De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Verstandig omgaan met massasituaties Veiligheidsregio Friesland 23 mei 2011 24 Unox petjes 16 andere petjes 5 zien de fotograaf 8 kijken naar elkaar Rest.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Verstandig omgaan met massasituaties Veiligheidsregio Friesland 23 mei 2011 24 Unox petjes 16 andere petjes 5 zien de fotograaf 8 kijken naar elkaar Rest."— Transcript van de presentatie:

1

2 Verstandig omgaan met massasituaties Veiligheidsregio Friesland 23 mei Unox petjes 16 andere petjes 5 zien de fotograaf 8 kijken naar elkaar Rest kijkt naar Erica?

3 INHOUD 1.UITGANGSPUNTEN 2.DE MENS 3.PAUZE 4.MASSAPSYCHOLOGIE 5.CROWDMANAGEMENT 6.CONCLUSIES

4 CROWD MANAGEMENT uitgangspunten

5 EEN BLIK VANUIT DE IVOREN TOREN

6 De crisis kent TRAAGHEID (Chaos model) OMVANGCRISISOMVANGCRISIS NEGATIEVE GEBEURTENISSEN

7 © 2006 JP van de Sande RuG Quasi-stationnaire evenwichten (Lewin, 1952) Begin toestand: Verhoog druk in gewenste richting: Verlaag kracht in ongewenste richting

8 © 2006 JP van de Sande RuG Door conflict wederzijds vijandbeeld INDIVIDUENALLEMAAL HETZELFDE VRIEND VIJAND HELD GEK of ROEKELOZE MENS ROBOT VERZETSSTRIJDER TERRORIST goed slecht dapper laf sterk GEVAARLIJK maar toch zwak taai koppig WIJZIJ

9 Goed Bezig

10 Vredesorganisatie en Oorlogsorganisatie 1.Opleidingen lang 2.Selectie op bestuurlijke capaciteiten 3.Carrière gebaseerd op foutvermijding 4.Doelen langere termijn 5.Democratische instelling en leiderschap 6.Zorg voor correcte procedures 7.Sancties voor relatief kleine afwijkingen 8.Rivaliteit tussen diensten 9.Professionalisering 10.Preparatie 1.Opleidingen kort 2.Selectie op inspiratie en enthousiasme 3.Carrière gebaseerd op prestaties 4.Doelen korte termijn 5.Autoritaire instelling en leiderschap 6.“Cutting the red tape” 7.Polarisatie in sancties 8.Overkoepelend doel reduceert rivaliteit 9.Improvisatie 10.Veerkracht

11 CRISIS Ernstige en plotselinge verstoring van normale gang van zaken en organisatievormen: HET WORDT NOOIT MEER ALS VROEGER Vraagt: Nieuw normen en organisatievormen: CHAOS! Improvisatie of zelfredzaamheid in crisis vraagt richting. Mensen zoeken leider omdat die de richting kan wijzen Leiderschap = identificatie: Naar de mensen toe Als leider vertrouwd wordt, is hij effectief DUS: JE MOET JE MENSEN KENNEN Maar ook: Crisis is situatie waarin verantwoordelijken bang zijn om fouten te maken en dus vnl trachten huid te redden. P= VRM 2 Gevolg: nadruk op preparatie

12 Uitgangspunten samengevat De mens is tot alle kwaad geneigd Omdat rellen etc sporadisch voorkomen, staat de overheid continu in de ‘vredesstand’ Ontwikkelingen in massa's lijken betrekkelijk langzaam te gaan, tot ineens een soort explosie volgt (Flash points) In crisis situaties vraagt men om één richting Alle gebeurtenissen hebben vele verschillende oorzaken. Analyseer dit krachtenveld! Het is zaliger te trekken dan te duwen Wat U van anderen denkt, denken zij van U U bent waarschijnlijk Goed bezig

13 CROWD MANAGEMENT De mens

14 © 2006 JP van de Sande RuG De mens reist langs twee sporen NATUUR Voortplanting Kinderzorg Erbij horen Verkennen Status Agressie Communicatie Eten/Drinken Voorraad maken Territorium maken Jagen Bouwen Ruilen Lichaamsverzorging Uitrusten Migratie Spel CULTUUR RELATIES EN OPVOEDING MANIEREN VAN SAMENLEVEN (bv. Organisatietypen of Stad vs platteland) IDEALEN, WAARDEN, WAARDERINGEN HELDEN, VERHALEN, SPROOKJES REGERING, POLITIEK SYSTEEM, RECHTSPRAAK REGELS, NORMEN, GEWOONTES, FOLKLORE WETENSCHAP, GODSDIENST, FILOSOFIE OORLOGVOERING, VESTINGBOUW TAAL, POËZIE, ROMANS ETEN, DRINKEN, GENIETEN, FESTIVALS TECHNIEK, GENEESMIDDELEN, APPARATEN, WAPENS KUNST, GEBOUWEN, SIERADEN HANDEL, BANKWEZEN KLEDING, COSMETICA, BADEN VERHOUDINGEN MET ANDERE GROEPEN MENSEN, VACANTIE SPELLETJES,SCHAKEN, GAMING, SPORT

15 © 2006 JP van de Sande RuG De samenleving kent ook twee sporen NATUUR Niets dierlijks is ons vreemd Instincten en emoties Hedonisme Langzame ontwikkeling Samenleving: Gemeinschaft Behoefte aan erbij horen Groepsdoelen Plicht; Eer; Traditie Conservatief; Stabiliteit Religie; Magie Strong ties Specifieke reacties op crisis Sociale steun zoeken/geven Toename cohesie Strijd zoeken met vijand Acceptatie van lot CULTUUR Ratio beïnvloedt gedrag Normen & Waarden Kosten-Baten analyse Snelle planning Samenleving: Gesellschaft Behoefte aan vrijheid Individualistische doelen Vrijheid; Geld; Vernieuwing Progressief; Schijn verandering Ideologie; Techniek Weak ties Specifieke reacties op crisis Steun professional zoeken Toename isolement Zoeken rationele oplossing Verzet tegen lot

16 CROWD MANAGEMENT massapsychologie

17 Wat is dat: een Massa? GROOTTE – Groep heeft een redelijke, maar onbepaalde omvang – Massaverschijnselen kunnen al in groepen van 10 optreden – Wel biedt grote massa een anonimiserende achtergrond INTERACTIE – Co-presence en directe onderlinge beïnvloeding – Besmettelijkheid van emotie belangrijke factor – Emotie is reactie op situatie – Weinig rationele beïnvloeding en als, dan via geruchten ONZEKERHEID – De normale vormen van organisatie en de gebruikelijke normen en regels gelden minder sterk – Biedt aan mensen die opwinding zoeken een geschikte omgeving – Mensen zijn steeds op zoek naar INFORMATIE: Geruchten!!

18 Als u zo denkt, vergist u zich lelijk 1.Een massa is een eenheid AARDAPPELPUREE? Nee, frieten! 2.Die eenheid bestaat uit soorten publiek (bv jongeren, voetbalsupporters, ABVVers) BUREAUCRATIE, MARKETING. Nee, clubjes 3.Een massa kan gestuurd worden Nee, mensen doen wat ze het beste vinden 4.Sturen doet men door maatregelen de SITUATIE beinvloedt wat mensen willen 5.Mensen doen wat U zegt, niet wat U doet NET KINDEREN DUS 6.Mensen zullen U gehoorzamen, al kennen ze u niet 7.Gezag werkt ook in crisissituaties ALLEEN BIJ VERTROUWEN 8.De positie van de hoogste laag is irrelevant PLEURIS 9.Men kan zich overal op voorbereiden HYBRIS 10.Door mensen gemaakte problemen kunnen met technische middelen opgelost ASTRID,C2000,TASERS, PEPPERSPRAY 11.Techniek is juist in noodsituaties handig MURPHY

19 Massapsychologie: nieuwere inzichten over de ‘eenheid’ In massa's blijven mensen zichzelf In massa's kan men geen ingewikkeld gedrag vertonen Omdat massa's iets bijzonders zijn, heeft men er vreemde verwachtingen over (sommigen approach-anderen avoidance) Hierdoor zijn massa's homogener dan de bevolking Mensen in massasituaties worden door overheidsdienaren zeer zelden als individuen behandeld In massa's is het lastig de juiste toedracht te kennen In massa's dus veel geruchten en die behelzen meestal stereotype gebeurtenissen ( WIJ-ZIJ ) In massa's is de definitie van de situatie daarom redelijk uniform Mensen zijn niet te veranderen, situaties wel (tolerantiegrenzen!)

20 Massapsychologie: nieuwere inzichten over dynamiek In massa's wordt men snel besmet door emoties van anderen, vooral als ieder dezelfde emotie heeft Omdat massa's moeilijk te surveilleren zijn, kunnen deelnemers ongestraft geintjes uithalen In een redelijk dichte massa is het zicht beperkt Het karakter van een bijeenkomst kan veranderen – Doelgericht>kicks en Eenheid>Wij-Zij Er zijn drie hoofdproblemen in massa’s: – Gevechten (rellen etc.), Gedrang (vertrapping) en Ongelukken Het zelfregulerend vermogen is zeer groot: het gaat bijna nooit mis (maar als het misgaat…….)

21 VRIEND VIJAND VERWACHT ONVERWACHT DOELGERICHT SPEELS ACHT SOORTEN MASSA

22 © 2006 JP van de Sande RuG WIJ – ZIJ conflict COMPETITIE MACHTS TACTIEKEN CATEGORISATIE CONFLICTCONFLICT EXT.ATTRIBUTIE MISPERCEPTIE INGr- OUTGr BIAS STEREOTYPEN MOREEL (DIABOLISERING) VIRIEL COMMITMENT RECIPROCITEIT AROUSAL CONFLICTCONFLICT COHESIE INGr-COOPERATIE

23 Hoe ontstaat WIJ-ZIJ tegenstelling? Mensen denken van nature in termen van WIJ- ZIJ Overheid is ideale ZIJ, deskundigen ook Dus professionals in dienst van overheid….. Deze tweedeling wordt versterkt door: – Professionalisering – ‘Klonteren’ – Op afstand houden van publiek – Geen communicatie met publiek, geen uitleg – Bij ramp: Of slachtoffer, óf hulpverlener – Technologisering – Protocollair werken – Preventieve benaderingen

24 Plezier in rellen en doden

25 CROWD MANAGEMENT Hier kan eventueel gepauseerd worden

26 © 2006 JP van de Sande RuG Drie soorten crowd management in tijdschema MOBILISATIEACTIE PREPARATIE 1) Crowd management 2) Crowd control EVENTUEEL: 3) Riot control In deze fase wordt RAM gebruikt De nacht voor het evenement

27 © 2006 JP van de Sande RuG 1) Crowd management Doel: ordelijk en profijtelijk verloop massabijeenkomst Regeling en begeleiding – Aan en afvoer; Voorkomen verstopping en stremming – Geen kruising vervoers- of voetgangers-stromen – Dranghekken, barricades, draaihekken, wegwijzers – Veiligheidsdiensten, gidsen, stewards – Regelgeving, communicatie van regels, plan bijstelling regels – Noodplannen, calamiteitenplannen (+ nodige reserves) – Communicatie met massa, tussen personeel en met leiding – Voorkomen lange wachttijden en gevoel van doelloosheid – Sfeermakers, kleuren, verlichting, muziek – Catering, toiletten, garderobes, voertuigstalling – Bescherming tegen weer: Temperatuur, neerslag, wind

28 Crowd management

29 © 2006 JP van de Sande RuG 2) Crowd control Doel: voorkomen rellen en andere uitbarstingen Preventie en proactie – Kundige en ervaren leiding. Afwezigheid groupthink en routinedenken – Informatie over sfeer, plannen betrokkenen. Inzicht in statistische kansen – Kennis over soorten geweldsuitbarstingen (amusement vs. onderhandeling) – Heldere draaiboeken met verschillende scenario’s en noodplannen – Coordinatie tussen diensten – Adequate verbindingen (betrouwbaar, niet afluisterbaar) – Beschikbaarheid getrainde verkenners/observatoren + procedures – Gerichtheid op spanningsverlaging (Geen hoorns, heli’s etc, alcoholbeleid) – Snelle en onopvallende verwijdering ‘harde kern’ – Vermijden anonimiteit (helm etc), en ‘oorlogsvoorbereiding’ – Contact hebben en houden met publiek, beleefd, open, correct, en met gein – Handhaaf tolerantiegrenzen vroeg en strikt – Vermijdt Win-Verliessituaties tot het uiterste

30 Crowd control

31 3) Riot control Doel: uitschakelen tegenstander Gevechtsactie – Ken je tegenstander, en pas strategie en tactieken daaraan aan – Gebruik misleiding – Zorg voor heldere en eenduidige strategie – Tracht tegenstander te concentreren i.p.v verspreiden – Tracht zoveel mogelijk de ‘leiders’ uit te schakelen – Probeer eigen mensen onder controle te houden – Leg zoveel mogelijk beslissingsbevoegdheid in het veld – Wees duidelijk in communicatie naar tegenstander – Kies omgeving waar weinig stuk kan – Bedenk dat bluffen niet meer helpt – Heb geduld

32 Riot control

33 PROBLEEMOPLOSSEN voor crowdmanagers

34 Zich verplaatsende massas zijn in principe gevaarlijk vooral bij hoge dichtheden en vernauwingen van de loopruimte Wanneer we een massa in beweging willen brengen moeten we dat dus slim doen

35 DUWEN

36 Dom duwen: de stroomstok

37 Slim duwen: gebruik van vluchtinstinct

38 TREKKEN

39 Dom trekken: man die Yak trekt

40 Slim trekken: Hoe vang je dingos?

41 RAM

42 VOORSPELLEN Voorspellen is lastig, vooral wanneer het de toekomst betreft Zekerheid bestaat niet We kunnen dus slechts kansen bepalen Ook deze kansen zijn weer niet zeker Het te voorspellen feit is meestal zeer onhelder gedefinieerd (in practijk meestal: PLEURIS uitbraak) KORTOM: duisternis heerst

43 Het RAM Bij preparatie dient men juiste kansinschattingen te maken Kansen hangen van vele factoren af Zelfs experts kunnen maar een beperkt aantal factoren aan Er is dus behoefte aan een instrument om veel factoren tegelijk te verwerken Het Risico Analyse Model is zo’n instrument Twee doelen: 1.Beslishulp 2.Voorspelling risico’s –Doel 2 werkt voorlopig op basis expert oordelen –Zolang nog weinig data voorhanden zijn is vooral doel 1 operationeel.

44 STRUCTUUR RAM 1.KENMERKEN PUBLIEK 2.KENMERKEN OMGEVING 3.VERWACHTINGEN, REPUTATIES, SFEER 4.KWALITEIT VAN ORGANISATIES 5.POLITIESTRATEGIE 6.WHAT IF?

45 PARTIJEN 1.PUBLIEK 1.Overall 2.Groepjes, harde kernen etc 2.ORGANISATIE 1.Evenementen organisatie 2.Overheid 3.DIENSTEN 1.Politie (normaal en ME) 2.Brandweer en Diensten ingeschakeld in VR 3.Security organisaties 4.Vervoer 4.MEDIA

46 RAM

47 CROWD MANAGEMENT Conclusies & aanbevelingen Het draait altijd om hetzelfde en het herhaalt zich steeds

48 © 2006 JP van de Sande RuG Conclusies tav UITGANGSPUNTEN Spanning is belangrijk, maar verbergt zich – Alleen ervarenen herkennen dat (op straat) Theorieën zijn heel practisch – Maar welke moet je kiezen? Als je iets wilt begrijpen, moet je het veranderen – We trachten voortdurend dingen te veranderen – Maar begrijpen we het dan? Enige afstand nemen helpt! De dingen hebben zelden slechts één oorzaak – Moet je dus alles van te voren uitdenken? – Met enige hulp gaat dat beter Groot risico ligt in escalatie van Wij-Zij gevoel – Deëscaleren is contact zoeken en houden

49 CONCLUSIES OVER CRISIS 1.Een crisis is een systeem waarin de regels niet meer werken 2.Een flexibel, of resilient systeem is in crisissituaties te prefereren 3.Een systeem is flexibeler naarmate de componenten autonomer zijn 4.Een systeem met massale groepen mensen levert zelden grote problemen: zelf organiserend vermogen is groot 5.Maar als problemen ontstaan breekt zeker de pleuris uit 6.Kenmerkend voor een crisis is dat hij onverwacht is en dus om improvisatie vraagt 7.De belangrijkste taak van de leiding ligt vooraf: in het vormgeven van het systeem 8.Maar belangrijker is eigenlijk het inspireren van vertrouwen, zodat improvisatie plaats kan vinden. 9.Het beducht zijn voor het uitbreken van de pleuris is een normale en te respecteren motivatie

50 Enkele aanbevelingen voor crisismanagers U kunt zich niet op alles voorbereiden Wel kunt u zich voorbereiden op kritiek achteraf Bedenk: Hoe bezorgder u bent voor uw eigen baan, hoe meer die gevaar loopt HOE BETER GEORGANISEERD EEN SYSTEEM IS, HOE KWETSBAARDER VOOR VERSTORINGEN De enigen die echt iets kunnen uitrichten zijn zij die met publiek/tegenpartij in contact zijn CCTV en communicatiemiddelen zijn hiervoor geen vervanging Mensen kunt u niet veranderen, situaties wel Een crisis is een systeem met fasering, bedenk steeds wat het systeem is en in welke fase het is

51 Enkele aanbevelingen voor bestuurders Huidige maatschappij aanzienlijk softer dan ooit Burgers zijn er aan gewend geraakt dat staat voor alles zorgt (Leviathan) Staatsmacht berust vooral op regels Dan wordt uw persoonlijke macht zwakker Regels zijn niet aan te spreken, de α wel De α dat bent U Aanvallen door burgers op overheid ontstaan door Wij-Zij gevoel Dat nemen we niet weg door mooie woorden Dus: Er op uit, zoek de identificatie! Ga kijken!NU!

52 En tenslotte Als alles faalt, kunt U altijd nog iets nemen

53 9 stellingen over crowd- en crisis- management 1.Technische oplossingen voor menselijke problemen hebben hun nadelen 2.Het ontwerp van procedures en organisaties toont de vooroordelen van de ontwerpers 3.Menselijk gedrag is niet rationeel, maar je kunt heel leuk discussiëren over die veronderstelde rationaliteit 4.Juridisering is een belangrijk onderdeel van het probleem, niet een oplossing 5.Professionals zijn niet immuun voor fouten en vergissingen, maar hopelijk wel voor emoties. Verschil met publiek is dat ze wel verantwoordelijk gehouden kunnen worden 6.In crises zullen mensen veel verwachten van sociale netwerken of organisaties die allang niet meer functioneren 7.Moderne sociale netwerken en organisaties moeten getraind worden in crisismanagement 8.De beste training voor crisismanagement is een crisis 9.T ijdens het maken van het crisisplan, moeten betrokkenen voortdurend geplaagd worden door stroomuitval, honger en dorst, instortende kantoren, hysterische superieuren en telefoontjes van de partner dat de kinderen gegijzeld zijn

54 Voor verdere studie Basistekst massapsychologie: – : Concept hoofdstukken 1, 2 & 3 van boek 'On Crowds' Gedrag van zich verplaatsende massa's : – – – Fruin, J.J. (1971). Pedestrian Planning and Design Metropolitan Association of Urban Designers and Environmental Planners, Inc. New York. Gedrag bij rampen: – Bazerman and Watkins (2004). Predictable Surprises: The Disasters You Should Have Seen Coming, and How to Prevent Them Boston: Harvard Business School Press – – Drabek, Thomas (1986) Human System Responses to Disaster: An Inventory of Sociological Findings. London. Springer-Verlag Diversen: – Bouman, P. & Duykeren, G.van (2005) Event security officer. Utrecht, Stichting SOEB. – Guiliani (2003): Leiderschap. Utrecht, Het spectrum –

55


Download ppt "Verstandig omgaan met massasituaties Veiligheidsregio Friesland 23 mei 2011 24 Unox petjes 16 andere petjes 5 zien de fotograaf 8 kijken naar elkaar Rest."

Verwante presentaties


Ads door Google