De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

(KANS)ARMOEDE & SES ONGELIJKHEID AnneMarie Depoorter Bron: IU Manama JGZ – VUB 04.12.15.

Verwante presentaties


Presentatie over: "(KANS)ARMOEDE & SES ONGELIJKHEID AnneMarie Depoorter Bron: IU Manama JGZ – VUB 04.12.15."— Transcript van de presentatie:

1 (KANS)ARMOEDE & SES ONGELIJKHEID AnneMarie Depoorter Bron: IU Manama JGZ – VUB

2 Inhoud Wat is kansarmoede? Omvang van het fenomeen Determinanten en Mechanismen Gevolgen en belang voor de JGZ – Gezondheid, ontwikkeling, welbevinden – Levensloop – Schools presteren Hoe detecteren? Hoe aanpakken? – Beleid (onderwijs en economisch) – Gemeenschapsactie (school, gemeente, buurt) – Zorg (opvang, school, gezondheidszorg)

3 Kansarmoede: Wat is het?

4 Armoede versus kansarmoede ARMOEDE n Enkel financiële dimensie n Indicatoren Absolute (VN_WB $1.25 at 2005 purchasing-power parity (PPP) Relatieve armoedegrenzen op basis van nat. Inkomen <50% of <60% KANSARMOEDE n Multiaspectueel - basisbehoeften: inkomen + woning+ arbeid+ onderwijs+ gezondheid+ samenleven+ diensten+ informatie+ ontspanning+... n Indicatoren : Kansarmoedecriteria K&G Armoedebarometer Vl Armoederisico ( EU-SILC stat. Income & Living Conditions) Kansarmoede-atlas van achtergestelde buurten Sociale Uitsluiting

5 Inkomen België (2013) Armoedegrens* inkomen EU- SILC < Armoedegrens België < Armoedegrens Brussel HG Leefloon (min.inkomen) < Minimuminkomen Alleenst. Gezin/maand EU EU 15% of 1,5 miljoen 33,7% of ± , ,92 EU 14,7 % of 1pers./7 *Armoederisicograad: % personen met equivalent° beschikbaar inkomen < 60% van mediaan nationaal equivalent beschikbaar inkomen (EU-SILC-enquête FOD Economie...: EU Statistics on Income & Living Conditions bij 6000 privé huishoudens); °Grootte huishouden & leeftijd leden

6 Sociale positie : operationalisatie Materieel – Inkomen huishouden, beroep ouders……. Immaterieel (menselijk kapitaal) – Hoogste opleiding ouders/gezinshoofd, beroep ouders opleiding jongere zelf Sociaal “ samenwerking voor wederzijds profijt” (sociaal kapitaal) – aantal ouders/ grootouders thuis, familie, werkgenoten – vrienden ouders, klasgenoten, vrienden…), beroep ouders Combinatie historisch idee sociale positie (“deprivatie”) + sociale relaties --  SES

7 Problemen bij kansarmoede n Gezondheidsproblemen ä Ernstig ziek kind n Psychosociale problemen ä Lastig kind ä Gebrek aan kinderopvang ä Huishoudelijke taken ä Relatieproblemen ä Depressie ä Lees- en schrijfproblemen n Sociaal-economische problemen ä Financiële problemen ä Huisvesting ä Tewerkstelling Bron: Baele K.

8 Aantal vermelde problemen per huishouden 2/3 Bron: Baele K.

9 Kansarmoede: Omvang probleem Wereld: 1/3 Belg/Vl : 1/7 – 10; 1/5 kinderen actie Belgen uit armoede Vl 11,2% van de kinderen leeft in een gezin met een verhoogd armoederisico. Europa:40 miljoen ernstige materiële ontbering 116 miljoen armoede23%EU bevolking ; actie miljoen uit armoede 25 miljoen kinderen armoede of sociale uitsluiting Wereld Extreme armoede 1,25 $/dag (Wereldbank & IMF) Honger: 1 miljard(2009) – (2011) FAO VN Ondergewicht – 5j: 100 miljoen

10 Kansarmoede: Omvang probleem

11

12

13

14 Armoederisico’s Belg. Kinderen(%) Globaal Oudertewerkstelling (jobless: 13%kinderen ) Gezinstype &HH- samenstelling BelgiëVlaandWallEU J_+ kids J_ - kid J+ + kid A +kid K+3kids K+1-2ki Bron: EU-SILC Legende : J_zonder job; J+ met job; A alleenstaande; K koppel

15 (Kans)armoede: Determinanten Micro Macro

16 EU-SILC, FOD Economie. Algemene Directie Statistiek en Economische informatie Armoederisico naar sociodemografische kenmerken België 2007 WERK Moeders!!! Micro

17 “Rijke” Landen – Economisch cfr economische crisis Innocenti-rapport – Politiek – Distributie rijkdom – Type welvaartsstaat Sociaal-democratische: egalitaire aanpak Conservatief-corporatistische: meritocratische aanpak Liberale: Quasi-markt aanbod (vrijheid onderwijs) & vrije schoolkeuze a vraagzijde) weinig overheidscontrole Zuid-Europese Ex-communistische – Onderwijs : armoede & ongelijkheid bestendigend of hefboom sociale insluiting? – Sociale herverdelingsmechanismen Macro

18 (Kans)armoede: Gevolgen en Belang JGZ Gezondheid & Ontwikkeling kinderen & Levensloop (tekst Bradley) Welbevinden Schools Presteren Functioneren in Maatschappij Sociale uitsluiting!!! Mechanismen van de gevolgen

19 Neonatale toestand & scholing moeder ( Vlaanderen) Sara Willems UGent (Sara Vandekerckhove − 12/11/12 - De Morgen.be)

20 Kindersterfte & sociale klasse Bron: Black Report 1980 The Black Committee on Health Inequalities (1977–80):

21 Levensverwachting (LV) en Gezonde (GLV)* – Tussen landen: beste en slechtste: 10-15j verschil – Binnenin landen: hoogst en laagst geschoolden: LV(Bx)3-5j; GLV(Bx) 18-20j – Opleidingsniveau sterkste predictor ongelijkheid GLV ook in België (Bossuyt N et al 2003) – Risico’s: Lage opl. 3 x > Hoge opl. (Bx) obesitas, zwaar roken, depressies Preventief onderzoek cervixCa Blijvende beperkingen * Duidelijkste uiting gezondheidsongelijkheid tussen arm en rijk

22

23 Subjectieve* Gezondheid ( “Slechte op 33 j” ) en levenslange SES * Beste indicator voor algemene gezondheidstoestand (maatschappelijk en individueel)

24 Leesvaardigheidsniveau (%) verdeling per kwartiel ESCS (Vlaamse Gemeenschap). Q 1 Q 2 Q 3 Q 4 Niveau 5 5,1 10,8 18,5 32,9 Niveau 4 18,8 28,5 36,8 39,6 Niveau 3 26,9 30,8 28,2 20,0 Niveau 2 25,9 18,8 11,4 5,8 Niveau 1 14,9 8,6 4,4 0,9 Niveau 0 8,4 2,4 0,7 0,7 TOTAAL

25 Wiskunderesultaten: decielgemiddelden t.o.v. alg.gem

26 (Kans)armoede: Mechanismen

27

28

29 (Kans)armoede: Hoe detecteren? Indicatoren (populatieniveau) Signalen (individueel niveau)

30 Indicatoren Armoede & Sociale Uitsluiting (populatieniveau) Inkomen, mediaan, 50-60% mediaan Opleiding (schools diploma) Tewerkstelling: niveau & intensiteit NAP-Indicatoren Soc. Insluiting (Nationaal Actieplan België) EU-SILC-enquête (Social Indicators Living Conditions) Armoedebarometer Vl

31 Indicatoren: niet-monetair (vben) Woning – kwaliteit & grootte – uitrusting (basiscomfort licht verwarming kookmogelijkheid koken wassen; apparaten TV PC) – Omgeving (lawaai, vervuiling, uitzicht…) Voeding ( om de 2 dagen vis/vlees/vervanger?) Verplaatsingsmiddelen Gezondheid(szorg) & ADL

32 Signalen & Criteria (individueel niveau) Bv. Signaallijst stad Turnhout Criteria K&G Family Affluence Scale – Eigen kamer, autobezit, vakantie 1x/j, computer, tv

33 (Kans)armoede: Wat eraan doen? Bewustmaking Beleid Gemeenschapsacties Zorg

34 Wat doen? Bewustmaking & Beleid Internationale, nationale en regionale forums & acties (awareness, mobilisatie) Wetgeving, regulering en structuren ( Internationale, nationale en regionale ) – Algemeen: Soc. Zekerheid, Belastingen, Premies, Sociale huisvesting, … – Specifiek: Armoededecreet 2003 – Participatiedecreet – Onderwijs: GOK-decreet 2002  LOP’s – Intersectorieel: Decr. Flankerend Onderwijsbeleid 2008 – Ondersteuning door onderzoek: VLOR, Steunpunten, Armoedebarometer, Sociale Ongelijkheid… – Ondersteuning door financiering Actieplannen – NAPIncl ; Vl Actieplan tegen Armoede ; Strategisch Plan Geletterdheid; Vlaanderen in Actie (ViA) Pact 2020 (masterplan vr evenredige deelname alle soc. Groepen) Structurele aanpak economisch : inkomensbeleid met herverdelingsmaatregelen, tewerkstellingsbeleid Structurele aanpak sociaal: breed beleid met kinderopvang, huisvesting,

35 Wat Doen? Gemeenschapsactie Welzijnscampagnes Acties vanuit steden, middenveld, buurten, (lokale) verenigingen, scholen, jeugdwerking – bv Mensen voor Mensen WAW-traject Aalst multidimensionele activatie langdurig werklozen (methodiek) – niet alleen activering op zich, maar ook welzijnsproblemen en de armoedesituatie. Mensen in (generatie)armoede veel bijkomende problemen (= drempels zoektocht naar werk): schulden, gezondheidsproblemen, kinderopvang, maar ook en vooral angst en een gebrek aan zelfvertrouwen – best practices Europa: steun ESF (Europees Sociaal Fonds) toekomst

36 Wat doen? Zorg Structureel – Gemeenschapsniveau: Scholen; K&G organisatie gezinsondersteuning Huizen vh Kind… Op basis van criteria uit indicatoren of projectmatig – Groepsniveau: bv. SIF-gemeenten, achterstallige buurten, scholen (KBS-projecten), – Individueel niveau: K&G-criteria cfr onderzoek Baele; ervaringsdeskundigen, interculturele bemiddelaars CLB??? Cfr ervaringsdeskundigen school & tekst communicatie: begrijpen van de “binnenkant van armoede (cartoons)

37 Zorgbrede School Brede Leer- & leefomgeving creatie/ondersteuning Brede waaier leer- & leefervaringen Brede ontwikkeling ALLE kinderen/jongeren: Competenties!!!

38

39

40

41

42

43 CLB  De binnenkant van de armoede Ouders in Armoede en het CLB – een andere kijk; Vierde Wereldgroep Aalst, s.d.

44 Bronnen Baele K. (2001): Gezondheids- en welzijnsvoorzieningen voor kansarme gezinnen met jonge kinderen: een antwoord op hun problemen? Eindwerk Interuniversitaire ManaMa JGZ Werkgroep CLB’s (s.d.): Ervaringsdeskundigen in de armoede en sociale uitsluiting in de CLB’s. Vlaamse Overheid, Departement Onderwijs en Vorming, Brussel Observatorium voor Gezondheid en Welzijn Brussel. Welzijnsbarometer – Brussels Armoederapport 2006, GGC Brussel Noppe J. (2015): Vlaamse Armoedemonitor, Studiedienst van de Vlaamse regering – Raeymaeckers P ((2010): Kinderen in Armoede in Europees perspectief: beleidsgerichte probleemanalyse. Centrum OASeS, Universiteit Antwerpen Dierckx D., Coene J., Raeymaeckers P., van der Burg M. (red.): Jaarboek Armoede en sociale uitsluiting Centrum OASeS, Universiteit Antwerpen Nationaal Kinderarmoedbestrijdingsplan – Kinderarmoede bestrijden en het welzijn van kinderen bevorderen (2013). Kinderarmoede in Vlaanderen (2014) Studiedienst van de Vlaamse Regering Milleniumdoelstellingen, VN 2000 Armoede.be | Portaalsite rond armoede in België. Bradley R.H., Corwyn R.F. (2002) Socioeconomic Status and Child Development. Annu. Rev. Psychol., 53, UNICEF Office of Research (2014). ‘Children of the Recession: The impact of the economic crisis on child well- being in rich countries’, Innocenti Report Card 12, UNICEF Office of Research, Florence. UNICEF Office of Research (2007). Child poverty in perspective: An overview of child well-being in rich countries, Innocenti Report Card 7, UNICEF Innocenti Research Centre, Florence.

45 Teller M. (2012): Kinderarmoede in België. Een gids voor schenkers. Koning Boudewijnstichting, Brussel (www.kbs-frb.be)www.kbs-frb.be Roose I., Pulinx R, Van Aevermaet P. (2014) Kleine kinderen, grote kansen. Hoe kleuterleraars leren omgaan met armoede en ongelijkheid. Koning Boudewijnstichting, Brussel (www.kbs-frb.be)www.kbs-frb.be Vlaams Actieplan Armoedebestrijding 2010 – 2014 met inbegrip van het actieprogramma kinderarmoede (voortgangsrapport) (2013) Buyl N. et al. (s.d.): Ouders in armoede en het CLB – een andere kijk. Vierdewereldgroep “Mensen voor Mensen”, Aalst Stad Turnhout. Signaallijst kansarmoede Vlaamse Gemeenschapscommissie (2010): Visietekst brede school. Brussel. Vlaamse Gemeenschapscommissie (2010): Brochure Brede school in Brussel: 1+1 is meer dan 2. Brussel Steunpunt GOK. https://www.uantwerpen.be/nl/steunpunten/vlaams-armoedesteunpunt/ European Parliamentary Research Service: Child Poverty In The EU armoede/ Armoede.be | Portaalsite rond armoede in België. Decreet betreffende gelijke onderwijskansen (GOK-decreet) (BS ) Decreet betreffende de armoedebestrijding (Armoededecreet) (BS 2003)


Download ppt "(KANS)ARMOEDE & SES ONGELIJKHEID AnneMarie Depoorter Bron: IU Manama JGZ – VUB 04.12.15."

Verwante presentaties


Ads door Google