De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Judith Weiland en Margriet Folkeringa FTO 18 mei 2015 Medicinale cannabis.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Judith Weiland en Margriet Folkeringa FTO 18 mei 2015 Medicinale cannabis."— Transcript van de presentatie:

1 Judith Weiland en Margriet Folkeringa FTO 18 mei 2015 Medicinale cannabis

2 Programma uurInleiding, pre-toets en doel uurUitwisselen ervaringen uurKennisquiz bespreking uurAfstemmen voorlichting en begeleiding uurAfsluiting

3 HOE HET BEGON: De oncologie patiënt met verzoek om medicinale cannabis…

4 Medicinale cannabis Gedroogde bloemen van vrouwelijke plant Cannabis sativa L. Dronabinol (THC), hoofdbestanddeel Cannabidiol (CBD) Samenstelling bepaalt de werking en de bijwerkingen Farmaceutische kwaliteit, voldoet aan de hoogste eisen

5 Doel van de bijeenkomst Iedereen op de hoogte van de plaats van medicinale cannabis binnen de farmacotherapie. Bewustwording van de belangrijkste aandachtspunten bij patiëntenvoorlichting over medicinale cannabis. Afspraken maken over een taakverdeling rondom de begeleiding van patiënten die medicinale cannabis (gaan) gebruiken.

6 PRE TOETS Aan de slag:

7 Medicinale Cannabis, uitwisselen ervaringen Mei 2005 tot mei 2015 Apotheek Hoving: 7 patiënten medicinale Cannabis (2 Bedrocan, 3 Bedrobinol, 2 Bediol) 2 uit praktijk van Kampen 3 geïnitieerd door neurologen (MS) 2 via andere huisartsen

8 Kennisquiz 1.De werkzaamheid van cannabis bij allerlei aandoeningen en ziektes is in wetenschappelijke studies voldoende onderbouwd. JUIST

9 Medicinale cannabis Cannabis is in 2003 gelegaliseerd. Er zijn voldoende onderzoeksgegevens beschikbaar dat cannabis werkt bij een aantal indicaties om klachten en symptomen te bestrijden. In 2007 gebruikten ongeveer 800 patiënten cannabis op recept. Naar schatting gebruiken enkele duizenden patiënten cannabis om medische redenen. Cannabis alleen geïndiceerd als gangbare behandelingen en geregistreerde geneesmiddelen onvoldoende helpen of teveel bijwerkingen geven.

10 Dronabinol (THC) Lichaamseigen cannabinoïdsysteem met endocannabinoïden en receptoren Tot nu: twee typen cannabinoïd-receptoren : CB1en CB2-receptoren CB1: vooral in CZS. Met name verantwoordelijk voor pijnmodulatie en anti-emetisch effect, maar ook geheugen en motoriek THC werkt voornamelijk op CB1-receptoren CB2: vnl perifeer (cellen milt), waarschijnlijk verantwoordelijk voor immunomodulerende effecten

11 Cannabidiol (CBD) Anti-inflammatoir, zenuwbeschermend, anti-epileptisch en Spierontspannend Lopende klinische onderzoeken in de psychiatrie, oncologie en de neurologie (www.cannabis-med.org)www.cannabis-med.org Vermindert mogelijk centrale bijwerkingen van THC

12 Kennisquiz 2.De indicaties waarvoor voldoende wetenschappelijke onderbouwing bestaat voor de werkzaamheid van medicinale cannabis zijn: spasticiteit in combinatie met pijn (multiple sclerose, ruggenmergschade) palliatieve behandeling van kanker en aids (voor opwekken eetlust, verminderen pijn en tegengaan misselijkheid) syndroom van Gilles de la Tourette misselijkheid en braken (bij chemotherapie, radiotherapie en hiv- combinatietherapie) chronische pijn (met name van neurogene aard)

13 Keuze product Cannabis met vnl THC (bedica (gr), bedrobinol, bedrocan) voorkeur bij anorexie, cachexie en emesis en aandoeningen als Gilles de la Tourette en therapieresistent glaucoom Cannabis met hoog gehalte CBD (Bediol (gr)) werkt goed bij pijn- met en zonder spasmen- bij patiënten met MS en andere ziektebeelden met spasmen en afwijkende spieractiviteit. Bediol werkt m.n. bij inhalatie (CBD lost nauwelijks op in water), mild bijwerkingenprofiel, goede eerste keus bij inhalatie en onervaren gebruiker

14 Variëteiten medicinale cannabis % dronabinol (THC) % cannabidiol (CBD) prijs per 5 gram* Bedrobinol circa 13,5<1€ 38,00 Bedrocan circa 22<1€ 38,00 Bediol circa 6,3circa 8€ 38,00 Bedica** circa 14<1€ 38,00 Bedrolite<1circa 9€ 38,00 * Excl. BTW en receptregelvergoeding. De verkoopprijs per gram kan variëren als uw apotheek afwijkende hoeveelheden aflevert. ** Bedica is als enige product afkomstig van een indica variëteit (Bediol, Bedica en Bedrolite verkrijgbaar als granulaat)

15 Kennisquiz 3.Gebruik van cannabis moet worden afgeraden bij patiënten met aanleg voor psychotische stoornissen. JUIST

16 Kennisquiz 4.Gebruik van cannabis moet worden afgeraden bij patiënten met hartziekten (zoals hartritmestoornissen en angina pectoris). ONJUIST

17 Contra-indicaties Afgeraden bij patiënten met aanleg voor psychotische stoornissen Terughoudendheid bij onderliggende psychische problematiek Terughoudendheid bij adolescenten t/m 24 jaar Bij patiënten met hartziekten hoge doseringen vermijden (op geleide cardiale effecten)

18 Kennisquiz 5.Cannabis heeft meestal een positieve uitwerking op de stemming. JUIST

19 Kennisquiz 6.Onervaren gebruikers moeten vaak wennen aan de (mogelijk) psychische effecten van cannabis. JUIST

20 Kennisquiz 7.Gebruik van cannabis leidt niet tot verminderd reactie- en concentratievermogen. ONJUIST

21 Bijwerkingen Psychisch: ‘high’ en ‘down’ gevoelens, zelden psychotische Lichamelijk: moeheid, tachycardie, orthostatische hypotensie, hoofdpijn, duizeligheid, warmte of koude in handen en voeten, rode branderige ogen, spierverslapping, droge mond, bij roken: irritatie van de luchtwegen Ontwenningsverschijnselen tot nu toe niet beschreven bij patiënten (wel recreationeel)

22 Kennisquiz 8.Dronabinol – een van de werkzame bestanddelen van cannabis - is te prefereren boven cannabis zelf. ONJUIST

23 Kennisquiz 9.Een capsule is een goede toedieningsvorm voor cannabis. ONJUIST

24 Kennisquiz 10.Inhaleren van cannabis leidt sneller tot een effect dan orale toediening van cannabis. JUIST

25 Dosering en gebruik InhalatieOraal Opname< 5 minuten30 tot 90 minuten Maximaal effect< 15 minutenNa 2 tot 3 uur Werkingsduur3 tot 4 uur4 tot 8 uur Farmacokinetische verschillen tussen inhalatie en orale toediening van cannabis bij één toediening Werkzame bestanddelen als zuren; door verhitten worden zuren omgezet in therapeutisch werkzame stoffen

26 Kennisquiz 11.Roken van cannabis moet worden afgeraden. JUIST

27 Vernevelaars Volcano Medic®- Wetenschappelijk getest en gecertificeerd als medisch hulpmiddel (ong. 500 euro); huren via voor 4 wekenwww.ncsm.nl kosten €75 (na retour zenden €25 retour) Via (niet wet. getest!) verschillende (ookwww.kulutrading.com draagbare, handzame) vernevelaars, variërend van €83,95 tot €257 (excl. BTW+ administratie + verzendkosten) Via apotheek bestellen!

28 Kennisquiz 12.De dosering van cannabis titreert men op geleide van de klachten. JUIST

29 Dosering en gebruik Steady-state (max. effect) bij herhaalde toediening 1-2 weken Dagelijks gelijke dosis op een vast tijdstip Na 1-2 weken beoordelen en evt. bijstellen

30 Dosering en gebruik (thee) 0,5 gram (2 theelepels/1maatschepje) cannabis op 500 ml water; instructies in informatiebrochure Start met drinken van 1 kop thee (200 ml) ‘s avonds Na 1-2 weken resultaat onbevredigend, ‘s ochtends een extra kop thee Thee onvoldoende verlichting- overweeg inhalatie

31 Dosering en gebruik (inhalatie) 1 theelepel of ½ maatschepje in verdamper Verhitten en inhaleren (lichte mist, geen dikke wolken) Enkele min wachten tot volgende inhalatie Herhaal enkele keren- incl wachten tussen 2 inhalaties- tot gewenst effect (of bijw.) In begin 1 a 2 keer per dag Langzaam ophogen Voorzichtig bij wisselen tussen variëteiten In de praktijk kan de Cannabis in de verdamper nog een keer opnieuw gebruikt worden! Roken wordt afgeraden

32 Kennisquiz 13.Cannabisgebruik leidt meestal tot verslaving. ONJUIST

33 Kennisquiz 14.Cannabis geleverd door de apotheek is van constantere kwaliteit dan die van de coffeeshop. JUIST

34 Vergoeding Cannabis Bron: Voor 2015 nog strengere voorwaarden Patiëntenervaringen te lezen op

35 BIJ JUISTE INDICATIE EVT. VERGOEDING Geen andere optie? Bij gestelde diagnosen zoals ook aangegeven door bureau cannabis (zie website:www.cannabisbureau.nl)www.cannabisbureau.nl De Friesland is evt. ook bereidt verdamper te vergoeden

36 Kennisquiz 15.Een patiënt - die cannabis krijgt voorgeschreven op recept - hoeft geen extra maatregelen te nemen als hij cannabis mee wil nemen op vakantie naar België. ONJUIST

37 Bijzonderheden Cannabis = dopingmiddel (groep III) Valt onder Opiumwet (lijst II) Reizen met Schengen of met verklaring wenden tot ambassade: verwijzen naar

38 Kennisquiz 16.De toediening van cannabis (THC, tetrahydrocannabinol) maakt het mogelijk de dosering van opioïden te verminderen bij gelijkblijvend effect. JUIST

39 Interacties Cumulatieve effecten icm centraal dempende stoffen (verbeterd analgetisch effect gevonden icm opioïden, ook andere analgetica) Groot first-pass effect m.n. bij orale toediening i.a. mogelijk met andere geneesmiddelen die via leverenzymen en cytochroom P450 systeem worden afgebroken, vergrote biologische beschikbaarheid of verlaagde beschikbaarheid van THC krijgen

40 Ontwikkelingen Medicinale wietolie (alleen CBD), samenwerking Transvaal Apotheek in Den Haag met RUG en Universiteit Leiden (bedoeld voor kinderen met epilepsie die onvoldoende baat hebben met gangbare anti-epileptica) Namisol® orale tablet met THC: fase 2 klinische studies; mbv drug delivery technieken betrouwbare biologische beschikbaarheid

41 Voorlichting en begeleiding (1) Voorlichtings- en begeleiding Taak huisartsTaak apotheker 1. bij juiste indicatie overwegen met patiënt Folder bij afleveren 2. Rustige opbouw bespreken (per 2 wk) Indicatie registreren en zn advies welk recept 3.Langer houdbaar… toedieningsvormbijwerkingen 4. met choco/koffiemelk poeder Voorzorg 1 e gebruik Beinvloeding reactievermogen 5. 5 ipv 1 dagBijstellen andere med?Vergoeding en hulp bij verdamper

42 Vaststellen beleid Afspraak 1 Allen bij 1 pt de optie bespreken Actie 1 Chronische pijn pt, misselijkheid/braken bij chemo AIDS, chronischer neurogene pijn oa MS Resultaatdoelstelling 1 Volgend FTO allemaal met iemand besproken en ervaring uitwisselen het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik is niet verantwoordelijk voor de inhoud van deze dia

43 Vaststellen beleid Afspraak 2 Werken met info folder alvorens het uitschrijven van Bediol bij MS, chronische pijn. Actie 2 Bij wens tot gebruik pt folder geven Resultaatdoelstelling 2 Allen een folder uitgedeeld het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik is niet verantwoordelijk voor de inhoud van deze dia

44 Vaststellen vervolg Evaluatie afspraken Volgend FTO Vaststellen aandachtspunten vervolg FTO Met VNN verslavingszorg omtrent benzo’s/alcohol? het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik is niet verantwoordelijk voor de inhoud van deze dia

45 websites (Stichting Patiëntengroep Medicinale Cannabis) (overheid) (officiële leverancier) (huren vernevelaar) (schengen, reizen)

46 Bedankt voor de aandacht!

47 Inleiding Recente pijnstilling perikelen: Terugkoppeling van apotheek dat langdurig pcm niet wenselijk is… Blijkt dat in oudere populatie wellicht 2000 mg per dag max is Oudere oncologie patiënt, die morfinomimetica/nsaid niet verdraagt Aios-H heeft ervaring met Metamizol op IC… Blijkt helaas echt (nog) geen optie in 1 e lijn Patiënt met ernstig therapie resistente diabetische polyneuropathie, vooral pijn in de benen Wellicht toch nog capsaïcine crème proberen? Lijkt niet erg effectief, doch indien wenselijk: 0,075% crème voorschrijven!

48 Aanbevelingen voor paracetamolgebruik Max dagdosering bij kortdurend gebruik (<1-2 weken) en maligne aandoeningen is 4 g. Bij langer durend gebruik 2,5 tot 3 g. Max dagdosering bij aanwezigheid van risicofactoren voor leverschade is lager dan 2,5 g: afhankelijk aantal en aard 2 of 1,5 g.

49 Aanbevelingen voor paracetamolgebruik Risicofactoren: bestaande leverziekte, nierfunctiestoornis, hoge leeftijd, genetisch bepaalde lage metabolisatiesnelheid, laag lichaamsgewicht, vasten, slechte voedingstoestand, langdurig meer dan matig alcoholgebruik en gecombineerd gebruik van meerdere pijnstillers Advies: creatinineklaring van ml/min : 4 dd 500 mg, vanaf klaring van slechts ml/min max 3 dd 500 mg

50 Capsicumcreme bij neuropathische pijn Werking niet opgehelderd Capsaïcine = hete bestanddeel rode peper, vermindert hvh substance-P in perifere sensorische neuronen, stimuleert de doorbloeding huid en veroorzaakt roodheid en prikkeling capsicumcrème 0,025 (jeuk)-0,075% in lanettecrème FNA, 4x daags/Qutenza® pleister Conclusie: gezien ongunstige balans effectiviteit/bijwerkingen beperkte plaats, evt als adjuvans


Download ppt "Judith Weiland en Margriet Folkeringa FTO 18 mei 2015 Medicinale cannabis."

Verwante presentaties


Ads door Google