De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Vrije-CLB-Koepel vzw VCLB vzw viert mee! Kleuterparticipatie, hoe pak je dat aan? Werken met intervention mapping Luc Driesmans & An Victoir.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Vrije-CLB-Koepel vzw VCLB vzw viert mee! Kleuterparticipatie, hoe pak je dat aan? Werken met intervention mapping Luc Driesmans & An Victoir."— Transcript van de presentatie:

1 Vrije-CLB-Koepel vzw VCLB vzw viert mee! Kleuterparticipatie, hoe pak je dat aan? Werken met intervention mapping Luc Driesmans & An Victoir

2 2 Wat doen we vandaag?  Kleuterparticipatie  Omschrijving  KP en GOK  Een paar cijfers  De spelers op het veld  Stapsgewijs werken  Probleemanalyse  Doelen formuleren  Methodieken en materialen afstemmen op het doel  Inspiratie opdoen  Methodieken en materialen kritisch bekijken  Middelen doelmatig inzetten

3 Kleuterparticipatie Hoe zit het nou met… 3

4 Kleuterparticipatie  Over naar Luc 4

5 Werken met Intervention Mapping Kleuterparticipatie versterken 5

6 Een hele (vertel)tas vol materiaal 6

7 Er wordt hard gewerkt…  Initiatieven kleuterparticipatie  Van kleine acties tot grote projecten  Van schoolspecifiek tot regionaal tot Vlaams  Wat werkt voor mijn school?  Overnemen project = overnemen succes?  Waarom werkt iets goed/niet?  Wie moeten we meekrijgen op onze school?  Hoe krijg ik daar zicht op? 7

8 Kwaliteitsvol werken  CLB als kritische vriend van de school  Het totaalplaatje helpen bekijken  De beginsituatie analyseren  Uitklaren wat KP is  Wat en hoe registreren?  Hoe kunnen we patronen er uit vissen?  Waarom komen kleuters (niet) (regelmatig) naar onze school?  Uitklaren wat het ouders gemakkelijker/moeilijker maakt om hun kleuter naar school te sturen  Uitklaren wat het kleuters gemakkelijker/moeilijker maakt om te participeren 8

9 Kwaliteitsvol werken  CLB als kritische vriend van de school  Afspreken waar de school wil voor gaan  Wat willen ze veranderen in het totaalplaatje?  Wat kunnen ze veranderen?  Wat is haalbaar voor deze leerlingen/ouders/school?  Waar heb je als school vat op?  Wat kan je niet veranderen vanuit de school?  Welke andere organisaties hebben wij nodig?  Welke doelen zouden zij moeten nastreven?  Motiverende doelstellingen zijn usmart+ 9

10 Kwaliteitsvol werken  CLB als kritische vriend  Weten wat verandering kan brengen  Wat werkt? = effectiviteit van acties  Welke acties zijn haalbaar op deze school? = efficiëntie, doeltreffendheid  Houden we een evenwicht tussen inspanning en effect? = kosteffectiviteit  Weten hoe je verandering kan bereiken  Van wie verwachten we een inspanning?  Hoe kan je die mensen motiveren om die inspanning te leveren?  Wat zijn randvoorwaarden? 10

11 Kwaliteitsvol werken  CLB als kritische vriend  De school een duwtje in de rug geven  Toevalstreffers  In effecten  Fijn dat een actie werkt, maar… borging zelden een feit  In contacten  Fijn dat je via informeel contact met juf Lieve veel gedaan krijgt, maar… continuïteit van werking zelden een feit  Toevalstreffer = startblok. Je moet wel de race uitlopen.  “Indringen” op GOK en Zorgbeleid van de school  Uitzondering op vraaggestuurd werken  Randvoorwaarden voor “goed” werken garanderen 11

12 Kwaliteitsvol werken  CLB als kritische vriend  Welke rol nemen wij op?  Uw kaart: Intervention Mapping 12

13 Intervention watte?  Intervention mapping  Model van Planmatig werken  Roots in gezondheidsbevordering  Mensen luisteren niet naar gezond advies  Mensen doen niet wat goed voor ze is  Gezonde programma’s geven de geest  Hoe krijg je er vaart in?  Ken uw pappenheimers!  Weten waar je “doelgroep” mee zit  Weten waar je “implementeerders” mee zitten  Weten wat je “beslissingnemers” drijft om wat te doen  Planmatig werken: logische (daarom nog niet chronologisch) stappen op mekaar laten aansluiten 13 

14 Intervention Mapping Stap 1: Wat is de wens / de nood / het probleem? Hoe is die er gekomen? Stap 2: Waar willen we naar toe? Doelen stellen. Stap 3: Weten wat werkt en het juiste materiaal kiezen. Stap 4: Het programma samenstellen. Stap 5: Het programma implementeren. Stap 6: Hebben we onze doelen bereikt? Op de beste manier?

15 Wat is IM?  IM protocol  Beschrijft noodzakelijke stappen in een traject van vraag naar antwoord  Vandaag: inzoomen op stappen en een beetje op stap 5  Zelfde filosofie als HGW  Logisch, geen chronologisch model  Processie van Echternach is de regel  Je kan instappen in elke fase  Beginnen bij stap 1 is niet altijd opportuun  Toepasbaar op alle begeleidingsdomeinen  Als groepsgerichte acties nodig zijn  Als er iets aan de omgeving / de school moet veranderen

16 Participatief model  Participatief  Geen model van “experts” alleen (CLB, school)  Mensen willen veranderen ≠ veranderd worden  School = kapitein in IM  De school beslist  De school draagt verantwoordelijkheid voor effect van acties  IM coach = loods  Helpt navigeren door de fasen  Wijst op consequenties van beslissingen door de juiste vragen te stellen op het juiste moment  Hakt niet zelf de knoop door (oef!)  Wie participeert?  Schooldirectie / middenkader = beslissingnemers  Leerkrachten, administratief personeel = uitvoerders  Doelgroep die baat moet hebben bij de actie

17 Participatief model  Participatie doelgroep  Vinden ze de actie nuttig?  Waarom zou je als ouder tijd vrijmaken voor een “koffieklets” in de klas?  Vinden ze de actie goed uitgewerkt?  Is het slaaphoekje voor de jongste kleuters rustig genoeg?  Vinden ze de actie prettig?  Een “cadeautje” bij inschrijving kleuter is leuk  Opgelet: leuk is niet altijd nuttig   Hoe zouden zij de actie invullen?  “Op tijd komen” actie  Voorstel school: “motiverend berichtje” aan ouders van laatkomers meegeven  Voorstel ouders: meer parkeerplaats kort bij de school

18 Van meten naar weten Aan de slag Stap 1 Intervention Mapping 18

19 Intervention Mapping Stap 1: Wat is de wens / de nood / het probleem? Hoe is die er gekomen? Stap 2: Waar willen we naar toe? Doelen stellen. Stap 3: Weten wat werkt en het juiste materiaal kiezen. Stap 4: Het programma samenstellen. Stap 5: Het programma implementeren. Stap 6: Hebben we onze doelen bereikt? Op de beste manier?

20 Stap 1: probleemanalyse  Analyse van aard en omvang van het probleem  WAT?  Denken alle betrokkenen aan hetzelfde bij “kleuterparticipatie”?  Hoe omschrijft de school KP?  Hoe hebben jullie KP omschreven?  Wat is het onderliggende probleem? Waarom zet de overheid zo in op KP?  WIE heeft last van het probleem?  Wie ondervindt nadeel van lage KP?  Welke nadelen zijn dat?  Op korte en lange termijn  Om hoeveel kleuters gaat het? 20

21 Een paradox?  Inzetten op KP?  Een kritische noot  Kleine percentjes  % niet ingeschreven kleuters  % regelmatig afwezige kleuters  Is KP een goed antwoord voor het onderliggende probleem?  “Evidence” uit Head Start, High Scope, Abecedarian, Sure Start… niet zomaar te generaliseren (enkel toegankelijk voor kansarmen, gecombineerd met intensieve opvoedingsondersteuning…)  Effecten van “gewoon” goed kleuteronderwijs = ?  Toch waardevol  Alle kinderen krijgen de kans optimaal te profiteren van kwaliteitsvol kleuteronderwijs 21 Meeneem boodschap: werken aan KP, is niet werken rond AFwezigheid van kleuters, maar werken rond AANwezigheid

22 Stap 1: probleemanalyse  Analyse van oorzaken en factoren die het probleem in stand houden  Hoe is het probleem er gekomen?  Hoe wordt het probleem in stand gehouden?  Waar zoeken we verklaringen?  Bij deze kleuter en deze ouder = persoon  In de klas  In de school  In de omgeving (buurt, regio, beleid, …) 22

23 Factoren in de persoon Gedrag = Gewoonte Sociale Invloed Behoud van Gedrag Intentie Attitude Eigen Effectiviteit Gedrag Heb ik een alternatief?

24 Factoren in de omgeving Individu Interpersoonlijk De school als organisatie Community Maatschappij Naar Richard et al, 1996

25 Attitude -Ik vind dat kinderen best wel veel leren in de kleuterklas -Mijn kind vindt het niet prettig om in een grote groep te zijn Sociale invloeden -(familie) De kinderen van mijn zussen zijn ook niet op 2.5 jaar naar de kleuterklas gegaan -(media) Op de TV heb ik een spotje gezien waarin kinderen zeggen dat je Nederlands leert op de kleuterschool Eigen-effectiviteit -Ik ben een goede opvoeder en ik weet wat een kind van 2.5 jaar moet leren -Ik voel me niet op mijn gemak als juffen of meesters mij aanspreken, want ik begrijp hen niet altijd goed Intentie Ik wil mijn kind wel / liever niet / nog niet naar school sturen Gedrag Ik laat mijn kind wel / niet naar school gaan Hindernissen Het is met mijn werkuren gemakkelijker om mijn kind bij oma te laten dan naar school te sturen Meevallers De buurvrouw heeft een zoontje dat even oud is als mijn kind, en we zouden kunnen afwisselen in de kinderen naar school brengen SES Cultuur Opleiding ouders …

26 Even oefenen…  Lisa  Lisa (4 j) komt vaak minuten te laat op school. Juf Annelien is dan al met het onthaalmoment bezig. Ze moet dan onderbreken om Lisa te helpen met haar jasje. ‘s Avonds blijft Lisa lang in de opvang, maar daar vindt ze het best fijn. Lisa is vaak ziek: om de paar weken houdt mama haar een paar dagen thuis. Het is moeilijk om mama of papa te spreken, want ze hebben het druk. Mama is huisarts. Papa pendelt naar Brussel en heeft lange werkdagen. 26

27 Even oefenen  Mehmet  Mehmet is 3 jaar. Hij is ingeschreven voor de 1 e kleuterklas. Hij gaat niet graag naar school en huilt elke ochtend op de speelplaats. Thuis is het een braaf en vrolijk kind, dat zonder problemen alleen kan spelen terwijl mama met het huishouden bezig is. Hij is pienter en snel weg met dingen. Mehmet komt gemiddeld 2 dagen per week naar school. Daar geniet hij het meest van de tekenhoek en de poppenkast. Hij is graag bij Hanne, want die is rustig en stil. Mehmets mama spreekt weinig Nederlands, papa spreekt wel vlot Nederlands. 27

28 Even oefenen  Ons Wereldje  Ons Wereldje (BaO) is een dorpsschool zonder GOK omkadering. De directrice krijgt via de schoolraad te horen dat ouders ontevreden zijn. Juffen Mieke en Suzanne, die elk halftijds in de eerste kleuterklas staan, zijn bezig met verzorgingstaken bij de kleinste instappertjes en komen onvoldoende toe aan echt onderwijs. Kleuters die wat introvert zijn, voelen zich volgens de ouders niet lekker in de klas. De kleuters zijn teveel op zichzelf aangewezen. 28

29 Even oefenen  Scholengroep Mariëndaal Diest 29

30 Breed kijken naar factoren Factoren die KP gemakkelijker of moeilijker maken Platform persoon* Platform klasPlatform school Platform bredere omgeving Wat mensen denken, voelen, kunnen, … Regels en gewoonten, wetten… Fysieke omgeving, financieel, aanbod 30 * Persoon = deze kleuter, deze ouder, deze juf, …

31 Doelen stellen Stap 2 in IM: Weten waar je voor gaat

32 Intervention Mapping Stap 1: Wat is de wens / de nood / het probleem? Hoe is die er gekomen? Stap 2: Waar willen we naar toe? Doelen stellen. Stap 3: Weten wat werkt en het juiste materiaal kiezen. Stap 4: Het programma samenstellen. Stap 5: Het programma implementeren. Stap 6: Hebben we onze doelen bereikt? Op de beste manier?

33 Vooruitkijken  Doelen stellen  Concreet maken wat je wil bereiken  En welke tussenstapjes daarvoor nodig zijn  “Streven naar” of “bereiken”?  Sommige doelen kan de school halen  Vb. de kleuters vinden het onthaalmoment in de klas fijn = doel “attitude”  draagt bij tot doel “de kleuters zijn er op het onthaalmoment”  Sommige doelen zijn te hoog gegrepen voor de school  Wel: bijdragen tot … via tussendoelen op lager niveau  Sommige doelen zijn niet voor de school  Aangeven: welke doelen zie jij voor anderen? 33

34 Take away boodschap Setting-gericht denken Besef wat je wel en niet kan bereiken op school. Doe goed wat je zelf kan. Blijf af van wat je niet kan. Als iedereen dat vanuit alle settings doet, zullen we op termijn effecten zien. Setting-gericht denken Besef wat je wel en niet kan bereiken op school. Doe goed wat je zelf kan. Blijf af van wat je niet kan. Als iedereen dat vanuit alle settings doet, zullen we op termijn effecten zien.

35 Valkuilen  Doelen stellen kan uw gezondheid schaden  Oneigenlijke doelen willen halen  Forceren waar je geen wezenlijke invloed hebt  “we gaan de ouders veranderen”  Sensibiliseren kan  Veranderen kan niet  Doelen op te hoog niveau willen halen  Inspiratie geven kan (vb. verteltas) / het aanbod thuis veranderen kan niet  Doelen stellen waar je doelgroep het lastig mee heeft  Wel: bepleiten waarom je een doel goed vindt (vb. alle kleuters ook naar het schoolfeest)  Afdwingen? Schadelijke neveneffecten.

36 USMART+ Eerste hulp bij doelen stellen 36

37 Doelen formuleren Om naar de top van de berg te klimmen, moet je kleine stappen zetten. Dat zijn Usmart+ doelen. Als je alleen naar de top kijkt, zal je struikelen.

38 U-SMART+ doelen  Uitdagend  Motiverende doelen  Niet: “ouders tekenen de engagementsverklaring”  Wel: “ouders tonen dat ze het fijn vinden om met ons samen te werken aan de opvoeding van hun kinderen”  Specifiek  Zeg precies wat je wil  Niet “we gaan iets aan kleuterparticipatie doen”  Wel “bij inschrijving praten we met alle ouders over hoe belangrijk het is dat hun kindje regelmatig op school is”  Meetbaar  Een ander kan ook zien of je het doel haalt  Niet “wij hebben een goed inschrijfbeleid”  Wel “wij kunnen precies aangeven waarom wij sommige kinderen wel en andere kinderen niet inschreven op onze school”

39 U-SMART+ doelen  Aanvaardbaar  Voor alle betrokkenen  Niet “leerlingen moeten elke schooldag ook op school zijn”  Wel “leerlingen mogen afwezig zijn op de laatste 2 dagen voor een vakantie, als de ouders dan gemakkelijker naar het land van herkomst kunnen afreizen op familiebezoek”  Kan je voor iedereen goed doen?  De school?  Het departement Onderwijs?  Allochtone leerlingen en ouders?  Autochtone leerlingen en ouders?  Realistisch  Kwaliteit leveren ≠ perfectie nastreven  Niet: “wij bereiken alle ouders 3 keer per jaar”  Wel: “wij doen 3 keer per jaar een contactmoment met ouders en allochtone ouders proberen we (via een telefoontje) extra aan te moedigen om er bij te zijn”

40 USMART+ doelen  Tijdsgebonden  Spreek een termijn af  Niet “we willen dat ouders meer participeren in het klasgebeuren”. Tegen Sint Juttemis?  Wel “trimester 1 = informatie geven; trimester 2 = kom eens kijken in onze klas; trimester 3 = mama’s, papa’s, oma’s en opa’s doen een activiteit met onze kleuters”.  Korte, middellange en lange termijn  Positief geformuleerd  Focus op wat je wil bereiken, niet op wat je wil vermijden  Niet “wij willen de juffen niet meer overbelasten met verzorgingstaken”  Wel “wij willen dat verzorgingstaken kunnen worden opgenomen door de kinderverzorgster ”

41 Performantie- en veranderdoelen Eerste hulp bij doelen stellen

42 Nog enkele tips  Allergisch aan USMART+?  Van breed naar smal  Brede doelen = wat wil je bereiken (wens) of veranderd zien (probleem)  Smalle doelen = wat wil je veranderen in determinanten van gedrag of in de omgeving?  Setting-denken  Kortbij en veraf doelen  Wat moet doelgroep uiteindelijk doen? Veraf!  Wat moeten ze daarvoor weten/kunnen/voelen? Kortbij!  IM: verander- en performantiedoelen

43 Verander- en performantiedoelen verander- doelen determinanten Performantie -doelen gedrag

44 Performantiedoelen  Wat moeten mensen doen om het gewenste gedrag te vertonen?  Subgedragingen  Als het om complexe gedragingen gaat  Wat moeten ouders doen om hun kind goed te laten participeren aan onderwijs (op tijd zijn, de nodige spulletjes meegegeven, het heen-en-weer schriftje lezen, …)  Noodzakelijk voorbereidend gedrag  Gedrag A kan niet zonder gedrag B  De leerkrachten kunnen hun attitude t.o.v. kansarmen maar veranderen, als ze eerst de ruimte kregen om hun eigen houding te verkennen  Gedrag dat je theoretisch kan omschrijven  Procesbenadering  Vb. plan/do/check/act cirkel van kwaliteitszorg

45 Voorbeeld SOA preventie  Veranderdoelen  Wat maakt dat ouders naar een oudercontact komen?  Weten waar en wanneer dat oudercontact doorgaat  Aanvoelen dat het belangrijk is dat ze samen met de juf over hun kind praten (attitude)  Durven vragen stellen en hun mening geven (eigen effectiviteit)  Merken dat andere ouders dat contactmoment nuttig vinden (sociale normen)  Zien dat alle ouders daar komen (voorbeelden)  Het oudercontact valt op een uur dat ze kunnen komen (omgeving)  Het contact heeft plaats in een omgeving die een goed gesprek mogelijk maakt (omgeving)  Dus doelen op niveau van determinanten

46 Inzoomen op determinanten  Wanneer bekijk je determinanten?  Stap 1: snappen waarom de doelgroep het “verkeerde” doet  Stap 2: snappen wat doelgroep kan brengen tot het “juiste” gedrag  Veranderdoelen moet je koppelen aan determinanten van probleem- en gewenst gedrag

47 Selectie van determinanten DeterminantRelevantieVeranderbaarKeuze? Kennis Attitude Vaardigheden Gewoonte Kosten Beschikbaar Sociale norm /0 + - Ja ? Ja ?

48 Methoden en strategieën kiezen Stap 3 in IM: de oplossing verkennen

49 Intervention Mapping Stap 1: Wat is de wens / de nood / het probleem? Hoe is die er gekomen? Stap 2: Waar willen we naar toe? Doelen stellen. Stap 3: Weten wat werkt en het juiste materiaal kiezen. Stap 4: Het programma samenstellen. Stap 5: Het programma implementeren. Stap 6: Hebben we onze doelen bereikt? Op de beste manier?

50 Van doel naar actie D •Determinant •Vb. houding ouders t.o.v. “leren” in de kleuterschool M •Methode •vb. zelf ervaren A •Actie •Vb. de ouders mogen zelf de taak eens uitvoeren… met ovenwanten aan V •Voorwaarde •Veilige sfeer, ouders voelen zich niet belachelijk tijdens het uitvoeren van de taak  Determinant koppelen aan methode  Theoretische/empirische randvoorwaarden  Vertaling naar de concrete actie met inachtneming van die randvoorwaarden

51 Van doel naar actie  Kwaliteit van methodieken  Het wérkt (in het labo)= theoretische effectiviteit  Het werkt in het echt (zonder netjes controleren van alle factoren) = reële effectiviteit  De verhouding tussen investering en opbrengst is redelijk  Er zijn geen ongewenste neveneffecten

52 Attitudes veranderen (1)  Attitude : 2 aspecten  Denken  Ik weet: Mijn kind heeft contacten met andere kinderen nodig om sociaal vaardig te worden  Voelen  Ik voel: mijn kind is bang bij die andere kindjes  Impact voelen > denken

53 Attitudes veranderen (2)  Kennis verhogen  Informatie geven  Misverstanden uit de weg helpen  Effect?  Weinig effect op zich  Beter effect als  Mensen zich iets concreet kunnen voorstellen  Ruimtelijk leren = voor / achter / boven / onder…  Mensen zich persoonlijk aangesproken weten  Tangible Steps (USA): sms-je naar ouders. “hallo ouders, we lezen vandaag verhalen in de klas over de sterrenhemel!”  Averechtse effecten mogelijk  Desinteresse en weerstand

54 Attitudes veranderen (3)  Inwerken op gevoel door…  Negatieve gevoelens te bespelen  Doemscenario’s voorstellen (je weet toch welke achterstand je kind zal oplopen…)  Schuldinductie (een rode sticker op de trui van laatkomers)  Geen goede effecten  Averechtse effecten gegarandeerd  Vermijding (afsluiten van de boodschap)  Negatieve houding t.o.v. boodschapper

55 Attitude ten opzichte van melk  Methode  Kennisvermeerdering  Materiaal: brochure  Om te onthouden  Zit vol eiwitten, mineralen en vitamines  Calcium: sterke botten  Zink: immuunsysteem  Vitamine B6 en B12: zenuwstelsel Is uw attitude al veranderd?

56 Got milk?

57 Attitudes veranderen (4)  Inwerken op gevoel door…  KP te linken met positieve gevoelens  Een positieve boodschap in het heen-en-weer schriftje  Gaston het Konijn mag mee naar de klas  Kaartje “wij missen je als er er niet bent”  Boekje “Wannes gaat naar school” cadeau bij inschrijving  Beloningsstickers voor de kleuter  Effect?  Redelijk sterk én langdurend  Randvoorwaarde  Werkt maar als contact met de school positief is  Dus proactief werken aan band ouders-school

58 Voorbeeld beloningsstickers  Belonen?  Wat?  Inzet (ik ben met de juf mee naar de klas gegaan) of eindresultaat (ik ben niet beginnen wenen)?  Eerst wat gemakkelijk is; later mag het moeilijker worden  Hoe?  Kind moet goed weten voor welk gedrag het wordt beloond  Onmiddellijke beloning wenselijk  Beloning in verhouding met gevraagde inspanning 58

59 Attitudes veranderen (4)  Wat bij negatieve attitude…  Vb. negatieve attitude t.o.v. “discipline” op school  Frequent gemerkt bij kansarme ouders  Eigen voorgeschiedenis (nare ervaringen)  “Kleintjes moeten vrij kunnen spelen, ze moeten later nog lang genoeg luisteren en braaf zijn”  “Het zijn altijd die van mij die onder hun voeten krijgen”  Tips uit motiverende gespreksvoering  Eerst luisteren naar het verhaal van de ouder  Waarheid erin herkennen  Dan pas de voordelen van “gehoorzamen” aanhalen  Liefst laten verwoorden door de ouder zelf  Voordelen voor het kind! Niet de voordelen voor de juf!

60 Eigen effectiviteit versterken (1)  Een actieplan maken  Bereid gedrag voor: wat, waar, hoe…  Actieplan afscheid nemen  Ouder mag mee tot schoolpoort / deur van de klas  Dikke zoen en je bent weg  De juf staat klaar om de kleuter op te vangen  Bereid voor wat je doet bij obstakels  Wat als mijn kind huilt?  Effecten?  Band intentie-gedrag 2 keer sterker  Voorwaarden  Ouder voelt zich begrepen in lage effectiviteit  Liefst samen actieplan uitwerken, eerder dan opleggen

61 Eigen effectiviteit versterken (2)  Participeren in onderwijs  Perceptie “de school werkt samen met mij aan de opvoeding van mijn kind” versterken  Ouders laten participeren in  Concrete acties: van voorleespapa’s tot appelschilmoekes  Schoolbeleid  Effecten?  Redelijk, maar kortdurend zonder complementaire acties  Voorwaarden  Echte participatie, geen schijnparticipatie  Niet elke ouder hoeft “actief” te zijn! (opleggen van norm)

62 Sociale invloeden (1)  Voorbeelden in de omgeving  Andere ouders als rolmodel  Voor vaardigheden (zij doen dat zo)  Voor attitudes (zij voelen dat zo aan)  Voor effectiviteit (zij vinden dat ook niet gemakkelijk, maar het lukt hen wel)  Effecten?  Goed, maar invloed van voorbeelden moet aangevuld worden met sociale steun  Voorwaarden?  Herkenbaar rolmodel (vb. SES)  Realistisch rolmodel (geen superouder)

63 Sociale invloeden (2)  Sociale steun  Leerkrachten ondersteunen elkaar  Expliciete waardering voor inzet ouders  Buddy-systemen voor ouders  Vb. afspraken maken in de buurt over beurtrol kinderen ophalen  Effecten?  Goed. Combinatie van geheugensteuntjes, emotionele steun, controle, beloning, publieke verbintenis  Oppassen met sociale druk en kritiek!  “het is weer de kleine van Sandra die nog niet klaar is, het is ook elke dag hetzelfde”

64 Acties  Basishouding  Mensen hebben altijd een goede reden om te doen wat ze doen  Empathie & respect = kijk door de ogen van de doelgroep  Geduld & pragmatisme. Motiveren van mensen = langzaam proces!

65 De omgeving veranderen (1)  Barrières wegwerken  Moeilijke woorden mogen niet in het schoolreglement  Krijgen ouders begrijpelijke info over de financiële kost van het onderwijs?  Mag je voorbij de witte lijn op de speelplaats?  Hoe ziet ons inschrijvingsbeleid er uit?  Facilitators installeren  Ieder op zijn toilet…  Kunnen kleuters een middagdutje doen?  Staat er iemand aan de schoolpoort om ouders en kleuters welkom te heten?  Effect?  “Medium” sterk

66 De omgeving veranderen (2)  Zetjes geven (actie-signalen)  Linken leggen tussen thuis en school  Prent uit het startersboekje voor thuis  Affiches en pictogrammen  Zetten aan tot gedrag  Effect?  Medium, maar gemakkelijk te installeren  Voorwaarde  “gebruikers” weten hoe dit materiaal wordt gebruikt  Regelmatig gebruiken

67 Methoden onder de loep  Zo gaat dat in het echt…  Probleem-doel-methode?  5% van ons werk?  Scholen zijn gericht op ACTIE  Andere partners ook?  Als we nu dat eens doen  School bedenkt actie  Taak coach  Actie-methode-doel-probleem lijn traceren  Toetsen of alle betrokkenen daar hetzelfde idee over hebben 67

68 Hulp nodig? IM Boek  Tabellen met  Methodes  achterliggende Theorieën  Randvoorwaarden  per Determinant  en per Omgevingsniveau  Referentie  Bartholomew, L.K., Parcel, G.S., Kok, G., & Gottlieb, N.H. (2006). Planning health promotion programs: An intervention mapping approach (2nd edition). San Fransisco, CA: Wiley.

69 De fond van de soep  Basis van KP: relatie ouder-school  Eerste ervaringen moeten positief zijn  Voortdurende aandacht naar opbouw van binding tussen kind/ouders en de school  Voorwaarde: verhouding positieve / probleemgebonden communicatie met ouders : 9/1.  “Proactief” beleid  Ouderbetrokkenheid is waardevol op zich  Niet alleen nastreven met preventief doeleinde 69

70 Acties uitvoeren en borgen Even huppen naar Stap 5 in IM

71 Intervention Mapping Stap 1: Wat is de wens / de nood / het probleem? Hoe is die er gekomen? Stap 2: Waar willen we naar toe? Doelen stellen. Stap 3: Weten wat werkt en het juiste materiaal kiezen. Stap 4: Het programma samenstellen. Stap 5: Het programma implementeren. Stap 6: Hebben we onze doelen bereikt? Op de beste manier?

72 Waarom stap 5?  We weten  Programma-ontwikkelaars slaan stap 5 vaak over  Puf is er een beetje uit na materiaalontwikkeling  Verwachting dat het wel zal lopen…  Q interventie = Q ontwikkeling * Q implementatie

73 Stap 5 is de Droste stap  IM in mini  Probleem/wens/nood  Doelen  Methoden en strategieën  Doel  2 groepen mensen overhalen  Beslissingnemers  Implementeerders  Wat drijft hen?

74 Het programma introduceren  Van trekkers en nalopers  Trekkers = trendsetters  Enthousiast, gesteld op vernieuwing, vroege gebruikers  Programma is ingrijpende verandering?  Trekkers moeten hoog in de hiërarchie staan  Juf Rita kan geen beleid rond ouderparticipatie uit de grond stampen  Middenmoot  Willen liefst “proberen” (zoals staaltje make up)  Zoeken sociale bekrachtiging voor gebruik programma  “wat denk jij daarvan?”  Eigen maken = heruitvinden. Niet passief overnemen.  Nalopers  Laat in adopteren van innovatie  Soms niet over de schreef te halen

75 Referenties Meer weten? 75

76 Groeimap kleuterparticipatie  Planmatig werken  Traject in 6 fasen  Opvolgen regelgeving  Verwijzing naar materialen en lokale initiatieven  Te vinden op  VCLB Intranet  begeleiding  onderwijsparticipatie  kleuterparticipatie 76

77 Schoolondersteuning  Nascholing “met de school op stap”  Dag 1: het Intervention Mapping protocol van A tot Z.  de CLB’er als loods op alle begeleidingsdomeinen  Cadeautje: de werkmap  Dag 2  Communiceren en motiveren  Waar vind ik de mosterd?  Goede praktijkvoorbeelden  Dag 3-4: aan de slag met de eigen school  Supervisie  Tips en praktijkwenken 77


Download ppt "Vrije-CLB-Koepel vzw VCLB vzw viert mee! Kleuterparticipatie, hoe pak je dat aan? Werken met intervention mapping Luc Driesmans & An Victoir."

Verwante presentaties


Ads door Google