De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Hartziekte m/v, een genderspecifieke benadering. Noodzakelijk of een beetje overdreven? 8 september 2015.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Hartziekte m/v, een genderspecifieke benadering. Noodzakelijk of een beetje overdreven? 8 september 2015."— Transcript van de presentatie:

1

2 Hartziekte m/v, een genderspecifieke benadering. Noodzakelijk of een beetje overdreven? 8 september 2015

3 18:00 Soep met broodje 18:30 Voorstellen Nieuwe collega’s – Sofie Janssen (Chirurge LZR) – Leon de Bock (waarnemend huisarts Hundscheid te Roggel) – Marja Weijers (voorzitter Raad van Bestuur LZR) 19:00- 19:10 korte introductie telehealth project (Martien Schellart SEH-arts, LZR) 19: :30 “Hartziekte m/v, een genderspecifieke benadering. Noodzakelijk of een beetje overdreven?” – Marc America, huisarts Posterholt – Janet van Kuilenborg, cardioloog LZR 20:30 Borrel

4 Voorstellen Sofie Franssen (Chirurge LZR)

5 Dit ben ik. Sofie Fransen De avonden, 8 september 2015

6 Sinds augustus 2013: fellow laparoscopie -kleiner maar persoonlijk ziekenhuis -mensen ipv nummers -korte lijnen -prettig samenwerken -veel aanbod, enorme diversiteit

7

8

9 Voorstellen Leon de Bock (waarnemend huisarts Hundscheid te Roggel)

10

11 Sinds maart 2015 vast in de regio werkzaam Vaste waarneemplek huisartspraktijk Hundscheid te Roggel Sinds kort ook Huisartsenpraktijk Baexem Ervaring – longafdeling LZR – SEH SJG Weert

12 Graag tot ziens! Leon de Bock Tel:

13 Voorstellen Marja Weijers (Voorzitter Raad van Bestuur LZR)

14 Even voorstellen Marja Weijers, voorzitter Raad van Bestuur Wonend: Heilig Landstichting Geboren: Breda ….. Wanneer

15 Gewerkt Lid Raad van Bestuur Diaconessenhuis en Rijnlandzorggroep Lid Raad van Bestuur Diaconessenhuis Leiden Directeur Patientenzorg Canisius Wilhelminaziekenhuis Nijmegen Manager zorg&bedrijfsvoering cluster Geneeskunde, St. Antonius Ziekenhuis Nieuwegein. Locatiemanager De Stichtse Hof, nu onderdeel van Vivium Hoofd Dienst Volwassenenzorg, Kruiswerk Bossche Meierij, Den Bosch Hoofdwijkverpleegkundige Stichting Kruiswerk, Den Bosch Wijkverpleegkundige, Districtskruisvereniging Zuid Gelderland, Nijmegen Waarnemend hoofdverpleegkundige, Medisch Centrum Dekkerswald, Groesbeek Verpleegkundige, Radboudziekenhuis, Nijmegen

16 Hobby’s flamenco vleugel bespelen hardlopen lezen.

17 Waarom Laurentius Dichtbij de patiënt Rondom de patiënt Kleinschalig Zorgnetwerk Positie Roermond e.o.

18 1 e, 2 e en 3 e lijn Krachten bundelen voor onze patiënten Effectief en efficiënt Kwaliteit Populatiegebonden zorg en bekostiging

19 Huidige ontwikkelingen Regionale samenwerking Bouwactiviteiten, waaronder SEH/HAP E-health/patientenparticipatie

20 De Avonden.. Fijn kennis te kunnen maken, met dank voor jullie aandacht.

21 TeleHealth Laurentius Ziekenhuis AmbulanceZorg Limburg-Noord

22 Programma Acute Zorgplein Project TeleHealth/ Zorg op Afstand Leon Triepels Manager AmbulanceZorg Limburg-Noord Martien Schellart SEH arts Laurentius Ziekenhuis Roermond

23 Programma Aanleiding Inleiding Werkwijze

24 Aanleiding Overeenkomst tot inrichten van het project “ Acute Zorgplein” 14 maart 2013 Samenwerking op de SEH Uit- en Thuis concept Zorg op afstand Opleidingen en scholing Met spoed aangevraagd secundair, interklinisch IC transport

25 Inleiding Nieuwe/ extra dienstverlening in de acute zorg Doelgroep Koorts bij chemo COPD Acute niet medische zorg Post-trauma Verbetering kwaliteit van zorg voor de patient Buffer/Beter beheer beddencapaciteit

26 Werkwijze Indentificeren patient Inclusie; vindt plaats in overleg met “normaliter” verantwoordelijk specialist Virtuele opname verantwoordelijkheid SEH Ipad SEH/RR/patient en floormanager SEH- verpleegkundigen Virtuele plek digitaal dossier Achtervang MKA Pilot Evaluatie onderzoek

27 Vragen???

28 Hartziekte m/v, een genderspecifieke benadering. Noodzakelijk of een beetje overdreven? Marc America, huisarts Posterholt Janet van Kuilenburg, cardioloog LZR

29 Casus 1 huisarts Marjo 52jr S: Gisteren bij verhuizing tijdens dozen sjouwen plots beklemmend gevoel op borst, trok later ook naar kaken en naar beide schouders, daarbij kokhalsneigingen, geen transpireren. Is uiteindelijk vanzelf weggetrokken in rust, maar heeft wel een tijd geduurd. Niet eerder gehad, nu klachtenvrij. RR- Chol- FA- roken- O: RR130/70 pols 80 O2sat 98% Cor geen souffle, reg. Pulm: vag E: angina pectoris? P: uitleg alarmsymptomen Spoed afspraak poli card (5d) R/nitro Lab: chol/gluc Cardioloog: acuut coronair syndroom. Echocardiografisch beperkt doorgemaakt lateraal infarct bij normale coronair angio

30

31 Casus 2 huisarts Sylvia 47jr Al langere tijd benauwdheidsklachten. Vanochtend tijdens koffiepauze sigaret gerookt, daarna benauwd gevoel. Misselijk en braakneiging. Bleek/grauw en transpireren. Gevoel dat ze ging flauwvallen. Hebben haar neergelegd en bedrijfsarts ter plaatse, 112 gebeld. Aldaar acuut onderwandinfarct vastgesteld, naar Venlo voor primaire PCI S. geen benauwdheid meer op dit moment, voelt zich goed. Risicoprofiel: HVZ bij oma op latere leeftijd, geen diabetes, geen hypertensie, chol ?, rookt pakje /d (vanaf 12jr=35 pack years. O: geen zieke indruk, RR166/104 pols 65 temp 36,8 SO2 98% gew 62kg Normale cortonen, geen souffle Pulm vag Lab troponine 356 Verslag PCI: RCA grote thrombus: enkele malen thrombosuctie, bolus aggrastat(=tirofiban, thromobocyten aggregatie remmer). Drug-eluting stent E: acuut onderwand infarct

32 Hartziekten m/v Janet van Kuilenburg cardioloog Hartziekten m/v Janet van Kuilenburg cardioloog

33 Indeling  Cardiovasculaire sterfte bij de vrouw  Verschil man/vrouw atherosclerose  Vrouw specifieke risicofactoren  Anamnese  Hartfalen  Ritmestoornissen  Menopauze en hormoontherapie  Take home messages

34 Cardiovasculaire sterfte bij de vrouw  CV sterfte meer gedaald bij mannen dan bij vrouwen  Mortaliteit neemt toe in de groep van jaar  Afgelopen decennia verdubbeling aantal CVA’s  Onderbehandeling van vrouwen: minder snel ECG, minder aggressieve behandeling  Grotere delay  Op hogere leeftijd presentatie en behandeling zoals mannen Zhang Z et al. Age-specific gender differences in in-hospital mortality by type of acute myocardiale infarction. Am J Cardio 2012, 109(8):

35 Cardiovasculaire ziekten: doodsoorzaak nummer 1

36 Difference men and women

37 € From: Mortality Differences Between Men and Women Following First Myocardial Infarction JAMA. 1998;280(16): doi: /jama Six-month survival, by sex, after a first myocardial infarction in the RESCATE (Recursos Empleados en el Sindrome Coronario Agudo y Tiempos deEspera [Resources Used in the Acute Coronary Syndrome and Delays in Treatment])Study (Catalonia, Spain, ); P <.001. Figure Legend : Vrouwen lagere overlevingskans na myocardinfarct RESCATE study: six-month survival after first myocardial infarction

38 Date of download: 9/4/2015 Copyright © 2015 American Medical Association. All rights reserved. From: Sex Differences in Mortality After Myocardial Infarction: Evidence for a Sex-Age Interaction Arch Intern Med. 1998;158(18): doi: /archinte The in-hospital mortality of women and men by age group. Figure Legend:

39 Ziekte van de lage en middel/lage inkomens

40

41 Atherosclerose bij vrouwen  Op jongere leeftijd (< 50 jaar )vaker plaque erosies ipv plaqueruptuur bij vrouwen  Vrouwen >50 jaar en mannen ongeacht de leeftijd: plaqueruptuur  Minder afwijkingen, maar 1-jaarsmortaliteit: tweemaal zo hoog  Endotheeldysfunctie/Microvasculair lijden  Progressie naar diffuus en wandstandig patroon  > 65 jaar meer obstructief patroon

42 Atherosclerose

43 Atherosclerose in de coronairen Negative/inward remodeling= Mannelijk patroon Positive/outward remodeling= Vrouwelijk patroon

44 Risicofactoren  Pre-menopausaal: roken  Post-menopausaal: pro-inflammatoir, activatie stollingssysteem, oxidatie van LDL en downregulatie van oestrogeenreceptoren  > 55 jaar: toename hypertensie door ↑ renine, ↑ gevoeligheid voor zout, ↑ sympathicusactiviteit  > 65 jaar: toename LDL en totaal cholesterol  Toename viscerale vet: metabool syndroom

45 Jonge vrouwen en risicoprofiel 2015: 7386 vrouwen Oost Europa mn Polen 1941 vrouwen onder de 45 jaar (gem 42 jaar) Aanwezigheid diabetes in deze groep: 6x verhoogde kans op infarct Hypertensie x4 Hypercholesterolemie x3 Procentueel meer jongere vrouwen roken (48% current smoking en 65% previous smoking) Szwed et al. Institue of Cardiology Warsaw. ESC 2015

46 Vrouw specifieke risicofactoren  Hormonale dysfunctie  Vroege menopauze (< 40 jaar) is risicofactor  Afwezigheid van oestrogenen  Zwangerschapshypertensie  Zwangerschapsdiabetes/GGT

47 Symptomen Een maand voor ACS  Ongewone moeheid  Gestoord slaappatroon  Dyspnoe  Indigestie  Meer pijn in de schouder  Angst  Zware armen Presentatie met ACS  Kortademigheid  Algehele zwakheid  Ongewone moeheid  Koud zweet  Duizelig  Misselijk  Zware armen Circulation 2003, Vol. 108, p. 2621

48 Gemist acuut coronair syndroom  Vrouwen < 55 jaar en met name jaar Bangalore et al. Am J Med 2012  Afwezigheid van pijn op de borst  Normaal of nauwelijks afwijkend ECG  Allochtone afkomst  Veel geassocieerde klachten die de diagnose maskeren

49 Arts m/v  Klinisch beeld bij vrouwen minder duidelijk  Vrouwen denken zelf niet aan cardiale oorzaak  Vrouwen minder vaak CAG bij zelfde indicatie  Cardiologen mn mannen  Vrouwelijke cardiologen idem, betere behandeling hartfalen.  Vrouwelijke huisartsen: anamnese meer gedetailleerd  Diagnose coronairlijden even vaak gemist door mannelijke als vrouwelijke huisartsen

50

51 Diagnostiek  Fout-positieve fietsergometrie door hormonale invloeden (oestrogeen)  Fout-positieve fietsergometrie door LVH  Slechte belastbaarheid goede voorspeller 5-jaars mortaliteit onafhankelijk van symptomen  Artefacten SPECT door mamma attenuatie  CT: outward remodelling  Addenosine stress MRI:endocard  Angiografische even ernstige letsels veroorzaken minder ischemie bij vrouwen  FFR geleide PCI even succesvol

52 Medicatie  Primaire preventie met ASA bij vrouwen onder de 65 jaar: geen reductie van ACS, wel effect op aantal strokes.  Alleen bij gedocumenteerd coronarialijden geïndiceerd  Vrouwen meer bijwerkingen statines, betablokkers  Geen verschil bij Clopidogrel, Prasugrel  Vaak goede reactie Diltiazem gezien coronaire dilatatie en effect bij microvasculair lijden. Ook in combinatie met betablokkers Ridker PM et al. N Engl J Med 2005;352:

53 Ridker PM et al. N Engl J Med 2005;352: Cumulative Incidence Rates of Stroke, Myocardial Infarction, Ischemic Stroke, and Hemorrhagic Stroke.

54 Hartfalen  Vrouwen meer HFPEF  Geen klassieke symptomen  Relatief lager NT-pro-BNP  Echo noodzakelijk  Mortaliteit hoger bij mannen (HFREF)  Takotsubo  Peripartum cardiomyopathie  Chemotherapie mn anthracyclines Gender-related differences in patients with acute heart failure: Parissis JT et al. Int J Cardiol 2012 Oct 4.

55 Hartfalen Eur Heart J (2010) 31 (10):

56 Takotsubo  Meer dan 90% vrouwen  Symptomatologie niet te onderscheiden van een myocardinfarct  Stress geinduceerde cardiomyopathie: catecholaminen  Meer neurologisch en psychiatrisch onderliggend lijden  Apical ballooning: reversibel  Normale coronairen  Snelle en geringe stijging van de biomarkers  Goede prognose Templin et al. Clinical features and outcomes of Takotsubo cardiomyopathy. NEJM 2015; 373:

57 Takotsubo

58 Peripartum cardiomyopathie  Gedilateerde CMP  Een maand voor bevalling tot enkele maanden erna  Hartfalen-Ritmestoornissen-Plotse dood  50% volledig herstel  Multipariteit  Sommige ethnische groepen

59 Chemotherapie  Meestal dosis afhankelijk effect  Soms aritmie: binnen 24 uur  Rust ECG dan neg T of verlengde QT tijd  Vaker chronische vorm  Anthracyclines berucht  Van belang is vroege diagnose en snelle behandeling

60 Cardiomyopathie na Anthracyclines Anthracycline induced cardiomyopathy Cardianle D. et al. JACC 2010

61 Overig  Spontane coronaire dissectie typisch LAD  Vooral in de zwangerschap

62 Hartrevalidatie  Na cardiac event hoger risicoprofiel  Lagere socio-economische klasse  Vrouwen ouder, vaker weduwe, gebrek ondersteuning  Minder vaak deelname hartrevalidatie, ook jongere vrouwen (vervoer, kosten, zorgtaken)  Twee keer zoveel mannen als vrouwen doorverwezen (leeftijd, inspanningsvermogen)

63 Verschil in coping  Vrouwen wenden zich tot kinderen voor ondersteuning  Mannen wenden zich tot echtgenote  Mn lifestyle veranderingen  Informatie en advies geven stressreductie bij mannen  Vrouwen hebben aanmoediging en bevestiging nodig

64 Atriumfibrilleren  Meer SVT, mn AVNRT (verdubbeling)  Mannen ↑ kans op Afib, aantal vrouwen ↑  Vrouwen langere episoden en hogere frequentie, meer trombotische complicaties  Vrouwen boven de 75 onderbehandeld bij boezemfibrilleren  Vrouwen hogere bloedingsrisico  Meer pro-aritmogene effecten van medicatie: mn Sotalol

65 Atriumfibrilleren  RACE studie: rhythm control bij vrouwen geassocieerd met slechtere outcome  CAVE voor slechte nierfunctie  Eventueel klinisch in te stellen  Vrouwen met Afib lagere levenskwaliteit  Vrouwen minder ECV en PVI  PVI/ablatie even succesvol

66 Aritmie  Hogere prevalentie van torsades de pointes  QT tijd ms langer bij vrouwen  Androgenen verkorten QT tijd  Vrouwelijke hormonen beinvloeden calcium en kaliumkanalen  Brugadasyndroom 9x frequenter bij mannen  LQTS vrouwelijke predominantie, mn postpartum (tragere frequentie)

67 Aritmie  Minder plotse dood bij vrouwen  Treedt 10 jaar later op  Vrouwen minder vaak ICD/CRT  Onvoldoende gegevens bekend over effectiviteit

68 Vrouwen ondervertegenwoordigd in cardiovasculaire studies

69 Menopausale hormoontherapie  Gemiddelde leeftijd van menopauze (50-51 jaar) valt samen met leeftijd waarop coronarialijden ↑  Beschermend effect van menopauze  Menopauze <40 jaar (gecorrigeerd) 1.4 x hoger risico HVZ  Na bilaterale overiectomie < 40 jaar 4.6x hoger risico HVZ  Basis voor hormonale substitutietherapie

70 Menopausale hormoontherapie  Grote studies (WHI): hormonale substitutietherapie niet zinvol voor primaire en secundaire preventie  >60 jaar meer en bij hoog cardiovasculair risico zelfs meer events  Behalve bij vrouwen met prematuur ovarieel falen/insufficientie  Met uterus: oestrogeen met progestageen  Zonder uterus: alleen oestrogeen  Zo kort mogelijk in een zo laag mogelijke dosis

71 Contra-indicaties voor menopausale hormoontherapie  Maligniteiten (oa borstkanker)  DVT  Longembolie  Cardiovasculair lijden  Leveraandoeningen

72 Menopauze  Vrouwen met veel vasomotore klachten in de overgang ook significant hogere bloeddrukken, cholesterolwaarden en atherosclerose en endotheeldysfunctie  WHI study > vrouwen: CV risico gerelateerd aan tijdstip van optreden vasomotore klachten  Daling van oestrogeenspiegels: ↑ RAAS, toename gevoeligheid voor zoutretentie  Goed effect van ACE en diuretica  Clonidine

73 Take home messages  Obstetrische voorgeschiedenis  Gynaecologische anamnese: vroege menopauze  Vrouwen> 35 jaar met hoog cardiovasculair risico anticonceptie gecontra-indiceerd  < 55 jaar is roken een veel zwaardere risicofactor dan typische/atypische klachten  Bij overgangsklachten: cardiovasculaire risico-inschatting en bloeddruk meten  Indicatie voor orale antistolling bij boezemfibrilleren  Vroegtijdige behandeling van hypertensie  Preventie

74


Download ppt "Hartziekte m/v, een genderspecifieke benadering. Noodzakelijk of een beetje overdreven? 8 september 2015."

Verwante presentaties


Ads door Google