De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

SCHIPHOL: GOUDEN DRIEHOEK OF GRIJZE MASSA? Jan Veldhuis Schiphol, 12 november 2015.

Verwante presentaties


Presentatie over: "SCHIPHOL: GOUDEN DRIEHOEK OF GRIJZE MASSA? Jan Veldhuis Schiphol, 12 november 2015."— Transcript van de presentatie:

1 SCHIPHOL: GOUDEN DRIEHOEK OF GRIJZE MASSA? Jan Veldhuis Schiphol, 12 november 2015

2 Jan Veldhuis  1968 – 1975: Studie algemene econometrie (Tilburg)  1975 – 1979: Vervoerseconomisch onderzoek (NEA, Rijswijk)  1979 – 1986: Centraal Planbureau (Den Haag)  1986 – 1991: Schiphol (Afd. Strategische Zaken)  1991 – 2001: Rijksluchtvaartdienst (V&W, Den Haag)  2001 – 2014: SEO Economisch Onderzoek (Amsterdam) 2

3 De Gouden Driehoek  Strategisch verband tussen Schiphol, KLM en Rijk  Belangen grotendeels congruent  Marktomstandigheden bepaald door bilaterale verdragen  “Vlag-carriers” verdeelden de markt  Concurrentie was beperkt  Hoge vliegtarieven  Kernmerkend tot begin 90-er jaren 3

4 Liberalisatie in Europa  Vanaf begin 90-er jaren: één interne Europese markt  Vrijheid voor Europese maatschappijen om overal binnen Europa te vliegen zonder prijsrestricties  Opkomst van prijsvechters  Toenemende concurrentie  Druk op prijzen en dus op kosten  Belangen binnen gouden driehoek beginnen uiteen te lopen 4

5 De belangen  Overheid behartigt belang gebruikers van Schiphol  Zakelijke passagiers: voldoende frequenties op (zakelijke) bestemmingen en daarmee goed vestigingsklimaat  Niet-zakelijke passagiers: veel (vakantie-)bestemmingen, voldoende concurrentie en lage prijzen  Overheid behartigt ook belang omwonenden  Niet altijd in lijn met KLM-belang  Maar overheid blijft ook oog houden voor belang KLM  KLM is banen-motor in de regio (30 duizend arbeidsplaatsen)  Bereikbaarheid door de lucht  Schiphol  Vervoers- en verkeersvolume tegen adequate luchthaventarieven  “Non aviation revenues”  Ook niet in belang van KLM (“…..van wie is de passagier…”)  Maar KLM is grootste klant van Schiphol 5

6 “Nieuwe” issues  Ontwikkeling hub Schiphol  Belang bereikbaarheid door de lucht  Milieu-belang  Luchthaventarieven  Prijsvechters  Nieuwe hub(carrier)s  KLM in de knel 6

7 Ontwikkeling hub Schiphol  In de jaren negentig heeft Schiphol zich ontwikkeld tot hubluchthaven van KLM en partners  KLM consolideert transferpassagiers vanuit Europa op Schiphol en vervoert deze van daaruit verder naar de rest van de wereld  Elke intercontinentale KLM-vlucht bestaat momenteel voor 70% uit transferpassagiers, die per vliegtuig uit de rest van Europa worden aangevoerd ….  ….. en ‘slechts’ voor 30% uit passagiers uit het achterland van Schiphol 7

8 Aandeel transfer verschilt per intercontinentale KLM-bestemming 8

9 Bereikbaarheid dankzij KLM  Deze transferpassagiers stellen KLM in staat een veel uitgebreider netwerk aanbieden dan mogelijk zou zijn op basis van alleen de lokale markt  De “lokale passagier” kan hierdoor een groot aantal bestemmingen direct vanaf Schiphol bereiken  Zonder die hub-functie kunnen veel bestemmingen niet meer direct worden aangeboden of alleen tegen een lagere frequentie 9

10 Hub-operaties genereren extra connectiviteit Connectiviteits-winst bovenop Potentieel van lokale markt 10

11 Milieu-belang: het geluid 11 Geografische verdeling van “klagers” na ingebruikname Polderbaan

12 Verschil tussen hoeveelheid lawaai en perceptie daarvan 12

13 Luchthaventarieven 13

14 Prijsvechters 14  Opkomst in Europa rond 2000 met nieuw business concept  Point-to-point vervoer tegen lage prijzen  Gebruik “eigen” luchthavens in de periferie van agglomeraties  Passagier: langere afstanden over land in ruil voor lagere tarieven  Snelle groei marktaandeel tussen 2000 en 2010  Na 2010: hybriede business concepten  Ook netwerk-maatschappijen werden low cost  Prijsvechters richten zich ook op de hubs (eerst  “Point-to-point” en “hub-netwerk” blijft fundamenteel onderscheid  2015: Point-to-point maatschappijen zijn toonaangevend in Europa

15 KLM-vloot (7 nov 2015, 12:10 uur) KLM 15

16 KLMRyanair KLM- en Ryanair-vloot (7 nov 2015, 12:10 uur) 16

17 Nieuwe hub(carrier)s: succesformule  Oneerlijke subsidies ??  Emirates: “Completely un-subsidised. We campaign against airline subsidies”  Lage kosten ??  Personeel uit ‘goedkope landen’  Belasting ??  A380  1 mei 2010: komst Emirates: grote impact, geen nieuwswaarde  1 augustus 2012: komst A380: meer van hetzelfde, grote nieuwswaarde  Geografische lokatie  Vrijwel hele wereld non-stop bereikbaar vanaf Golf  Kruispunt tussen Europa, Afrika en Azië  Slim business concept  Verbinden kleine markten met slechts één overstap (bv. Edinburgh-Brisbane)  Kleine, maar vele markten en bovendien dominante positie daarin 17

18 Impact van nieuwe hub-carriers  Nieuwe hub-carriers dragen bij tot betere bereikbaarheid door de lucht  Meer bestemmingen (India, Azië en Australië…..)  Meer concurrentie en dus lagere prijzen op bestaande bestemmingen in deze regio’s  Negatief effect voor KLM  Niet zozeer door komst nieuwe hub-carriers zelf, maar…  Door potentiële prijsdumping  Langere termijn: mogelijke erosie van KLM’s hub-en-spoke systeem en dus:  Slecht voor intercontinentale bereikbaarheid van Nederland en dus vestigingsklimaat  Slecht voor arbeidsmarkt: KLM genereert 30 duizend banen 18

19 KLM in de knel  Prijsvechters knagen aan de Europese wortels van het KLM- hub systeem  Nieuwe hub-carriers tasten intercontinentale netwerk van KLM aan  Vecht-relatie met Air France  Kosten nog steeds te hoog  Zorgen bij de overheid: bereikbaarheid en arbeidsmarkt  Gehoord in Singapore: “if you can’t compete, you don’t deserve to live” 19

20 KLM in de knel: mogelijke toekomstbeelden  Status quo  Geen structurele netwerkveranderingen  Wel doorgaande marktgroei  Consolidatie: deel van KLM-vluchten wordt overgeheveld naar Parijs  Markten met onvoldoende potentieel voor twee dagelijkse vluchten  Vluchten waarvan lokale markt op Parijs groter is dan op Amsterdam  Voorbeelden: Abu Dhabi, Dallas, Kuwait/Damman  Netwerk-rationalisatie  Hub-carrier krimpt netwerk met 50% in  Minst rendabele vluchten verdwijnen  Hub verdwijnt  Geen hub-operaties op Schiphol meer  KLM verdwijnt van Schiphol 20

21 Status quo: Passagiers Schiphol in 2040 21 Economisch Scenario (Centraal Planbureau)

22 Jaarlijkse groei Schiphol 1950-2040 22 Passagiers Vracht Vliegtuigbewegingen Pax per vliegtuigbeweging 22

23 Vervoersproduct Schiphol, 2014 71 76 147 1.998 490 2.489 102 67 169 1.040 288 1.328 140 122 262 3.038 779 3.817 Europees Intercontinentaal Totaal Europees Intercontinentaal Totaal KLM+ partners Overige mij’en TotaalBestemmingen Frequenties KLM+ partners Overige mij’en Totaal 23

24 Scenario: Schiphol verliest hub-status 71 76 147 1.998 490 2.489 102 67 169 1.040 288 1.328 140 122 262 3.038 779 3.817 -85% -80% -82% -84% -80% -83% Europees Intercontinentaal Totaal Europees Intercontinentaal Totaal KLM+ partners Overige mij’en TotaalKLM+ partners Bestemmingen Frequenties KLM+ partners Overige mij’en TotaalKLM+ partners 24

25 Scenario: Schiphol verliest hub-status 71 76 147 1.998 490 2.489 102 67 169 1.040 288 1.328 140 122 262 3.038 779 3.817 -85% -80% -82% -84% -80% -83% +22% +16% +20% +48% +33% +45% -6% -26% -16% -39% -38% -39% Europees Intercontinentaal Totaal Europees Intercontinentaal Totaal KLM+ partners Overige mij’en TotaalKLM+ partners Overige mij’en TotaalBestemmingen Frequenties KLM+ partners Overige mij’en TotaalKLM+ partners Overige mij’en Totaal 25

26 Schiphol verliest hub-status  “Grijze massa”: mix van luchtvaartmaatschappijen  Point-to-point maatschappijen  Zelfstandige regionale maatschappijen of onder-aannemers van andere hub- carriers  Spaak in netwerk van andere hub-carriers (Europa, maar ook intercontinentaal)  Vele precedenten in Europa  Brussel en Zürich (faillissement hub-carrier, maar later herstart)  Kopenhagen (na toetreding SAS in STAR-alliantie)  Milaan en Barcelona (concentratie resp. Alitalia en Iberia op resp. Rome en Madrid)  Budapest en Athene (faillissement resp. hub-carriers) 26

27 BBP en werkgelegenheid  Samenvatting resultaten BBP en werkgelegenheid 27

28 Economische effecten: waar en wanneer?  Verlies doet zich vooral in de Schiphol-regio voor  Directe werkgelegenheid overwegend in regio  Indirecte (toeleveranciers en gebruikers) ook in rest van Nederland  Verlies doet zich vooral op korte termijn voor  Op langere termijn ook herstel  Kosten van bedrijfsvestiging worden lager  Geleidelijke herstructurering economie naar andere kansrijke sectoren  Verschillende precedenten in Nederland (Twente, Zuid-Limburg en Eindhoven) 28


Download ppt "SCHIPHOL: GOUDEN DRIEHOEK OF GRIJZE MASSA? Jan Veldhuis Schiphol, 12 november 2015."

Verwante presentaties


Ads door Google