De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Het Delirium “ als de dokter het hoofd maar wel koel houdt....”

Verwante presentaties


Presentatie over: "Het Delirium “ als de dokter het hoofd maar wel koel houdt....”"— Transcript van de presentatie:

1 Het Delirium “ als de dokter het hoofd maar wel koel houdt....”

2 Inhoud lezing: delirium  Klinische verschijnselen en beloop  Risicofactoren  Diagnostiek en meetinstrumenten  Medicamenteuze behandeling  Diagnostiek en behandeling van delirium door geneesmiddelen, alcoholonthouding,bij M.Parkinson en bij dementie  Delirium bij kinderen  Algemene opmerkingen  Klinische verschijnselen en beloop  Risicofactoren  Diagnostiek en meetinstrumenten  Medicamenteuze behandeling  Diagnostiek en behandeling van delirium door geneesmiddelen, alcoholonthouding,bij M.Parkinson en bij dementie  Delirium bij kinderen  Algemene opmerkingen

3 Kliniek en beloop : 1  Bonte verschijning aan psychiatrische en neurologische symptomen  Prodromen: slapeloosheid, levendige dromen,rusteloos, angst : “ het brein als fijnste reagens”  In uren tot dagen ( acuut begin) en fluctuerend  Snelheid afhankelijk van onderliggende ziekte  “Elke zieke patient die verward is heeft een delirium tot het tegendeel bewezen is “  Bonte verschijning aan psychiatrische en neurologische symptomen  Prodromen: slapeloosheid, levendige dromen,rusteloos, angst : “ het brein als fijnste reagens”  In uren tot dagen ( acuut begin) en fluctuerend  Snelheid afhankelijk van onderliggende ziekte  “Elke zieke patient die verward is heeft een delirium tot het tegendeel bewezen is “

4 Kliniek en beloop: vervolg :2  Bewustzijnsstoornis  Aandacht en concentratie verminderd  Geheugen gestoord  Denken gestoord: vorm,tempo en inhoud  Oordeel en kritiek gestoord  Desorientatie  Dysartrie/dysgrafie/afasie  NB: fluctuerend !  Bewustzijnsstoornis  Aandacht en concentratie verminderd  Geheugen gestoord  Denken gestoord: vorm,tempo en inhoud  Oordeel en kritiek gestoord  Desorientatie  Dysartrie/dysgrafie/afasie  NB: fluctuerend !

5 Kliniek en beloop: vervolg: 3  Waarnemingsstoornissen: misinterpretatie, illusies, hallucinaties  Akoestisch/visueel/tactiel/reuk  Slaapstoornissen: slaap/waak  Psychomotore onrust  Ontregeling affect: labiel,apathie,somber,boos,prikkelbaar  Neurologisch: tremor/ataxie/chorea/nystagmus  Waarnemingsstoornissen: misinterpretatie, illusies, hallucinaties  Akoestisch/visueel/tactiel/reuk  Slaapstoornissen: slaap/waak  Psychomotore onrust  Ontregeling affect: labiel,apathie,somber,boos,prikkelbaar  Neurologisch: tremor/ataxie/chorea/nystagmus

6 Kliniek en beloop: vervolg: 4  Delirium subtypen  Hyperactief en hyperalert : voorbeeld alcohol ontrekking  Hypoactief en hypoalert: stil delier voorbeeld infectie  Gemengd  Delirium subtypen  Hyperactief en hyperalert : voorbeeld alcohol ontrekking  Hypoactief en hypoalert: stil delier voorbeeld infectie  Gemengd

7 Kliniek en beloop: vervolg 5  Praktijk:  Ziek en vervolgens delirant: oorzaak vaak snel te achterhalen  Delirium: wat is de onderliggende ziekte?  Herhaald neurologische en internistisch onderzoek nodig: NB staat haaks op “ quick fit” benadering in huidig ziekenhuis  Gerontofobie  Praktijk:  Ziek en vervolgens delirant: oorzaak vaak snel te achterhalen  Delirium: wat is de onderliggende ziekte?  Herhaald neurologische en internistisch onderzoek nodig: NB staat haaks op “ quick fit” benadering in huidig ziekenhuis  Gerontofobie

8 Kliniek en vervolg: 6  Differentiele diagnose:  Dementie: premorbide functioneren/heteroanamnese/beloop  Depressie: mutisme, agitatie/remming/beloop/heteroanamnese  Psychotische stoornis: katatone kenmerken/beloop/hetroanamnese  NB: ook hierbij: altijd eerst somatische oorzaak uitsluiten/opsporen.  Differentiele diagnose:  Dementie: premorbide functioneren/heteroanamnese/beloop  Depressie: mutisme, agitatie/remming/beloop/heteroanamnese  Psychotische stoornis: katatone kenmerken/beloop/hetroanamnese  NB: ook hierbij: altijd eerst somatische oorzaak uitsluiten/opsporen.

9 Kliniek en vervolg: slot  Prognose  Hangt af van onderliggend lijden  Behandelbaar ?  Terminaal ?  Voorbijgaand  Herstel: cognitieve rest symptomen  Voorspeller: langere opname/minder zelfredzaamheid/meer institutionalisering/hogere mortaliteit  Prognose  Hangt af van onderliggend lijden  Behandelbaar ?  Terminaal ?  Voorbijgaand  Herstel: cognitieve rest symptomen  Voorspeller: langere opname/minder zelfredzaamheid/meer institutionalisering/hogere mortaliteit

10 Risicofactoren:  Predisponerende factoren:  Leeftijd > 70  Cognitieve stoornissen  Visus en gehoorstoornissen  ADL problemen  Gebruik alcohol en opiaten  Predisponerende factoren:  Leeftijd > 70  Cognitieve stoornissen  Visus en gehoorstoornissen  ADL problemen  Gebruik alcohol en opiaten

11 Risicofactoren:  Precipiterende factoren:  Infectie  Koorts  Dehydratie  Electrolytstoornissen  Polyfarmacie  Psychofarmaca: met name anticholinerge bijwerkingen  Precipiterende factoren:  Infectie  Koorts  Dehydratie  Electrolytstoornissen  Polyfarmacie  Psychofarmaca: met name anticholinerge bijwerkingen

12 Diagnostiek/ meetinstrumenten:  Klinische diagnose  Screeningsinstrumenten: veel  Richtlijn NVVP: in praktijk geen reden om instrumenten voor screening/diagnostiek en ernst meting in te zetten.  Wetenschappelijk onderzoek: CAM en MMSE en DRS-R-98  CVO Ermelo: MMSE, DOS ( delirium observatie schaal)  Klinische diagnose  Screeningsinstrumenten: veel  Richtlijn NVVP: in praktijk geen reden om instrumenten voor screening/diagnostiek en ernst meting in te zetten.  Wetenschappelijk onderzoek: CAM en MMSE en DRS-R-98  CVO Ermelo: MMSE, DOS ( delirium observatie schaal)

13 Behandeling/medicatie:  Onderliggende ziekte !  Vignet: vrouw/depressie/amitryptiline/toename onrust:  Haloperidol: evidentie, eerste keus  Titreren: zie richtlijn: oraal/im/iv.  Overweeg: atypische antipsychotica  Overweeg: vit B1 suppletie  Bij heftige onrust: voeg toe lorazepam  Overweeg ECT: bij therapie resistentie  Bijzondere vormen:  Onderliggende ziekte !  Vignet: vrouw/depressie/amitryptiline/toename onrust:  Haloperidol: evidentie, eerste keus  Titreren: zie richtlijn: oraal/im/iv.  Overweeg: atypische antipsychotica  Overweeg: vit B1 suppletie  Bij heftige onrust: voeg toe lorazepam  Overweeg ECT: bij therapie resistentie  Bijzondere vormen:

14 Bijzondere vormen:1  Delirium door geneesmiddelen:  Elk geneesmiddel !  Bij verminderde lever/nierfunctie/ouderdom  Polyfarmacie en interactie  Serotonerge syndroom  Maligne neuroleptica syndroom  Centraal anticholinerg syndroom  Delirium door geneesmiddelen:  Elk geneesmiddel !  Bij verminderde lever/nierfunctie/ouderdom  Polyfarmacie en interactie  Serotonerge syndroom  Maligne neuroleptica syndroom  Centraal anticholinerg syndroom

15 Bijzondere vormen: 2  Alcoholonthoudingsdelirium  Vroeger: delirium tremens  “ Ik zie beestjes, allemaal beestjes”: als ik gedronken heb......de Ronnies...  Niet te onderscheiden van gewoon delier  Maar !!: benzodiazepines extra  Syndroom van Wernicke  Alcoholonthoudingsdelirium  Vroeger: delirium tremens  “ Ik zie beestjes, allemaal beestjes”: als ik gedronken heb......de Ronnies...  Niet te onderscheiden van gewoon delier  Maar !!: benzodiazepines extra  Syndroom van Wernicke

16 Bijzondere vormen :3  Syndroom van Wernicke:  Acuut begin  Loopstoornis: gangataxie  Bewustzijnsstoornis  Abn.oogbewegingen: nystagmus/abducens parese  Voedingsdeficienties  Vignet: man,64, forse intaker, eet slechter, acuut ziek thuis, na 2 weken opname  Syndroom van Wernicke:  Acuut begin  Loopstoornis: gangataxie  Bewustzijnsstoornis  Abn.oogbewegingen: nystagmus/abducens parese  Voedingsdeficienties  Vignet: man,64, forse intaker, eet slechter, acuut ziek thuis, na 2 weken opname

17 Vervolg Wernicke.  ALARM  Veel forse alcohol intakers ook bij ouderen  Onbehandeld door onkunde,nalatigheid  Syndroom van Korsakov  Nieuwe richtlijn (MDRA): 3x500 mg thiamine im gedurende 3 dagen, daarna Vit B complex en 100 mg thiamine dagelijks zeker 3 maanden.  ALARM  Veel forse alcohol intakers ook bij ouderen  Onbehandeld door onkunde,nalatigheid  Syndroom van Korsakov  Nieuwe richtlijn (MDRA): 3x500 mg thiamine im gedurende 3 dagen, daarna Vit B complex en 100 mg thiamine dagelijks zeker 3 maanden.

18 Bijzondere vormen: 4  Bij parkinsonisme:  M.Parkinson  Vasculair parkinsonisme  Multisysteem atrofie (MSA)  Lewy-body dementie (LLD)  Bij parkinsonisme:  M.Parkinson  Vasculair parkinsonisme  Multisysteem atrofie (MSA)  Lewy-body dementie (LLD)

19 Vervolg delier bij parkinsonisme  Geen haloperidol ! Tenzij... Richtlijn+ JNA-  Oorzaak: parkinson medicatie of anders !  Te laag: te stijf  Te hoog: hallucinaties  Clozapine  Quetiapine en olanzapine  Rivastigmine  Geen haloperidol ! Tenzij... Richtlijn+ JNA-  Oorzaak: parkinson medicatie of anders !  Te laag: te stijf  Te hoog: hallucinaties  Clozapine  Quetiapine en olanzapine  Rivastigmine

20 Bijzondere vormen :5  Delier bij dementie  Grotere kans op delier  Soms klinisch niet te onderscheiden  Beloop!  Medicatie: haloperidol  Overweeg: rivastigmine of galantamine  Delier bij dementie  Grotere kans op delier  Soms klinisch niet te onderscheiden  Beloop!  Medicatie: haloperidol  Overweeg: rivastigmine of galantamine

21 Bijzonder vormen: 6  Delier bij kinderen  Na de richtlijn...  Werkgroep vanuit consultatieve kinder en jeugd psychiatrie: Consensus document pediatrisch delier ( 2009)  In hoofdlijn geen andere insteek dan bij ouderen en volwassenen.  Echter diagnostiek moeilijk afh. van leeftijd  Delier bij kinderen  Na de richtlijn...  Werkgroep vanuit consultatieve kinder en jeugd psychiatrie: Consensus document pediatrisch delier ( 2009)  In hoofdlijn geen andere insteek dan bij ouderen en volwassenen.  Echter diagnostiek moeilijk afh. van leeftijd

22 Algemene opmerkingen: 1  Delier: ambulant  Vignet: man,85, thuis, bipolaire stoornis en acuut delirant..... Wat nu ?  “ delier niet hier” column F. Tabeling in MGV  Organisatie van de zorg  Domein denken  gerontofobie  Delier: ambulant  Vignet: man,85, thuis, bipolaire stoornis en acuut delirant..... Wat nu ?  “ delier niet hier” column F. Tabeling in MGV  Organisatie van de zorg  Domein denken  gerontofobie

23 Algemene opmerkingen: 2  Verpleegkundige interventies  Meetschalen: DOS: dus gerichte aandacht...  Inrichting kamer  Klok/datum/verlichting  Bejegening: steeds weer kort uitleggen  Preventie programma’s in kader veiligheid management systeem (VMS)  Verpleegkundige interventies  Meetschalen: DOS: dus gerichte aandacht...  Inrichting kamer  Klok/datum/verlichting  Bejegening: steeds weer kort uitleggen  Preventie programma’s in kader veiligheid management systeem (VMS)

24 Algemene opmerkingen: slot  Preventie  Nazorg  Vervolg cognitieve functies, tot 6 mnd herstel  Soms PTSS klachten: psychoeducatie  Uitleg familie/mantelzorgers  Delier, een uitdaging, houdt het hoofd koel !  Preventie  Nazorg  Vervolg cognitieve functies, tot 6 mnd herstel  Soms PTSS klachten: psychoeducatie  Uitleg familie/mantelzorgers  Delier, een uitdaging, houdt het hoofd koel !


Download ppt "Het Delirium “ als de dokter het hoofd maar wel koel houdt....”"

Verwante presentaties


Ads door Google