De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Verbonden Partijen. Twee voeten in één sok Besturen en Vertrouwen Het thema voor de komende jaren Netwerkbijeenkomst wethouders Zuid-Holland Den Haag 24.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Verbonden Partijen. Twee voeten in één sok Besturen en Vertrouwen Het thema voor de komende jaren Netwerkbijeenkomst wethouders Zuid-Holland Den Haag 24."— Transcript van de presentatie:

1 Verbonden Partijen. Twee voeten in één sok Besturen en Vertrouwen Het thema voor de komende jaren Netwerkbijeenkomst wethouders Zuid-Holland Den Haag 24 juni 2016 Rein-Aart van Vugt Erik Wijnstok

2 © 2016 Deloitte Verbonden partijen Zuid-Hollandse gemeenten (1) Onderzoek Deloitte (eind 2015) Onderzoek op basis van de paragraaf Verbonden partijen in de jaarrekening 2014 van de Zuid- Hollandse gemeenten (65). In totaal 340 verschillende verbonden partijen. De 65 gemeenten hebben gemiddeld circa 18,1 verbonden partijen. Boekwaarde deelnemingen op balans Zuid-Hollandse gemeenten ultimo 2014: € (€ 215 per inwoner). Boekwaarde verstrekte leningen aan verbonden partijen op balans Zuid-Hollandse gemeenten ultimo 2014: € (€ 249 per inwoner). 1 Vereniging41% VOF51% Onbekend62% Coöperatie72% CV165% BV / CV175% NV3911% BV6118% Stichting8124% GR10431% %

3 © 2016 Deloitte Aantal verbonden partijen per gemeente 2 Gemiddeld aantal Zuid- Hollandse gemeenten is 18 Leidschendam Voorburg12Noordwijk16Barendrecht19 Rijswijk12Ouderkerk16Giessenlanden19 Voorschoten12Ridderkerk16Nieuwkoop19 Alblasserdam13Teylingen16Spijkenisse19 Bernisse13Capelle ad IJssel17Westland19 Leiderdorp13Goeree Overflakkee17Zoetermeer19 Papendrecht13Gouda17Hendrik Ido Ambacht20 Schoonhoven13Kaag en Braassem17Molenwaard20 Sliedrecht13Korendijk17Strijen20 Oegstgeest14Lisse17Binnenmaas21 Pijnacker Nootdorp14Vlaardingen17Delft21 Vlist14Waddinxveen17Leiden21 Zoeterwoude14Zederik17Dordrecht22 Krimpen ad IJssel15Zuidplas17Oud Beijerland22 Noordwijkerhout15Albrandswaard18Hardinxveld Giessendam23 Wassenaar15Bergambacht18Schiedam23 Westvoorne15Brielle18Gorinchem25 Zwijndrecht15Katwijk18Bodegraven Reeuwijk26 Cromstrijen16Lansingerland18's-Gravenhage32 Hellvoetsluis16Leerdam18Alphen ad Rijn33 Hillegom16Midden Delfland18Rotterdam49 Maassluis16Nederlek18 Verbonden partijen Zuid-Hollandse gemeenten (2)

4 © 2016 Deloitte Verbonden partijen Zuid-Hollandse gemeenten (3) 3

5 © 2016 Deloitte ‘Grootte’ verbonden partijen (16 of meer deelnemende gemeenten) 4 Aantal deelnemende gemeenten GGD Rotterdam-Rijnmond16 Dienst Centraal Milieubeheer Rijnmond DCMR16 Dunea16 Financieel Koepelschap Buitenstedelijk Openluchtrecreatie16 Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond VRR16 Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid17 Publieke Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid17 Koepelschap Buitenstedelijk Groen17 Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid17 Evides22 Samenwerkingsverband Vastgoedinformatie Heffing en Waardebepaling SVHW22 Veiligheidsregio Hollands Midden23 Regionale Dienst Openbare Gezondheidszorg Hollands Midden RDOG23 Oasen26 Eneco39 Bank Nederlandse Gemeenten64 GR GR verplicht Verbonden partijen Zuid-Hollandse gemeenten (4)

6 © 2016 Deloitte Vernieuwing Besluit begroting en verantwoording (BBV) Vernieuwing begrotingsopzet (2017) Verbonden partijen 5 a.Beleidsinformatie inzake te realiseren doelstellingen in betreffende programma’s. b.Verplichte nadere ordening verbonden partijen (paragraaf/lijst). c.Vereenvoudiging lijst. d.In de paragraaf verbonden partijen (o.a): - algemeen beleid inzake verbonden partijen (verwijzen naar beleidsnota) - wijze van verbondenheid - risico’s (waarvoor geen beheersmaatregelen zijn getroffen) - eigen vermogen NIEUWE NOTITIE VERBONDEN PARTIJEN VAN DE COMMISSIE BBV VOLGT Artikel 15 lid 1 onder onderdeel b e lijst verbonden partijen wordt onderverdeeld in: 1. Gemeenschappelijke Regelingen 2. Vennootschappen en coöperaties 3. Stichtingen en Verenigingen 4. Overige verbonden partijen

7 © 2016 Deloitte 6 Risico-inschatting voor sturing verbonden partijen -Financieel -Bestuurlijk -Activiteiten

8 © 2016 Deloitte Kwaliteit sturingsrelatie (risicogericht) Sturen Beheersen Verantwoorden Toezicht houden Welwillendheid Leiderschap Integriteit Vaardigheid C. Vertrouwen Trust rules A. Organisatie: Doelstelling verbonden partij Duidelijke scheidslijn tussen beleid en uitvoering Heldere structuur: juridisch en organisatorisch Duidelijke rollen en competenties Sturingsrelatie B. Control- mechanismen (Governance) 7

9 © 2016 Deloitte Aandacht voor: 1.Welke doelen wilt u met samenwerken en op afstand zetten bereiken? 2.Wat is de scheidslijn tussen beleid en uitvoering? Dit heeft invloed op type gemeenschappelijke regeling, bestuurssamenstelling etc. 3.Transparante structuur en regeling -juridisch en bestuurlijk -regeling, statuten, verordeningen -bijdrageregeling -wie vangt primair risico’s op (strategisch, bedrijfsvoering)? -wie gaat over voordelige resultaten? -rol auditcommissie/rekeningcommissie -opheffen geheimhouding accountant jegens algemeen bestuur -accountant besteedt in ieder geval (als vaststaand onderwerp) aandacht aan de kwaliteit van de sturingsrelatie 4.Scherp beleggen en aanwijzen van rollen Eigenaar, toezichthouder, opdrachtgever en zelfs opdrachtnemer Ook binnen de gemeente (ambtelijk en college): regisseurs. 8 6 kernpunten verbonden partijen

10 © 2016 Deloitte Aandacht voor (vervolg): 5.Inrichting governance (besturen, beheersen, verantwoorden en toezicht houden) A. Beleidsterrein -begroting -tussenrapportages -jaarrekening -volgens een vast format (wat hebben we bereikt?, wat hebben we gedaan?, wat heeft het gekost?, welk risico’s zijn er en hebben zich voorgedaan? -tegelijk met uw eigen P&C-cyclus -zienswijze geven B. Afzonderlijk (bijvoorbeeld 1 keer per jaar): sturing en verantwoording verbonden partijen en invulling regierol 6.Schenk aandacht aan aspect vertrouwen - vaardigheden - welwillendheid - leiderschap - integriteit 9 6 kernpunten verbonden partijen

11 © 2016 Deloitte Top 5 cruciale uitgangspunten: 1.In een verbonden partij werkt u samen - balans tussen uw belang en gemeenschappelijk belang (‘gunfactor’) - periodiek evalueren samenwerking 2.Verzelfstandigen/privatiseren: bewust op afstand zetten - balans tussen afstand houden en betrokken zijn (kaders stellen en toezicht houden) - periodiek evalueren verzelfstandiging/privatisering 3.Verbonden partij is besturen in het kwadraat Laat het Algemeen bestuur niet verleiden tot medeverantwoordelijkheid en zorg ervoor dat altijd het Dagelijks bestuur kan worden aangesproken en dat de raad dat zo nodig ook doet. 4.Rolinvulling, governance, communicatie en vertrouwen Gebrek aan goede structuur kan worden gecompenseerd, gebrek aan goede rolinvulling, goede governance, communicatie en vertrouwen niet. 5.Naast een goede structuur en juiste roltoepassing (A) is het geheim: Goede governance (B) en vertrouwen (C) en de tijdige communicatie hierover. Verbonden partijen: uitgangspunten 10

12 Verbonden Partijen. Twee voeten in één sok Besturen en Vertrouwen Het thema voor de komende Jaren Bijlage

13 © 2016 Deloitte Stellingen 12 Stelling 1: Een verbonden partij heeft onvoldoende democratische controle. Stelling 2: Hoe meer partijen in een verbonden partij, des te minder is de grip op een verbonden partij. Stelling 3: Er is voldoende aandacht voor vertrouwen tussen gemeenten en verbonden partijen.

14 © 2016 Deloitte Stellingen 13 Stelling 4: Onafhankelijke auditcommissies zijn een uitstekend instrument voor een beter toezicht op verbonden partijen. Stelling 5: Kies bestuurders op basis van competenties Stelling 6: Gemeenteraden worden voldoende geïnformeerd over de gang van zaken bij verbonden partijen.

15 © 2016 Deloitte Samenvatting onderzoeksbevindingen (1) 14 Verslaggeving Uit het onderzoek komt naar voren dat de verslaggeving door de gemeenten over de verbonden partijen niet uniform en transparant is. Er zijn grote verschillen waarneembaar tussen de wijze waarop de informatie met betrekking tot de verbonden partijen wordt gerapporteerd. Slechts een klein deel van de gemeenten rapporteert de balanswaarden, kapitaalverstrekkingen en overige financiële gegevens en risico’s consequent. Gemeenten hanteren geen eenduidige definitie van het begrip ‘verbonden partij’. De gegevens over de ontwikkeling van de financiële positie in 2014 zijn niet actueel (veelal gebaseerd op 2013) of ontbreken. De gegevens over het belang van de gemeente in de verbonden partij is niet eenduidig opgenomen (verschillende definities) of ontbreek volledig. De gegevens over de aard van de activiteiten van de verbonden partijen wordt heel divers beschreven (geen onderscheid tussen beleid en uitvoering). De gegevens over het type Gemeenschappelijke regeling ontbreekt veelal. Nagenoeg geen informatie over de wijze waarop de verbonden partijen hebben bijgedragen aan de realisatie van de gemeentelijk doelstellingen. Risicoprofiel van de verbonden partijen is veelal niet opgenomen en het begrip risico wordt heel divers ingevuld.

16 © 2016 Deloitte Samenvatting onderzoeksbevindingen (2) 15 In de paragraaf Verbonden partijen is beperkte informatie opgenomen over de bijdrage van de gemeente aan de verbonden partij. Hierbij wordt geen onderscheidt gemaakt tussen een bijdrage in de uitvoeringskosten en het bedrag dat de verbonden partij in opdracht van de gemeente (gemandateerd of gedelegeerd) ter beschikking heeft voor de uitvoering van wettelijke en / of eigen gemeentelijke taken en of hierbij eventueel sprake is van een open einde-regeling. Analyse van de 340 verschillende soorten verbonden partijen In totaal 340 unieke verbonden partijen in Zuid-Holland. De 340 verbonden partijen zijn inclusief 81 stichtingen (= 24%). Vraag hierbij is of deze verbonden partijen formeel voldoen aan de definitie van een verbonden partij (bestuurlijk en financieel belang). Onder de 340 verbonden partijen zijn 13 ‘Centrumgemeenten’ opgenomen (= 4%). Dit zijn geen rechtspersonen. Gemeenten werken hierbij samen op basis van een dienstverleningsovereenkomst. 39 verbonden partijen (= 11%) zijn Nv's (met name nutsbedrijven). Nv's hebben in het algemeen een eigen RVC als toezichthoudend orgaan. Gemeenten zijn veel al minderheidsaandeelhouder. Financieel risico voor de gemeente is in het algemeen beperkt tot de waarde van het aandelenbelang.

17 © 2016 Deloitte Samenvatting onderzoeksbevindingen (3) 16 In 32 verbonden partijen (= 9% van het totaal aantal verbonden partijen) nemen tenminste 10 gemeenten deel. 24 van deze grootte verbonden partijen zijn gemeenschappelijke regelingen, waaronder 13 wettelijk verplichte samenwerkingsverbanden (GGD, omgevingsdiensten, veiligheidsregio’s). In het algemeen kan worden gesteld dat er vanuit financieel risicoperspectief sprake is van risicospreiding bij het gezamenlijke uitvoeren van taken met meerdere gemeenten, wel is de individuele bestuurlijke invloed van een gemeente kleiner bij grotere samenwerkingsverbanden. In Zuid-Holland zijn 59 verbonden partijen houden zich bezighouden met gebiedsontwikkeling. Uit een nadere analyse komt naar voren dat er 46 ‘unieke’ gebiedsontwikkelings verbonden partijen zijn (door BV / CV structuur = ‘dubbel’). Bij zes gemeenschappelijke regelingen en vijf Vof’s moeten gemeenten bijdragen in het eventuele tekort van de gebiedsontwikkeling (= 3% van het totaal aantal verbonden partijen). Gemeenten hoeven in beginsel niet bij te dragen in een eventueel tekort van de gebiedsontwikkeling bij de BV / CV combinaties (= afhankelijk van de gemaakte afspraken tussen de gemeente en de verbonden partij). In Zuid-Holland zijn 104 gemeenschappelijke regelingen, waaronder 13 Centrumgemeenten. In 66 gemeenschappelijke regelingen nemen alleen Zuid-Hollandse gemeenten deel. In 18 gemeenschappelijke regelingen neemt ook de provincie Zuid-Holland deel. In vijf gemeenschappelijke regelingen nemen ook gemeenten uit andere provincies (Utrecht, Noord- Holland en Noord-Brabant) deel.

18 © 2016 Deloitte Kwaliteit sturingsrelatie (risicogericht) Sturen Beheersen Verantwoorden Toezicht houden Welwillendheid Leiderschap Integriteit Vaardigheid C. Vertrouwen Trust rules A. Organisatie: Doelstelling verbonden partij Duidelijke scheidslijn tussen beleid en uitvoering Heldere structuur: juridisch en organisatorisch Duidelijke rollen en competenties Sturingsrelatie B. Control- mechanismen (Governance) 17

19 © Deloitte 2016 Aanbevelingen voor ‘good governance’ bij verbonden partijen 18 Uw vragen:Gesteld in: Welke juridische vorm past het beste? -Beleidsnota verbonden partijen -Periodieke (beleids)evaluaties -Periodieke evaluatie verbonden partijen -Paragrafen (begroting/jaarverslag) -Minimaal1 keer per jaar integraal bespreken alle verbonden partijen Welke organisatiestructuur past het beste? Welke mandaat- en bevoegdhedenstructuur is passend? Zijn de check en balances van de governance goed geregeld? Wie vervult welke rollen? Welke dubbele petten vormen een mogelijk risico? Zijn de verschillende competenties goed belegd en ingevuld?

20 © 2016 Deloitte Governance en vertrouwen 19 Governance - sturen - beheersen - verantwoorden - toezicht houden Vertrouwen - vaardigheid - welwillendheid - integriteit (leiderschap en cultuur) Verantwoord vertrouwen Vermijdt: Controllitus:onzekerheid/ontevredenheid willen reduceren door als maar meer governance en informatie Vermijdt: Blind vertrouwen:‘verzelfstandigen’: dan zijn we er niet meer van communicatie

21 © 2016 Deloitte 20 Uw vragen:Gesteld in: Wat willen wij bereiken/is bereikt? (doelstellingen) -Beleidsnota verbonden partijen -Periodieke (beleids)evaluaties -Periodieke evaluatie verbonden partijen -Paragrafen (begroting/jaarverslag) -Minimaal1 keer per jaar integraal bespreken alle verbonden partijen Wat gaan zij voor ons doen/hebben zij gedaan? (activiteiten) Welke kwaliteit willen wij van hen/is geleverd? Wat hebben wij er voor over? (Middelen/geld) Is de bedrijfsvoering in control? Welke risico’s lopen zij en vinden wij acceptabel (risicomanagement)? Welke toezichtinformatie is aanwezig? Welke informatie ontvangen wij? Aanbevelingen voor ‘good governance’ bij verbonden partijen

22 © 2016 Deloitte 21 Uw vragenGesteld in Wat is de cultuur van de relatie met de verbonden partij? -Beleidsnota verbonden partijen -Periodieke (beleids)evaluaties -Periodieke evaluatie verbonden partijen -Paragrafen (begroting/jaarverslag) -1 keer per jaar integraal bespreken alle verbonden partijen Is de kennis en zijn de vaardigheden tussen de gemeente en de verbonden partij in evenwicht? Wordt door de gemeente en de verbonden partij geïnvesteerd in de relatie? Hoe is het met integriteit bij de verbonden partij (zijn er signalen, klachten etc.)? Zijn er signalen vanuit de klachten-, klokkenluiders- regeling, accountant of controller? Wat is de cultuur en leiderschapsstijl bij de verbonden partij? Aanbevelingen voor ‘good governance’ bij verbonden partijen

23 © 2016 Deloitte Deloitte refers to one or more of Deloitte Touche Tohmatsu Limited, a UK private company limited by guarantee, and its network of member firms, each of which is a legally separate and independent entity. Please see for a detailed description of the legal structure of Deloitte Touche Tohmatsu Limited and its member firms. Deloitte provides audit, tax, consulting, and financial advisory services to public and private clients spanning multiple industries. With a globally connected network of member firms in more than 150 countries and territories, Deloitte brings world-class capabilities and high-quality service to clients, delivering the insights they need to address their most complex business challenges. Deloitte’s more than 200,000 professionals are committed to becoming the standard of excellence. This communication is for internal distribution and use only among personnel of Deloitte Touche Tohmatsu Limited, its member firms, and their related entities (collectively, the “Deloitte network”). None of the Deloitte network shall be responsible for any loss whatsoever sustained by any person who relies on this communication.


Download ppt "Verbonden Partijen. Twee voeten in één sok Besturen en Vertrouwen Het thema voor de komende jaren Netwerkbijeenkomst wethouders Zuid-Holland Den Haag 24."

Verwante presentaties


Ads door Google