De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De RIE effectief inzetten als middel. nvvk Gerard de Groot2 voorstellen Gerard de Groot veiligheidskundige gezondheidskundige bedrijfskundige trainer,

Verwante presentaties


Presentatie over: "De RIE effectief inzetten als middel. nvvk Gerard de Groot2 voorstellen Gerard de Groot veiligheidskundige gezondheidskundige bedrijfskundige trainer,"— Transcript van de presentatie:

1 De RIE effectief inzetten als middel

2 nvvk Gerard de Groot2 voorstellen Gerard de Groot veiligheidskundige gezondheidskundige bedrijfskundige trainer, consultant, auteur www. gpmtraining.nl

3 nvvk Gerard de Groot3 voorstellen Gerard de Groot missie: kwaliteit van werk en preventie serieus nemen: -beroepsopleidingen preventiekundige/ veiligheidskundigen -meer output professionals

4 4 mijn blik op de RIE ?

5 Programma Voorstellen Rie middel of doel Model Dynamisch Risico Reservoir Oplossingsgericht werken Ontdekken en herkennen van risico’s verbeteringen bereiken Vooruitgang behouden Theorie Praktijk

6 RIE middel of doel? RIE is een middel RIE is een doel

7 7 middelen doel veilig en gezond werk middelen doel----- PVARIE verbeteren beheersen

8 RIE middel of doel? RIE is een doel RIE is een middel

9 doel Arbowet 3.1 WG zorgt voor veilig en gezondheid WN. …. en voert daartoe een beleid, daarbij (5) wordt gebruik gemaakt van inventarisatie en evaluatie van risico’s. Kaderrichtlijn E89 /391/EEG Artikel 1 Doel Deze richtlijn heeft ten doel maatregelen ten uitvoer te brengen ter bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers op het werk.

10 20 JAAR RIEVERLOREN? OORDEEL ZELF!

11 nvvk Gerard de Groot11 INPUT mijn blik op de RIE stellingen

12 nvvk Gerard de Groot12 RIE Mijn blik op de RIE Risico’s ?

13 nvvk Gerard de Groot13

14 nvvk Gerard de Groot14 effect kans massa vernietigingswapens Epidemie infectieziekte Water crisis‘oorlog’’ werkloosheid Extreem weer

15 nvvk Gerard de Groot15 Géén werk is een grote bedreiging. Werken? Géén global risk! Per jaar door werk: Doden : Gewonden : Ziek: NB. Schattingen! 2005, bron ILO

16 nvvk Gerard de Groot16 Bij werken zijn er ook dreigingen voor werknemers: Ongevallen en beroepsziekten. Het werk veiliger en gezonder maken is vooral een kans voor werkgevers: rendement investeren in beter werk gezonder werkveiliger en gezonder werk % (voor bedrijven) onderzoek inzet workability index in Finland Dr. Juhani Ilmarinen  200% (voor bedrijven) onderzoek 19 landen ISSA

17 nvvk Gerard de Groot17 Mijn blik op de RIE Risico’s ? KANS! RIE

18 nvvk Gerard de Groot 18 Kaderrichtlijn 89/391/EEG risico’s evalueren beschermingsmaatregelen treffen schriftelijk risico’s inventariseren en evalueren plan van aanpak schriftelijk Arbowet

19 nvvk Gerard de Groot19 ongevallen Arbeidsveiligheid en -gezondheid bevorderen beroeps- ziekten onderzoekoorzaken oorzaken wegnemen melden NCvB behandel- protocollen

20 nvvk Gerard de Groot Herbert William Heinrich: 88 percent of all workplace accidents and injuries/illnesses are caused by "man-failure“.

21 Gedrag is héél belangrijk voor de veiligheid (en gezondheid). Preventie Professionals Gedragsbeïnvloeding in bedrijven? gedrag management gedrag management gedrag leidinggevenden gedrag leidinggevenden gedrag uitvoerenden gedrag uitvoerenden risico’s bij werkuitvoering risico’s bij werkuitvoering + veilig onveilig

22 nvvk Gerard de Groot22 Focus Als je risico’s inventariseert dan is het waarnemen van onveilige en ongezonde werkuitvoering (en het vaststellen van de reden daarvan) het belangrijkste onderwerp. Niet het beoordelen van procedures of werkplekken. Stelling 1

23 nvvk Gerard de Groot23 Kwaliteit van de RIE Arbowet art 13. Uitvoering RIE Interne deskundige, zo deskundig als nodig (geen minimum opleidingseis), werkt samen met de OR. art 14 Toetsing door een kerndeskundige. Deze beoordeelt ook vakmanschap v.d. interne deskundige t.a.v. de RIE. Praktijk veel onvoldoende geschoolde ‘preventiemedewerkers’ samenwerking OR afhankelijk van bestaan/functioneren OR scholing OR: probleem door intrekken GBIO subsidie externe deskundige en toetsing: in een concurrentiemarkt aandacht meer gericht op de methode, dan op de betrouwbaarheid van de verzamelde info

24 nvvk Gerard de Groot24 Onderzoek kwaliteit arbodienstverlening Er is niet altijd een RIE. Er is verschil in kwaliteit tussen RIE’s. Deze kan goed zijn, maar ook onder de maat. (net als andere arbodienstverlening) Punt van zorg: Een niet goed uitgevoerde, (goedgekeurde) RIE, kan negatief uitwerken: - de aandacht gaat naar de verkeerde onderwerpen, - Er mist bereidheid om te werken aan niet vermelde probleempunten.

25 nvvk Gerard de Groot25 Beter geen RIE dan een slechte RIE. Stelling 2 Kwaliteit RIE

26 nvvk Gerard de Groot26 terugblik

27 nvvk Gerard de Groot27nvvk Gerard de Groot 27 Kaderrichtlijn 89/391/EEG risico’s evalueren beschermingsmaatregelen treffen schriftelijk risico’s inventariseren en evalueren plan van aanpak schriftelijk Arbowet

28 nvvk Gerard de Groot28 middelen doel veilig en gezond werk middelen doel----- PVARIE verbeteren beheersen

29 nvvk Gerard de Groot29 middelen doel veilig en gezond werk PVARIE verbeteren beheersen risico’s ranken risico’s managen R = W x B x E Fine en Wiruth R = D x W x B x E De Groot

30 nvvk Gerard de Groot30 Wanneer heb je meer kans op een ongeval? Als je een week onveilig werkt? Wanneer heb je meer kans op een aandoening? Als je een week verontreinigde lucht inademt? Als je een half jaar onveilig werkt? Als je een half jaar verontreinigde lucht inademt?

31 nvvk Gerard de Groot31 Een tijdrovende procedure van RI&E opstellen en plan van aanpak maken en bespreken is risicoverhogend. Stelling 3

32 nvvk Gerard de Groot32 Om werk veiliger en gezond te maken is er een beperkt budget. Tijd geld en middelen kunnen één keer worden ingezet. Beschikbaar gebruikt voor RIE en PVA over voor beheersmaatregelen

33 nvvk Gerard de Groot33 De RIE opstellen gaat ten koste van verbeteringen doorvoeren Stelling 4

34 nvvk Gerard de Groot34 schaal VGM aspecten Milieu Gezondheid Veiligheid water, lucht, bodem klimaat diversiteit leefvormen voedsel Wereld plastic soep, el nino broeikaseffect landbouwgif overbevissing /gen. man. kosten gezondheidszorg verzorging inspanningen later pensioen Land psychische belasting fysieke belasting gevaarlijke stoffen/asbest externe schade (BRZO) bedrijfsschade slachtoffers onder mw Bedrijf brand, explosie, gif vallen/struikelen lawaai

35 35 bedrijfsbeleid succesvolle maatschappelijk verantwoorde, veilige, gezonde en duurzame werkuitvoering SHEQ beleid werkuitvoering gewenste resultaten Niet bedrijfsbeleid SHEQ beleid managenleiden Motivatie, gedrag en beheersing werkuitvoering ook ongewenste resultaten omzet kwaliteit werkplekken ongevallen materiaalschade Letsel/verzuimschade milieuschade imagoschade Kwaal Symptomen

36 36 bedrijfsbeleid voorkomen van onvoldoende beheersing: een samenhangend systeem met ingebouwde verbetercyclus SHEQ beleid werkuitvoering managen leiden gewenste resultaten Risico’s inventariseren Is onderdeel van een continu doorlopend proces, een onderdeel van de beschermingsmaatregelen

37 nvvk Gerard de Groot37 Je kunt beter de beheersing beoordelen dan de gevolgen van onvoldoende beheersing Stelling 5

38 nvvk Gerard de Groot38 Samenvattende beeldvorming De RIE in de Arbowet: is beperkt, de meerwaarde twijfelachtig. het rendement is onduidelijk. Arbo-wet invulling van de Kaderrichtlijn blijft ten onrechte steken in de fasen verkennen en plannen maken. Dit gaat ten koste van de aandacht voor het beoordelen van de kwaliteit van een goed beheerssysteem. Dit laatste kan meer effect opleveren dan een RIE.

39 nvvk Gerard de Groot39 De RIE is een tijdverspillend rookgordijn dat de deskundigen en de organisatie afleidt van het werk dat gedaan moet worden. Stelling 6

40 nvvk Gerard de Groot40 De slagkracht van de interne deskundige is belangrijker dan het hebben van een RIE. Stelling 7

41 Beheersing van arbo: managen van cultuur, structuur en lerend vermogen

42 In de praktijk gaat dat meestal met een KAM systeem. Wat bepaalt de effectiviteit? Wat zijn valkuilen en oplossingen?

43 Normen, waarden en gedrag beleid en management veilig leidinggevenden effectiviteit: kwaliteit x acceptatie KAM- systeem taakgerichtpersoonsgericht KAM- systeem Bedrijfscultuur

44 beheerstekorten 2. onevenwichtigheid. 3. de werkvloer wordt niet bereikt 1. middel wordt doel 4. onvoldoende aandacht voor dynamiek

45 Niet alléén de RIE…... Middel wordt doel

46 2. Onevenwichtigheid Sommige risico’s krijgen veel aandacht andere risico’s niet

47 Ramp BP raffinaderij Texas city Het bedrijf had een uitstekende reputatie op veiligheidsgebied. De IF was duidelijk onder het branchegemiddelde. Helmen dragen en leuningen vasthouden ging goed. Maar… personal safety is wat anders dan process safety. Een en ander is uitvoerig beschreven in het Baker rapport.

48 De boodschap wordt niet geaccepteerd. (geen: draagvlak, goodwill, 2-richtingverkeer) © G.P.M. de Groot MSc Beleid niet ondersteund, uitgedragen Informatie wordt niet begrepen. Veilig werken-opdracht wordt niet onderbouwd, begeleid, gecontroleerd en gecorrigeerd. 3. de werkvloer wordt niet bereikt Informatie wordt niet doorgegeven.

49 © G.P.M. de Groot MSc Aandachtpunten: inhoud en kwaliteit van werkoverleg toolboxen en OOG-rondes Terugkoppeling van onderzoeken, Instructies en opleidingen Toezicht, inspecties en audits

50 Risico’s ontstaan en verdwijnen. © G.P.M. de Groot MSc Preventie moet daar rekening mee houden Werkmodel: DRR of Dynamisch Risico Reservoir 4. onvoldoende aandacht voor dynamiek

51

52 schematische weergave DRR © G.P.M. de Groot MSc

53 Toepassing DRR het geeft zicht hoe we risico’s kunnen managen

54 risico’s managen : beheersing van de 3 bepalende factoren: 1.beperken van ontstaan van risico’s (input) 2.alle risico’s “boven tafel” krijgen (conversie) 3.zorgen voor voldoende probleemoplossend vermogen (output) Dit is een lijn verantwoordelijkheid!

55 1. De verhouding input / output van risico’s ongevallen verminderen Bepaalt of risico’s toenemen of afnemen Als er meer risico’s bijkomen dan uitgaan - nemen de risico’s en ongevallen toe. Als we meer risico’s wegwerken dan er bijkomen nemen de ongevallen af 2. De conversie Alle risico’s boven tafel krijgen, is noodzakelijk om alle ongevallen te voorkomen. De medewerkers moeten hier aan meewerken : dus ook opgeleid zijn en willen meewerken.

56 relatie tussen gemelde risico’s en ongevallen Bronnen: Kjellen 2000, Booster 2005 meldingen verzuimongevallen © G.P.M. de Groot MSc aantallen tijd in jaren

57 Voorbeelden van interventies input: - keuringen - selectie en opleiding - werkvoorbereiding - werkvergunningen - startwerkmeeting - TRA - LMRA conversie: - teambuilding - werkoverleg - inspecties - OOG-rondes - toezicht - toolbox - bij- en nascholing output - verantwoording - budget - belangen afweging - beleid - deskundigen - prioriteit - projectmanagement © G.P.M. de Groot MSc

58 Samenvatting risicobeheersing: risico’s veranderen en moeten daarom continu worden bepaald door de uitvoerenden en leidinggevenden deze moeten daarvoor over voldoende kennis beschikken risicobeheersing vraagt enerzijds een beheerssyteem, maar ook om alert te blijven. De gebruikte hulpmiddelen moeten geen doel op zich worden. Dan bestaat de kans op kwaliteisverlies. het uitvoeren van een RIE is een check op de dagelijkse bg en de structurele beheersing. Dit heeeft alleen zin als er verbeteringen op volgen.

59 De Praktijk

60 De arbeidsomstandigheden zijn bij ons wel in orde, toch? Terugkijken Nu kijken vooruitkijken en verbeteren

61 Leren van het verleden? Leermogelijkheden Zichtbare, toewijsbare schadelijke gevolgen ? OngevallenAandoeningen,ziekte - Gemeld? - (Basis) oorzaken onderzocht? Ongevallen - Verband gelegd? - Uitgestelde effecten? - Persoonlijke gevoeligheid - personeelsverloop - meerdere oorzaken

62 Herkennen in het heden Zie je de (mogelijke) risico’s in werk ? Je gaat het pas zien als je het doorhebt‘ Johan Cruijff

63

64 werkhoudingen afzuiging lasdampen Afschermen lasstraling Opruimen PBM struikelgevaar Stabiele opslag Werkplek inrichting Vrije looppaden Klimaat?

65

66 Werkstuk in klem oogbescherming

67

68 Zonwering ? Geluidshinder ? Fysieke belasting ? beeldschermwerk ? Galm?

69 De verkenning van een andere aanpak: Rie-aanpakken upgraden naar een effectievere benadering: Sneller en meer resultaat gericht door: - inzet op maximale risico reductie - direct ook naar blijvende oplossingen kijken - procesgerichte benadering - rekening houden met cultuur en gedragsbeinvloeiding Dit traject is in ontwikkeling stap 1: No-nonse arbocheck in 25 vragen

70 No-nonse arbocheck in 25 vragen 1.Overzicht samenhangende elementen 2.Wie zijn leading per element 3.Wat is de zelfbeoordeling 4.Totaalbeeld aandachtpunten 5.Gerichte aanpak op hoofdzaken

71 No-nonse arbobeheerscheck in 25 vragen 1.Overzicht samenhangende elementen 2.Wie zijn leading per element 3.Wat is de zelfbeoordeling 4.Totaalbeeld aandachtpunten 5.Gerichte aanpak op hoofdzaken

72 basis voorwaarden arbobeleid Kennis van risico’sKennis van veilige werkwijze veilige arbeidsplaatsen veilige arbeidsmiddelen veilig werkproces Veilig laten werken Uitvoering Werkvoorbereiding Taakopdracht Toezicht Correctie Ondersteuning Veilig werken Melden tekorten Signalen, gevaren Beleving schade Ongevallen Psychisch ziek Fysieke klachten Lawaai Gevaarlijke stoffen overig Steun mt/org Eigen mogelijkheden Steun lg/org Risico’s en belasting Veilig ( willen)werken arbobeheerssysteem

73 No-nonse arbocheck in 25 vragen 1.Overzicht samenhangende elementen 2.Wie zijn leading per element? 3.Wat is de zelfbeoordeling 4.Totaalbeeld aandachtpunten 5.Gerichte aanpak op hoofdzaken

74 Belangrijkste partijen 1.Directie of management team ( MT) Wettelijk aansprakelijk, strategie en budgetbeheer 2. Medezeggenschap: OR of personeelsvertegenwoordiging (OR) Wettelijke taken WOR en Arbowet 3.Leidinggevenden op diverse niveaus (LG) Hebben wettelijke taken werkgever gedelegeerd gekregen 4.Medewerkers met uitvoerende taken (UITV)

75 basis voorwaarden arbobeleid Kennis van risico’sKennis van veilige werkwijze veilige arbeidsplaatsen veilige arbeidsmiddelen veilig werkproces Veilig laten werken Uitvoering Werkvoorbereiding Taakopdracht Toezicht Correctie Ondersteuning Veilig werken Melden tekorten Signalen, gevaren Beleving schade Ongevallen Psychisch ziek Fysieke klachten Lawaai Gevaarlijke stoffen overig Steun mt/org Eigen mogelijkheden Steun lg/org Risico’s en belasting Veilig ( willen)werken arbobeheerssysteem Overleg MT/ OR LG + uitv. LG uitv LG uitv LG uitv

76 No-nonse arbocheck in 25 vragen 1.Overzicht samenhangende elementen 2.Wie zijn leading per element 3.Wat is de zelfbeoordeling? 4.Totaalbeeld aandachtpunten 5.Gerichte aanpak op hoofdzaken

77 3. Zelfbeoordeling : De bedrijfsgenoten gaan zelf bepalen hoe goed of slecht ze de beheersing van veilig en gezond werken voor elkaar hebben. De betreffende groep scoort groen, oranje of rood voor een bepaald element uit het schema. Hiervoor moet een groepsmening ontstaan. Dat betekent dat discussie gevoerd worden over: - De feitelijke situatie - Het oordeel daarover - Eventueel de achtergrond van verschillen in de beoordeling - De discussie kan de vraag oproepen naar een deskundig oordeel Belangrijk : praten over veilig en gezond werken

78 No-nonse arbocheck in 25 vragen 1.Overzicht samenhangende elementen 2.Wie zijn leading per element 3.Wat is de zelfbeoordeling 4.Totaalbeeld aandachtpunten 5.Gerichte aanpak op hoofdzaken

79 4. Totaalbeeld situatie veilig en gezond werken Het totaalbeeld geeft de mogelijkheid om: de uitslag te vergelijken met de eigen beeldvorming zicht te krijgen op de belangrijkste te verbeteren aspecten zicht te krijgen op de mensen in de organisatie die vooral betrokkenen zijn Belangrijk : aandacht richten op de noodzaak en mogelijkheden tot verbeteren

80 We geven een fictieve uitslag van een middelgroot metaal bewerkingsbedrijf

81 basis voorwaarden arbobeleid Kennis van risico’sKennis van veilige werkwijze veilige arbeidsplaatsen veilige arbeidsmiddelen veilig werkproces Veilig laten werken Uitvoering Werkvoorbereiding Taakopdracht Toezicht Correctie Ondersteuning Veilig werken Melden tekorten Signalen, gevaren Beleving schade Ongevallen Psychisch ziek Fysieke klachten Lawaai Gevaarlijke stoffen overig Steun mt/org Eigen mogelijkheden Steun lg/org Risico’s en belasting Veilig ( willen)werken arbobeheerssysteem arbobeleid arbobeheerssysteem Kennis van risico’sKennis van veilige werkwijze veilige arbeidsplaatsen veilige arbeidsmiddelen veilig werkproces Veilig laten werkenVeilig ( willen)werken Werkvoorbereiding Taakopdracht Toezicht Correctie Ondersteuning Veilig werken Melden tekorten Signalen, gevaren Steun mt/org Eigen mogelijkheden Steun lg/org Risico’s en belasting

82 No-nonse arbocheck in 25 vragen 1.Overzicht samenhangende elementen 2.Wie zijn leading per element 3.Wat is de zelfbeoordeling 4.Totaalbeeld aandachtpunten 5.Gerichte aanpak op hoofdzaken

83 1.Verklein zo snel mogelijk de risico’s - betrek de belangrijkste belanghebbende daarin 2.Ga na hoe de verbeterde situatie behouden kan blijven - probeer dat voor elkaar te krijgen 3. Ga na wat de belangrijkste oorzaak is dat de niet optimale situatie is ontstaan. 4. Ga na of deze oorzaak ook tot andere risico’s leidt. 5.Als er situaties verbeterd zijn ga dan aan de slag met de onderliggende beleids- en beheerstekorten 6. Ga met degene waarvan je steun krijgt verder om andere mogelijke risico’s te ontdekken. Gebruik daarbij een branche RIE en arbocatalogus

84 Opdracht in 2-tallen: 1.Waar zou je in het voorbeeld bedrijf misschien direct mee aan de slag kunnen? 2. Heb je een idee hoe je in dat bedrijf als preventiemedewerker de zaak zou aanpakken? Waarom? 3. Zou deze aanpak in je eigen bedrijf kunnen werken? Waarom wel of waarom niet?

85 De RIE inzetten als middel: 1.Met management en OR vooraf te bepalen wat de verander mogelijkheden zijn. ( beleidsontwikkeling) 2Aandacht en betrokkenheid te krijgen voor arbeidsomstandigheden ( focus). 3. De verantwoordelijken aanspreken (managen en leiden) Het uitvoeren van de RIE gebruiken om: 4. Een leerbehoefte oproepen en kennis overdragen (deskundigheid) 6. Impuls geven aan de continue beheersing (innovatie) 3. De aanwezige kennis benutten (efficiency) Het gaat om het coachen van een proces van verandering, niet om het invullen van lijstjes en het maken van een rapport


Download ppt "De RIE effectief inzetten als middel. nvvk Gerard de Groot2 voorstellen Gerard de Groot veiligheidskundige gezondheidskundige bedrijfskundige trainer,"

Verwante presentaties


Ads door Google