De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Medisch Spectrum Twente, Enschede Wat doet Parkinson met mij? Een inleiding Moniek van Hout 3 oktober 2015.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Medisch Spectrum Twente, Enschede Wat doet Parkinson met mij? Een inleiding Moniek van Hout 3 oktober 2015."— Transcript van de presentatie:

1 Medisch Spectrum Twente, Enschede Wat doet Parkinson met mij? Een inleiding Moniek van Hout 3 oktober 2015

2 Opbouw 1. Parkinson, meer dan motoriek alleen 2. Parkinson en cognitie 3. Parkinson en emotie 4. Parkinson en je relatie 5. Hoe verder?

3 1. Parkinson - Inleiding Parkinson heeft invloed op: Parkinson heeft invloed op: – Motoriek (bewegen) – Cognitie (“hogere hersenfuncties”) – Emotie: stemming en gedrag (bewogen worden) Invloed op de kwaliteit van leven Invloed op de kwaliteit van leven

4 Kwaliteit van leven bij Parkinson De ernst van de ziekte: Sociale factorenPsychologische factoren

5 Medisch Spectrum Twente, Enschede 1. Parkinson en cognitie

6 Wat is cognitie? Cognitie = verzamelterm voor alle “hogere” hersenfuncties Bijvoorbeeld: Logisch denken Logisch denken Aandacht bij iets houden Aandacht bij iets houden Nieuwe dingen leren Nieuwe dingen leren Geheugen Geheugen Herkennen Herkennen Activiteiten plannen en goed uitvoeren Activiteiten plannen en goed uitvoeren Omschakelen tussen twee activiteiten Omschakelen tussen twee activiteiten Taalfunctie Taalfunctie Rekenen Rekenen Tekenen Tekenen

7 Cognitieve veranderingen bij Parkinson De kans op cognitieve problemen bij Parkinsonpatiënten is twintig procent hoger dan bij de gewone populatie De kans op cognitieve problemen bij Parkinsonpatiënten is twintig procent hoger dan bij de gewone populatie Bij diagnose 24% cognitieve problemen Bij diagnose 24% cognitieve problemen Tijdens het ziekteproces kunnen cognitieve problemen toenemen Tijdens het ziekteproces kunnen cognitieve problemen toenemen Maar…cognitieve stoornissen betekenen nog geen dementie! Maar…cognitieve stoornissen betekenen nog geen dementie!

8 Cognitieve veranderingen bij Parkinson Traagheid in psychomotoriek en denken (bradyfrenie) Traagheid in psychomotoriek en denken (bradyfrenie) Problemen in de executieve functies: aandacht en plannen Problemen in de executieve functies: aandacht en plannen Ruimtelijk inzicht Ruimtelijk inzicht Geheugen (opdiepen) Geheugen (opdiepen) Spraak en taal Spraak en taal

9 Traagheid en aandachtsproblemen Starten Schakelen Aandacht verdelen Twee dingen tegelijk doen Interferentie Tempo (blijven) maken

10 Executieve functies De orkestdirigent (controller) De orkestdirigent (controller) Starten en stoppen van gedrag Starten en stoppen van gedrag Reguleren van gedrag Reguleren van gedrag Planningsproblemen Planningsproblemen Emotioneel: sneller huilen, passiever, apathie, minder flexibel zijn Emotioneel: sneller huilen, passiever, apathie, minder flexibel zijn

11 Geheugenproblemen: vooral opdiepen moeilijker

12

13

14 Cognitieve stoornissen bij Parkinson Verstoring van één of meerdere cognitieve functies Verstoring van één of meerdere cognitieve functies Komt voor bij veel mensen met Parkinson, bijv.: Komt voor bij veel mensen met Parkinson, bijv.: – Trager denken – Moeite de aandacht ergens bij te houden – Moeite met omschakelen – Moeite met plannen van taken – Moeite twee dingen tegelijk te doen Pas als er ernstige cognitieve stoornissen zijn, waardoor allerlei dagelijkse bezigheden niet meer goed gaan, spreken we van dementie Pas als er ernstige cognitieve stoornissen zijn, waardoor allerlei dagelijkse bezigheden niet meer goed gaan, spreken we van dementie

15 Parkinson dementie Is niet hetzelfde als Alzheimer! Is niet hetzelfde als Alzheimer! Parkinson dementie Aandacht ergens bij houden Aandacht ergens bij houden Plannen van taken Plannen van taken Uitvoeren van taken Uitvoeren van taken Tekenen Tekenen Geheugen blijft redelijk Geheugen blijft redelijk Alzheimer dementie Geheugen fors gestoord Geheugen fors gestoord Moeite met herkennen Moeite met herkennen Gedragsveranderingen Gedragsveranderingen - Onrust, opwinding - Snel geïrriteerd - Verdwalen, zwerven

16 Hallucinaties Mensen met dementie bij Parkinson kunnen last krijgen van verwardheid en hallucinaties (=dingen zien die er niet zijn) Mensen met dementie bij Parkinson kunnen last krijgen van verwardheid en hallucinaties (=dingen zien die er niet zijn) Hallucinaties kunnen uitgelokt worden door: Hallucinaties kunnen uitgelokt worden door: – Ziekte van Parkinson zelf – Infectie/koorts (“ijlen”) (Delier) – Verandering van omgeving (bijv. ziekenhuisopname, verhuizing) kan ook leiden tot verwardheid – Parkinson medicijnen (levo-dopa het minst, andere parkinsonmedicatie vaker)

17 Behandeling “Geheugentraining”? Of voorlichting en anders omgaan? “Geheugentraining”? Of voorlichting en anders omgaan? Lichamelijk actief blijven? Lichamelijk actief blijven? Medicijnen? Rivastigmine (=Exelon) Medicijnen? Rivastigmine (=Exelon) Bij hallucinaties: Bij hallucinaties: – Dokter zal uitvragen wat voor impact het heeft – kijken naar bijwerkingen medicatie – evt analyse cognitie – z.n. behandelen (bv bij angst) – Landelijke studie CHEVAL

18 Medisch Spectrum Twente, Enschede 2. Parkinson en emoties

19 Gevolgen van Parkinson voor de communicatie: Bewegen Gezichtsmimiek Gezichtsmimiek Taalexpressie Taalexpressie Lichaamshouding Lichaamshouding Tempo TempoOnderzoek: Parkinson patiënten gezien als minder geïnteresseerd, minder betrokken, minder gelukkig en minder vriendelijk (Marc Pell, 2010)

20

21 Gevolgen van Parkinson voor de communicatie: Bewogen worden Stemming Stemming Vermoeidheid en slaperigheid Vermoeidheid en slaperigheid Niet makkelijk schakelen Niet makkelijk schakelen Soms dwangmatigheid / steeds hetzelfde doen Soms dwangmatigheid / steeds hetzelfde doen Matheid Matheid Dwangmatigheid door Parkinsonmedicatie Dwangmatigheid door Parkinsonmedicatie – Dwanghandelingen – Verslaving – Niet kunnen stoppen met gedrag – Melden!!

22 Gevolgen van Parkinson voor de communicatie: Herkenning van bewogenheid bij anderen Herkennen gezichtsuitdrukkingen Herkennen gezichtsuitdrukkingen Inleven emoties? Inleven emoties? Verplaatsen in emoties anderen? Verplaatsen in emoties anderen?

23 Emoties en gezichtsuitdrukkingen Woede Woede Walging Walging Tevredenheid Tevredenheid Blijdschap Blijdschap Vrees Vrees Bedroefdheid Bedroefdheid Verrassing Verrassing

24 Medisch Spectrum Twente, Enschede

25

26 Herkennen gezichtuitdrukkingen Nog onduidelijk hoe en waarom Nog onduidelijk hoe en waarom Bij Parkinson: vooral moeite in herkennen meer subtiele gezichtsuitdrukkingen bij anderen Bij Parkinson: vooral moeite in herkennen meer subtiele gezichtsuitdrukkingen bij anderen

27 Verplaatsen in emoties anderen?

28 Conclusie Parkinson heeft meer gevolgen dan alleen op het bewegen Parkinson heeft meer gevolgen dan alleen op het bewegen Het belang van praten en uitleg (het “snappen”) Het belang van praten en uitleg (het “snappen”) Uitleg over nonverbale communicatie Uitleg over nonverbale communicatie Regelmatige “ update” Regelmatige “ update” Intimiteit Intimiteit

29 Medisch Spectrum Twente, Enschede 3. Parkinson en je relatie

30 Het belang van de relatie Zorgen Wel of niet praten? Rolverandering dingen overnemen Elkaar sparen Minder ondernemen

31 Het belang van sociale steun

32 De PEPP cursus Het PEPP is een educatieprogramma Voor patiënten en partners In groepsverband Doel: anders leren aankijken tegen situaties, heeft invloed op: Stress Stress Stemming Stemming Gezondheid Gezondheid Werking van medicijnen Werking van medicijnen

33 Dank voor uw aandacht! Dank voor uw aandacht!


Download ppt "Medisch Spectrum Twente, Enschede Wat doet Parkinson met mij? Een inleiding Moniek van Hout 3 oktober 2015."

Verwante presentaties


Ads door Google