De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Delirium / Delier. Wat is een delirium? Hoe onderzoek je dat? Wat kun je er aan doen? Hoe benader je iemand met een delirium? Anne-Aurore den Hertog,

Verwante presentaties


Presentatie over: "Delirium / Delier. Wat is een delirium? Hoe onderzoek je dat? Wat kun je er aan doen? Hoe benader je iemand met een delirium? Anne-Aurore den Hertog,"— Transcript van de presentatie:

1 Delirium / Delier

2 Wat is een delirium? Hoe onderzoek je dat? Wat kun je er aan doen? Hoe benader je iemand met een delirium? Anne-Aurore den Hertog, Psycholoog Anne-Aurore den Hertog, Psycholoog Esther Medik, PMT Evean Oostergouw

3 Delirium ‘ een psychiatrische stoornis veroorzaakt door een lichamelijke aandoening’, een organisch psychiatrische stoornis ‘ een psychiatrische stoornis veroorzaakt door een lichamelijke aandoening’, een organisch psychiatrische stoornis  bewustzijnsstoornis (verminderde helderheid van het besef van de omgeving) met een verminderd vermogen de aandacht te richten, vast te houden of te verplaatsen.  verandering in de cognitieve functie (geheugen, oriëntatie, taal) en een waarnemingsstoornis en verstoringen in slaap- waakritme  acuut begin; de stoornis ontwikkelt zich in korte tijd (meestal uren tot dagen) en neigt ertoe in de loop van de dag te fluctueren  lichamelijke oorzaak (fysiologische gevolgen)

4 Wat merk je?  iemand is onrustig  gedrag en reacties zijn anders  iemand begrijpt je niet  iemand valt kort weg of valt ‘in slaap’  iemand geeft vreemde antwoorden of antwoord gaat over in gemompel  iemand is heel snel afgeleidt, heeft moeite met concentreren  iemand heeft levendige dromen of nachtmerries of ziet dingen die er niet zijn en kan hierdoor in paniek raken of achterdochtig,  iemand kan schrikachtig, boos of agressief reageren (kan soms verpleegkundige slaan, infusen uittrekken)  iemand zit voortdurend aan dingen te plukken of wil steeds uit bed of uit een stoel klimmen (bewegingsonrust)  iemand kan apatisch reageren, zich terugtrekken, heel angstig zijn, radeloos, somber  vergrote pupillen, transpireren, incontinentie, tremoren  overdag kan iemand symptoomvrij zijn en ‘s nachts kunnen er ernstige verschijnselen optreden

5 Delirium  oudere ziekenhuispatienten per jaar  delirium vormt belangrijke bijdrage aan een verhoogd sterftecijfer en een verlengde duur van een ziekenhuisopname en meer kans op complicaties  delirium is een voorspeller van toekomstige cognitieve achteruitgang en verlies van zelfredzaamheid  een delirium is in principe reversibel, maar bij ouderen is de prognose ongunstig  delier bij ouderen met een dementie presenteert zich niet anders dan bij ouderen zonder dementie  hyperactieve en hypoactieve vorm of mengvorm  kan chronisch beloop hebben als onderliggende oorzaak irreversibel is (bijvoorbeeld bij COPD, terminaal hartfalen)

6 Oorzaken / Risicofactoren  acute ziekte, vooral infecties (UWI, pneumonie)  verstoorde stofwisseling (operatie, dehydratie, hongeren)  intoxicatie (medicijnen, verslavende stoffen)  acute onthouding nicotine, alcohol of kalmeringsmiddelen  Polyfarmacie, medicatiewijziging  acuut trauma, met name een fractuur  hersenbeschadiging of dementie  niet goed kunnen leegplassen van blaas, urineretentie of obstipatie, blaaskatheter  stress of angst (bij opname of voor een operatie)  te weinig of te veel prikkels (omgeving, zintuigen, immobilisatie)  vrijheidsbeperkende maatregelen  combinaties van hierboven genoemde factoren

7 Oorzaken / Risicofactoren  hoge leeftijd (>70 jaar)  al bestaande dementie  eerder delirium in de voorgeschiedenis  Cerebrale beschadiging  psychiatrische stoornissen  gebruik / misbruik van alcohol of drugs of medicijnen in de voorgeschiedenis  visus- en gehoorsstoornissen  slaapdeprivatie  zelfverwaarlozing  hevige pijn  bedrust  afhankelijheid

8 verschil Lewy Body Dementie (LBD) en delirium  een delirium ontstaat plotseling, LBD geleidelijker  bij LBD zijn er motorische stoornissen (parkinsonisme; tremor, abnormale traagheid), bij een delirium onwaarschijnlijker  bij toedienen antipsychotica bij delirium waarschijnlijk vermindering van klachten, bij LBD waarschijnlijk een toename van de klachten

9 Meetinstrumenten  DRS-98-R; Delirium Rating Scale 13 observatiepunten, 4 antwoordmogelijkheden  DOS; Delirium Observatie Screening. 3 diensten per dag, 13 observatiepunten, 3 antwoordmogelijkheden  Observatieprotocol Delirium voor zorgteam  rapportage in zorgmap door zorgteam

10 Behandeling  somatische oorzaak zoeken en behandelen. denk ook aan onthouding van alcohol en nicotine  omgevingsprikkels aanpassen  Antipsychoticum voor bestrijden van symptomen, meestal Haloperidol (Haldol)

11 Adviezen  iemand zo min mogelijk alleen laten  iemand zo veel mogelijk orienteren (klok, kalender, radio, krant,nachtlampje) en aandacht trekken (zeggen wie je bent, wat je komt doen)  zorg voor goede verlichting, eventueel kamer met ramen (uitzicht naar buiten) of bed bij raam  bekende spullen (kleding, dekens), foto’s, geuren, vertrouwdheid  zorgen voor veiligheid en voor niet-bedreigende situaties  zorg voor voldoende prikkels; een rustige omgeving met weinig mensen er omheen  normaal dag- en nachtritme bevorderen; overdag weinig slapen en veel activiteiten, normale dagindeling, verschil tussen dag en nacht versterken (licht/donker, pyjama/kleding), rituelen voor het slapen  vaste gezichten in de zorg  rustige benadering, geduld, aanraken, oogcontact, bij naam noemen  duidelijk taalgebruik, korte eenvoudige zinnen en korte vragen  zorg ervoor dat de bewoner zijn bril en/of gehoorapparaat draagt

12 Adviezen (vervolg)  als de bewoner dingen ziet,hoort, ruikt die er niet zijn, ga daar dan niet tegenin, maar toon begrip, vraag naar hoe de bewoner zich voelt  wek geen achterdocht door te fluisteren in de buurt van de bewoner of door een deur op slot te doen  zorg dat een bewoner zich niet kan verwonden of kan vallen  let op een goede inname van medicatie, blijf erbij tot ze zijn ingenomen  zorgen voor voldoende vochtinname en adequate voeding  controleer of de bewoner voldoende plast en een normale stoelgang heeft  bij voorkeur geen vrijheidsbeperkende maatregelen / fixatie toepassen  geef veranderingen in de situatie zo snel mogelijk door

13  TREFWOORDEN: delirium delier adviezen


Download ppt "Delirium / Delier. Wat is een delirium? Hoe onderzoek je dat? Wat kun je er aan doen? Hoe benader je iemand met een delirium? Anne-Aurore den Hertog,"

Verwante presentaties


Ads door Google