De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De Eerste Wereldoorlog 1914-1918. De Eerste Wereldoorlog: Oorzaken De Eerste Wereldoorlog is een oorlog die vele oorzaken kent: het is moeilijk aan te.

Verwante presentaties


Presentatie over: "De Eerste Wereldoorlog 1914-1918. De Eerste Wereldoorlog: Oorzaken De Eerste Wereldoorlog is een oorlog die vele oorzaken kent: het is moeilijk aan te."— Transcript van de presentatie:

1 De Eerste Wereldoorlog

2 De Eerste Wereldoorlog: Oorzaken De Eerste Wereldoorlog is een oorlog die vele oorzaken kent: het is moeilijk aan te geven welke het belangrijkste is. De Eerste Wereldoorlog is een oorlog die vele oorzaken kent: het is moeilijk aan te geven welke het belangrijkste is. Om alle oorzaken te begrijpen zullen we de verschillende oorzaken en de betrokken landen doorlopen. Om alle oorzaken te begrijpen zullen we de verschillende oorzaken en de betrokken landen doorlopen.

3 Oorzaak 1: Toenemend nationalisme = het gevoel tot één volk te behoren, met een eigentaal, een eigen verleden en het liefst een eigen staat. = het gevoel tot één volk te behoren, met een eigentaal, een eigen verleden en het liefst een eigen staat. Sinds Franse Revolutie grote toename nationalisme. Sinds Franse Revolutie grote toename nationalisme. Kan superioriteitsgevoelens inhouden, gebaseerd op ideeën van het Sociaal- Darwinisme: survival of the fittest. Kan superioriteitsgevoelens inhouden, gebaseerd op ideeën van het Sociaal- Darwinisme: survival of the fittest. Bindend nationalisme Bindend nationalisme Ontbindend nationalisme Ontbindend nationalisme

4 FRANKRIJK Revanchegedachte ontstaan n.a.v. Frans- Duitse oorlog.

5 OOSTENRIJK-HONGARIJE / DE BALKAN O-H streeft naar meer macht op de Balkan. 1908; O-H verovert Bosnië; haalt onvrede op de hals van Servië dat streeft naar een Groot-Servië. Probleem O-H; geen eenheidsbesef, veelvolkenstaat; ontbindend nationalisme.

6 Duitsland Was door de Frans-Duitse oorlog tot een eenheid gesmeed. Het nationalisme rechtvaardigde het idee dat zij recht hadden op een groter grondgebied.

7 Oorzaak 2: Het (moderne) imperialisme = het proces waarbij landen hun macht uitbreiden door gebiedsverovering en controle in andere gebieden van de wereld, het streven naar een wereldrijk (Imperium).

8 Modern imperialisme Vanaf ca spreken we van modern imperialisme: imperialisme met economisch belang als hoofdoorzaak, d.w.z kolonisatie voor de grondstoffen en afzetgebieden.

9 DUITSLAND Wilhelm II; streefde naar vooraanstaande rol in de wereld. “Weltpolitik”: streven naar koloniën en uitbreiding van de vloot om te kunnen concurreren met Groot-Brittannië.

10 Oorzaak 3: Militarisme In de Keizerrijken Oostenrijk-Hongarije, Rusland en Duitsland speelden het leger en de Generale Staven een hele grote rol op politiek gebied. Ook de drie keizers van deze landen waren dol op militair vertoon. In de Keizerrijken Oostenrijk-Hongarije, Rusland en Duitsland speelden het leger en de Generale Staven een hele grote rol op politiek gebied. Ook de drie keizers van deze landen waren dol op militair vertoon. Nicolaas II van Rusland: Nicolaas II van Rusland: ‘Ontwapening is een idee van Joden, Socialisten en hysterische vrouwen’

11 Oorlog werd gezien als legitiem middel om macht en invloed veilig te stellen. Oorlog werd gezien als legitiem middel om macht en invloed veilig te stellen. bevolking moest dapper en krijgshaftig zijn. bevolking moest dapper en krijgshaftig zijn. Grote aandacht en aanzien voor krijgsmacht. Grote aandacht en aanzien voor krijgsmacht. Militaire deugden stonden hoog in het vaandel. Militaire deugden stonden hoog in het vaandel.

12 Oorzaak 4: De Engels-Duitse wapenwedloop Engeland was traditioneel heer en meester op zee. Engeland was traditioneel heer en meester op zee. Rond 1900 ontwikkelden ze een nieuw soort slagschip: de ‘Dreadnought’. Rond 1900 ontwikkelden ze een nieuw soort slagschip: de ‘Dreadnought’. In het kader van de Weltpolitik probeerde keizer Wilhelm II constant te concurreren met de Engelsen op het gebied van de marine: dit leidde tot een ware wapenwedloop. In het kader van de Weltpolitik probeerde keizer Wilhelm II constant te concurreren met de Engelsen op het gebied van de marine: dit leidde tot een ware wapenwedloop.

13 Oorzaak 5: opkomst van Duitsland als industriële en militaire grootmacht (ECONOMISCHE CONCURRENTIE) Verstoring machtsevenwicht door opkomst Duitsland. Verstoring machtsevenwicht door opkomst Duitsland. ‘Weltpolitik’ ‘Weltpolitik’ - Streven naar wereldmarkt voor Duitsland - Opbouw van grote legermacht en marine → wapenwedloop

14 Oorzaak 6: Bondgenootschappen

15 Bondgenootschappen 1882; Triple Alliantie of Driebond Duitsland Duitsland Oostenrijk-Hongarije Oostenrijk-Hongarije Italië Italië 1894; Frans-Russiche Alliantie 1904; Entente Cordiale (Engeland en Frankrijk) 1907; Triple Entente Rusland Rusland Frankrijk Frankrijk Engeland Engeland

16 (Oorzaak 7: vergissingen van politieke leiders) Overmoed politieke leiders van Europa: geen oog voor veranderde situatie Overmoed politieke leiders van Europa: geen oog voor veranderde situatie Mentale effect bondgenootschappen onderschat: i.p.v. het bereiken van een afschrikkingseffect werd juist agressieve karakter aangewakkerd. Mentale effect bondgenootschappen onderschat: i.p.v. het bereiken van een afschrikkingseffect werd juist agressieve karakter aangewakkerd.

17 Geloof van politieke leiders dat het conflict in tijd en plaats in de hand kon worden gehouden. Geloof van politieke leiders dat het conflict in tijd en plaats in de hand kon worden gehouden. Onderschatting oorlog, overschatting eigen macht en kracht. Onderschatting oorlog, overschatting eigen macht en kracht.

18 Balkan; “Kruitvat van Europa” Ottomaanse Rijk; Zieke Man van Europa Ottomaanse Rijk; Zieke Man van Europa 1878; Roemenië, Servië en Bulgarije onafhankelijk. Rusland bondgenoot van de Slavische volkeren op de Balkan. Streven naar eenheid onder de Slavische broedervolken = panslavisme * 1912; Eerste Balkanoorlog Servië & Bulgarije (+ Griekenland en Montenegro) X Turkije * 1913; Tweede Balkanoorlog Bulgarije X Servië en Griekenland (+ Roemenië en Turkije) Ontstaan Albanië Servië streefde naar Zuid-Slavische federatie en wist zich daarbij gesteund door Rusland.

19 Oostenrijk-Hongarije 11 nationaliteiten 11 nationaliteiten Sinds 1867; Keizerrijk Oostenrijk & Koninkrijk Hongarije; Dubbelmonarchie Sinds 1867; Keizerrijk Oostenrijk & Koninkrijk Hongarije; Dubbelmonarchie 1908; annexatie Bosnië → 1908; annexatie Bosnië → - Nationaliteitenprobleem werd groter - Breuk O-H en Rusland

20 De aanleiding en het uitbreken van de oorlog: 28 juni 1914 De moord op de Oostenrijkse troonopvolger Franz Ferdinand De moord op de Oostenrijkse troonopvolger Franz Ferdinand

21 28 juni 1914; het schot in Sarajevo…

22 Sneeuwbaleffect; 28 juni; Moord op FF door Serviër Gavrilo Princip. 28 juni; Moord op FF door Serviër Gavrilo Princip. 6 juli; Berlijn geeft Wenen blanco cheque (Duitsland wil eigenlijk wel oorlog met Rusland…) 6 juli; Berlijn geeft Wenen blanco cheque (Duitsland wil eigenlijk wel oorlog met Rusland…) 23 juli; Wenen stelt Servië ultimatum 23 juli; Wenen stelt Servië ultimatum De eis dat Servië medewerking moest verlenen aan O-H bij de jacht op terroristen op Servisch grondgebied was voor Servië onacceptabel. Servië mobiliseert. De eis dat Servië medewerking moest verlenen aan O-H bij de jacht op terroristen op Servisch grondgebied was voor Servië onacceptabel. Servië mobiliseert.

23 25 juli; Rusland biedt steun aan Servië. 25 juli; Rusland biedt steun aan Servië. 28 juli; oorlogsverklaring O-H aan Servië 28 juli; oorlogsverklaring O-H aan Servië Gedeeltelijke mobilisatie Rusland Gedeeltelijke mobilisatie Rusland 30 juli; mobilisatie Oostenrijk 30 juli; mobilisatie Oostenrijk 30 juli; volledige mobilisatie Rusland 30 juli; volledige mobilisatie Rusland Willy-Nicky-correspondentie; Vorsten hadden geen invloed meer op militaire staven. 1 aug.; oorlogsverklaring Dld aan Rusland. 1 aug.; oorlogsverklaring Dld aan Rusland. 3 aug.; Fr. Mobiliseert 3 aug.; Fr. Mobiliseert Dld verklaart oorlog aan Fr. Dld verklaart oorlog aan Fr. Von Schlieffenplan in werking Von Schlieffenplan in werking 4 aug.; Dld valt België binnen; G.B. verklaart oorlog aan Dld. 4 aug.; Dld valt België binnen; G.B. verklaart oorlog aan Dld.

24 Vanwege de schending van de Belgisch- Luxemburgse neutraliteit verklaart Engeland op 4 augustus aan Duitsland de Oorlog Aldus verwijzend naar het verdrag van 1839 (‘ein fetzchen Papier’, vlgs. Kanselier Von Bethmann-Holweg). Verdragtekst evenwel niet juist geïnterpreteerd: schending neutraliteit geeft Engeland het recht in te grijpen, niet de plicht.

25 Minister van buitenlandse zaken van Engeland, Sir Edward Grey … ….sprak op 4 augustus de historische woorden: ‘ The lamps are going out all over Europe, en we will never see them lit again in our lifetime…’ ….sprak op 4 augustus de historische woorden: ‘ The lamps are going out all over Europe, en we will never see them lit again in our lifetime…’

26 Reacties op uitbreken oorlog De oorlog werd met veel gejuich ontvangen. De oorlog werd met veel gejuich ontvangen. ‘Thuis voordat de bladeren vallen’ ‘Thuis voordat de bladeren vallen’ Engeland; ½ miljoen vrijwilligers Engeland; ½ miljoen vrijwilligers Dld; +miljoen vrijwilligers; “Frischer fröhlicher Krieg” Dld; +miljoen vrijwilligers; “Frischer fröhlicher Krieg” Fr; ‘Union sacrée’ Fr; ‘Union sacrée’ Kans op avontuur, kameraadschap, heldendom, iets van de wereld zien.

27 Wereldoorlog: Oorlog beperkte zich niet alleen tot Europa en Europese soldaten; Oorlog beperkte zich niet alleen tot Europa en Europese soldaten; - Kolonies en dominions werden in de oorlog getrokken. - Ook deelname niet-Europese landen. - Ook gevechten op niet-Europese bodem en zee.

28 Hoofdfronten Europa Westfront; loopgravenoorlog Westfront; loopgravenoorlog Oostfront; bewegingsoorlog Oostfront; bewegingsoorlog

29 Plan XVII Ontworpen in 1913 Ontworpen in 1913 Doel; Herovering van Elzas en Lotharingen Doel; Herovering van Elzas en Lotharingen Gebaseerd op ‘offensive de l’outrance’ en ‘le cran’ van de Franse soldaat. Gebaseerd op ‘offensive de l’outrance’ en ‘le cran’ van de Franse soldaat. mislukt…… mislukt……

30 Von Schlieffenplan Idee; via draaideurbeweg ing Fr. aanvallen. Idee; via draaideurbeweg ing Fr. aanvallen. Ter voorkoming 2-frontenoorlog. Ter voorkoming 2-frontenoorlog. Gebaseerd op inschatting dat Rusland 6 weken nodig zou hebben voor mobilisatie. Gebaseerd op inschatting dat Rusland 6 weken nodig zou hebben voor mobilisatie.

31 De Duitse opmars door België en Frankrijk verliep voorspoedig

32 Massaal vluchtte men voor het oorlogsgeweld… Dld trad streng op tegen ‘franc-tireurs’

33 ‘Macht mir nur den rechten Stark…’ zou Von Schlieffen op zijn sterfbed hebben gerocheld. ‘Macht mir nur den rechten Stark…’ zou Von Schlieffen op zijn sterfbed hebben gerocheld. Von Moltke verzwakte echter de rechtervleugel om: Von Moltke verzwakte echter de rechtervleugel om: A) Frankrijk in een tangbeweging te vermorzelen en A) Frankrijk in een tangbeweging te vermorzelen en B) oorlog met Nederland vermijden om 1. (te hoog ingeschatte) Nederlandse leger te vermijden en 2. zo de Rotterdamse haven te kunnen blijven benutten. B) oorlog met Nederland vermijden om 1. (te hoog ingeschatte) Nederlandse leger te vermijden en 2. zo de Rotterdamse haven te kunnen blijven benutten.

34 Von Schlieffenplan mislukt; Von Schlieffenplan mislukt; - onverwacht sterke tegenstand Belgen - Russen waren sneller dan verwacht; Aanval Russen op Oost-Pruisen (Tweefrontenoorlog!) → Slag bij Tannenberg (26-31 aug.) Winst voor Dld o.l.v. Ludendorff en Von Hindenburg Goed voor het Duitse moreel!

35 3 september; Duitse opmars naar zuiden. 6 september; Slag aan de Marne Frankrijk, m.b.v. BEF gingen over tot massale tegenaanval. Slag eindigde onbeslist. Duitsers trokken zich terug tot de Aisne. Von Moltke ontslagen, vervangen door von Falkenhayn.

36 Tegenvallers voor Dld; Betere moreel Fransen en Engelsen Betere moreel Fransen en Engelsen Nederland was uit aanvalsplan gehaald Nederland was uit aanvalsplan gehaald Inmenging Engeland Inmenging Engeland Belgische weerstand Belgische weerstand Duitse vermoeienis Duitse vermoeienis Improvisatietalent Fransen Improvisatietalent Fransen Russen sneller dan verwacht Russen sneller dan verwacht

37 De race naar de kust Eindpunt in; Eerste slag bij Ieper ‘kindermoord van Langemark’ Nov. 1914; het front stabiliseerde. → loopgravenoorlog!

38 De ‘Blitzkrieg’ veranderde in een ‘Sitzkrieg’: een loopgravenoorlog. Van de Belgische kust tot aan de Zwitserse alpen liep een frontlinie Van de Belgische kust tot aan de Zwitserse alpen liep een frontlinie

39 Westfront: beide kampen verschuilen zich in lange greppels, ‘beschermd’ door zandzakken en prikkeldraad: de loopgraven.

40 Kerstbestand 1914

41 Oostfront Herfst 1914; Van bewegingsoorlog → stellingenoorlog Vanaf 1915; weer in beweging; 1915; succesvolle aanval op Rusland van Dld en O-H. 1916; herovering door de Russen.

42 Strijd verplaatste zich ook naar het koloniale gebied. Fr. En Eng. Streden in Afrika om de Duitse kolonies.

43 Japan Voegt zich in 1915 aan kant Geallieerden. Voegt zich in 1915 aan kant Geallieerden. Legde beslag op Duitse bezittingen in Noord-China. Legde beslag op Duitse bezittingen in Noord-China.

44 Italië 1915; verklaart oorlog aan O-H om de grensgebieden Istrië, Zuid-Tirol en Dalmastische kust. 1915; verklaart oorlog aan O-H om de grensgebieden Istrië, Zuid-Tirol en Dalmastische kust. Ook koloniale ambities. Ook koloniale ambities.

45 Midden Oosten November 1914; Turkije verklaart oorlog aan Rusland, Frankrijk en Engeland en schaart zich aan zijde Centralen. November 1914; Turkije verklaart oorlog aan Rusland, Frankrijk en Engeland en schaart zich aan zijde Centralen. Motieven; Motieven; - Gezag herstellen over Balkan - Britten uit Egypte verdrijven - Turkssprekende minderheden in Rusland bevrijden. Turkse leger werd verslagen Turkse leger werd verslagen en Russen bezetten deel Oost-Turkije. Turken nemen wraak op de Armeniërs → deportatie Armeniërs.

46 Midden Oosten 1916 Britse aanval op Gallipoli, om Zwarte Zeehavens weer open te stellen, verloopt desastreus. Britse aanval op Gallipoli, om Zwarte Zeehavens weer open te stellen, verloopt desastreus. Voornamelijk ANZAC-soldaten Voornamelijk ANZAC-soldaten (Australian and New Zealand Army Corps kwamen om. Britten trachten oliebelangen Perzische Golf veilig te stellen. Verovering Basra maar leden nederlaag bij Bagdad. Britten trachten oliebelangen Perzische Golf veilig te stellen. Verovering Basra maar leden nederlaag bij Bagdad.

47 Engeland en Frankrijk steunen Arabieren in het Turkse Rijk in hun nationalisme. Engeland en Frankrijk steunen Arabieren in het Turkse Rijk in hun nationalisme. Succesvolle samenwerking Arabieren en Britten o.l.v. Feisal en Lawrence → verovering Akaba en Damascus. Succesvolle samenwerking Arabieren en Britten o.l.v. Feisal en Lawrence → verovering Akaba en Damascus. Belofte op Arabische Staat werd niet waargemaakt door Belofte op Arabische Staat werd niet waargemaakt doorEngeland.

48 Ondertussen in Rusland…. 1917: Russische Revolutie; machtsovername communisten o.l.v. Lenin. 1917: Russische Revolutie; machtsovername communisten o.l.v. Lenin. 1918: Vrede van Brest-Litowsk 1918: Vrede van Brest-Litowsk Voordeel Dld; einde oorlog Oostfront. Versterking Westfront.

49 De Franse, Engelse en Duitse generaals proberen door grote offensieven doorbraken te forceren. NivellePétain FochJoffre Haig Von Moltke Von Falkenhayn

50 Alle offensieven mislukten: De slag bij Verdun feb.-nov.1916: De slag bij Verdun feb.-nov.1916: Franse slachtoffers, waarvan doden / Duitse slachtoffers, waarvan doden. De slag bij de Somme juli 1916: De slag bij de Somme juli 1916: Britse slachtoffers en Franse slachtoffers / Duitse slachtoffers. De slag bij Passchendaele (derde slag bij Ieper) juli-nov.1917: De slag bij Passchendaele (derde slag bij Ieper) juli-nov.1917: Franse en Britse slachtoffers / Duitse slachtoffers.

51 Op zee… 1916; Slag bij Jutland 1916; Slag bij Jutland Britse Zeeblokkade Britse Zeeblokkade Onderzeeboot Dld. Onderzeeboot Dld. Vanaf feb. 1917; Vanaf feb. 1917; onbeperkte duikbotenoorlog

52 Einde WO I; De Britten hadden een blokkade dwars over de Noordzee gelegd. Hierdoor durfden de Duitsers hun kostbare ‘hochseeflotte’ niet in te zetten.

53 1917: totale duikbootoorlog: (passagiers)schepen van alle landen zouden worden getorpedeerd. Het bekendste voorbeeld was (al in 1915!) de Engelse ‘Lusitania’.

54 Toen de Duitsers in 1917 ook nog probeerden Mexico met de VS in oorlog te brengen (Zimmermann- telegramm), sloten de VS zich bij de geallieerden aan.

55 Begin van het einde Inmenging VS vanaf april Inmenging VS vanaf april Maart 1918; Duits offensief; ‘Kaiserschlacht’ Maart 1918; Duits offensief; ‘Kaiserschlacht’ Aanvankelijk succesvol voor Dld. Vanaf juli successen voor de Geallieerden. Aanvankelijk succesvol voor Dld. Vanaf juli successen voor de Geallieerden. Ludendorff stuurt aan op nieuwe regering Dld. (aanvaardbare gesprekspartner bij vredesonderhandelingen) Ludendorff stuurt aan op nieuwe regering Dld. (aanvaardbare gesprekspartner bij vredesonderhandelingen) 3 Oktober; nieuwe regering Dld. 3 Oktober; nieuwe regering Dld. Matrozenopstand Kiel → revolutie Berlijn Matrozenopstand Kiel → revolutie Berlijn 9 nov. Weimarrepubliek 9 nov. Weimarrepubliek 10 nov. Wilhelm II vlucht naar Nld. 10 nov. Wilhelm II vlucht naar Nld.

56 11 nov. 1918; Wapenstilstand Compiègne


Download ppt "De Eerste Wereldoorlog 1914-1918. De Eerste Wereldoorlog: Oorzaken De Eerste Wereldoorlog is een oorlog die vele oorzaken kent: het is moeilijk aan te."

Verwante presentaties


Ads door Google