De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Dementie: De uitdaging voor de 21 e eeuw WAA Congres Prof. dr Philip Scheltens 28 November 2014.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Dementie: De uitdaging voor de 21 e eeuw WAA Congres Prof. dr Philip Scheltens 28 November 2014."— Transcript van de presentatie:

1 Dementie: De uitdaging voor de 21 e eeuw WAA Congres Prof. dr Philip Scheltens 28 November 2014

2 Even introduceren… Ben (53) Alzheimer patient. Op de fiets maakt hij nog altijd vele kilometers… …maar het herkennen van zijn fiets lukt niet meer.

3 Dementie Ten minste twee van: -geheugen -taal(afasie) -handelen(apraxie) -(her)kennen(agnosie) -uitvoerende functies(executief dysfunctioneren) -gedrag  dagelijks functioneren  én progressief McKhann, 2011

4 perseveratie Geliefd onderwerp… Taal: ‘schrijft u eens een zin op’

5 Soms zegt de zin iets over gemoedstoestand patient… Taal: ‘schrijft u eens een zin op’

6 Visuoconstructieve praxis en uitvoerende functies Kloktekening: uur

7

8

9 Dementie: nu Nu: ~ patienten in Nederland Belangrijkste risicofactor: Leeftijd 65 jaar:3 % 85 jaar:33% Dubbele vergrijzing:  méér ouderen  worden ouder  snelle toename!Schatting 2040:

10 De impact van dementie 1 op de 10 > 65 heeft dementie  1 op de 3 > 80 heeft dementie 

11 De impact van dementie 1 op de 10 > 65 heeft dementie  1 op de 3 > 80 heeft dementie  Iedere 15 minuten krijgt iemand dementie

12 De impact van dementie 1 op de 10 > 65 heeft dementie  1 op de 3 > 80 heeft dementie  Iedere 15 minuten krijgt iemand dementie Aangenomen dat per patiënt 3 zorgverleners (part time) betrokken zijn; zijn er 1.5 miljoen zorgverleners nodig in Terwijl de beroepsbevolking in aantal afneemt…...neemt de belasting voor de maatschappij toe!    

13 Dementie op jonge leeftijd Jong: <65 jaar Getallen? Nauwelijks bekend! Onderzoek UK 2003: 30-64jr: 50/100, jr:100/100,000 Nederland:N=12,000 (Alz Nld) Waarschijnlijk onderschatting  20,000? Aantallen Alzheimercentrum VUmc 

14 Dementie en Alzheimer Alzheimer nog steeds meest voorkomend maar andere vormen dementie relatief groter aandeel Gedragsvariant frontotemporale dementie Taalvarianten: semantische afasie, progressieve niet-vloeiende afasie Dementie met Lewy lichaampjes Corticobasale degeneratie, PSP En nog zeldzamere beelden >65jr <65jr

15 VUmc Alzheimercentrum Onze missie is: dementie bespreekbaar en behandelbaar te maken en uiteindelijk te genezen. Het is de visie van VUmc Alzheimercentrum dat alleen door het koppelen van onderzoek aan zorg de noodzakelijke vooruitgang kan worden geboekt in de strijd tegen dementie.

16 aantal patienten  onderzoek  Polikliniek Afdeling Neurologie Separate afdeling Makkelijk te vinden, herkenbaar, ‘healing environment’

17 Patiëntenzorg Diagnostiek  ‘one-stop shop’ behandeling  afh. diagnose 50% < 65 year! 60% supra regionaal 70% 2 nd opinions

18 Patiëntenzorg: dagdiagnostiek Neuroloog Verpleegkundig consulent MRI EEG Neuropsychologie Lab LP Multidisciplinair Gestandaardiseerd protocolair

19 Patiëntenzorg: diagnostiek ~600 nieuwe patienten / jaar diagnosis postponed subjective complaints Other dementia Other Binnen 1 week: Diagnose + behandelplan MDO

20 Patiëntenzorg: follow-up Afh diagnose dementie e.g. AD, VaD, FTLD Geen dementie e.g. MCI, subj compl Medicatie zorg monitoring Follow-up: geprotocolleerd

21 Zorg in de toekomst……… Open 2012: Digitale Alzheimercentrum  Breng zorg thuis via de PC Informatie Community Contact met arts

22 Zorg en onderzoek hand in hand Patiënt data  database  research resting state fMRI PET MEG

23 Onderzoekslijnen 1.Vroege diagnostiek (biomarkers) 2.Endophenotypes (focus op AD) 3.Vasculaire factoren 4.Interventies (clinical trials, non-pharma) Aanpak: Clinical/cognition MRI PET EEG/MEG biomarkers pathology/pathogenesis genetics

24 Wetenschap naar de praktijk Hoe het begon… : Atrophy of medial temporal lobe visual rating scale 0-4: “Scheltens-score” Sensitivity/ specificity: ~ 85% Comparable to volumetry Scheltens, JNNP 1992

25 Wetenschap naar de praktijk Vanaf 2000: start CSF en bloed in biobank LP CSF Eiwitten amyloid-beta 1-42 tau hyperphosphorylated tau

26 CSF onderzoek Vandaag: > 5000 samples in de biobank AD vs controle Alzheimer control tau amyloid ±90% correct classification Mulder, Clin Chem 2010

27 Wetenschap naar de praktijk Klinische implicaties Richtlijn 2014 Nieuw internationale research criteria gebruiken CSF biomarkers In RCT’s standaard Research: Kwaliteit metingen moet beter CSF nuttig voor predictie beloop en uitkomst? Meer specifieke markers voor andere dementieën

28 Wetenschap naar de praktijk Positron Emission Tomography FDG PET: metabolisme Nieuwe tracers: PIB, Flutemetamol, Florbetabir binden amyloid

29 Fluor Amyloid Imaging

30 Wetenschap naar de praktijk Klinische implicaties: Amyloid PET, voor welke patiënt? Welke setting? Richtlijn? ABIDE project in kader Memorabel (start dec 2014) Research continues: Amyloid aanwezig bij controles Dd met andere dementiesyndromen? Tau tracer? …

31 TAU imaging

32 Wat hebben biomarkers ons gebracht Biomarkers vooral voor Alzheimer:  vroegere + accuratere Dx Maar misschien nog belangrijker.. Inzicht dat ziekteproces zich over 15 à 20 jaar ontwikkelt Tools om ziekteproces te onderzoeken Handvat om op zoek te gaan naar genezing

33

34

35 Op weg naar genezing? Trial: 20 bapineuzemab + 8 placebo Treatment: verandering in amyloid (P=0.003) Rinne, Lancet Neurol 2010 treatment placebo Voorjaar 2013 trial afgebroken: Patienten worden niet beter -verkeerde target? -te laat??

36 Dementie: wat doet de wereld? 36 DELTAPLAN DB Frankrijk€1.6 mldOnderzoek + zorg UK€150 mln eerste 2jrOnderzoek + zorg Duitsland€60 mln p/j tot 2018Onderzoek Australië$320 mln p/j ( )Onderzoek + zorg USA$156 mln komende 2 jr (funded)Onderzoek $20 mld voor 10 jr (National Plan) EUJoint Programming (JPND)Onderzoek

37

38 38 “We want more people into clinical trials; more people getting that cance to get the very latest drugs. Our ambition is this: at least 10 per cent of people with dementia should be able to take part in clinical trials – up around ten times from today” March : Prime Minister’s Challenge on Dementia: Delivering major improvements in dementia care and research by 2015

39 Deltaplan dementie 39 DB Dam opwerpen tegen dementie Zorg beheersbaar houden Minder groei aantal patiënten  één nationale aanpak  voor patiënt van VANDAAG (zorg en ondersteuning) én voor patiënt van MORGEN (preventie en genezing) KERNWOORDEN Sneller signaleren Meer onderzoek doen naar en inzicht verwerven in dementie Bestaande kennis en mogelijkheden beter toepassen

40 40 Deltaplan Dementie onderzoek sociale innovatie praktijk innovatie coöperatie bestuur en bureau € 200 mln. voor 8 jaar € 200 mln. voor 8 jaar

41 41 onderzoek sociale innovatie praktijk innovatie Wat is inmiddels bereikt?

42 42 sociale innovatie praktijk innovatie onderzoek MEMORABEL - uitvoering door ZonMw - €32 miljoen van VWS voor eerste 4 jaar - €12,5 miljoen van Alzheimer Nederland - voor 4 thema’s Oorsprong van ziekte Diagnostiek Behandeling en Preventie Doelmatige zorg en ondersteuning - succesvolle deelname JPND OVERIG - privaat gefinancierd onderzoek MEMORABEL - uitvoering door ZonMw - €32 miljoen van VWS voor eerste 4 jaar - €12,5 miljoen van Alzheimer Nederland - voor 4 thema’s Oorsprong van ziekte Diagnostiek Behandeling en Preventie Doelmatige zorg en ondersteuning - succesvolle deelname JPND OVERIG - privaat gefinancierd onderzoek Onderzoek

43 43 onderzoek sociale innovatie praktijk innovatie Praktijk innovatie PRAKTIJK-VERBETERPROGRAMMA - opdracht aan Vilans - in samenspraak met betrokken partijen - implementatie zorgstandaard zorgketen dementie -> informatie standaard REGISTER - plan van aanpak gereed - businesscase gereed PORTAAL - in voorbereiding - kennis, ondersteuning keten, e-health PRAKTIJK-VERBETERPROGRAMMA - opdracht aan Vilans - in samenspraak met betrokken partijen - implementatie zorgstandaard zorgketen dementie -> informatie standaard REGISTER - plan van aanpak gereed - businesscase gereed PORTAAL - in voorbereiding - kennis, ondersteuning keten, e-health

44 44 onderzoek praktijk innovatie sociale innovatie SOCIALE INNOVATIE −ledencharter: dementievriendelijk beleid −4 P-partijen samen: Publiek, Privaat, Professional, Patiënt −verkenning met de leden −plan van aanpak in najaar 2014 SOCIALE INNOVATIE −ledencharter: dementievriendelijk beleid −4 P-partijen samen: Publiek, Privaat, Professional, Patiënt −verkenning met de leden −plan van aanpak in najaar 2014 Sociale innovatie

45 45 Perspectieven van dementie Deltaplan Dementie Onderzoek naar curatie Verbetering van zorg Sociaal culturele impact

46 46 Perspectieven van dementie Deltaplan Dementie Onderzoek naar curatie Verbetering van zorg Sociaal culturele impact SOCIAAL CULTURELE CONTEXT - in het gezin: mantelzorg - versterking sociaal netwerk - Dementie-vriendelijke samenleving: Begrip en aanpassing van producten, diensten en faciliteiten bij bedrijven en in de openbare ruimte SOCIAAL CULTURELE CONTEXT - in het gezin: mantelzorg - versterking sociaal netwerk - Dementie-vriendelijke samenleving: Begrip en aanpassing van producten, diensten en faciliteiten bij bedrijven en in de openbare ruimte

47 47 Alzheimer’s Society, aug 2013

48 48 Governance onderzoek sociale innovatie praktijk innovatie coöper atie bestuur en bureau GOVERNANCE -Coöperatie DPD U.A. statuten ledencharter bestuursreglement - bestuur gevormd - organisatie staat - website en huisstijl - communicatieplan GOVERNANCE -Coöperatie DPD U.A. statuten ledencharter bestuursreglement - bestuur gevormd - organisatie staat - website en huisstijl - communicatieplan BESTUUR: - Pauline Meurs, voorzitter - Philip Scheltens, vice-voorzitter - Frido Kraanen, penningmeester - Edvard Beem, lid - Marco Blom, lid - Robbert Huijsman, lid - Denijs Guijt, secretaris - Jacqueline Hoogendam, waarnemer VWS BESTUUR: - Pauline Meurs, voorzitter - Philip Scheltens, vice-voorzitter - Frido Kraanen, penningmeester - Edvard Beem, lid - Marco Blom, lid - Robbert Huijsman, lid - Denijs Guijt, secretaris - Jacqueline Hoogendam, waarnemer VWS

49 Twintig jaar achter bij oncologie

50 Tot besluit Dementie één van de grootste uitdagingen 21e eeuw (grand challenge) Nu al 250,000 patiënten. Dit aantal stijgt snel, terwijl de beroepsbevolking tegelijk krimpt. Inzicht in ontstaan en oorzaak Alzheimer is groeiende Therapeutische opties nog onvoldoende Dat is geen reden voor fatalisme Onderzoek enige optie om iets te bereiken! Nederlands onderzoek aan de top

51


Download ppt "Dementie: De uitdaging voor de 21 e eeuw WAA Congres Prof. dr Philip Scheltens 28 November 2014."

Verwante presentaties


Ads door Google