De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Beweeg en verbeter - hoe coördinatieve training ataxie helpt Ludger Schöls Department of Neurology and Hertie-Institute for Clinical Brain Research University.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Beweeg en verbeter - hoe coördinatieve training ataxie helpt Ludger Schöls Department of Neurology and Hertie-Institute for Clinical Brain Research University."— Transcript van de presentatie:

1 Beweeg en verbeter - hoe coördinatieve training ataxie helpt Ludger Schöls Department of Neurology and Hertie-Institute for Clinical Brain Research University of Tübingen San Antonio,

2 Beschrijving 1) Cerebellum en het motorisch leren 2) Helpt fysiotherapie bij ataxie ? 3) Welk fysiotherapeutisch concept is succesvol? 4) Een kortstondige verbetering of toch lange- termijn effecten ?

3 Examples: 1)Motorisch gebruik van nieuwe hulpmiddelen (Imamizu et al., 2000) 2)Snelle hercalibratie van interne motoriek programma‘s - bv. saccade of oogsprong aanpassing (Barash et al., 1999) (Eng.:saccadic adaptation) - bv. aanpassing aan nieuwe krachtvelden (Maschke et al, 2004) - bv. aanpassing door anticiperende bewegingsvoorspelling Marr (1969) & Albus (1971): Cerebellum is the „motor learning machine“ Cerebellum is de plaats van het motorisch leren

4 Regeneratie van de cerebellaire functie bij focale laesies werden duidelijk vastgesteld: vb. na tumor of beroerte beperkte regeneratie als cerebellaire nuclei aangetast zijn Ataxies zijn degeneratieve aandoeningen Degeneratie is eerder een algemeen dan een plaatselijk proces Geen gezonde delen die het kunnen overnemen van de aangetastte delen  er zijn twijfels dat het cerebellum toch nog motorische functies kan aanleren bij een degeneratieve ataxie.  dit klopt met de ervaring van sommige patienten dat fysiotherapie hen geen bijzonder voordeel opleverde Cerebellaire degeneratie bij ataxieën

5 Doel: Bewijst dit dat fysiotherapie ondoeltreffend is ? Als een pijnstiller niet helpt tegen een hoge suikerspiegel betekent dit nog niet dat geneesmiddelen onwerkzaam zijn bij diabetes Dus: welke fysiotherapie hielp niet ? Vojta? Bobath? Isometrische training? Massage / relaxatie? Evenwichtstraining? Coördinatieve training? Welk fysiotherapie concept helpt wel? Tot nu toe werd nog geen enkel fysiotherapie concept geëvalueerd bij ataxie !!! Welke fysiotherapie?

6 Concept van Doris Brötz (Tübingen): Actief loswerken van vaste bewegingspatronen Training van statische balans Training van dynamische balans Bewegingsvormen voor het ganse lichaam Val-strategieën en stappen om vallen te voorkomen Bewegingen om contracturen (spierverkortingen) te voorkomen en te behandelen Liever minder oefeningen maar veel herhalingen ! Actieve coördinatieve training Neurology 2009; 73:

7 Studie ontwerp V1 V2V3V4V5 W 0 W 8 W12 W20 W60 FysioFysioFysioFysio Intrinsie ke controle Opvol- ging Lange termijn Interventie: Behandeling 4 weken met 3 fysiotherapie-sessies per week = 12 x fysiotherapie per patient

8 1.„Goal Attainment Score“ (GAS) of „Te Bereiken Doel score“ (Patient legt samen met fysiotherapeut persoonlijke doelen vast, deze worden dan geëvalueerd) 2.Berg balance score (fysiotherapeut) : evalueert het evenwicht 3.Ataxie rating scale (Neuroloog) : evaluatie van de ataxie door neuroloog adhv testen, wordt uitgedrukt in ICARS 4.Bewegingsanalyse (Computer) Beoordeling

9 GAS : patient bepaalt de individuele doelen uit het dagelijkse leven, hieraan worden dan punten toegekend 0: Stadium bij het begin vd studie 1: Minder dan verwacht 2: Zoals verwacht 3: Beter dan verwacht 4: Veel beter dan verwacht Goal attainment score (GAS) Kiresuk et. al., 1994; Lawrence Erlbaum Associates Inc. Tabel 2 Voorbeeld van een persoonlijk gesteld doel in de ‘goal attainment score’ Individueel doel: stappen op kleine afstand rond een tafel zonder te wankelen. Scores Patiënt wandelt rond de tafel en raakt daarbij de tafel voortdurend voor steun 0 Patiënt kan rond de tafel wandelen en raakt de tafel, maar niet voortdurend 1 Patiënt kan rond de tafel wandelen zonder de tafel te raken 2 Patiënt kan rond de tafel wandelen zonder de tafel te raken en kan zelfs soms rondkijken 3 Patiënt kan rond de tafel wandelen en voortdurend rondkijken 4

10 De BBS-graad van evenwicht bij fysiotherapeutisch onderzoek wordt bepaald met 14 test- items voor volgende houdingen : Zittend Staand Gang Getimede bewegingen Berg balance score (BBS) Berg et. al., 1989; Physiotherapy Canada

11 Schaal voor het vaststellen en bepalen van de graad van ataxie (SARA) Hogere scores duiden op een hogere graad problemen 8 items, maximum score: 40 Item 1: Gang (8 punten) Item 2: Staand (6 punten) Item 3: Zittend (4 punten) Item 4: Spraak (6 punten) Item 5: Vinger-achtervolging test (4 punten) Item 6: Neus-vinger test test (4 punten) Item 7: Snel wisselende bewegingen vd hand (4 punten) Item 8: Hiel-scheenbeen-glijden test (4 punten) SARA Schmitz-Hübsch et. al., 2006; Neurology

12 Registratie van 3-dimensionele bewegingsbanen door 41 reflecterende markeerpunten gebruik makend van een VICON bewegingsopnamesysteem met 10 infrarood camera‘s Analyse van complexe bewegingen van het ganse lichaam met variabiliteit in ruimte en tijd 1) Staand: het uitzwaaien wordt bepaald als de afstand tot het zwaartepunt wanneer de patiënt met de voeten bij elkaar staat 2) Gang: Analyse van de coördinatie tussen de ledematen. Dit gebeurt door de wijzigingen van de hoeken van knie- en heupgewrichten te meten en in grafiek te zetten 3) Dynamische balans op een loopband met plotse achterwaartse beweging Gecomputeriseerde bewegingsanalyse

13 Ilg et al, Neurology 2009 Resultaten Verbetering na training: SARA punten ~ progressie v 2 – 4 years Goal attainment: 2.5 = meer dan verwacht Gang snelheid, ledematen- coördinatie, statisch en dynamisch evenwicht : alles verbeterde Meer resultaat bij cerebellaire dan bij afferente ataxie Voortdurende effecten na 8 weken, maar beter nog met regelmatige training thuis: vs +1.0

14 Case S.T. - staand 48 jarige kleuterleidster Idiopathische cerebellaire ataxie Duur aandoening 1.5 jaar Physiotherapie voor de studie: - Stabilisatie oefeningen - Isometrische training Pre Post

15 Case S.T. - gang 48 jarige kleuterleidster Idiopathische cerebellaire ataxie Duur aandoening 1.5 jaar Physiotherapie voor de studie: - Stabilisatie oefeningen - Isometrische training Pre Post

16 Case S.T. – complexe bewegingen 48 jarige kleuterleidster Idiopathische cerebellaire ataxie Duur aandoening 1.5 jaar Physiotherapie voor de studie: - Stabilisatie oefeningen - Isometrische training Pre Post

17 Case S.T. – trappen 48 jarige kleuterleidster Idiopathische cerebellaire ataxie Duur aandoening 1.5 jaar Fysiotherapie voor de studie: - Stabilisatie oefeningen - Isometrische training Pre Post Te Bereiken Doel score (GAS) 0: Trap op en af enkel met trapleuning 1: Tussentijds gebruiken van trapleuning 2: Geen trapleuning voor 2 opeenvolgende stappen opwaarts en afwaarts 3: Trap opgaan zonder trapleuning 4: Trap op- en afgaan zonder trapleuning

18 Langetermijn effecten Zelfs na 1 jaar bleek SARA-score beter dan de SARA-beginscore, vooral in de cerebellaire groep Goal attainment (GAS): Na 1 jaar nog steeds beter dan verwacht De verbeterde coördinatie van de ledematen was na 1 jaar nog steeds aanwezig in de cerebellaire groep Patienten die dagelijks verder oefenden deden beter dan die welke dit niet deden Ilg et al, Mov Disord 2010

19 Besluiten BEWEEG EN VERBETER ! 1) Fysiotherapie kan ataxie verbeteren, zelfs bij cerebellaire degeneratie 2) Actieve, coördinatieve training is een succesvol fysiotherapeutisch concept bij ataxie 3) Effecten zijn niet alleen zichtbaar als een groepsgemiddelde, maar ook op individuele basis. 4) Effecten blijven op langere termijn voortduren, vooral als trainingen continu worden verdergezet 5) Patiënten met afferente ataxie hebben ook baat bij de therapie, maar cerebellaire ataxie reageert waarschijnlijk beter op deze therapie 6) Vooruitgang komt tegemoet aan individuele doelstellingen geput uit het dagelijkse leven

20 Thank you … Matthis Synofzik Winfried Ilg Doris Brötz … and the dream team!


Download ppt "Beweeg en verbeter - hoe coördinatieve training ataxie helpt Ludger Schöls Department of Neurology and Hertie-Institute for Clinical Brain Research University."

Verwante presentaties


Ads door Google