De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Landelijke Stoffendag 04 oktober 2011 Stoffenmanager Nano Koen Verbist – Arbo Unie

Verwante presentaties


Presentatie over: "Landelijke Stoffendag 04 oktober 2011 Stoffenmanager Nano Koen Verbist – Arbo Unie"— Transcript van de presentatie:

1 Landelijke Stoffendag 04 oktober 2011 Stoffenmanager Nano Koen Verbist – Arbo Unie

2 Algemene introductie nanotechnologie

3  Nanotechnologie  The application of scientific knowledge to control and utilize matter in the nanoscale (approximately 1 nm – 100 nm), where properties and phenomena related to size or structure can emerge [ISO/DTS , 2010] Algemene introductie nanotechnologie

4 1 nanometer = 1 miljardste meter

5  Materialen met één, twee of drie externe dimensies op de nanoschaal  Nanoplaatjes  Nanovezels  Nanodeeltjes Algemene introductie nanotechnologie

6 Nanotechnologie Toepassingen

7 Nanodeeltjes – Voorkomen (bronnen)

8

9 Stoffenmanager Nano Inleiding  Gratis beschikbare nano-specifieke IT-tool voor het prioriteren van nano-specifieke risico’s (sinds 2011)  Ontwikkeld voor MKB in opdracht van Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid  Ontwikkeld door consortium TNO, BECO en Arbo Unie  Gratis beschikbaar via  Beschikbaar in Nederlands en Engels

10 Stoffenmanager Nano Inleiding  Helpt producenten en gebruikers met het prioriteren van de gezondheidsrisico’s door het werken met nanodeeltjes •Uitvoeren risicobeoordeling •Selecteren van beheersmaatregelen •Plan van Aanpak •Rapportage  Invulling voorzorgsprincipe  En toch voldoende onderscheidend vermogen

11 Stoffenmanager Nano 1.0: Geldigheidsdomein DomeinVoorbeeld Vrijkomende nanodeeltjes tijdens synthese van nanodeeltjes Incidenteel vrijkomen vrijkomen van synthetische nanodeeltjes door lekkage aan leidingen, sluitingen en koppelingen tijdens de productie Vrijkomende nanodeeltjes bij vervoer/handeling van nano poeders  Storten uit zakken  Vullen containers  (Af-)Wegen verspuiten/verspreiden van nanodeeltjes  master batch / granules  in producten (vloeistoffen en poeders) Pouring/ injection moulding  Gieten, roeren & mengen (formuleren)  Gebruik nanofilm spray  Nano coatings aanbrengen Bewerking van objecten die nanodeeltjes bevatten of objecten met een coating met nanodeeltjes  Verspanen met weinig energie  Verspanen met veel energie (schuren/ zagen)

12 Stoffenmanager Nano Voorlichting  Goede praktijken – Factsheets •Gesloten systeem •Glovebox

13 Stoffenmanager Nano Voorlichting  Voorlichting: PIMEX

14 Stoffenmanager Nano 1.0 – Onder de loep Risicoprioritering R ISICO = G EVAAR X B LOOTSTELLING ‘Geen gevaar voor de volksgezondheid’ ????? ‘Geen gevaar voor de volksgezondheid’ ?????

15 Stoffenmanager Nano 1.0 – Onder de loep Gevaar Onzekerheid over gevaareigenschappen, Nederlands standpunt:  ‘Alle nanomaterialen beschouwd als potentieel (zeer) toxisch en daarom overeenkomstig behandelen’ – (voorzorgsprincipe)  Het vrijkomen van nanomaterialen op de werkvloer of in het milieu beperken tot een zo laag mogelijk niveau

16 Stoffenmanager Nano 1.0 – Onder de loep Gevaar  In generieke Stoffenmanager 4.5 gevaarclassificatie op basis van R- of H-zinnen  Dergelijke classificatie nog niet beschikbaar voor nanodeeltjes, daarom classificatie op basis van •Deeltjesgrootte < 100 nm; •Wateroplosbaarheid (deeltjes niet wateroplosbaar); •Structuur (persistente vezels / andere deeltjes); •Bekende gevaarseigenschappen nanodeeltje of moedermateriaal

17 Gevaarclassificatie Stoffenmanager Nano

18

19 Gevaarclassificatie - Overzicht OmschrijvingGevaar klasse Laag gevaarsprofiel (in de meeste gevallen niet vastgesteld) A Schadelijk / Irriterend (in de meeste gevallen niet vastgesteld) B •Nanomaterialen afgeleid van niet-geclassificeerd moedermateriaal, deeltjesgrootte > 50 nm •Toxisch, veroorzaakt brandwonden en luchtwegirritatie C •Nanomaterialen met uitgesproken toxicologisch profiel – gelijk aan T (toxisch) of T+ (zeer toxisch) of geassocieerd met reprotoxische eigenschappen •Nanomaterialen afgeleid van niet-geclassificeerd moedermateriaal, deeltjesgrootte > 50 nm •Moedermateriaal niet geclassificeerd voor CMRS D •Nanomateriaal geassocieerd met carcinogeniteit en mutageniteit / sensibilisatie •Classificatie moedermateriaal onbekend of CMRS •Nanovezels E

20 Blootstelling Blootstellingbeoordeling  Traditioneel •Meten van aerosol massa concentratie (bijv. mg/m 3 )  Meer relevante indicatoren voor nanomaterialen •Deeltjesaantal •Oppervlak en massa concentratie •Grootte en vorm gerelateerde criteria Stoffenmanager Nano 1.0 – Onder de loep

21 Blootstellingsbeoordeling - Opmerkingen  Instrumenten geven informatie over een enkele parameter •Verdere ontwikkeling om verschillende meettechnieken te combineren  Meetdata beïnvloed / verstoord door ‘achtergrond deeltjes’ •Door natuurlijk bronnen door erosie en dampcondensatie •Menselijke bronnen (verbrandingsprocessen / verkeer) •Gebruik van elektrische apparatuur  Vereist duidelijke definitie van oorsprong van deeltjes en emissie bronnen •Wat zijn de blootstellingsbronnen •Wanneer (gedurende welke activiteiten) kan blootstelling optreden  Nog geen gezondheidskundig onderbouwde grenswaarden

22 Blootstellingsbeoordeling  Blootstellingsmodel gebaseeerd op bron-receptor model STM 4.5 (Cherrie & Schneider, 1999)  Enkele nanospecifieke aanpassingen •O.a. specifieke beheersmaatregelen (glove box/bag) SourceReceptor Emissie - Product (E) - Taak (H) Transmissie - Beheersmaatregelen (η lc ) - Ventilatie (η gv ) Immissie - Afscherming (η imm ) - PBM (η pbm )

23 Stoffenmanager Nano 1.0 – Onder de loep Risicoprioritering R ISICO = G EVAAR X B LOOTSTELLING Gevaarsklasse Blootstellingsklasse ABCDE 1III III 2III II I 3IIIII II 4 IIII

24 Homepage   Direct uitvoeren van nieuwe risicobeoordeling, óf  Eerst invoeren van basisgegevens

25 Voorbeeld – Procesdomein 1  Chemische damp condensatie van Baytubes

26 Voorbeeld – Procesdomein 1  Keuze procesdomein

27 Voorbeeld – Procesdomein 1  Productgegevens

28 Voorbeeld – Procesdomein 1  Handeling / Proces

29 Voorbeeld – Procesdomein 1  Werkruimte

30 Voorbeeld – Procesdomein 1  Bronmaatregelen

31 Voorbeeld – Procesdomein 1  Risicobeoordeling – taakgewogen & tijdgewogen

32 Overzicht risicobeoordelingen

33 Selecteren van beheersmaatregelen  Selecteer beheersmaatregelen om blootstelling te verlagen

34 Selecteren van beheersmaatregelen  Overzicht beheersing

35 Rapport Inademing

36 Vragen / Discussie  Aan de slag met Stoffenmanager Nano!?  Nanomaterialen in de organisatie?  Aandacht voor nano in de RI&E?  Waar loop je tegenaan?


Download ppt "Landelijke Stoffendag 04 oktober 2011 Stoffenmanager Nano Koen Verbist – Arbo Unie"

Verwante presentaties


Ads door Google