De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Module 1 Welke soorten informatiebronnen zijn er? Gebaseerd op de tutorials informatievaardigheden van Bibliotheek Letteren - K.U.Leuven.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Module 1 Welke soorten informatiebronnen zijn er? Gebaseerd op de tutorials informatievaardigheden van Bibliotheek Letteren - K.U.Leuven."— Transcript van de presentatie:

1 Module 1 Welke soorten informatiebronnen zijn er? Gebaseerd op de tutorials informatievaardigheden van Bibliotheek Letteren - K.U.Leuven

2 Module 1 In deze module maak je kennis met de verschillende soorten wetenschappelijke informatiebronnen en leer je ook wanneer je deze types best (niet) gebruikt.

3 Inhoud Inleiding Welke soorten informatiebronnen zijn er? –CatalogiCatalogi –TijdschriftenTijdschriften –EindwerkenEindwerken –DatabankenDatabanken –NaslagwerkenNaslagwerken –ZoekmachinesZoekmachines Welke bron gebruik je wanneer? Samenvatting

4 Inleiding We zijn voortdurend op zoek naar informatie in ons dagelijks leven: –we lezen kranten en tijdschriften –we kijken naar het nieuws of een documentaire –we zoeken treinregelingen of iemands contactgegevens op –… Meestal hebben we dan voldoende aan Google of Wikipedia

5 Inleiding Google is omwille van zijn gebruiksvriendelijkheid terecht enorm populair, ook bij onderzoekers en studenten.Google Maar er is een maar...

6 Google maakt miljarden webpagina’s opzoekbaar. Dat is natuurlijk best veel, maar om een goede paper of een goed eindwerk te schrijven, moet je op zoek naar ALLE relevante informatie die nodig is voor je paper of eindwerk.

7 Inleiding Bij het maken van een paper of een ander werkstuk moet je verschillende bronnen naast elkaar zetten en, vooral, bijzondere vormen van informatie gebruiken: wetenschappelijke en/of professionele informatie (zie Module 4: Hoe betrouwbaar is de gevonden informatie?) De kwaliteit van je werkstuk, en bijgevolg de quotering ervan, wordt grotendeels bepaald door de mate waarin je de aard en waarde van je gebruikte bronnen correct kunt inschatten (zie Module 4: Hoe betrouwbaar is de gevonden informatie?)

8 Inleiding Als je enkel op Google zou vertrouwen, mis je essentiële informatie. –Hoewel je gigantisch veel zoekresultaten krijgt, geven zoekmachines maar toegang tot een beperkt deel van het internet. –Ook de kwaliteit van Google-zoekresultaten is niet gegarandeerd. –Bovendien spelen bij zoekmachines ook niet-inhoudelijke factoren mee bij het rangschikken van de zoekresultaten: commerciële (hoe meer gesponsord, hoe hoger je ranking) statistische (hoe meer aangeklikt, hoe hoger je ranking) nationalistische (hoe gevaarlijker voor de nationale veiligheid, hoe lager je ranking) –Ten slotte vind je ook heel wat informatie in de collecties van onze bibliotheken die niet vrij toegankelijk via het internet raadpleegbaar is.

9 Inleiding Internetzoekmachines: voor- en nadelen Voordelen Gebruiksvriendelijk Snelle resultaten Nadelen Niet alle relevante informatie is online beschikbaar Informatie is niet gecontroleerd op kwaliteit en betrouwbaarheid Onoverzichtelijk aantal vaak irrelevante zoekresultaten Niet-inhoudelijke (commerciële, statistische, nationalistische) argumenten bepalen mee de ranking van de zoekresultaten

10 Inleiding Wikipedia is een online encyclopedie waarin iedereen vrij informatie kan toevoegen. De informatie is meestal actueel.Wikipedia Toch kan je Wikipedia niet blindelings vertrouwen…

11 Inleiding Je kan niet weten of de auteurs expert zijn in het onderwerp waarover ze schrijven Bovendien kan je er niet op vertrouwen dat alle onderwerpen goed gedocumenteerd zijn, vooral de ‘kleinere’ onderwerpen –Soms vind je onderaan wel een literatuurlijst met bronnen, maar het is vaak ook niet duidelijk waar de auteurs hun informatie hebben gevonden

12 Inleiding Google en Wikipedia zijn natuurlijk gemakkelijk. Je kan ‘s avonds laat vanuit je comfortabele zetel met enkele muiskliks soms heel recente informatie over je onderwerp terugvinden. Maar toch...

13 Bibliotheken zijn al lang niet meer de enige plaatsen waar je informatie kan vinden, maar toch behouden ze een aantal voordelen t.o.v. Google en Wikipedia

14 Inleiding Als een boek terechtkomt in een wetenschappelijke bibliotheek, kan je dat vergelijken met een soort kwaliteitslabel. –De informatie is vooraf geselecteerd, staat (meestal) per onderwerp keurig geordend in de rekken en blijft beschikbaar. Een groot aantal wetenschappelijke informatie uit databanken en elektronische tijdschriften is bovendien niet vrij via internet raadpleegbaar. De bibliotheek geeft je wel toegang tot zulke bronnen.

15 Inleiding Bibliotheken: voor- en nadelen Voordelen De wetenschappelijke waarde ervan wordt vooraf beoordeeld De collectie wordt gestructureerd per onderwerp aangeboden De informatie blijft zeker beschikbaar De bibliotheek biedt toegang tot niet-vrij toegankelijke e- bronnen, die je met je hogeschoolaccount ook thuis kan raadplegen Nadelen Je moet je verplaatsen naar de bibliotheek om een boek uit te lenen De bibliotheek is niet altijd open De informatie is niet altijd actueel of geactualiseerd

16 Inleiding Conclusie De bibliotheek en het internet hebben elk hun eigen voor- en nadelen en vullen elkaar perfect aan. –Internetzoekmachines/Wikipedia zijn zeker een belangrijke informatiebron, maar ze zijn alleen niet de beste plaats om te starten met je onderzoek. –We raden je aan om je literatuuronderzoek te starten in de bibliotheek. Naast het aanbod van gedrukte informatie krijg je via ons opzoeksysteem Limo ook toegang tot een groot deel van onze digitale bibliotheekbronnen. Limo

17 Soorten informatiebronnen 1. Catalogi Definitie –Met een catalogus kan je de beschrijving (bibliografische referentie) en vindplaats opzoeken van boeken, titels van tijdschriften en audiovisuele materialen (cd’s, dvd’s, enz.) in de bibliotheek. –OPGELET! Een catalogus bevat meestal géén titels van artikels uit papieren tijdschriften, enkel titels van de tijdschriften zelf.

18 Soorten informatiebronnen 1. Catalogi Opmerking: –Het opzoeksysteem van onze bibliotheken is LimoLimo –LIMO is véél meer dan een klassieke catalogus: je kan zowel thuis als op school zoeken naar boeken, tijdschriften, cd’s en dvd’s uit de bibliotheekrekken, zoals in klassieke catalogi je krijgt echter ook zoekresultaten van een heleboel elektronische boeken en artikels uit databanken Meer informatie over LIMO vind je in Module 5: Hoe informatiebronnen zoeken met LIMO?

19 Soorten informatiebronnen 1. Catalogi Voorbeelden VoorbeeldDoelgroep LIMOThomas More en andere leden van de Associatie K.U.-Leuven NCC (Nederlandse Centrale Catalogus) Nederland WorldcatWereld

20 Soorten informatiebronnen 2. Tijdschriften Definitie –Tijdschriften verschijnen periodiek (bv. wekelijks, maandelijks, jaarlijks) en bevatten korte, specifieke studies over onderwerpen binnen een bepaald vakgebied –Ze zijn daarom vaak actueler dan (hand)boeken –De studies die in tijdschriften gepubliceerd worden, kunnen verschillende vormen aannemen: artikels: grondige studies van een onderwerp of een deelaspect ervan recensies: besprekingen van boeken (monografieën, naslagwerken,...) congresverslagen...

21 Types –Meer informatie over soorten tijdschriften, vind je in Module 4: Hoe betrouwbaar is de gevonden informatie? Soorten informatiebronnen 2. Tijdschriften

22 Definitie –Studenten moeten een eindwerk (bachelor- of masterproef) schrijven om hun diploma te behalen –Deze werkstukken worden begeleid door docenten die gespecialiseerd zijn in het vakgebied van het eindwerk. –De eindwerken van onze afgestudeerden zijn te vinden op Soorten informatiebronnen 3. Eindwerken

23 Soorten informatiebronnen 4. Databanken Definitie –Een wetenschappelijke databank bevat de beschrijving van voornamelijk tijdschriftartikels, al dan niet voorzien van een link naar de elektronische versie.

24 Soorten informatiebronnen 4. Databanken Types –Bibliografische databanken: bevatten beschrijvingen van tijdschriftartikels binnen een bepaald vakgebied (bv. gezondheidszorg), al dan niet aangevuld met een korte inhoud van de artikels. Sommige bibliografische databanken geven wel een link naar de elektronische versie elders op het internet. –Full text databanken: bevatten niet alleen de beschrijving van tijdschriftartikels, maar ook de volledige elektronische versie. Vaak is de full text zelf ook volledig doorzoekbaar. Meestal bevat een full text databank de tijdschriften van één bepaalde uitgever (bv. Elsevier) en van verschillende wetenschappelijke vakgebieden. –Citatiedatabanken: bevatten niet alleen de beschrijving van tijdschriftartikels, maar ook de referentielijst. Een referentielijst is een opsomming van alle publicaties die de auteur geraadpleegd heeft bij het schrijven van zijn/haar artikel. Daarmee kan je nagaan of een bepaald artikel opgenomen werd in de referentielijst van andere artikels.

25 Soorten informatiebronnen 4. Databanken Voorbeelden (voor toegang en meer info: zie website)website VoorbeeldType EBSCO (o.a. Academic Search Premier, Business Source Elite, ERIC, Greenfile, Cinahl, enz.) Bibliografische en gedeeltelijk full text databank Web of ScienceBibliografische en citatiedatabank PubMedBibliografische databank, met soms een link naar de full text elders op het internet Web of ScienceFull text databank van uitgever Elsevier

26 Soorten informatiebronnen 4. Databanken Opgelet: –In Limo is een deel van de databanken ook doorzoekbaar!Limo –Meer informatie over LIMO vind je in Module 5: Hoe informatiebronnen zoeken met LIMO?

27 Soorten informatiebronnen 5. Naslagwerken Definitie –Een naslagwerk bevat een hele reeks korte bijdragen over een woord/persoon/begrip/vakgebied, meestal (alfabetisch) geordend per lemma, onderwerp of sleutelwoord.

28 Soorten informatiebronnen 5. Naslagwerken Types –Woordenboeken: behandelen woorden –Encyclopedieën: behandelen personen en begrippen –Losbladige werken: publicaties die voortdurend aangevuld worden met het oog op de actualiteit –Vakspecifieke, digitale naslagwerken: behandelen vakspecifieke onderwerpen en worden voortdurend aangevuld met het oog op de actualiteit (bevatten artikels, regelgeving, wetten, jaarverslagen, nieuwsbrieven… ) –Krantenarchieven: geven toegang tot oude en recente krantenartikels

29 Soorten informatiebronnen 5. Naslagwerken Voorbeelden (voor toegang en meer info: zie website)website VoorbeeldType WikipediaOnline encyclopedie Van Dale WoordenboekenWoordenboek digitaal naslagwerk (rechtspraktijk) WarenwetgevingVakspecifiek, digitaal naslagwerk (wetten en besluiten i.v.m. voeding) SentralVakspecifiek, digitaal naslagwerk (veiligheid, arbeidsgeneeskunde en milieu) GopressArchief van Vlaamse en Nederlandse kranten en tijdschriften

30 Soorten informatiebronnen 6. Zoekmachines Definitie –Een zoekmachine maakt (publiekelijk toegankelijke) pagina’s op het internet opzoekbaar.

31 Soorten informatiebronnen 6. Zoekmachines Types –Algemene zoekmachines: maken verschillende soorten webpagina’s opzoekbaar (bv. Google, Yahoo,...) –Gespecialiseerde zoekmachines: maken webpagina’s met wetenschappelijke inhoud opzoekbaar (bv. Google Scholar, …).

32 Soorten informatiebronnen 6. Zoekmachines Voorbeelden VoorbeeldType GoogleAlgemene zoekmachine Google ScholarGespecialiseerde zoekmachine

33 Samenvatting Wanneer je als student in het hoger onderwijs de opdracht krijgt om te zoeken naar “wetenschappelijke” informatie, heb je de keuze uit verschillende informatiebronnen. We sommen de belangrijkste soorten wetenschappelijke bronnen voor je op.

34 Samenvatting 1. Soorten informatiebronnen Catalogi Met behulp van catalogi kan je boeken en tijdschriften terugvinden, maar niet artikels die in papieren tijdschriften staan. Ze zijn dus vooral geschikt om boeken over je onderwerp terug te vinden. Voor elektronische tijdschriftartikels moet je databanken gebruiken.* Tijdschriften Tijdschriften verschijnen periodiek en bevatten korte, specifieke studies over onderwerpen binnen een bepaald vakgebied. Deze studies zijn heel actueel. Eindwerken Studenten moeten een eindwerk schrijven om hun diploma te behalen. Deze werkstukken worden begeleid door docenten die gespecialiseerd zijn in het vakgebied van het eindwerk. Databanken Met behulp van databanken kan je artikels terugvinden uit wetenschappelijke tijdschriften, congresbundels, enz. Zij vormen je belangrijkste bondgenoot in je zoektocht naar wetenschappelijke publicaties. Naslagwerken Door het gebruiken van naslagwerken krijg je een goed idee van de belangrijkste zoektermen die verband houden met je onderwerp. In eerste instantie raadpleeg je best een aantal algemene en/of gespecialiseerde naslagwerken. Zoekmachines Het is zeker niet verkeerd om zoekmachines op het internet te gebruiken, maar wees je ervan bewust dat je met dergelijke zoekmachines nooit alle informatie kan terugvinden. Je moet daarnaast ook andere types informatiebronnen gebruiken die even noodzakelijk zijn om alle relevante informatie over je onderwerp op te zoeken. * Ons opzoeksysteem LIMO laat je toe materialen uit de bibliotheekrekken én een deel van onze elektronische bronnen (ook online artikels) tegelijkertijd op te zoeken (zie Module 5)

35 Samenvatting 2. Wanneer gebruik je welke informatiebron? Fase I: ik zoek basisinformatie en geschikte zoektermen Fase II: ik zoek wetenschappelijke publicaties over mijn onderwerp Naslagwerken Catalogi/Limo Databanken Zoekmachines


Download ppt "Module 1 Welke soorten informatiebronnen zijn er? Gebaseerd op de tutorials informatievaardigheden van Bibliotheek Letteren - K.U.Leuven."

Verwante presentaties


Ads door Google