De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Klem tussen ambitie en overmacht Jan Grijpink Keteninformatisering als antwoord op complexiteit, schaal en gebrek aan overkoepelend gezag.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Klem tussen ambitie en overmacht Jan Grijpink Keteninformatisering als antwoord op complexiteit, schaal en gebrek aan overkoepelend gezag."— Transcript van de presentatie:

1

2 Klem tussen ambitie en overmacht Jan Grijpink Keteninformatisering als antwoord op complexiteit, schaal en gebrek aan overkoepelend gezag

3 Belang van ketendenken ketens worden steeds belangrijker door:ketens worden steeds belangrijker door: –voortschrijdende specialisatie –toenemende onderlinge afhankelijkheden –hogere maatschappelijke eisen –toenemende interactie en samenwerking een keten is een moeilijk terreindoor:een keten is een moeilijk terrein door: –geen overkoepelend gezag –gemeenschappelijke belangen vaak beperkt en onduidelijk –irrationaliteit en onvoorspelbaarheid troef –het dominant ketenprobleem is de ‘baas’ in de keten!

4 Ketens in soorten Administratieve ketens: foutloze gegevensoverdracht (koppeling) Logistieke ketens: efficiënte goederenoverdracht (levertijd) Maatschappelijke ketens: effectieve waardenoverdracht (veiligheid, bestaansminimum, gezondheid)

5 kenmerken van een maatschappelijke keten maatschappelijk product (waarde: veiligheid, gezondheid) veel onafhankelijke partijen wil of druk om iets samen te doen afhankelijkheid in het proces, vaak wederkerig tegengestelde belangen, beperkt gemeenschappelijk belang bestuurlijke en administratieve complexiteit een dominant probleem waarop men alleen geen vat heeft

6 Ingrediënten van de ketenvisie Geen overkoepelend gezag: irrationaliteit Dominant ketenprobleem Informatiseren op twee niveaus

7 Verstorende factoren: Schaal en Gezag Grootschalige stelsels werken anders dan je verwacht op basis van inzichten en proefnemingen: niveau- vergissing. Vaak werken ze (ook) averechts! Voorbeeld: het biometrische visum! Binnen een homogeen gezagsgebied werken managementconcepten en -methoden. Daarbuiten veel minder, afhankelijk van situatiekenmerken, soms ook niet.

8 Wat weten we wel? Enkele ketenwetten 1.Voor een grote oplossing is ieder draagvlak te klein a)geleidelijkheid is uitgangspunt b)‘én-én’ in plaats van ‘of-of’ 2. Niet bemoeien met interne aangelegenheden a)eerst informatiseren, dan reorganiseren; b)geen dwang, wel drang of belonen; c)infrastructuur: hoe ‘kaler’, hoe beter. 3. Het probleem is de baas in de keten 4. Crisis creëert verandering

9 Ingrediënten van de ketenvisie Geen overkoepelend gezag: irrationaliteit Dominant ketenprobleem Informatiseren op twee niveaus

10 Het dominante ketenprobleem bepaalt de keten! wat is de gemeenschappelijke ketenopgave welke ketenpartner heeft welke invloed welke communicatie is kritisch welke keteninformatiesystemen zijn nodig De ketenspecifieke informatie-infrastructuur verandert als het dominante ketenprobleem verandert! Een ketenbreed probleem dat geen der partners zelf kan aanpakken en dat de effect van ketensamenwerking aantast

11 Identiteitsketen bron- document officieel identiteits- bewijs pasje of persoons- nummer transactie dominant ketenprobleem: bestrijding valse documenten documentfraude dominant ketenprobleem: bestrijding verkeerde personen identiteitsfraude geleidelijke verschuiving

12 Wat bedoelen we met identiteitsfraude? Iemand gebruikt met kwade bedoelingen de identiteit van iemand anders, bestaand of verzonnen Elk persoonsnummer, foto, handeling of gebeurtenis bevat suggesties waaruit mensen afleiden wie ze tegenover zich hebben; een identiteitsbewijs is niet vereist Identiteitsfraude kan overal plaatsvinden en op allerlei manieren, niet beperkt tot specifieke situaties, procedures of documenten

13 Identiteitsfraude, iets nieuws? Nee, maar het wordt wel anders, door de digitalisering en anonimisering van onze samenleving. Die leidt tot een explosieve toename van –elektronische identiteits-‘bewijzen’ en –elektronische identiteitscontroles –vervlechting van stukjes fysiek en digitaal proces Slachtoffers hebben het niet, of te laat in de gaten en eventuele sporen leiden naar het slachtoffer, niet naar de dader Geslaagde identiteitsfraude in een proces of keten verspreidt zich ongemerkt over andere processen of ketens.

14 Identiteitsfraude waait niet over! De relatie tussen fysieke werkelijkheid en administratieve afbeeldingen wordt steeds moeilijker te doorgronden Grootschalige voorzieningen werken anders dan men verwacht, soms zelfs omgekeerd (niveauvergissing) Digitalisering van processen leidt tot méér sporen, maar naar wie?

15 Criteria voor dominante ketenproblemen Wel : Levensgevaar Incidenten met ernstige gevolgen Risico op herhaling Risico op escalatie Publieke verontwaardiging Schade voor imago van de keten Internationale politieke druk Niet (in het algemeen): Efficiency Kosten Baten Doelmatigheid Informatievoorziening Wet- en regelgeving

16 Ingrediënten van de ketenvisie Geen overkoepelend gezag: irrationaliteit Dominant ketenprobleem Informatiseren op twee niveaus

17 Keten met twee niveaus grondvlak van een keten bronregister keten-niveau keteninformatiesysteem verbinding tussen bronregister en keteninformatiesysteem Legenda:

18 Informatiseren op twee niveaus bronregisterketeninformatiesysteem verbinding tussen bronregister en keteninformatiesysteem Legenda: bronregisters keteninformatiesysteem verbinding tussen bronregisters LCMR Addictis keten-niveau grondvlak van een keten

19 Keteninformatisering voor de verslavingszorg arts of apotheker LCMR-nr verwijzing verslavingszorg-keten medisch dossier coördinerende instantie/arts LCMR- chipkaart kaartnummer en biometrisch template Patiënt is bekend en is de juiste persoon! Coördinator is dr X behandelingsadvies patiënt- admini- stratie keten-niveau grondvlak van de keten laatste contact grondvlak van de keten

20 kenmerken keteninformatisering: signaleringen signalering is ingebed in werkproces, geen extra handwerk kritische informatie wordt gebracht, niet gehaald op moment en plaats van beslissing of handeling, vervlochten in het werkproces via kale informatie-infrastructuur gegevens na gebruik weggegooid geen keurslijf voor ontvanger

21 ketenniveau Keteninformatisering voor rampenbestrijding alarm Toezichthouders en inspecties mobiele commandopost coördinaten objecten en verwijzingen signalering bijzondere risico’s waarschuwing meldkamer spoedadvies GIS met verwijs index Register van objecten met bijzondere risico’s en hun coördinaten abonnement Grondvlak van de keten

22 Verschillen tussen keteninformatisering communicatie keten gemeenschappelijke informatie ‘kale’ informatie- infrastructuur klassieke automatisering registratie eigen organisatie eigen informatie eigen toepassing met alle inhoudelijke gegevens

23 Preventie van uitkeringsfraude door gedetineerden detentie- inrichting TULP VIP RINIS VIP-nrBSN-nr uitkerings- instantie verwijzingen strafrechtketen sociale zekerheid uitkerings- verwijzing verwijzingen brief a naar uitkerings- instantie b nummer- conversie hit insluitings- verwijzing

24 Belang van Keteninformatisering betere ketenprestaties door stroomlijning van informatie- uitwisseling (bijvoorbeeld minder fouten) privacybevordering door compartimentering (tussen ketens) sommige informatieproblemen binnen en tussen ketens zijn anders niet op te lossen (je weet niet waar de informatie zich bevindt)

25 Conclusies Grote ICT- en ketenprojecten blijven het moeilijk houden, want het ontbreken van gezag in ketens is permanent Grootschalige stelsels en informatie- uitwisseling werken anders dan je op grond van kleinschalige inzichten en experimenten denkt; we hebben nog weinig kennis over die grootschaligheid Een geschikte ketenvisie is onmisbaar omdat managementconcepten en –methoden niet werken zonder voldoende overkoepelend gezag Een dominant ketenprobleem kan die leemte opvullen en daarmee een nuttig kompas leveren voor grootschalige informatisering

26 Persoonsnummers en keteninformatiesystemen

27 Identiteitsfraude in de strafrechtketen

28 HAVANK en VIP in de strafrechtketen het ‘grondvlak’ van een keten bronregister het ‘keten-niveau’ keteninformatiesysteem verbinding tussen bronregister en keteninformatiesysteem Legenda : bronregisters keteninformatie- systeem verbinding tussen bronregisters VIP verwijzingen politie parket

29 HAVANK en VIP in de strafrechtketen het ‘grondvlak’ van een keten bronregister het ‘keten-niveau’ keteninformatiesysteem verbinding tussen bronregister en keteninformatiesysteem Legenda : bronregisters keteninformatie-systeem verbinding tussen bronregisters VIP HAVANK 2004: meer dan 1,2 miljoen VIP-nrs 2004: meer dan vingersets met 2-54 aliassen verwijzingen politie parket PI-steekproef feb 2006: HAVANK kan identiteits- fraude helpen ontdekken Betrof 46 van 700 ged. DNA ook in enkele gevallen op verkeerde identiteit geboekt. penitentiaire Inrichting

30 Voorbeeld Identiteitsfraude in de strafrechtketen Aliasmisbruik (identiteitsfraude) in de strafrechtketen heeft in de loop van de tijd geleid tot ernstige vervuiling van het strafbladregister Gevolgen: –niet onderkennen van recidive –arrestatie of aanhouding van de verkeerde persoon –foutieve beslissing op een aanvraag Verklaring omtrent gedrag (VOG) Hoe pak je –schoonmaken van vervuilde strafbladen aan? –voorkomen/blokkeren van nieuwe aliassen aan? –voorkomen van onterechte verdenking, onterechte weigering VOG?

31 Conclusie identiteitsfraude in de strafrechtketen 1.Identiteitsfraude in de strafrechtketen is een groot probleem 2.De strafbladuitwisseling binnen de EU kan het probleem vergroten 3.Andere sectoren zouden vergelijkbare inspanning moeten doen om identiteitsfraude een halt toe te roepen

32 Identiteitsfraude in de zorgsector

33 Patiëntdossiers in een zorgketen het ‘grondvlak’ van een keten bronregister het ‘keten-niveau’ keteninformatiesysteem verbinding tussen bronregister en keteninformatiesysteem Legenda: inhoudelijke gegevens in bronregisters keteninformatiesystemen waken intelligent tegen persoonsverwisseling voor toegang, signalering en opslag (metagegevens) verbinding tussen bronregisters Burgerservicenummer patiëntdossier controlegegevens en kunstmatige intelligentie Landelijk schakelpunt

34 Identiteitsfraude in de gezondheidszorg Het burgerservicenummer (BSN) in de zorg als identificatiemiddel of als koppelmechanisme zal ertoe leiden, dat bij raadpleging ongemerkt medische gegevens van méérdere patiënten worden gepresenteerd Gevolg: verkeerde behandeling of onderbehandeling van BSN- houder en meelifters, doordat een ziekte van de ene patiënt een contra-indicatie oplevert voor de juiste behandeling van de andere patiënt Hoe pak je –schoonmaken van vervuilde medische dossiers aan? –blokkeren van meelifters aan? –bewijsvoering bij letselschade aan? –elkaar tegensprekende behandelingsresultaten aan?

35 Patiëntdossier en identiteitsfraude, drie doelstellingen 1.Een identiteitsfraudebestendige toegang tot iemands patiëntdossier 2.Een identiteitsfraudebestendige signalering van kritische medische gegevens 3.Voorkomen dat gegevens van iemand anders in een patiëntdossier komen

36 Gevolgen op de lange termijn 1.Als je als slachtoffer moet bewijzen dat je het niet gedaan hebt komt ons rechts-beginsel onschuldig tot het tegendeel bewezen is onder spanning. Betekent dat je nog weer extra privacy moet opgeven om er een beetje van terug te krijgen! 2.Als men zich tegen deze dreiging zelf moet verweren komt privacybescherming in een nieuwe fase waarin zelfverdediging en actieve waakzaamheid geboden zijn. Je moet je eigen identiteit beschermen en tegelijkertijd meeliften belemmeren: anonimiteit en pseudonimiteit krijgen een nieuwe betekenis

37 Einde


Download ppt "Klem tussen ambitie en overmacht Jan Grijpink Keteninformatisering als antwoord op complexiteit, schaal en gebrek aan overkoepelend gezag."

Verwante presentaties


Ads door Google