werk  Schadelijke gevolgen voor de gezondheid van een persoon lichamelijk psychisch

35

36 Psychosociaal welzijnsbeleid Stimuleren van een positief arbeidsklimaat Tevreden werknemers leveren betere resultaten !

37 Psychosociaal welzijnsbeleid  Preventieplan Primaire preventie: schade voorkomen Secundaire preventie: schade beperken Tertiaire preventie: schade herstellen  Interventieplan Klachtenbehandeling

38 Primaire preventie Maatregelen nemen om psychosociale belasting (feiten van pesterijen, grensoverschrijdende gedrag en agressie) te voorkomen Engagementsverklaring van het schoolbestuur Werking opstarten Aanwijzen preventieadviseur gespecialiseerd in psychosociale aspecten en eventuele vertrouwenspersonen Aanpassen arbeidsreglement Risicoanalyse doen Positief arbeidsklimaat realiseren ( structurele maatregelen nemen) Informeren van het lijnmanagement Informatie en vorming van de leerkrachten

39 Secundaire preventie Deze maatregelen hebben tot doel de schade die er kan ontstaan door geweld, OGG en agressie te beperken. De maatregelen gelden om het gedrag, als het voorkomt, te doen stoppen. Uitwerking klachtenbehandeling (procedure) Deze kenbaar maken aan de leerkrachten Zorgen voor snel en onpartijdig onderzoek Onthaal, hulp en vereiste ondersteuning van de vermeende slachtoffers

40 Tertiaire preventie Deze maatregelen hebben tot doel de schade die door geweld, OGG en agressie is ontstaan te herstellen. Voorzien van adequate psychologische ondersteuning

41  documenten ppp\Checklist.doc documenten ppp\Checklist.doc

42 Preventieadviseur en/of vertrouwenspersoon  1° Mee uitwerken procedures  2° Raad, opvang, hulp en bijstand slachtoffers (bemiddeling)  3° Ontvangst van met reden omklede klacht Deze van de VP + beheer formele klacht +  4° risicoanalyse-preventiemaatregelen  5° Maatregelen voorstellen aan WG om feiten te beëindigen (na klachtenonderzoek formele klacht)  6° Opstellen verslag voor onderneming (collectief en anoniem verslag) Taken Werkgever Vertrouwenspersoon Preventieadviseur Psychosociaal Welzijn Verplichte aanduiding Niet Verplicht

43 Taken VP bij klachtenbehandeling  Opvang en hulp aan klager  Gesprek met aangeklaagde  Eventueel gesprek met getuigen/collega’s  Bemiddelen  Beleidsadviezen  Enkel informele meldingen “Feiten doen stoppen”

44 Positie vertrouwenspersoon (art 16 KB )  Autonomie van de functie Rechtstreeks toegang tot persoon belast met dagelijks beheer Nodige tijd Passend lokaal( vertrouwelijkheid) Kan alle contacten met PA hebben Bekwaamheid en mogelijkheid om vorming te volgen Geen druk op de AP door andere personen ( bekomen info) Hangt functioneel af van de interne dienst  Geen nadeel door functie

45 Statuut PA psychosociale aspecten  bevindt zich als onafhankelijke persoon tussen WG en WN ( wet 20/12/2002)  geniet sociale bescherming (KB bescherming van de PA: wet van 20/12/02)  mag geen deel uitmaken van WG of WN afvaardiging  moet rechtstreeks rapporteren aan de persoon belast met de dagelijkse leiding van de onderneming/technische bedrijfseenheid  moeten werkplaats/kantoor hebben in de eenheid waarvoor hij/zij aangesteld zijn  staat de WG, de leden van de HL en de WN bij in de programmatie, de toepassing, uitvoering en evaluatie van het beleid bepaald door het DRBS

46 Risicoanalyse Opsporen risico’s op 4 deelgebieden die de kwaliteit van de arbeid uitmaken: Arbeidsinhoud Arbeidsomstandigheden Arbeidsvoorwaarden Arbeidsverhoudingen

47 Risico’s: 4 deelgebieden die de kwaliteit van de arbeid uitmaken  Arbeidsinhoud Teveel werk, te hoog werktempo Te moeilijk werk, te veel verantwoordelijkheid Te eenvoudig werk, monotoon, kortcyclisch werk Te weinig werk, verveling Onduidelijke, tegenstrijdige taakeisen

48  Arbeidsomstandigheden Chemische stoffen, straling,besmettingsgevaar, lawaai, verlichting, temperatuur,ventilatie en luchtvochtigheid Gevaarlijke situaties, zwaar werk, onvoldoende hygiëne Ontbreken van hulpmiddelen en/of van persoonlijke beschermingsmiddelen Werkhouding

49  Arbeidsvoorwaarden Werk en rusttijdregeling Lage verloning, stukloon, premieloon Weinig loopbaanmogelijkheden Werkonzekerheid,precaire contractvormen

50  Arbeidsverhoudingen Slechte wijze van leidinggeven, te weinig medezeggenschap Slechte onderlinge relaties op het werk Onvoldoende sociale ondersteuning op het werk Ongewenste intimiteiten, pesten, discriminatie

51  documenten ppp\Risicofactoren.doc documenten ppp\Risicofactoren.doc

52 Interventieplan  Luisteren, Opvangen, hulp bieden  Bemiddeling bij conflicten  Onderzoek van klachten (informeel en formeel) i.v.m.  psychosociale belasting  geweld  pesten  ongewenst seksueel gedrag op het werk

53 Klachtenbehandeling

54  Klachten zijn een signaal  Klachten zijn subjectief  Het zwijgen doorbreken  Lijden van het slachtoffer  Het ongewenst gedrag doen stoppen  De betrokken groep  Bemiddeling  Intern onderzoek

55 Grensoverschrijdend gedrag  Subjectief  Afhankelijk van Jezelf ( oa opvoeding, cultuur, familie) De ander De context  Grenzen overschrijden of LATEN overschrijden  Schuldvraag? Lineair, causaal denken versus circulair denken

56 Onderscheid plagen vs pesten  Incidenteel  Onschuldig  =machtsverhouding  Wisselende slachtoffers  2 richtings  Weinig nadeel  Vlug vergeten  Systematisch  Met voorbedacht rade  >

57 Reacties van klager 4 fasen  1 e : slachtoffer ontkent  2 e : als last ervaren, strain symptomen  3 e : berusting, copingstrategieën, vermijdingsgedrag  4 e :ontsnapping in ziekte, burn-out, depressie,zelfdoding!!

58 Complexiteit 5 betrokken partijen  Pester - aangeklaagde( empathie?)  Slachtoffer- klager ( rol ! ?,oorzaak?)  Directe collega’s ( angst, voordeel, conformisme)  Leidinggevende( onwetend of passief)  Niet-direct betrokkenen( weten- vermijden)

59 Circulair versus lineair  Circulair denken In een context is er altijd wederzijdse beïnvloeding (= communicatie)  Lineair denken Oorzaak–gevolg denken zenderontvanger Klacht=communicatiestoornis

60  Basis van veel conflicten zijn communicatiestoornissen hier binnen een arbeidscontext  Wederzijdse beïnvloeding Mentaliteitsverandering ( wederzijdse invloed van de partijen)

61 Gevolgen  Slachtoffer Kent groot lijden, waardigheid wordt aangetast Het lijden kan zich uiten in  Arbeidsongeschiktheid ( kosten maatschappij)  Demotivatie ( verminderde productiviteit)

62 Ernst van de gevolgen  Afhankelijk van de Duur Aard Omgeving (onbegrip, reacties) Betrokken personen

63 Aanpak  Luister naar beide partijen, vooraleer maatregelen te nemen  Zorg dat het stopt  Overleg met de vertrouwenspersoon  Schakel de preventieadviseur psychosociale aspecten in  Neem verantwoordelijkheid

64 Annemie Lagrain Preventieadviseur Psychosociaal Welzijn  Departement Bestuurszaken Afdeling Preventie en Bescherming Boudewijnlaan 30 bus Brussel tel.:


Download ppt "Preventie ‘wijzer’ Samen‘werken’ aan een gezond, veilig en stimulerend arbeidsklimaat Annemie Lagrain Preventieadviseur psychosociaal welzijn."

Verwante presentaties


Ads door Google