De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Veiligheid in de praktijk.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Veiligheid in de praktijk."— Transcript van de presentatie:

1 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Veiligheid in de praktijk

2 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Onderwerpen in deze lezing :  Wat is veiligheid?  Veiligheidsnormen gerelateerd aan de pneumatiek  Machinerichtlijn

3 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Veiligheid kunnen we omschrijven als: “de afwezigheid van een onacceptabel risico, direct of indirect, van fysieke verwondingen of schade toegebracht aan de gezondheid van mensen, aan apparatuur en het milieu” Wat is veiligheid?

4 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Veiligheid is een van de belangrijkste dingen waar je rekening mee houdt in een installatie. Dit doe je om arbeidsongevallen te vermijden vanuit een ethisch en economisch standpunt. Een ongeval moet men uit menselijk standpunt proberen te vermijden maar ook omdat een ongeval een zware economische impact op het bedrijf heeft. Wat is veiligheid?

5 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bron: Arbo Magazine Bij een destilleerderij worden lege flessen gevuld met jenevers en likeuren. Het vullen van lege flessen geschiedt in een zogeheten vulmachine. Lege flessen worden via een transportband naar de vulmachine getransporteerd. De vulmachine vult de flessen en een transportband transporteert de volle flessen naar een verpakkingsmachine. Regelmatig moet de vulmachine voorzien worden van een volle tank waaruit de flessen worden gevuld. Bij het verwisselen van de tank begeeft de werknemer zich in de omgeving van de draaicarrousel, die niet voorzien is van een afscherming en waarvoor geen werkinstructie bestaat. Op de opzet tafel is een lege fles kapot geslagen. De medewerkster wil de scherven die tussen de cilinders is gevallen opruimen, waarbij ze met haar arm tussen de liniaal en de rol bekneld raakt. Het gevolg is een gebroken arm en een grote vleeswond. Werknemer in de knel?

6 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid De destilleerderij heeft op grond van artikel 7.3 Arbobesluit een boete gekregen, omdat er een afscherming ontbrak, gebrek aan werkinstructies was en er onvoldoende toezicht werd gehouden. Hoe hoog zijn de boetes? Veiligheidsvoorzieningen in verband met bewegende delen van arbeidsmiddelen 1.Als bewegende delen een gevaar opleveren, moeten zij van zodanige schermen of beveiligingsinrichtingen zijn voorzien, dat het gevaar zoveel mogelijk wordt voorkomen.(boete € 4500,00) 2.Schermen of beveiligingsinrichtingen moeten stevig zijn uitgevoerd. 4500,00). Werknemer in de knel?

7 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Veiligheid heeft verschillende aspecten. Men kan het bekijken vanuit: Levensduur van de machine, installatie Veiligheid tov. de omgeving En nog veel andere aspecten In deze training gaan we in op standaarden, normen systemen gerelateerd aan de veiligheid in de pneumatiek.

8 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

9 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid De norm EN983, beschrijft veiligheidseisen voor pneumatische systemen. Daarnaast bestaat er ook de norm ISO 4414, deze norm gaat verder. Deze standaard wordt toegepast bij pneumatische systemen die gebruikt worden in de industriële fabricageprocessen. De regels hebben betrekking op: –Veiligheid –Storingsvrij werken van de installatie –Economisch verantwoord onderhoud –Langere levensduur van een systeem Veiligheid

10 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Deze eisen worden samengevoegd tot de: EN-ISO 4414 Voor Nederland geldt dan de norm NEN-EN-ISO:2008 en België BIN-EN-ISO:2008 En bevat dan: Ontwerp overwegingen op het gebied van: –Component selectie –Onverwacht optredende druk –Mechanische bewegingen (verwacht, onverwacht) –Geluid Veiligheid

11 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

12 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid De pneumatische energietoevoer van de machine moet afgesloten kunnen worden. Er moet dus een voorziening zijn aangebracht voor afsluiten en ontluchten van het systeem. Bijvoorbeeld: Vergrendelbare afsluitingen met ontluchting, de afsluiting moet beveiligd zijn tegen onbevoegd of per ongeluk bedienen. EN 983 : Afsluiters

13 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Om veilig aan een installatie te kunnen werken, is het van belang dat de perslucht van de installatie af is tijdens de werkzaamheden en dat deze tijdens het onderhoud er niet door anderen op gezet kan worden. EN 983 : Afsluiters

14 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Of een elektrisch gestuurde afsluiter, die het systeem tevens ontlucht. Bij het plaatsen van bijvoorbeeld een handbediende afsluiter (kogelkraan), wordt niet automatisch ontlucht. Dit laatste moet dan op een andere wijze worden gerealiseerd. EN 983 : Afsluiters

15 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Hiermee kan op afstand de druk worden in- of uit geschakeld. Elektrisch bediend afsluitventiel EN 983 : Afsluiters

16 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

17 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Er moet een besturingsmechanisme voorhanden zijn om de systeemdruk binnen veilige grenzen te houden. Deze moeten uitgerust zijn met afschermingsmiddelen indien deze wijziging tot gevaar kan leiden. Bijvoorbeeld: Vergrendelbare reduceerventielen EN 983 : Beveiligde regelventielen

18 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Voorkomen van onoordeelkundige wijzigingen: Toepassen van een beschermkap Hiermee kan worden voorkomen dat onbevoegden de ingestelde druk veranderen. EN 983 : Beveiligde regelventielen

19 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Een pneumatisch systeem moet voor ingebruikname en periodiek worden gecontroleerd door: Visuele inspecties (aansluitingen, verbindingen e.d.) Operationele proeven (werking, beveiligingen e.d.) Drukproeven (maximale werkdruk) EN 983 : Beveiligde regelventielen

20 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

21 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Er moeten voorzorgsmaatregelen genomen worden wanneer de energievoorziening na afscheiding van de energietoevoer of na het ontluchten weer wordt hersteld. Specifiek wil dat zeggen: –Afscheiden van elektrische toevoer naar opstartventiel –Ontluchten van een systeem na commando –Vermijden van onverwachte versnellingen na heropstart EN 983 : Heropstart slow start ventielen

22 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Ontluchten Atmosferische druk Op druk brengen Geen tegendruk in cilinderkamers Bruuske bewegingen EN 983 : Heropstart slow start ventielen Gevaren bij het inschakelen

23 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Een veilige oplossing om de installatie te laten opstarten na een stop of nood- stop is het “soft-start” ventiel. Dit ventiel voorkomt dat de cilinders zich ongecontroleerd gaan gedragen als de systeemdruk weer op de installatie gezet wordt. Het “soft-start” ventiel is ook leverbaar in een pneumatische aangestuurde uitvoering. EN 983 : Heropstart slow start ventielen

24 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Werking : - Elektrisch signaal - Perslucht door smoring - Druk bouwt geleidelijk op - 2/2 ventiel schakelt als druk 50% van de werkdruk bereikt - Daarna normale werking EN 983 : Heropstart slow start ventielen

25 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : Heropstart slow start ventielen

26 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Hoe te monteren? Steeds na de regelaar en filters. LET OP: Zorg er ook steeds voor dat er een demper gemonteerd is onderaan het ventiel Bij het ontluchten van de installatie ontstaat er een onderdruk waardoor stof in het ventiel gezogen kan worden EN 983 : Heropstart slow start ventielen

27 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Er zijn ook situaties waarbij niet de gehele machine achter een slow-start kan worden geplaatst. Dan moet er een aftakking gemaakt worden voor de slow-start. EN 983 : Heropstart slow start ventielen

28 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : Heropstart slow start ventielen

29 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Wat gebeurt er in onderstaand voorbeeld als er een nieuw commando komt op ventiel V1 ? EN 983 : Heropstart Vermijden bruuske beweging na heropstart zonder slowstart ventiel

30 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Door het ontbreken van een luchtkussen in de cilinderkamers, schiet cilinder ongecontroleerd uit !!!! EN 983 : Heropstart Vermijden bruuske beweging na heropstart zonder slowstart ventiel

31 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : Heropstart Vermijden bruuske beweging na heropstart zonder slowstart ventiel Inlaatsmoring op de cilinders Druk past zich aan belasting aan Geen bruuske bewegingen Snelheidsregeling op inlaat en uitlaat van de cilinders

32 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

33 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Er moeten geluiddempers worden gebruikt indien indien het geluidniveau veroorzaakt door afblazende lucht hoger ligt dan volgens de norm toegelaten. EN 983 : geluidsdempers

34 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Altijd demper gebruiken. 2 redenen: -Voorkomen van binnendringing van vuil -Geluiddrukniveau mag niet worden overschreden EN 983 : geluidsdempers

35 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Geluiddrukniveau Langdurige blootstelling aan een geluidsniveau boven de 80 dB, kan lawaaidoofheid veroorzaken. Werkgevers zijn verplicht om dan PBM te vestrekken of andere maatregelen te nemen. Geluidsniveau van het ontluchten van een ventiel bij 0,5MPa op 1 meter afstand. EN 983 : geluidsdempers

36 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid AMC Milieufilter Naast geluid speelt ook de uitstoot van oliedampen in de omgeving een belangrijke rol. Zorgen dat het niet in de omgeving komt voorkomt veel problemen. AMC is een combinatie van geluiddemper en filter, ook wel milieufilter genoemd. EN 983 : geluidsdempers

37 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid AMC Milieufilter EN 983 : geluidsdempers

38 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

39 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Er moet een besturingsmechanisme voorhanden zijn om de systeemdruk binnen veilige grenzen te houden. Indien de ontluchtcapaciteit van een reduceerventiel niet volstaat, dient een overdrukventiel gebruikt te worden. EN 983 : overdrukventielen

40 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Overdruk ventiel. Ingeval de druk te hoog wordt zal dit ventiel de te hoge druk aflaten tot de waarde van de ingesteld druk. Ook te gebruiken waar een minimale druk is vereist. Bijvoorbeeld: Een pers moet minimaal 4 bar hebben. De AP100 laat de druk pas door als deze hoger is dan 4 bar. De AP stuurt dan een luchtbediende klep aan. EN 983 : overdrukventielen

41 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : overdrukventielen

42 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : overdrukventielen

43 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : overdrukventielen

44 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid De druk van de perslucht moet af te lezen zijn via een drukmeter, als delen van een installatie na het afsluiten onder druk blijven staan dan moet dit worden opgemerkt. EN 983 : algemene eis drukaflezing

45 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Digitale uitvoering 2 kleuren display Duidelijke display zichtbaarheid ISE30A - serie EN 983 : algemene eis drukaflezing

46 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Uitvoering met schroefdraad 3 kleuren Duidelijke zichtbaarheid VR3100-serie CB-97XH-serie Uitvoering “insteek” 12mm rode kleur Duidelijke zichtbaarheid EN 983 : algemene eis drukaflezing

47 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

48 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Iedere actuator, die bij het falen van het stuursysteem zijn positie moeten behouden of een veilige positie moet innemen, moet door een ventiel worden bediend die door veerbelasting in een veilige bedieningsstand komt of daarin door arretering wordt gefixeerd. Voorbeeld 1 : Blokkeerventielen EN 983 : blokkeerventielen

49 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Als bij een noodstop de spanning en de perslucht worden afgeschakeld moet er rekening worden gehouden met: –Positie van de cilinder –Soort cilinder –Omgeving EN 983 : blokkeerventielen

50 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Eis: Cilinder moet in de positie blijven staan bij een noodstop Noodstop werd zo uitgevoerd dat perslucht wordt afgeschakeld. EN 983 : blokkeerventielen

51 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Gevaren bij een noodstop EN 983 : blokkeerventielen

52 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Snelheidsregelventiel met gestuurde terugslagklep Bij luchtafval van het stuurventiel staat de cilinder geblokkeerd.  veiligheid ! Cilinder kan niet worden verplaatst. Bij beklemming kan met de speciale variant van de ASP* de cilinder toch ontlucht worden. EN 983 : blokkeerventielen

53 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid speciale variant van de ASP –Door middel van knopje kan cilinder toch nog ontlucht worden. EN 983 : blokkeerventielen

54 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

55 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Iedere actuator, die bij het falen van het stuursysteem zijn positie moeten behouden of een veilige positie moet innemen, moet door een ventiel worden bediend die door veerbelasting in een veilige bedieningsstand komt of daarin door arretering wordt gefixeerd. Voorbeeld 2 : Cilinders met klem EN 983 : remcilinders

56 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Een cilinder met end-lock blijft in de eindpositie als de perslucht wordt afgeschakeld. Voorkomt onverwachte bewegingen EN 983 : remcilinders Remcilinders met eindrem

57 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid De cilinders met end- lock kunnen enkel toegepast worden bij een volledig uitgeschoven of volledig ingeschoven zuigerstang. Het lock mechanisme alleen werkt in de uiterste standen van een cilinder. EN 983 : remcilinders Remcilinders met eindrem

58 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid De cilinders met een eindvergrendeling worden door middel van een vergrendeling aan de zuiger in de in- of uitstand geblokkeerd. Nadat de cilinder is aangestuurd wordt de blokkering opgeheven en zal de cilinder in of uitgaan. EN 983 : remcilinders Remcilinders met eindrem

59 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Remcilinders met eindrem EN 983 : remcilinders

60 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : remcilinders Remcilinders met eindrem : werking

61 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Het verschil met de cilinders met eindrem is dat deze cilinders op elke positie gestopt kunnen worden door een kracht uit te oefenen op de hard verchroomde zuigerstang. enkelwerkende rem  rem werkt maar in 1 richting dubbelwerkende rem  rem werkt in beide richtingen EN 983 : remcilinders Remcilinders met rem

62 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : remcilinders Remcilinders met rem in 1 richting

63 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid positionering, vasthouden, klemmen etc. Remrichting in dit geval naar onder wegvallen van druk = geen beweging naar onder Remcilinders met rem in 1 richting EN 983 : remcilinders Valbeveiliging Noodstopsituatie

64 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Remcilinders met rem in 1 richting EN 983 : remcilinders

65 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : remcilinders Remcilinders met rem in 1 richting

66 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 983 : remcilinders Remcilinders met rem in 2 richtingen Applicaties waar cilinderbeweging gestopt moet worden na vb noodstop Rem werkt in 2 richtingen Hoge klemkracht op hard verchroomde zuigerstang Sturing rem met perslucht Release Piston Brake Spring Taper Ring Steel Ball Brake Shoe Holder Brake Shoe

67 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Release Piston Brake Spring Taper Ring Steel Ball Brake Shoe Holder Brake Shoe.Werkingsprincipe : Als de cilinder van druk voorzien wordt, zal de “release piston” de “Taper ring”wegduwen. Waardoor een vrije beweging mogelijk is. Als de druk wegvalt, zal de “Release piston” achteruit gedrukt worden door de “Brake Spring” waardoor de “Brake Shoe” op de hard verchroomde zuigerstang duwt en de stang vasthoudt. Remcilinders met rem in 2 richtingen EN 983 : remcilinders

68 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Aansturing – horizontale opstelling Om onstabiele beweging van de cilinder te voorkomen, dient de werkdruk voor en achter de zuiger in evenwicht te zijn. Omwille van het grotere zuigeroppervlak achter de zuiger, kan hier een lagere druk toegepast worden. EN 983 : remcilinders

69 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Aansturing – vertikale opstelling De druk achter de zuiger dient verlaagd te worden, aangezien zowel de zuiger- oppervlakte groter is, alsook het gewicht dat ervoor zorgt dat de zuiger uitgaat. EN 983 : remcilinders

70 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Aansturing – vertikale opstelling De druk voor de zuiger dient verlaagd te worden, aangezien het gewicht ervoor zorgt dat de zuiger ingaat. Afhankelijk van de massa aan de cilinder, zal de druk in balans moeten gebracht worden. EN 983 : remcilinders

71 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

72 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Snelkoppelingen moeten zo worden geselecteerd dat wanneer ze worden ontkoppeld ze een voorziening bezitten voor een gecontroleerde ontluchting daar waar zich een gevaarlijke situatie kan voordoen. Voorbeeld : Ontluchten cilinder in een tussenstand EN 983 : Ontluchten restdruk

73 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Vervanging koppeling van cilinder die in een middenstand staat na afvallen perslucht vanuit verzorgingsunit Restdruk in de cilinderkamers doet cilinder uitschieten !! EN 983 : Ontluchten restdruk

74 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Oplossing : Ontluchtklepje en instructies personeel EN 983 : Ontluchten restdruk

75 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Andere componenten ter ontluchting van de restdruk –Snelheidsregelaar met ontluchtklepje EN 983 : Ontluchten restdruk

76 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Om te voorkomen dat de instelling aangepast wordt door leken kunnen beveiligde regelventielen worden gemonteerd. Deze kunnen alleen met een speciale sleutel worden ingeregeld ASxxx1F ASDxxx1F EN 983 : Overige cilindertoebehoren

77 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  Ontluchten restdruk Ontluchten restdruk  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

78 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EN 574 : Tweehandenbeveiliging Om werknemers te beschermen die rechtstreeks aan gevaarlijke gebieden worden blootgesteld en gevaarlijke gebieden moeten betreden, is het gebruik van tweehandenbedieningsapparatuur een passende oplossing. Vergeleken met een veiligheidsdeur die een barrière vormt tussen de gebruiker en het gevaar, dwingt de tweehandenbediening de gebruiker beide handen op de besturing te houden, terwijl de machine een potentieel gevaarlijke beweging uitvoert.

79 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Het gebruik van tweehandenbediening is algemeen gebruik bij machines zoals bij hydraulische persen (EN 692), mechanische persen (EN 692) en pneumatische persen (prEN 13736). Een tweehandenbedieningsapparaat moet zorgvuldig worden ontworpen, rekening houdend met EN 574- specificaties. De belangrijkste zorg is alle sabotagemogelijkheden van de ingebouwde veiligheidsfunctie te voorkomen. EN 574 : Tweehandenbeveiliging

80 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Een van de belangrijkste eisen aan een tweehandenbeveiliging is de synchrone bediening. EN 574 : Tweehandenbeveiliging

81 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Luchtgestuurd ventiel cilinder mechanisch bediend ventiel (drukknop) EN 574 : Tweehandenbeveiliging

82 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid P1 P2 R A Spool Ass’y AND valve Orifice Tank OR valve Spring Tweehandenbeveiliging

83 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid P1 P2 R A Orifice OR valve Tank AND valve Spool Ass’y Spring Tweehandenbeveiliging

84 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Persen Klemmen EN 574 : Tweehandenbeveiliging

85 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Tweehandenbeveiliging E2 blz. 412

86 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid De bedieningsknoppen dienen zo gemonteerd te worden dat ze eigenlijk alleen met een vinger(s) kunnen worden bediendDe bedieningsknoppen dienen zo gemonteerd te worden dat ze eigenlijk alleen met een vinger(s) kunnen worden bediend Het moet onmogelijk zijn om er (per ongeluk) tegen aan te stoten of d.m.v. hevel o.i.d. de 2 knoppen gelijktijdig te bedienenHet moet onmogelijk zijn om er (per ongeluk) tegen aan te stoten of d.m.v. hevel o.i.d. de 2 knoppen gelijktijdig te bedienen Verzonken knoppen zullen in veelVerzonken knoppen zullen in veel gevallen het beste toepasbaar zijn gevallen het beste toepasbaar zijn EN 574 : Tweehandenbeveiliging

87 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bestaande normen gerelateerd aan pneumatiek  NEN-EN 983 NEN-EN 983  Afsluiters Afsluiters  Beveiligde regelventielen Beveiligde regelventielen  Heropstart Heropstart  Geluidsdempers Geluidsdempers  Overdrukventielen Overdrukventielen  Blokkeerventielen Blokkeerventielen  Lock cilinders Lock cilinders  NEN-EN 418 NEN-EN 418 Noodstop  NEN-EN 574 NEN-EN handenbeveiliging  NEN-EN 954 NEN-EN 954 Veiligheidsgerelateerde onderdelen van een besturingsysteem

88 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Machinerichtlijn en pneumatiek

89 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Wat is veiligheid? Oorsprong van richtlijnen: Verdrag van Rome (oprichting EG, 1957) –Basis gelegd voor “sociale richtlijnen” –Basis gelegd voor “productrichtlijnen” M M M M M M RICHTLIJNEN EU

90 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Productrichtlijnen –Machinerichtlijn –Richtlijn laagspanning –Richtlijn elektromagnetische compatibiliteit Sociale richtlijnen: –Arbeidsplaatsen –Arbeidsmiddelen –Werken met beeldschermapparatuur Wat is veiligheid?

91 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Richtlijnen op het gebied van onder meer veiligheid, gezondheid en milieu. Er zijn 26 richtlijnen, voorbeelden: Machinerichtlijn Drukapparatuur Drukvaten van eenvoudige vorm EMC –richtlijn Laagspanningsrichtlijn ATEX 95-richtlijn Verplicht voor alle producten die op de interne markt verhandeld worden Standaardisatie en normalisatie

92 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Om te voldoen aan de richtlijn kan gebruik gemaakt worden van de geharmoniseerde standaarden (EN/ISO). Deze geven technische oplossingen aan de Machine Richtlijn-eisen. Let wel op dat deze standaarden niet rechtsgeldigheid zijn, dat is alleen de Machine Richtlijn zelf. Standaardisatie en normalisatie

93 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Regels kunnen onderverdeeld worden in Europese richtlijnen en Europese normen. Europese richtlijn is te vergelijken met een wet en is bindend voor alle lidstaten van de Europese Unie en staat boven de nationale wetten. Europese norm daarentegen is geen verplichting, maar probeert een geharmoniseerde Europese ruimte te vormen zodat alle producten binnen Europa aan dezelfde technische voorwaarden voldoen. Standaardisatie en normalisatie

94 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Traditioneel wordt het woord „Norm ‟ gezien als iets dat wettelijk verplicht is. Een Richtlijn associeert men met een advies, echter is dit in de Europese Regelgeving precies omgekeerd. Richtlijn = wet (wetskracht) Norm = advies (bewijsmateriaal dus rechtskracht) Standaardisatie en normalisatie

95 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid CE-markering Conformité Européene, wat betekent “overeenkomstig de Europese richtlijnen” De CE-markering betekent dat de producent aan de gebruiker verklaart dat het produkt aan de voor dat produkt geldende richtlijnen voldoet Standaardisatie en normalisatie

96 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Welke lidstaten gebruiken CE ?

97 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Als een Europese norm is geharmoniseerd, dan wordt de norm in België aangeduid met de naam “BIN-EN normnummer”. In andere landen zoals Duitsland, Engeland en Nederland heeft dezelfde norm respectievelijk de volgende voorvoegsels: “DIN-“, “BS-“, “NEN-“. Verschillende normorganisaties: –Mondiaal niveau –Europees niveau –Nationaal niveau Standaardisatie en normalisatie

98 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid De nieuwe Machinerichtlijn (2006/42/EC) is opgenomen in de nationale wetgeving en sinds van kracht. De nieuwe Machinerichtlijn is van toepassing op: a) machines; b) verwisselbare uitrustingsstukken; c) veiligheidscomponenten; d) hijs- en hefgereedschappen; e) kettingen, kabels en banden; f) verwijderbare mechanische overbrengingssystemen; g) niet voltooide machines. Met name de laatste twee groepen zijn nieuw. Standaardisatie en normalisatie

99 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Eisen machinerichtlijn 1.Veiligheid van de machine - Machine moet aan de richtlijn voldoen - Toepassen van de normen - Risicobeoordeling uitvoeren 2.Technische documentatie van de machine - Dossier blijft eigendom van de fabrikant - Beschrijving machine + risicoanalyse 3.Informatie omtrent de machine - Gebruiksaanwijzing - Instructies op de machine - Verklaring van overeenstemming (CE-certificaat)

100 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Risicoschatting resulteert in Performance Level Required (PLr) Risico analyse volgens nieuwe norm NEN EN ISO

101 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Risico inschatting factoren voor PLr Nieuwe norm NEN EN ISO

102 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Nieuwe norm NEN EN ISO Definities en afkortingen SRP/CS : Safety Related Parts of Control Systems PL : Performance Level MTTFd : Mean Time to Dangerous Failure DC : Diagnostic Coverage CCF : Common Cause to Failure

103 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Kans op gevaarlijke fout afhankelijk van : Systeem architectuur : (Categorie B, 1, 2, 3, 4) –B : Regels van de kunst vb schakelaar –1 : Beproefde componenten vb Veiligheidsschakelaar –2 : Veiligheidsfuncties periodiek getest vb zelfcontrole van de functies –3 : Redundantie met gedeeltelijke foutdetectie –4 : Redundantie en zelfcontrole van de functies Fouten detectie (Diagnostic Coverage DC) Betrouwbaarheid van componenten (MTTFd) Fouten met gemeenschappelijke oorzaak - Common Cause Failure (CCF)

104 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Oude definities Oude machinerichtlijn 98/37/EG Verklaringen IIA, IIB en IIC

105 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Nieuwe definities Nieuwe machinerichtlijn 2006/42/EC VVO / IBV Veiligheidscomponenten IIA verklaring ipv IIC

106 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Lijst veiligheidscomponenten Lijst met veiligheidscomponenten nu uitgebreider –Afschermingen –Noodstopvoorzieningen –Veiligheids PLC –Kleppen met storingsdetectie →SMC klep VG X91 –Kleppen met energiebeperking en ontlastcapaciteit → SMC klep VG X87, X88 en X89 –Tweehandenbediening → SMC klep VR51 Met VVO (verklaring van overeenstemming II-A) Met CE markering Met technisch constructie dossier

107 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid SMC veiligheidscomponenten (1) Tweehandenbediening VR 51 Geleverd met CE attest

108 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid SMC veiligheidscomponenten (2) Dump Valve VG342 – X91 Storingsdetectie en ontlastcapaciteit Geleverd met CE attest

109 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid SMC veiligheidscomponenten (3) Double Dump Valve VG342 – X87,X88,X89 Optie met soft starter Storingsdetectie, redundantie, energiebeperking en ontlastcapaciteit Geleverd met CE attest

110 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Normtypen

111 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Nieuwe normen voor veiligheidssystemen OUD (tot ) NIEUW Veiligheidscategorieën PL codesSIL codes

112 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Normen veiligheidssystemen VEILIGHEIDSSYSTEMEN Voorbeelden : –Lichtschermen, schakelmatten –Tweehandenbediening Oude norm EN blijft geldig tot !! Daarna vervangen door ISO of IEC Veiligheidsfuncties niet via gewone PLC Aparte risicobeoordeling PER veiligheidsfunctie

113 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bespreking oude norm

114 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bespreking oude norm NEN EN 954-1

115 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bespreking oude norm ; Categorie / Filosofie : Categorie B Controle volgens de regels van de kunst Mogelijk verlies van de veiligheidsfunctie Geen veiligheidsmaatregelen

116 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Categorie B ElektrischPneumatisch

117 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bespreking oude norm ; Categorie / Filosofie : Categorie 1 Gebruik van beproefde componenten en systemen Grotere bedrijfszekerheid maar mogelijk verlies van de veiligheidsfunctie Voorbeeld : Veiligheidsschakelaar

118 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Categorie 1 ElektrischPneumatisch

119 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bespreking oude norm ; Categorie / Filosofie : Categorie 2 Veiligheidsfunctie worden op regelmatige tijdstippen getest Veiligheidsfunctie niet gewaarborgd tussen testintervallen Voorbeeld : Zelfcontrole Veiligheidsrelais !!

120 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Categorie 2 ElektrischPneumatisch

121 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bespreking oude norm ; Categorie / Filosofie : Categorie 3 Enkelvoudige fout geeft geen aanleiding tot verlies van de veiligheidsfunctie Veiligheidsfunctie gewaarborgd behalve bij opeenstapeling van niet gedetecteerde fouten Voorbeeld : Redundantie

122 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Categorie 3 ElektrischPneumatisch

123 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Bespreking oude norm ; Categorie / Filosofie : Categorie 4 Enkelvoudige fout geeft geen aanleiding tot verlies van de veiligheidsfunctie Veiligheidsfunctie gewaarborgd bij opeenstapeling van fouten Redundantie plus zelfcontrole

124 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Categorie 4 ElektrischPneumatisch

125 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Nieuwe norm NEN EN ISO OUD (tot ) NIEUW Veiligheidscategorieën PL codesSIL codes

126 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Nieuwe norm NEN EN ISO Veiligheid van machines – Onderdelen van besturingssystemen met een veiligheidsfunctie Safety Related Parts of Control Systems (SRP/CS) Alleen de besturing van de veiligheidsfunctie dus niet vb een cilinder Geharmoniseerde norm voor machines Norm bekijkt het hele systeem dus alle componenten die instaan voor de besturing van de veiligheidsfunctie.

127 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Overeenkomsten oude norm 954 en nieuwe norm Gaat over vrijwel dezelfde besturingssystemen met een veiligheidsfunctie Voorbeelden : –Lichtschermen –Schakelmatten –Tweehandenbediening Sprake van dezelfde categorieën Risico schatting methode hetzelfde

128 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Verschillen oude norm 954 en nieuwe norm Sprake van Performance Level (PL) in plaats van categorie Risico analyse resulteert in een PL Met verschillende soorten componenten kan binnen een categorie en ander PL worden verkregen Beschouwt het systeem en niet de componenten alleen Rekenwerk Nieuwe termen en definities

129 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Risicoschatting resulteert in Performance Level Required (PLr)

130 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Risico inschatting factoren voor PLr

131 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Risico inschatting factoren voor PLr Hoe hoger de Performance Level (PL), hoe kleiner de kans op een fout

132 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid MTTFd Mean Time To Dangerous Failure Gemiddelde kans op een gevaarlijke fout Alle onderdelen in de veiligheidskring Wiskundige formule om totaalcijfer te verkrijgen Uitgedrukt in jaren Voorbeelden

133 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid B10 waarde Aantal schakelingen totdat 10% is uitgevallen B10 waarden en MTTF kunnen door middel van formules omgezet worden. Excell lijst SMC (niet compleet)MTTF B tabel componenten.xlsMTTF B tabel componenten.xls Op aanvraag nieuwe waarden van een component Niet voor componenten die geen invloed hebben op Performance Level zoals filters, tubing, cilinders, tanks,..

134 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid DC Diagnostic Coverage Geeft aan hoe snel een fout KAN gedetecteerd worden –O % : geen gevaarlijke fouten worden gedetecteerd –100 % : alle gevaarlijke fouten worden gedetecteerd Voorbeelden : –Meting stand cilinder –Meting stand ventiel –Drukmeting in leidingen –Drukmeting in ventielen

135 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid CCF Common Cause Failure Fouten met een gemeenschappelijke oorzaak Maatregelen zijn bijvoorbeeld : –Gescheiden bekabeling –Diversiteit (Mechanisch EN pneumatisch) –Bescherming tegen overbelasting Bepalen aan de hand van een tabel Score >= 65 (max 100)

136 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Relatie categorie en PL

137 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Toepassing Veiligheidsfunctie : Stop gevaarlijke beweging Resultaat risico analyse : Plr = d

138 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Toepassing Veiligheidsfunctie : Stop gevaarlijke beweging Architectuur : Redundantie met gedeeltelijke terugkoppeling = Categorie 3

139 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Toepassing Veiligheidsfunctie : Stop gevaarlijke beweging Mttf : Vanuit B10 waarden van 1V1 2V1 2V2 en 2V3 = 100 jaar = High

140 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Toepassing Veiligheidsfunctie : Stop gevaarlijke beweging DC : 1V1 : Foutdetectie vanuit werking systeem 2V1 : Foutdetectie vanuit Druksignaal van 2S1 = 71% = Low

141 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Toepassing Veiligheidsfunctie : Stop gevaarlijke beweging CCF : Scheiding van leidingen Beveiliging overspanning Diversiteit Omgevingsfactoren = 85 punten

142 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Toepassing Veiligheidsfunctie : Stop gevaarlijke beweging Resultaten : Categorie 3 Mttf = High DC = Low CCF 85 punten = PL d

143 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Relatie categorie en PL Mits een goede componentkeuze kom je in een hogere PL dan vroeger !!!

144 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Hoe bepaal je een PL van een systeem ? Softwarepakket Sistema Inladen alle gegevens van alle componenten Resultaat : PL

145 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Rol SMC Voor de 3 veiligheidscomponenten : –CE verklaring van overeenstemming –CE markering –Technisch constructiedossier Standaard componenten gebruikt in veiligheidsfunctie : –Leveren B10 en MTTF waarden MTTF B tabel componenten.xls Voorbeeld ingevulde rel request voor ventiel.pdf Information to customers_template.doc Aanvraagformulier Formulier aanvraag component reliabilty Japan.docFormulier aanvraag component reliabilty Japan.doc –Documentatie : gebruikslimieten, foutuitsluiting

146 Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid EINDE Dank voor Uw aandacht Vragen ???


Download ppt "Worldwide leading experts in Pneumatics Veiligheid Veiligheid in de praktijk."

Verwante presentaties


Ads door Google