De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

1 ECONOMIE, EEN INLEIDING 2013 17 – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Hoofdstuk 17: Economische groei Economie,

Verwante presentaties


Presentatie over: "1 ECONOMIE, EEN INLEIDING 2013 17 – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Hoofdstuk 17: Economische groei Economie,"— Transcript van de presentatie:

1 1 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Hoofdstuk 17: Economische groei Economie, een Inleiding

2 2 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei  ‘Why are We So Rich and They So Poor?’ ( David Landes) l Antwoord: groeimodel van Solow  ‘An Inquiry Into the Nature and Causes of the Wealth of Nations’ (Adam Smith)

3 3 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei - Inhoudstafel 1.Feiten over economische groei 2.Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang 3.Endogene technologische vooruitgang 4.De rol van instituties

4 4 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei - Inhoudstafel 1.Feiten over economische groei 2.Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang 3.Endogene technologische vooruitgang 4.De rol van instituties

5 5 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 1. Feiten over economische groei  Economische groei: l Stijging jaarlijks geproduceerde hoeveelheid goederen en diensten per hoofd (reële termen, op LT) l Lange termijn: we behandelen dus trendgroei  Figuur 17.1.: l BBP per capita l Vele generaties: laag niveau levensstandaard l Vanaf 1850: exponentiële stijging in Europa l Twintigste eeuw: exponentiële stijging in Japan

6 6 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

7 7 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 1. Feiten over economische groei  Vele generaties: laag niveau levensstandaard l Malthusiaanse val  Pre-industriële periode  Vooruitgang gekenmerkt door toename bevolking, niet door stijging van gemiddelde welvaart l Omslag met industriële revolutie  Opeenvolging van technologische vernieuwingen  Innovatiegolf, oorzaken: l Betere bescherming intellectueel eigendom l Kleinere gezinnen  kwaliteitsvollere opleidingen

8 8 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 1. Feiten over economische groei  Van niveau naar groeivoeten  Tabel 17.1.: groeivoeten over tijd l Gemiddelde jaarlijkse groei tussen en beperkt tot 0,14% l Negentiende eeuw: toename tot 1,60% l Daarna: gestage groei met zware terugval tijdens Grote Depressie l Periode : spectaculair hogere groei  Versnelde accumulatie kapitaal l Periode : trendgroei rond 2% à 3% l Periode : lagere trendgroei veroorzaakt door de grote recessie

9 9 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

10 10 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 1. Feiten over economische groei  Figuur 17.2.: groeivoeten per land l Grote variatie l Meeste landen hebben groeivoeten tussen 0% en 3% l Algemeen:  Inkomen per capita in OESO-landen zoals België en V.S. groeit gemiddeld ongeveer 2% per jaar  Landen in (Zuidoost-) Azië groeien sneller  Landen in Latijns-Amerika groeien langzamer  Afrikaanse landen groeien traagst

11 11 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

12 12 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 1. Feiten over economische groei  Figuur 17.3.: l Verschillen in inkomen per capita, en dus welvaart, tussen landen l Weinig landen rijker dan België:  Voorbeeld: Luxemburg, V.S., Zwitserland, Nederland

13 13 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

14 14 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei - Inhoudstafel 1.Feiten over economische groei 2.Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang 3.Endogene technologische vooruitgang 4.De rol van instituties

15 15 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2. Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang  Economische groei op lange termijn verklaren: l Jaren vijftig: Robert Solow en Trevor Swan l Solow-groeimodel:  Groei in BBP per capita op lange termijn wordt gedreven door technologische vooruitgang  Toename in productiviteit arbeid en kapitaal  Technologische vooruitgang: exogeen

16 16 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei - Inhoudstafel 1.Feiten over economische groei 2.Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang 1.Solow-model zonder technologische vooruitgang 2.Solow-model met technologische vooruitgang 3.Growth accounting 3.Endogene technologische vooruitgang 4.De rol van instituties

17 17 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.1. Solow-model zonder technologische vooruitgang  Totale productie afhankelijk van ingezette hoeveel-heid productiefactoren  Productiefunctie, maar nu met macro-economische betekenis l Q t : reëel BBP in jaar t l L t : ingezette hoeveelheid arbeid in jaar t l K t : ingezette hoeveelheid kapitaal in jaar t

18 18 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.1. Solow-model zonder technologische vooruitgang  Cobb-Douglas productiefunctie  A t = 1: afwezigheid van technologische vooruitgang l A t constant (varieert niet doorheen tijd)

19 19 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.1. Solow-model zonder technologische vooruitgang  Cobb-Douglas productiefunctie wordt gekenmerkt door constante schaalopbrengsten: l Als arbeid en kapitaal met eenzelfde percentage toenemen zal output ook met datzelfde percentage toenemen

20 20 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.1. Solow-model zonder technologische vooruitgang  Van BBP naar BBP per capita: l Veronderstel: alle leden van bevolking werken  Intensieve productiefunctie: hoe output per capita afhangt van beschikbaar kapitaal per capita l kapitaal per capita = kapitaalintensiteit k t

21 21 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.1. Solow-model zonder technologische vooruitgang  Figuur 17.4.: l α = 1/3 l Dalende meeropbrengsten van beschikbaar kapitaal per capita l Toename kapitaalintensiteit leidt tot toename output per capita…  … maar additionele output per capita (per extra eenheid kapitaalintensiteit) wordt kleiner naarmate niveau kapitaalintensiteit hoger is l Niet onrealistisch

22 22 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

23 23 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.1. Solow-model zonder technologische vooruitgang  Niveaus van output per capita en kapitaalintensiteit omzetten naar groeivoeten l Groeivoet: afgeleide naar tijd van logaritme van de betreffende grootheid l Berekening groeivoet van output per capita:

24 24 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.1. Solow-model zonder technologische vooruitgang  Output per capita: l Toename (enkel) te verklaren door toename kapitaal- intensiteit (bij vaste parameter α)  Toename kapitaalintensiteit, kapitaalverdieping  Toename arbeidsproductiviteit  Toename output per capita l Beweging naar rechts op intensieve productiecurve l Omvang toename hangt af van parameter α

25 25 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.1. Solow-model zonder technologische vooruitgang  Blijvende toenames in welvaartsniveaus, of constante groei l Moeilijk te verklaren door toename kapitaalintensiteit  Kapitaalintensiteit kan niet blijven stijgen  Kapitaalgoederen produceren = investeren = sparen  Men kan niet meer sparen dan inkomen  Limiet op kapitaalaccumulatie

26 26 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei - Inhoudstafel 1.Feiten over economische groei 2.Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang 1.Solow-model zonder technologische vooruitgang 2.Solow-model met technologische vooruitgang 3.Growth accounting 3.Endogene technologische vooruitgang 4.De rol van instituties

27 27 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.2. Solow-model met technologische vooruitgang  Technologische vooruitgang: bijkomende bron van outputstijging l Met dezelfde combinatie van productiefactoren meer output dan voorheen  Cobb-Douglas productiefunctie: l A t niet langer constant, maar variërend doorheen tijd  Intensieve productiefunctie:

28 28 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.2. Solow-model met technologische vooruitgang  Groeivoet van output per capita wordt dan:

29 29 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.2. Solow-model met technologische vooruitgang  Figuur 17.5.: l Toenemende niveaus van technologie  A = 1 tot A = 4 l Verbetering technologie  Output per capita neemt toe hoewel kapitaal- intensiteit niet verandert l Productiecurve verschuift naar boven

30 30 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

31 31 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei - Inhoudstafel 1.Feiten over economische groei 2.Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang 1.Solow-model zonder technologische vooruitgang 2.Solow-model met technologische vooruitgang 3.Growth accounting 3.Endogene technologische vooruitgang 4.De rol van instituties

32 32 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.3. Growth accounting  Growth accounting: groei van output per capita in land opsplitsen in l Bewegingen langsheen productiecurve (Figuur 17.4.)  Kapitaalverdieping l Verschuivingen van productiecurve (Figuur 17.5.)  Technologische vooruitgang  Voorbeeld: groei Aziatische Tijgers l Vooral door kapitaalverdieping l Slechts in kleine mate door TFP-groei

33 33 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.3. Growth accounting  Verschuivingen van productiecurve (parameter A) l Parameter A: productiviteit van beide factoren samen  versus parameter α: productiviteit van kapitaal l Vandaar: totale factorproductiviteit l Technologische vooruitgang in Solow-model  Gereflecteerd in toename totale factorproductiviteit l TFP groei = Solow residu

34 34 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.3. Growth accounting  Tabel en 17.3.: l Twee growth accounting oefeningen  V.S.  16 industrielanden + Japan + Duitsland  Figuur 17.6: l Tussen 1973 en 1995: kleinere groei vooral door minder RFP- groei = “the great stagnation”  dus minder technologische vooruitgang

35 35 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

36 36 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

37 37 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

38 38 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 2.3. Growth accounting  Belangrijkste beperking Solow-model: l Technologische verandering wordt exogeen veronder- steld

39 39 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei - Inhoudstafel 1.Feiten over economische groei 2.Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang 3.Endogene technologische vooruitgang 4.De rol van instituties

40 40 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 3. Endogene technologische vooruitgang  Wat is technologische vooruitgang en hoe komt het tot stand?  Moderne opvatting over endogene groei l Onderdeel van economisch gebeuren zelf (Paul Romer)

41 41 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 3. Endogene technologische vooruitgang  Romer-model l Opgebouwd uit drie sectoren:  Onderzoekssector  Sector van intermediaire goederen  Sector van consumptiegoederen l Endogeen groeimodel  Micro-economische onderbouwing technologische vooruitgang  Constant verbeterende technologie: uitvindingen door economische agenten l Ideeën versus consumptiegoederen

42 42 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 3. Endogene technologische vooruitgang  Ideeën: l Niet, of slechts in geringe mate rivaal en uitsluitbaar l ‘publiek goed-karakter’  Vrijbuitersgedrag  Hoeveelheid innovaties lager dan maatschappelijk optimum l Om deze inefficiëntie tegen te gaan worden uitvindingen vaak beschermd met patenten (of octrooien)

43 43 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

44 44 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 3. Endogene technologische vooruitgang  Overheid l Verleent patenten l Waarborgt patenten l Helpt fundamenteel onderzoek financieren  Zeer belangrijk element: wijze waarop economie georganiseerd is

45 45 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Economische groei - Inhoudstafel 1.Feiten over economische groei 2.Rol van kapitaalaccumulatie en technologische vooruitgang 3.Endogene technologische vooruitgang 4.De rol van instituties

46 46 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 4. De rol van instituties  Gedrag van economische agenten mee bepaald door instituties van betreffende gemeenschap  Economische transacties vinden plaats binnen kader van reële samenleving met bepaalde regels (Coase en North) l Acties van economische agenten meer voorspelbaar indien ingeperkt door regels; instituties l Voorspelbaarheid en samenwerking noodzakelijk voor het tot stand komen van transacties

47 47 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 4. De rol van instituties  Instituties kunnen l Voorspelbaarheid bevorderen l Samenwerking stimuleren l Onproductief gedrag ontmoedigen  Voorbeelden: l Politieke instituties l Marktinstituties l Sociaal-economische instituties l Financiële instituties l Legale instituties

48 48 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 4. De rol van instituties  Figuur 17.8.: splitsing van Korea in 1948 l Beide delen identieke initiële condities:  cultuur, geografie, opleidingsniveau l Maar met verschillende instituties:  Noord-Korea planeconomie  Zuid-Korea markteconomie l Groei in Zuid-Korea veel sterker  Let wel: uitsluitend vertrouwen op markt werkt niet noodzakelijk groeibevorderend l Belang van overheid en opleiding

49 49 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN

50 50 ECONOMIE, EEN INLEIDING – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN 4. De rol van instituties  Moeilijke vraag: l Hoe land met slechte instituties omvormen tot land met goede instituties?


Download ppt "1 ECONOMIE, EEN INLEIDING 2013 17 – ECONOMISCHE GROEI © S. COSAERT, A. DECOSTER & T. PROOST UNIVERSITAIRE PERS LEUVEN Hoofdstuk 17: Economische groei Economie,"

Verwante presentaties


Ads door Google