De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

DEEL 2 Stof- en energieomzettingen in cellen ROL VAN ENZYMEN BIJ STOFWISSELINGS- PROCESSEN Thema 4.

Verwante presentaties


Presentatie over: "DEEL 2 Stof- en energieomzettingen in cellen ROL VAN ENZYMEN BIJ STOFWISSELINGS- PROCESSEN Thema 4."— Transcript van de presentatie:

1 DEEL 2 Stof- en energieomzettingen in cellen ROL VAN ENZYMEN BIJ STOFWISSELINGS- PROCESSEN Thema 4

2 Verschil tussen stofuitwisseling en stofwisseling Verschil tussen stofuitwisseling en stofwisseling 1 1 Stofuitwisseling: cellen wisselen stoffen uit met de omgeving. Stofwisseling of metabolisme: geheel van chemische reacties in een organisme of cel waarbij stoffen worden omgezet in andere stoffen.

3 Fotosynthese is een voorbeeld van stofwisseling Geleide diffusie is een voorbeeld van stofuitwisseling

4 Soorten stofwisselingsreacties Soorten stofwisselingsreacties Anabole reacties 2.2Katabole reacties

5 2.1Anabole reacties Anabole reacties: grotere biomoleculen worden gevormd uit kleinere. Endo-energetisch geheel anabole reacties = anabolisme of opbouwstofwisseling Vorming maltose door condensatiereactie Fotosynthese gebruikt lichtenergie 6 CO H 2 O → C 6 H 12 O O 2

6 2.2Katabole reacties Katabole reacties: grotere biomoleculen worden afgebroken tot kleinere. Exo-energetisch Geheel katabole reacties = katabolisme of afbraakstofwisseling Vertering van lactose celademhaling C 6 H 12 O O 2 → 6 CO H 2 O

7 Afbraak van voedsel (katabolisme) levert energie en bouwstoffen voor de opbouw van biomoleculen (anabolisme)

8 Enzymen Enzymen katalyseren chemische reacties 3.1Enzymen katalyseren chemische reacties 3.2Structuur en werking van enzymen 3.3Naamgeving voor enzymen 3.4Eigenschappen van enzymen

9 Enzymen Belang van enzymen voor de spijsvertering 3.6Belang van enzymen voor de spijsvertering 3.7Hoe regelen cellen de enzymwerking? 3.8Toepassingen van enzymen in het dagelijkse leven 3.8Toepassingen van enzymen in het dagelijkse leven 3.5Factoren die de snelheid van een enzymatische reactie beïnvloeden 3.5Factoren die de snelheid van een enzymatische reactie beïnvloeden

10 3.1Enzymen katalyseren chemische reacties 3.1Enzymen katalyseren chemische reacties Het lichaam heeft een relatief lage temperatuur, dus verlopen reacties traag. Daarom zij er enzymen nodig. Enzymen zijn biokatalysators: katalysators versnellen (katalyseren) een chemische reactie zonder zelf deel te nemen aan de reactie. Botsingstheorie: een reactie treedt op als: deeltjes voldoende hevig met elkaar botsen (temperatuur, kinetische energie) deeltjes op gepaste wijze (richting, positie) met elkaar botsen Botsingstheorie: een reactie treedt op als: deeltjes voldoende hevig met elkaar botsen (temperatuur, kinetische energie) deeltjes op gepaste wijze (richting, positie) met elkaar botsen

11 3.2Structuur en werking van enzymen Enzymen zijn proteïnen Driedimensionale structuur katalase Enzym is een proteïne: één of meer polypeptideketens in een specifieke driedimensionale structuur

12 3.2.2 Vorming van het enzym-substraatcomplex Enzymen bezitten een actief centrum substraat past hier precies in Substraat = stof die het enzym moet omzetten Enzym + substraat = enzym-substraatcomplex enzym + substraatmolecule(n) enzym-substraatcomplex enzym + reactieproduct(en) Enzymen worden zelf niet verbruikt bij de reactie kleine hoeveelheden zijn voldoende

13 Opbouw vanuit substraatmoleculen Afbraak substraatmolecule

14 3.2.3 Enzymen verlagen de activeringsenergie Start chemische reactie: activeringsenergie toevoegen warmte Substraat = stof die het enzym moet omzetten Enzym verlagen de activeringsenergie

15 Enzymen verlagen de activeringsenergie

16 3.2.4 Levensduur van enzymen Levensduur is beperkt Niet meer functioneel = afgebroken

17 3.3Naamgeving voor enzymen Naam enzym = naam substraat + -ase Uitzonderingen: pepsine, ptyaline en pancreatine substraatnaam van het enzym amylum (zetmeel)amylase lactose (melksuiker)lactase lipidelipase Peptide (aminozuurketen)peptidasen

18 3.4Eigenschappen van enzymen Enzymen zijn substraatspecifiek Actief centrum specifiek gebouwd Substraatspecifiek: sleutel-slotprincipe Reactie bij specifiek substraat Geen reactie bij niet-specifiek substraat Geen reactie bij niet-specifiek substraat

19 3.4.2 Enzymen zijn reactiespecifiek eenzelfde substraat verschillende reacties door verschillende enzymen Voorbeeld enzym 1 glucose + fructosesacharose + water enzym 2 glucose + fosfaatgroepglucosefosfaat Enzymen zijn reactiespecifiek

20 3.5.1 Concentratie van het substraat Concentratie substraat dan reactiesnelheid tot alle enzymen (actieve centra) bezet zijn verdere stijging van substraatconcentratie heeft geen invloed meer Verzadiging: maximale reactiesnelheid 3.5Factoren die de snelheid van een enzymatische reactie beïnvloeden 3.5Factoren die de snelheid van een enzymatische reactie beïnvloeden

21 Invloed substraatconcentratie op reactiesnelheid

22 3.5.2 Concentratie van het enzym concentratie enzym dan reactiesnelheid voorwaarde: voldoende substraat Invloed enzymconcentratie op reactiesnelheid Reactiesnelheid v enzymconcentratie

23 3.5.3 Temperatuur Enzymen werken het best bij optimumtemperatuur 37°C bij zoogdieren Boven optimumtemperatuur : denaturatie enzymen Onder optimumtemperatuur: deactivatie enzymen

24 Invloed temperatuur op enzymactiviteit

25 3.5.4 Zuurgraad Zuurgraad beïnvloedt de driedimensionele structuur van enzymen Elk enzym heeft zijn eigen pH-optimum Voorbeeld: pH-optimum van speekselamylase is pH= 7 pH-optimum van pepsine is pH=2 melkzuur > enzymen in spiercel werken niet meer goed > kramp

26 3.5.5 Enzyminhibitie Inhibitie: remming activiteit Enzymhibitoren: remmen in meer of mindere mate de werking van een enzym. Dit kan gebeuren door: Competitie

27 Actief centrum verandert van vorm Reactieproducten als inhibitoren

28 3.6.1 Enzymwerking in de mond In mondholte: afvoergang speekselklieren Speeksel bevat speekselamylase 3.6Belang van enzymen voor de spijsvertering 3.6Belang van enzymen voor de spijsvertering pH-optimum van amylase is pH = 7

29 Splitsing zetmeel tot maltose en glucose = hydrolyse amylase Zetmeel + water maltose + glucose (ca. 85%)(ca. 15%)

30

31 3.6.2 Enzymwerking in de maagholte Verschillende soorten kliercellen vormen het maagsap. Maagsap bevat: slijm HCl Pepsinogeen slijm : beschermt maagwand tegen pepsine en HCl

32 Zoutzuur (HCl) zorgt voor pH = 2 denaturatie proteïnen polypeptidenketens beter toegankelijk HCl zet onwerkzame pepsinogeen om in pepsine HCl pepsinogeen pepsine

33 Pepsine: polypeptiden afbreken tot kortere polypeptidenketens (endopeptidase) pH-optimum van pepsine is pH = 2 pH-optimum van pepsine is pH = 2

34 pH-optimum van pepsine is pH = 2 pH-optimum van pepsine is pH = 2

35 3.6.3 Enzymwerking in de twaalfvingerige- darmholte Twaalfvingerige darm: begin dunne darm Pancreas (alvleesklier) en lever (met de galblaas) monden uit in de twaalfvingerige darm. Pancreassap bevat: endopeptidasen: breekt polypeptidenketens af exopeptidasen: breekt polypeptidenketens af pancreasamylase: breekt zetmeel af maltase: breekt maltose af lipase: breekt lipiden af Natriumwatersofcarbonaat (NaHCO 3 ): zuur neutraliseren

36 Afvoergangen gal en pancreassap en pH- wijzingen in de twaalfvingerige darm Afvoergangen gal en pancreassap en pH- wijzingen in de twaalfvingerige darm

37 Verschil endo- en exopeptidasen Hydrolyse lipiden door lipase

38 Galsap bevat galzouten Galzouten brengen lipiden in emulsie betere vertering door lipase mogelijk Emulgerende werking van galzouten

39 3.6.4 Enzymwerking in de rest van de dunne darm De vertering wordt voltooid Enzymen gelegen in celmembranen van darmepitheel. Volgende enzymen komen voor: exopeptidasen: breekt polypeptidenketens af dipeptidase: splits dipeptiden in aminozuren maltase: breekt maltose af lactose: breekt lactose af sacharase: breekt sacharose af

40 3.6.5 Schematisch overzicht van de werking van de spijsverteringsenzymen

41

42 Enzymen voor kaasproductie: chymosine uit kalveren of genetisch gewijzigde gistcellen Enzymen voor broodbereiding: enzymen van gisten en amylase Enzym voor fruitsapbereiding: pectinase Enzymen in was- en vaatwasproducten Enzymen voor reinigen van contactlenzen Enzymen voor jeansbroeken 3.7Toepassingen van enzymen in het dagelijkse leven 3.7Toepassingen van enzymen in het dagelijkse leven


Download ppt "DEEL 2 Stof- en energieomzettingen in cellen ROL VAN ENZYMEN BIJ STOFWISSELINGS- PROCESSEN Thema 4."

Verwante presentaties


Ads door Google