De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Lichaamsbewustzijn, emotieherkenning en impulsiviteit bij patiënten met een cluster B persoonlijkheidsstoornis Alyanne van den Hoek Forensische Psychiatrische.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Lichaamsbewustzijn, emotieherkenning en impulsiviteit bij patiënten met een cluster B persoonlijkheidsstoornis Alyanne van den Hoek Forensische Psychiatrische."— Transcript van de presentatie:

1 Lichaamsbewustzijn, emotieherkenning en impulsiviteit bij patiënten met een cluster B persoonlijkheidsstoornis Alyanne van den Hoek Forensische Psychiatrische Kliniek (GGZ Drenthe) Begeleider: W.J. Scheffers Mastersymposium PMT 16 oktober 2015

2 Onderzoeksvraag Hoe scoren patiënten met cluster B persoonlijkheidsproblematiek en agressieproblematiek op: Lichaamsbewustzijn Emotieherkenning Impulsiviteit? Deelvraag: Verschillen tussen: traumagerelateerde klachten zonder traumagerelateerde klachten

3 Opbouw Figuur 1: Schematische weergave van het onderzoek

4 Onderzoekspopulatie Mannelijke patiënten Cluster B persoonlijkheidsstoornis (Antisociaal, narcistisch, borderline, theatraal) Agressieproblematiek (delict) > 18 jaar Normaal begaafd Ambulant of klinisch in behandeling bij: FPK Assen, AFPN Assen of Groningen, Kairos Forensische Polikliniek, FPC de Kijvelanden, de Woenselse Poort

5 Sociodemografische en klinische gegevens TOTALE GROEP N = 33 GEEN TRAUMA N = 15TRAUMA N = 18 N%N%N% BEHANDELDUUR Minder dan 2 maanden 412,116,7316,7 2 – 6 maanden1133, – 12 maanden721,2213,3527,8 Meer dan 12 maanden 1133,3746,7422,2 ERVARING MET LICHAAMSGERICHTE THERAPIE < 2 maanden2163,61066,71161,1 > 2 maanden1236,4533,3738,9 Tabel 1: Klinische kenmerken onderzoeksgroep

6 Sociodemografische en klinische gegevens AANTAL KEER GEDIAGNOSTICEERD DiagnoseTotale groepGeen trauma N = 15Trauma N = 18 ADHD1174 Trekken van een antisociale persoonlijkheidsstoornis 936 Trekken van een narcistische persoonlijkheidsstoornis 1165 Trekken van een borderline persoonlijkheidsstoornis 707 Middelenafhankelijkheid1046 PTSS606 Autisme Spectrum Stoornis220 Overige633 Tabel 2: Overige diagnosen

7 Lichaamsbewustzijn Waarnemen van de lichamelijke toestand, processen en acties, waaronder specifieke fysieke sensaties en meer complexe syndromen als pijn, gevoel van (ont)spanning en fysieke signalen van emoties (Mehling et al., 2009)

8 Lichaamsbewustzijn Somatic Awareness Questionnaire (SAQ) (Gijsbers van Wijk & Kolk, 1996) Gevoeligheid voor interne lichamelijke processen (niet gekoppeld aan ziekte of emotie) Voorbeelditems: ‘Ik voel het altijd wanneer ik me zo ingespannen heb, dat ik er de volgende dag last van heb’, ‘ik heb het snel door wanneer mijn maag samentrekt van de honger’ Scale of Body Connection (SBC) (Price & Adams Thompson, 2007) 2 Subschalen: lichaamsbewustzijn (SBC Aw) en lichaamsdissociatie (SBC D) SBC Aw: bewustzijn van lichamelijke sensaties, totale toestand, aandacht voor veranderingen in het lichaam Voorbeelditems: ‘ik kan mijn emoties moeilijk herkennen’, ‘ik merk hoe mijn lichaam verandert als ik boos ben’

9 Emotieherkenning Alexithymie: het niet in staat zijn emoties te herkennen en te beschrijven en daarbij moeite hebben emoties en gevoelens te reguleren (Pond et al., 2011) Aangetoond verband alexithymie en agressie: Pond et al. (2011) Toronto Alexithymia Scale (TAS 20) (Kooiman, Spinhoven & Trijsburg, 2002) 3 subschalen: Herkennen van gevoelens (Difficulties Identifying Feelings [TAS DIF]), Beschrijven van gevoelens (Difficulties Describing Feelings [TAS DDF]) en Extern georiënteerd denken Voorbeelditems: ‘ik ben vaak in verwarring over wat ik voel’, ‘ik kan mijn gevoelens gemakkelijk beschrijven’

10 Impulsiviteit Relatie impulsiviteit en gewelddadig gedrag (Brouwers, Appelo, & Oei, 2005) Barratt Impulsiveness Scale (BIS 11) (Patton, Stanford, & Barratt, 1995) Nederlandse versie: Lijffijt & Barratt, 2005 Voorbeelditems: ‘ik doe dingen zonder na te denken’, ‘ik heb mezelf onder controle’

11 Trauma Lichamelijke reacties (Aerts, 2009; Ogden, Minton, & Pain, 2006; Van der Kolk, 1996) Verstoring in affectregulatie: Overspoeld worden door emoties Moeite met herkennen en juist interpreteren van emoties (Van der Kolk, 2006 ) Davidson Trauma Scale (DTS) (Davidson, 2006) Voorbeelditems: ‘Hoe vaak en in welke mate had u de afgelopen week: Pijnlijke beelden, herinneringen of gedachten over de schokkende gebeurtenissen gehad? Was u snel geïrriteerd of heeft u woede-uitbarstingen gehad?’ Totaalscore: afkappunt PTSS = 40 (McDonald, Beckham, Morey, & Calhoun, 2009)

12 Onderzoeksprocedure Toestemming directie en hoogleraar Toestemming hoofdbehandelaars Benadering patiënten door PMT’er Data verzameld van november 2014 – maart 2015 Uiteindelijke populatie: 33 Afname vragenlijsten zelfstandig, op de achtergrond aanwezige PMT’er Anoniem

13 Resultaten

14 Gemiddelde scores onderzoeksgroep TOTALE GROEPGEEN TRAUMATRAUMA VERSCHILLEN GEEN TRAUMA / TRAUMA NMean/SumSDNMean/SumSDNMean/SumSDtdfp Trauma DTS Lichaams- SAQ bewustzijn SBC Aw Emotie- TAS * herkenning TAS DDF TAS DIF * Impulsiviteit BIS * Tabel 3: Gemiddelde scores en verschillen onderzoeksgroepen op de vragenlijsten * Opmerking: p < 0.05 = significant

15 Resultaten op een rijtje: Lichaamsbewustzijn SAQ: gemiddeld lichaamsbewustzijn (De Hoon & Van Heyningen, 2008) Traumagroep scoort hoger SBC Aw: iets hogere score ten opzichte van normpopulaties (zowel patiënten als gezonde mannen) Groep zonder trauma scoort hoger Geen significant verschil trauma/geen trauma

16 Resultaten op een rijtje: Emotieherkenning & Impulsiviteit Emotieherkenning (TAS 20): t.o.v. normscores totale onderzoeksgroep verhoogde score op totaalscore groep met trauma significant hoger dan groep zonder trauma Impulsiviteit (BIS 11): Significant verschil groep trauma / groep zonder trauma patiënten met trauma: hoog impulsief (Stanford et al., 2009) Overeenkomstig normscores

17 Conclusie en discussie

18 Belangrijkste conclusies onderzoeksgroep Wisselende resultaten t.a.v. lichaamsbewustzijn Kleine onderzoeksgroep SBC Aw meet wel de emotionele toestand van het lichaam, i.t.t. SAQ Onderzoeksgroep heeft problemen ten aanzien van herkennen van eigen emoties Problemen met impulsiviteit zijn groot t.o.v. normgroepen

19 Conclusies trauma Minder PTSS in diagnose dan patiënten met traumaklachten: Onder-diagnosticering PTSS? (Friel, White & Hull, 2007) Nauwelijks verschillen ten aanzien van lichaamsbewustzijn Meer problemen met herkennen en beschrijven van emoties Significant verschil op totaalscore TAS en herkennen van emoties Mate van impulsiviteit hoger

20 Beperkingen van het onderzoek Zelfrapportage Kleine onderzoeksgroep DTS: geen middengroep Standaardisatie

21 Aanbevelingen Traumaklachten goed inventariseren bij deze doelgroep Emotieherkenning en impulsiviteit beïnvloeden in behandeling

22 Aanbevelingen Vervolgonderzoek ten aanzien van: Lichaamsbewustzijn Samenhang lichaamsbewustzijn, emotieherkenning en impulsiviteit Doelgroep Grotere onderzoeksgroep Standaardisatie Zelfrapportage i.c.m. gestandaardiseerd interview en/of objectieve observatie


Download ppt "Lichaamsbewustzijn, emotieherkenning en impulsiviteit bij patiënten met een cluster B persoonlijkheidsstoornis Alyanne van den Hoek Forensische Psychiatrische."

Verwante presentaties


Ads door Google