De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart 20111 To participate or not to participate? Een introductie.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart 20111 To participate or not to participate? Een introductie."— Transcript van de presentatie:

1 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart To participate or not to participate? Een introductie Karolien Dezeure Hogeschool Gent

2 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Een aanloop Cfr. Oosterweeldossier –Informatiecampagne (tentoonstelling & maquette) –Openbaar onderzoek (informeren & bezwaarschriften) –Ambtelijke stuurgroep (ism actiecomités) –Advies bij de SERV, Mina-raad en Vlacoro –Openbaarheid van bestuur –Actiegroepen –Volksraadpleging op 18/10/2009 Zou dit enkele decennia terug ook waar zijn geweest?

3 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Een aanloop Burgers –Algemene trend tot individualisering –Meer mogelijkheden (scolarisering, toegang tot info, …) Samenleving –De ‘iserings-samenleving’ –De-centrering politieke partijen –Anderssoortig middenveld (Lokale) besturen –Aanwas van taken (professionalisering) –Houding van bestuur tav burgers is veranderd Althans in de retoriek

4 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Politieke participatie acties gericht op beïnvloeding van het lokaal politiek systeem: verkiezingen, partijen, deelname aan adviesraden, hoorzittingen,… Civiele participatie activiteiten onder burgers zelf, zonder bemiddeling: in de buurt, rond instellingen en infrastructuur, op plekken, in gemeenschappen, van onzichtbaar tot spectaculair, van hooggeschoold tot kansarm Sociale participatie Vrijwillige deelname aan het sociale leven (voetbalclub, landelijke beweging, … Let wel, sociale participatie kan omslaan in civiele en politieke participatie Participatie in verschillende vormen

5 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Participatie in verschillende vormen Denters, B. (2004), Achtergrondstudie Stedelijk burgerschap Strategie I Bevordering burgerparticipatie Strategie II Bevordering sociale participatie Sociaal kapitaal: -Structureel -Cultureel Burgerzin -Waarden/houdingen -Competenties Burgerparticipatie -Politiek -Civiel a f e d b c

6 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Wat stellen we vast? 1)Er worden meer (diverse) instrumenten ingezet Generaties burgerparticipatie Participatieladder In de praktijk 2)De besturen zetten vooral participatie in omwille van ‘instrumentele’ redenen Waarom participatie – in theorie Waarom participatie – in praktijk 3)Politici en ambtenaren houden vast aan het ‘primaat van de politiek’ Vaststellingen

7 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Evolutie kadert ook binnen de zogenaamde ‘generaties burgerparticipatie’ Eerste generatie (’60): I NSPRAAK (adviesraad, hoorzitting) –Pas aan het einde van het beleidsproces –Primaat van de politiek Tweede generatie (’90): I NTERACTIEVE BELEIDSVORMING (samen met…) –Gevoed door het ‘kloofdenken’ Derde generatie – (?): I NITIATIEVEN VAN BURGERS (ontwikkeling en beheer) Bestuur ondersteunt –Professionele barrière –Bestuurlijk plafond Er worden meer (diverse) instrumenten ingezet

8 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart I NFORMEREN C ONSULTEREN A DVISEREN C OPRODUCEREN M EEBESLISSEN Politiek en bestuur houden burgers op de hoogte van de genomen beslissingen. Burgers leveren geen input. Bijvoorbeeld: audiovisuele media, publieke hoorzitting, meeting, tentoonstelling … Politiek en bestuur bepalen beleidsrichting. Burger is gesprekspartner. Resultaten zijn niet- verbindende bouwstenen voor het beleid. Bijvoorbeeld: burgerpanel, electronische consultatie, focusgroep Politiek en bestuur laten burgers problemen en oplossingen formuleren. Ideeën hebben volwaardige rol in beleids- ontwikkeling Bijvoorbeeld: adviescommissie, burgerjury Politiek, bestuur en betrokkenen komen samen probleemagenda en oplossingen overeen. Politiek verbindt zich aan oplossingen bij de uiteindelijke besluitvorming. Bijvoorbeeld: world café, group decision room Politiek en bestuur laten de besluitvorming over aan de burgers. Politiek neemt de resultaten over, na toetsing aan specifieke randvoorwaarden. Bijvoorbeeld: burgerjury, referendum, agendarecht… Er worden meer (diverse) instrumenten ingezet Participatieladder volgens Edelenbos & Monnikhof

9 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Maar in praktijk blijft het vooral raadplegend en adviserend “In ons geval gaat dat hier over 95% informatie.” “Wat wij doen is vanuit onze eigen kracht en de bestaande middelen zoveel mogelijk informatie en inspraak proberen te geven.” Wel aandacht voor civiele participatie – zolang het ‘braaf’ blijft –Socio-culturele initiatieven zijn ok, maar burgers moeten zich niet uitspreken over infrastructurele ingrepen Er worden meer (diverse) instrumenten ingezet

10 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Participatie stopt bij de uitvoering “Uitvoering ligt bij mij moeilijker. Echt uitvoeren, eens het beslist is, eens de plannen gemaakt zijn, dan denk ik dat het vooral gaat over eerder hinder beperken enzovoort. (…) Eens het dossier zo ver staat, denk ik dat het niet meer kan.” –Wel meer aandacht voor het concept ‘tijdelijke invulling’ Instrumenten worden niet luidop in vraag gesteld “Adviesraden moet je hebben omdat dat wettelijk geregeld is maar is volgens mij onvoldoende al inspraakforum.” Er worden meer (diverse) instrumenten ingezet

11 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Waarom kiezen lokale besturen voor het inzetten van arrangementen?  Twee perspectieven Waarom zetten ze participatie in? I NSTRUMENTEEL PERSPECTIEF Participatie als besluitvormingsmachine N ORMATIEF PERSPECTIEF Participatie als maatschappelijk ideaalbeeld Inhoudelijke verrijkingBurgerbetrokkenheid, burger worden DraagvlakLegitimiteit Participatie als dienstbaar aan het beleidParticipatie als recht Participatie krijgt vorm op maat van het beleid Participatie krijgt vorm op maat van de burger

12 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart –Zeer instrumenteel (geen waardeoordeel!) Waarom zetten ze participatie in? ArgumentenTer illustratie (uit de interviews) ‘Inhoudelijke verrijking’Als bestuurder leer je zo wat er leeft Bijdragen aan het ‘Bruto Dorpsgeluk’ Er komen zaken op tafel die anders niet worden besproken ‘Creëren van betrokkenheid’Voorstellen zijn meer gedragen Als je burgers mee in bad neemt, wordt het ‘hun project’ ‘Gevoel dat gemeentebestuur hen niet uit het oog verliest’ ‘Participatie als dienstbaar aan het beleid’ Discussiëren en argumenteren met bewoners leidt tot een grotere legitimiteit Plannen kunnen worden afgetoetst Door participatie worden een aantal zaken gerealiseerd waar we anders niet aan zouden denken

13 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Participatie vraagt – in theorie – een andere houding en rol van politici en ambtenaren –Afstand doen van de ‘macht’ –Overleg met burgers –Eindbeslissingen in samenspraak –…. In praktijk zien we dit nog niet vaak gebeuren –Mogelijke oorzaken? Cultuur, kennis en beroepsbeelden, houding tav burger Politici en ambtenaren houden aan het primaat van de politiek

14 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Politici en ambtenaren houden aan het primaat van de politiek S OCIOLOGISCH P OLITIEK A MBTELIJK B URGERS Cultuur van openheidKennisBeschikken van informatie Bestuurders moeten de lijn en visie uitzetten Ambtelijke openheid en reflex Belang van burgertrekkers Politici-trekkersRepresentatieve groep van burgers

15 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Richting verandering participatiecultuur in lokale besturen “Daarnaast is er natuurlijk ook wel een stuk cultuuromslag nodig bij een aantal mensen, zowel binnen de administratie als binnen het beleid. En die cultuuromslag die zal wellicht slechts zeer geleidelijk verlopen.” Gevoel van ‘te weinig kennis’ “We moeten beginnen bij de kennis. Zonder kennis geraak je nergens.” –Hoe moeten we het aanpakken? –Inschakeling van private partners Politici en ambtenaren houden aan het primaat van de politiek

16 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Belang van leidersfiguren zowel politiek, ambtelijk als bij burgers –Vooral uitvoerende politici zien voor zichzelf een ‘taak’ weggelegd Gemeenteraad komt quasi niet aan bod –Zijn ambtenaren klaar voor de overstap? Actieve ambtenaren niet zo neutraal –Zijn er voldoende burgertrekkers? Zijn we zelf niet te normatief bezig? Politici en ambtenaren houden aan het primaat van de politiek

17 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Hoge verwachtingen van politici en ambtenaren naar burgers –Objectiveren van een probleem –Genuanceerd kunnen kijken –Abstract denken –Vanuit verschillende hoeken kunnen kijken –Vermogen om te dialogeren –Zicht hebben op de taken van een bestuur –Realistisch zijn –De taal van het bestuur spreken Politici en ambtenaren houden aan het primaat van de politiek

18 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Ondanks hoge verwachtingen, geen hoge pet van burgers –Burgers denken NIMBY Wordt tegengegaan door onderzoek –Burgers hebben de kennis niet Politici en ambtenaren houden vast aan het primaat van de politiek

19 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Ten aanzien van een aantal decennia terug, is er heel wat gebeurd –Toename van participatiemogelijkheden –Toegenomen openheid voor burgers De reflex naar de burgers toe is er echter nog niet –Instrumenten uit de vroegere generatie burgerparticipatie worden niet in vraag gesteld –Schrik voor ‘conflict’ –Het ondersteunen van burgerinitiatief blijft beperkt Besluit

20 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Partners Centrum voor Lokale Politiek Universiteit Gent Onderzoeksgroep Management & Bestuur Universiteit Antwerpen Departement Handelswetenschappen en Bestuurskunde K.U.Leuven Instituut voor de Overheid Centrum voor Overheid en Recht Universiteit Hasselt

21 Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart Informatie Algemeen secretariaat Steunpunt beleidsrelevant onderzoek BESTUURLIJKE ORGANISATIE VLAANDEREN Parkstraat 45 bus B-3000 Leuven Tel: Fax:


Download ppt "Burgerparticipatie ook op het platteland - Plattelandsacademie Landelijke Gilden - 31 maart 20111 To participate or not to participate? Een introductie."

Verwante presentaties


Ads door Google