De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

In deze presentatie ga je wederom kijken hoe het DNA wordt verdubbeld in een cel. Alleen gaan we nu nog dieper op de stof in. Je krijgt heel wat scheikundige.

Verwante presentaties


Presentatie over: "In deze presentatie ga je wederom kijken hoe het DNA wordt verdubbeld in een cel. Alleen gaan we nu nog dieper op de stof in. Je krijgt heel wat scheikundige."— Transcript van de presentatie:

1 In deze presentatie ga je wederom kijken hoe het DNA wordt verdubbeld in een cel. Alleen gaan we nu nog dieper op de stof in. Je krijgt heel wat scheikundige formules te zien. Het is niet de bedoeling dat je die uit je hoofd kent, het gaat erom dat je ze begrijpt. Deel III Replicatie

2 Een nucleotide, de bouwsteen van DNA, ziet er zo uit: Zoals je weet, bestaat die nucleotide uit 3 verschillende stukjes: Een deoxyribose, en een base, (zoals je weet zijn er 4 verschillende basen) Eerste speler: DNA. een fosfaatgroep, p p d d Laten we eerst deoxyribose eens nader bekijken. (toets ‘enter’)

3 O CH 3 CH Zoals je ziet heeft deoxyribose 5 C-atomen (toets 5x ‘enter’) Ze zijn genummerd H OH d

4 O CH 2 CH H OH O CH 2 CH OH Vanwege dit H-atoom (toets ‘enter’) heet dit molecuul Deoxyribose. Ribose heeft daar een OH-groep. (toets ‘enter’) ‘Deoxyribose’ wil zeggen dat er een O-atoom weg is. (‘de’ = ‘niet’, ‘oxy’ = ‘O’, dus deoxyribose betekent ‘ribose met een O-atoom minder’) deoxyriboseribose OH

5 deoxyribose, basenfosfaatgroep, p p d d Laten we nu de fosfaatgroep eens nader bekijken. (toets ‘enter’) Je weet nu hoe deoxyribose eruit ziet.

6 p PO O OH Een fosfaatgroep bestaat uit: 1 fosforatoom (P) en 4 zuurstofatomen (O), waarvan er 2 ook gebonden zijn aan een waterstofatoom (H). OH

7 p d Zoals je weet, zitten de deoxyribose en de fosfaatgroep in de nucleotide aan elkaar. O CH H OH PO O Daarvoor moeten deze twee atoomgroepen met elkaar reageren: (toets 2x ‘enter’) fosfaatgroep Deoxyribose CH 2 OH

8 O CH CH 2 CH OH O PO O fosfaatgroep Deoxyribose H2OH2O Zo heb je hetzelfde molecuul als hier: (toets 2x ‘enter’) p d CH 2 OH Bij deze reactie wordt een watermolecuul afgesplitst.

9 basen p p d d Laten we nu een van de basen eens nader bekijken. (toets ‘enter’) Je weet nu hoe deoxyribose samen met de fosfaatgroep eruit ziet.

10 Zo ziet de base Cytosine eruit CH N C C N H ONH 2

11 p Zoals je ziet, zitten de deoxyribose/fosfaatgroep en de base in de nucleotide aan elkaar. Daarvoor moeten deze twee atoomgroepen met elkaar reageren: (toets 2x ‘enter’) d C OH CH N C C N H ONH 2 O CH CH 2 CH O PO O OH CH 2 OH

12 p d C O CH CH 2 CH CH 2 Zo heb je hetzelfde molecuul als hier: (toets 3x ‘enter’) H2OH2O CH N C C N O NH 2 fosfaatgroep Deoxyribose Cytosine O PO O OH Bij deze reactie wordt een watermolecuul afgesplitst.

13 O H CH 2 p Dit is wel een hele ingewikkelde voorstelling van een nucleotide, daarom geven veel boeken (ook jouw boek) een nucleotide zo weer: C OH O CH CH 2 CH CH 2 CH N C C N O NH 2 O PO O OH

14 Er zijn 4 verschillende nucleotiden: Twee kleine basen en twee grote basen. AG T C CH N C C N H ONH 2 Cytosine CH C N C C N H OO H CH 3 Thymine N C N CH N C C N N H H Adenine C N N C C N N CH H H C O NH 2 Guanine

15 Zoals je ziet, past Thymine precies in Adenine. A T N C N CH N C C N N H HH N O CC O C N CH 3 H In dit gebied (toets ‘enter’) zorgen twee waterstofbruggen (toets 2x ‘enter’) voor een binding tussen de twee basen.

16 O C N N C C N N CH H H N H H C G C Zoals je ziet, past Cytosine precies in Guanine. In dit gebied (toets ‘enter’) zorgen drie waterstofbruggen (toets 3x ‘enter’) voor een binding tussen de twee basen. N N H O CC NH CH

17 Helicase Het eiwit helicase gaat naar een uiteinde van het chromosoom. (toets ‘enter’) G A T A C G A T C A T A C T T A C T C T A T G C T A G T A T G A A T G A p d p d p d p d p d p d p d p d p d d p d p d p d p d p d p d p d p d p Het begin van de replicatie

18 Helicase Helicase haalt de twee strengen uit elkaar. De basen zijn hier voor de overzichtelijkheid niet getoond, maar ze zijn er natuurlijk wel. G A T A C G T A C T C T A T G C A T G A

19 Helicase DNA- polymerase We gaan eerst kijken wat er met de onderste streng gebeurt. DNA-polymerase komt erbij. (toets ‘enter’) G A T A C G C T A T G C A T G A T A C T

20 Losse nucleotide C wordt aan de onderste streng gepast door basenparing van C met G. G A T A C G C T A T G C A T G A T A C T Helicase C p p p d DNA- polymerase

21 Bij het basenparen van de nucleotide aan de onderste streng, verliest de C twee fosfaatgroepen. p i C p d G A T A C G C T A T G C A T G A T A C T Helicase DNA- polymerase

22 Helicase DNA- polymerase Tweede losse nucleotide wordt aan de onderste streng gepast door basenparing van T met A. p d C p p p d G A T A C G C T A T G C A T G A T A C T T

23 Helicase DNA- polymerase Om de twee nucleotiden aan elkaar te maken, maakt DNA-polymerase 2 fosfaatgroepen los van de T nucleotide. p i p d C T G A T A C G C T A T G C A T G A T A C T Waarom werkt de polymerase hier van links naar rechts? (toets ‘enter’) Oude streng Nieuwe streng

24 p d C T G A Om dit verhaal goed te vertellen, moeten we vooral de deoxyribose( = ) enorm vergroten. Oude streng Nieuwe streng

25 O CH CH 2 CH CH 2 OH O CH CH 2 CH CH 2 O CH CH 2 CH O CH 2 CH OH De DNA-polymerase werkt van 5’ naar 3’. Dat houdt in dat als de polymerase van links naar rechts werkt, het vijfde C-atoom van deoxyribose helemaal links ligt (toets ‘enter’, wordt blauw) en het derde C-atoom rechts. (toets ‘enter’, wordt rood ) Dit geldt ook voor de volgende nucleotide. (toets 2x ‘enter’) Oude streng Nieuwe streng Dit wordt het nieuwe aanhechtingspunt voor een fosfaatgroep De basen en fosfaatgroepen worden voor de duidelijkheid vereenvoudigd weergegeven p p pp

26 Helicase DNA- polymerase p p p d G A T A C G C T A T G C A T G A T A C T A p d C T Dit is dus de 5’ kant

27 Helicase DNA- polymerase p i G A T A C G C T A T G C A T G A T A C T C T A p d p d p d Hier zit de 3’ kant 5’

28 Helicase DNA- polymerase G A T A C G C T A T G C C T A p d p d p d A T G A T A C T p p p d T 5’ 3’ 5’ 3’ 5’ Aan elk uiteinde van het DNA kun je de leesrichting aangeven. (toets 4x ‘enter’)

29 G A T A C G T A C T A T G A C T A T G C C T A T p d p d p i Helicase DNA- polymerase 5’ 3’ 5’ 3’

30 DNA- polymerase p p p d p d p d C T A T G A T A C G C T A T G C T A C T A T G A Helicase G 5’ 3’ 5’ 3’

31 Laten we nu eens kijken wat er met de bovenste streng gebeurt DNA- polymerase Helicase p i G A T A C G C T A T G C A T G A T A C T C T A T G p d p d p d p d p d 5’ 3’ 5’ 3’

32 Helicase DNA- polymerase DNA- polymerase Een tweede DNA-polymerase komt erbij. (toets ‘enter’) G A T A C G C T A T G C T A T G C A T G A T A C T 5’ 3’ 5’ 3’

33 Zesde losse nucleotide wordt aan de bovenste streng gepast. d p p p G A T A C G C T A T G C T A T G C A T G A T A C T DNA- polymerase Helicase C DNA- polymerase 5’ 3’

34 C T A T G C C T A T G G A T A C G A T G A T A C T Helicase DNA- polymerase C d p p i DNA- polymerase 5’ 3’ 5’ Je ziet dat ook hier de polymerase van 5’ naar 3’ werkt.

35 DNA- polymerase Zevende losse nucleotide wordt aan de bovenste streng gepast. G A T A C G C T A T G C T A T G C A T G A T A C T C d p Helicase DNA- polymerase d p p p A 5’ 3’ 5’

36 Om de twee nucleotiden aan elkaar te maken, maakt DNA-polymerase 2 fosfaatgroepen los van de zevende nucleotide. G A T A C G C T A T G C T A T G C A T G A T A C T Helicase DNA- polymerase DNA- polymerase d p CA p i 5’ 3’ 5’ 3’

37 DNA- polymerase Achtste losse nucleotide wordt aan de bovenste streng gepast. G A T A C G C T A T G T A C T A T G A C T A T G C Helicase DNA- polymerase d p CA d p p p T 5’ 3’ 5’ 3’

38 Om de twee nucleotiden aan elkaar te maken, maakt DNA-polymerase 2 fosfaatgroepen los van de achtste nucleotide. G A T A C G C T A T G T A C T A T G A C T A T G C Helicase DNA- polymerase T A C d p d p d p p i DNA- polymerase 5’ 3’ 5’ 3’

39 DNA- polymerase Negende losse nucleotide wordt aan de bovenste streng gepast. G A T A C G C T A T G T A C T A T G A C T A T G C Helicase DNA- polymerase T A C d p d p d p d p p p A 5’ 3’ 5’ 3’ Vraag 3: Wat moet hier (toets ‘enter’) staan, 5’ of 3’?

40 DNA- polymerase Om de twee nucleotiden aan elkaar te maken, maakt DNA-polymerase 2 fosfaatgroepen los van de negende nucleotide. G A T A C G C T A T G T A C T A T G A C T A T G C Helicase DNA- polymerase A T A C d p d p p i 5’ 3’ 5’ 3’

41 De tiende nucleotide komt eraan. G A T A C G C T A T G T A C T A T G A C T A T G C Helicase DNA- polymerase A T A C d p d p DNA- polymerase d p p p G 5’ 3’ 5’ 3’

42 DNA-polymerase kan enkel deze fosfaatgroep (toets ‘enter’, wordt geel) vastmaken aan deze deoxyribose (toets ‘enter’, wordt zwart). De losse fosfaatgroep wordt vastgezet aan het vastgezette deoxyribose. Andersom gaat niet. Daarom kan deze DNA-polymerase niet bij het uiteinde van de bovenste streng beginnen, zoals zijn collega wel kan doen met de onderste streng. Dit noemen we leesrichting. Wetenschappers zeggen: “De DNA-polymerase leest van 5’ (vijf accent) naar 3’ (drie accent)”. G A T A C G C T A T G T A C T A T G A C T A T G C DNA- polymerase Helicase A T A C p d p d p d p d d p p p G DNA- polymerase 5’ 3’ 5’ 3’

43 Om de twee nucleotiden aan elkaar te maken, maakt DNA-polymerase 2 fosfaatgroepen los van de tiende nucleotide. G A T A C G C T A T G T A C T A T G A C T A T G C Helicase DNA- polymerase G A T A C d p d p d p d p d p DNA- polymerase p i 5’ 3’ 5’ 3’ Je kent dit proces verder wel. Anders kun je het terugvinden in deel II

44 C T A T G C T A G T A T G A A T G A G A T A C G A T C A T A C T T A C T Nu weet je bijna alles wat je over DNA weten hoeft. Eén feitje is nog niet ter sprake gekomen: De twee strengen van DNA zijn om elkaar heen gewikkeld in een structuur die men een alpha-helix (spreek uit: alfa-heeliks) noemt. (Zie plaatje boven, kijk eens of je het Engelse bijschrift snapt)

45 Zo kun je goed zien wat een ingewikkeld molecuul DNA eigenlijk is Tot slot een model waar alle atomen van de DNA-alpha-helix zichtbaar zijn.


Download ppt "In deze presentatie ga je wederom kijken hoe het DNA wordt verdubbeld in een cel. Alleen gaan we nu nog dieper op de stof in. Je krijgt heel wat scheikundige."

Verwante presentaties


Ads door Google