De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Overheidsfinanciën College 4, 3 juni 2008 Robert Inklaar

Verwante presentaties


Presentatie over: "Overheidsfinanciën College 4, 3 juni 2008 Robert Inklaar"— Transcript van de presentatie:

1 Overheidsfinanciën College 4, 3 juni 2008 Robert Inklaar

2 Onderzoeksvragen: • Astrid: Lokale groei of krimp in Emmen • Bert: Betaalbaarheid van de AOW • Danjel: Rekeningrijden • Erik: Financiering en/of kwaliteit VO • Femmie: Economische effecten van aardgasbaten • Geke: BTW • Jeroen: Overheid & inflatie • Leonie: Regulier vs privaat onderwijs: verschillen in opzet en resultaten • Natascha: Kinderopvang, ontwikkeling en arbeidsmarkt effecten • Ruben: Hypotheekrenteaftrek • Sietse: Staatsschuld en groei • Sjaak: Milieubelastingen • Sonja: Liberalisering post markt

3 Presentaties • 8 minuten p.p. • Visuele ondersteuning: Powerpoint • Krap in de tijd, dus alleen van tevoren en per • Op eigen verantwoordelijkheid: als het bestand niet werkt dan zonder Powerpoint • Ik laat weten of het bestand bij mij op de computer werkt •Geen vorm van garantie •Geen verdere technische ondersteuning

4 Presentatieschema

5 College vandaag • H8: Regulering • H10: Overheidsbedrijf

6 H8: Regulering • Regulerende belastingen •Bijvoorbeeld energiebelastingen => primair om milieuschade te beperken •Zie H9 (dubbel dividend) • Gebods- & verbodsbepalingen of eigendomsrechten •Regulering van productmarkten •Regulering van arbeidsmarkten •Regulering van persoonlijk gedrag => economisch minder interessant

7 Productmarkt regulering • Beperkingen voor bedrijven of potentiële bedrijven •Wat is er nodig om een nieuw bedrijf te starten? •Zijn er speciale eisen waar een bedrijf zich mag vestigen? •Zijn er beroepsverenigingen die eisen vast leggen? •Zijn er beperkingen hoe je zaken kan doen? •Hoe veel administratie vraagt de overheid? • Bestaansredenen: •Bescherming van consumenten •Bescherming van bestaande bedrijven •Belastingheffing of dataverzameling

8 Voorbeeld: barrières in detailhandel (1)

9 Voorbeeld: barrières in detailhandel (2)

10 Economische kosten van productmarkt regulering • Zelfde rijtje als voor belastingen: •Administratief (door de overheid) •Inachtneming (compliance) •Efficiëntiekosten/excess-burden • Efficiëntie verlies: •Minder toetreding van nieuwe bedrijven => minder concurrentie => minder innovatie & productiviteitsgroei •Rem op concurrentie tussen bedrijven, bijvoorbeeld Frans en Belgisch verbod op verkoop onder kostprijs • Actief onderzoeksgebied: nog aanzienlijke onzekerheid

11 Arbeidsmarkt regulering • Beperkingen in hoe bedrijven met werknemers omgaan: •Hoe moeilijk is het om iemand in dienst te nemen? •Hoe moeilijk is het om iemand te ontslaan? •Zijn er beperkingen op het loon? •Zijn er beperkingen op de arbeidsduur? •In welke omstandigheden mag iemand werken? • Bestaansredenen: •Bescherming positie (bestaande) werknemers •Garantie minimum inkomen •Beperking gezondheidsrisico

12 Voorbeeld: ontslagbescherming

13 Economische kosten van arbeidsmarkt regulering • Minimumloon: •Laag-productieve mensen vinden geen werk => blijkt maar beperkt effect • Ontslagbescherming: •Minder arbeidsmobiliteit: ontslaan is duurder, dus aannemen ook • Ook hier actief onderzoeksgebied

14 Hoeveel regulering? • Wie zou de overheid moeten dienen? •Consumenten? •Werknemers? => insiders vs. outsiders, bescherming bestaande werknemers • Effecten van regulering wenselijk? •Bescherming van bedrijven? => beperking concurrentie vaak niet wenselijk voor consumenten •Bescherming van consumenten? => echte bescherming vs. bedrijven lobby •Bescherming van werknemers? => hoe goed kunnen werknemers risico’s afdekken?

15 Het overheidsbedrijf • De overheid als bedrijf •Dienstverlening •Vaak geen marktconforme prijs • De overheid als aandeelhouder

16 Productiviteit & de omvang van de overheid • Baumol’s cost disease • Overheidsdiensten: productiviteit stijgt vaak weinig of niet •Weinig prikkels tot innovatie •Technologisch moeilijk om op arbeid te besparen • Lonen stijgen net zo snel als in de rest van de economie •Bijvoorbeeld: gemiddelde loonstijging => Overheid: 3,9%, Onderwijs: 3,8%, Totale economie: 3,9% • Overheid groeit als % van economie •Afhankelijk van de vraag naar overheidsdiensten

17 Productiviteit bij overheid • Overheidsproductiviteit moeilijk meetbaar •‘Ongrijpbare’ diensten •Vaak geen directe prijs of niet markt conform •Kwaliteitsdimensie lastig • Geldt vaak ook voor onderwijs of zorg • Waarde van overheidsdiensten = kosten •Maar, in tegenstelling tot p. 232 => productiviteit kan macro wel toenemen •Meten van hoeveelheidsindicatoren

18 Overheidsbedrijven • Staatsbedrijven bestaan niet meer => geprivatiseerd • Nog wel bedrijven in 100% eigendom: •DNB (centrale bank) •Gasunie (energie) •Prorail (spoorwegen) •Tennet (hoogspanningsnet) • Nuttig bij natuurlijk monopolie •Vooral infrastructuur, spoorwegen, hoogspanningsnet

19 Privatiseren of publiek eigendom? • Enige afstand nuttig •Overheid stelt doelen, bedrijf voert uit •Bijvoorbeeld: DNB voor financiële stabiliteit • Natuurlijk monopolie soms kleiner dan eerst •Electriciteitsnet vs. productie- en distributiebedrijven • Soms meer afstand nuttig •KPN privatisering en openen markt => meer concurrentie •Minder overheidseigendom => soms meer regulering om concurrentie te waarborgen

20 Prijsdaling na privatisering


Download ppt "Overheidsfinanciën College 4, 3 juni 2008 Robert Inklaar"

Verwante presentaties


Ads door Google