De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Diabetes mellitus bij het schoolgaande kind. Dr. Jesse Vanbesien. UZ-Brussel. 9 mei 2014.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Diabetes mellitus bij het schoolgaande kind. Dr. Jesse Vanbesien. UZ-Brussel. 9 mei 2014."— Transcript van de presentatie:

1 Diabetes mellitus bij het schoolgaande kind. Dr. Jesse Vanbesien. UZ-Brussel. 9 mei 2014.

2 Vraag 1: Toedienen mediacatie (glucagon en insuline) in de (lagere) school bij kinderen met diabetes mellitus type 1.

3 Vormen van diabetes mellitus bij het kind Type 1 diabetes > 95% Andere:- Type 2 diabetes - Monogenetische diabetes of MODY - Mucoviscidose gerelateerde diabetes - Mitochondriale cytopathie - Medicatie gerelateerde diabetes (Asparaginase/Corticoïden) - Genetische syndromen - Neonatale diabetes

4 Oorzaken insulinetekort Insulinetekort Type 1Type 2 Β cel destructie Verminderde gevoeligheid insuline

5 Pathofysiologie van diabetes mellitus type 1 Β -cel destructie Irreversiebel progressief Auto-immune ziekte Infiltratie met lymfocyten Circulerende specifieke auto-antistoffen High-risk HLA genotypen Latente pre-klinische fase Positieve auto-antistoffen Normale glycemie Geen klachten Symptomatische klinische fase Positieve auto-antistoffen Hyperglycemie Specifieke klachten

6 Gevolgen insulinetekort Insulinetekort Hoog suiker in bloed Suiker (energie) tekort in cellen

7 Insulinetekort: hoog bloedsuiker Veel plassen Veel drinken Uitdroging

8 Insulinetekort: suikertekort intracellulair Vermoeidheid Energie-aanvoer vanuit vetten Vermagering Productie ketonen Misselijkheid – buikpijn – braken Keto-acidose

9 Behandeling van diabetes type 1 INSULINE VOEDING BEWEGING EDUCATIE ZELFCONTROLE

10 Behandeling van diabetes type 1 Insuline subcutaan toedienen 3 methoden: Met spuit en naald Met een insulinepen Met een insulinepomp

11 Ernstige hypoglycemie Zeer variabele kliniek. Adrenerge symptomen: bleekheid, zweten, beven, angst, hartkloppingen, hongergevoel Neuroglycopenische symptomen: concentratie problemen, vermoeidheid, troebel zicht, stemmingsveranderingen (prikkelbaarheid, agressie, wenen), verwardheid, neurologische uitvalsverschijnselen. Verminderd bewustzijn, bewustzijnsverlies, convulsies

12 Wat te doen bij hypoglycemie ? Glycemie < 60 mg/dl Snelle suikers: 1 dextro / 10 kg lichaamsgewicht 30 ml cola / 10 kg lichaamsgewicht Controle dex na 10 minuten < 60 mg/dl: Herhaal snelle suiker > 60 mg/dl: Trage suiker (1 koolhydraatportie) als volgende maaltijd > 30’ Insuline dosis bij maaltijd verlagen met 0.5 – 1IE Onmiddellijk eten

13 Ernstige hypoglycemie Bewustzijnsverlies < 12 jaar: 0.5 mg IM (1/2 ampoulle) > 12 jaar: 1 mg IM (1 ampoulle)

14 Toedienen medicatie in de school bij kinderen met diabetes mellitus type 1. Wettelijke bepalingen: Wet op uitoefening gezondheidszorgberoepen. Hulp aan personen in nood.

15 Wet op uitoefening gezondheidszorg beroepen Toedienen medicatie (subcutaan, intramusculair) handeling wettelijk voorbehouden aan arts en verpleegkundige B2-verpleegkundige handeling Niet door zorgkundige, opvoeders, familieleden, … Wel door patiënt zelf

16 Wet op uitoefening gezondheidszorg beroepen Wet verbied verpleegkundige handelingen door niet – bevoegden te vergemakkelijken oa door het hun aan te leren Het is aan beroepsbeoefenaars en directies verboden uitvoering door niet – bevoegden toe te laten of hiertoe opdracht te geven

17 Hulp aan personen in nood Wettelijke norm mag overtreden worden als hierdoor direct en onmiddellijk mensenleven gered kan worden (dus bij acuut levensgevaar) Voor plotse acute niet-voorzienbare situaties ‘Hulpverlener’ moet doen wat hij/zij kent en kan Op school:kennis van EHBO: inschatten van toestand van het kind, vrijwaren vitale functies, hulp (ambulance) halen/bellen Bij (ernstige) hypoglycemie: wel suiker geven, bij bewustzijnsverlies,geen glucagon injectie geven

18 Glucagon IM Indicatie: Ernstige hypoglycemie met verminderd bewustzijn weinig frequent Echter: ‘externe’ hulp snel ter plaatse (ambulance) Alternatieve behandeling: honing? Verwachtingen ouders…. Vaak niet uitgelegd

19 Insuline SC Bij elke maaltijd/collatie nodig, dus elke schooldag Geen alternatieve behandeling ‘thuis’ verpleegkundige Verwachtingen ouders

20 Vraag 2: Overleg met school bij kind met diabetes mellitus type 1.

21 Interventie van het diabetes team op school. Verschaffen van informatie omtrent de ziekte en de behandeling bij voorkeur zo snel mogelijk na diagnose later opnieuw zo nodig (bv. Schoolverandering, meerdaagse uitstappen,…) onderwijzend, administratief, toezicht en keukenpersoneel In de klas aangepast aan leeftijd en schoolsituatie In samenwerking met kind, ouders en schoolarts diagnose, behandeling, aanpassen van behandeling in bepaalde situaties, acute complicaties

22 Interventie van het diabetes team op school. Uitwerken en controleren van preventieve maatregelen igv van hypoglycemie Aanwezigheid en beschikbaarheid van drank/voedsel voor opsuikeren wat gebruiken om op te suikeren, waar ligt het, hoeveel geven we, wie beslist hierover Beschikbaarheid en geldigheid van Glucagen hypokit Opvang bij ernstige hyperglycemie Ketonen strips: wanneer gebruiken, waar liggen ze, wat als er ketonen zijn Wie neemt de verantwoordelijkheid Beschikbaarheid van contactnummers igv medische problemen

23 Interventie van het diabetes team op school. Bevorderen van de communicatie tussen ouders en onderwijzend personeel Vermijden van overbescherming door ouders Vermijden van specifieke eisen van ouders Vermijden van de afwijzing van verantwoordelijkheden van onderwijzend personeel Vermijden van overcontrole door onderwijzend personeel Zowel clb-team als diabetes-team kunnen bemiddelen bij conflicten

24 Verwachtingen ten aanzien van de school. Geven van specifieke toelatingen tijdens lesuren en sporturen (prikken, spuiten, eten) Toezicht tijdens speeltijden, maaltijden en sportlessen, zowel op algemene toestand op glycemie controle’s extra snacks insuline injecties Uitwerken van maatregelen bij bepaalde gelegenheden oa. Verjaardagfeestjes, kooklessen… Toediening / beschikbaar stellen van “Glycogen hypokit” bij ernstige hypoglycemie.

25 Verwachtingen ten aanzien van de school. Voorzorgsmaatregelen bij extra- muros activiteiten Meenemen van diabetes materiaal Meenemen van bijkomende maaltijd en/of snacks Voorzien van tijd en plaats voor zelfcontrole / insuline injecties / nemen van maaltijden en snacks. Extra controle op algemeen welbevinden van het kind Meenemen van telefoonnummers van ouders/diabetes-team

26 Vraag 3: Insulinepomp

27 Behandeling van diabetes type 1 Insuline toedienen 3 methoden: Met spuit en naald Met een insulinepen Met een insulinepomp

28 Wat is een insulinepomp? Een klein apparaatje dat bestaat uit: Een computer, beeldscherm en bedieningstoetsen Een batterij, motor en aandrijfas Insulinereservoir, verbonden met lichaam door infusieset De infusieset geeft insuline af aan het onderhuidse weefsel

29 Wat doet een insulinepomp? Continue Subcutane Insuline Infusie: 1. Basale toediening: continue afgifte gedurende 24 uur van snelwerkende insuline ( E/uur ) 2. Bolus toediening: insuline dosis gegeven door gebruiker voor koolhydraten van de maaltijd of voor een hoge bloedsuiker

30 Insulineafgifte met insulinepomp

31 Voordelen van pomptherapie Alleen gebruik van snelwerkende insuline: minder schommelingen door betere opname Infusieset slechts om de 3 tot 4 dagen vervangen, geen 4 inspuitingen/ dag Betere regulatie met minder hypo’s Periodes van stress, ziekte, onregelmatige werkuren zijn beter op te vangen Flexibiliteit: eten waneer, wat en hoe vaak u wilt en niet omdat u moet eten! Uitslapen is mogelijk, de pomp voorziet u 24u van insuline! Meer vrijheid en flexibiliteit, wat bijdraagt tot een betere kwaliteit van leven Gebruikers leven hun eigen leven, de pomp regelt hun diabetes

32 Waarom is een intensieve behandeling nodig? Beperken van acute problemen van diabetes, zoals hypo’s en Hypers Risico op langetermijncomplicaties verminderen Beter voelen en beter functioneren

33 Regelt de pomp je bloedsuiker automatisch? Neen! Je moet blijven: Bloedsuiker meten 4X/dag Koolhydraten tellen Bolussen geven Denken Pomp programmeren

34 Insteekplaatsen infusieset? Onderhuids vetweefsel: Buik Billen dijen

35 Men mag ontkoppelen 1 uur per dag Voor zwemmen Voor contactsporten Voor douche of bad

36 Wat voorzien op de school? Actieplan voor dagelijkse verzorging: - Schema voor bloedsuikertesting - Maaltijden en snacks voorzien met labels met aantal grammen koolhydraten - Uitleg gebruik pomp: bolussen geven Actieplan voor lage en hoge bloedsuikers Plan voor communicatie met ouders en diabetesteam Reserve materiaal voor diabetesregeling

37 Actieplan bij hypo (< 70mg/dl ) Onmiddellijk 1 zakje Hypofit per 1O kg lichaamsgewicht 10 tot 15 minuten wachten, herbeginnen wanneer de bloedsuiker beneden 70 blijft. Wanneer bloedsuiker boven 70, langwerkende koolhydraten nemen, als volgende maaltijd of snack later dan 1 uur

38 Actieplan bij hyperglycemie ( > 250 mg/dl) Correctiebolus geven met de pomp Controle na 1uur Bloedsuiker gezakt: oké Bloedsuiker gestegen: ketonen testen in het bloed en steeds bijspuiten met pen na tel ouders of medisch team! Indien 4 uur zonder insulineafgifte: risico voor ketoacidose!

39 Sport: risico op …. Hypo: - voorgaande maaltijdbolus verlagen - extra koolhydraten geven voor sport en na sport Pomp beschadigen: - ontkoppelen voor 1 uur Kleefpleister gelost: - Steeds controle na sport

40 Kleefpleister los en naald uit lichaam! Risico op ketoacidose Meet bloedsuiker en ketonen Bel de ouders of medisch team Bijspuiten met de pen

41 Alarmen Dringende alarmen: ouders bellen! - Verstopping - Batterij leeg - Reservoir met insuline leeg Aandachtsalarm: - Batterij of reservoir bijna leeg

42 Alarm wissen Bekijk de alarmtekst om de alarmsituatie te verhelpen Wis het alarm door op de knoppen ESC en ACT te drukken Volg de instructies op die bij het alarm waren verschenen

43 Vraag 4: Adolescenten met diabetes en alcohol: gevaren, advies

44 Diabetes en alcohol Alcohol blokkeert de mogelijkheid van de lever nieuwe glucose te maken Risico op hypoglycemie Daling cortison en groeihormoon oiv alcohol Risico op hypoglycemie Verstoorde productie vetzuren thv lever Risico op hypoglycemie En dit gedurende ganse periode dat lever nodig om heeft om alcohol af te breken ! Risico op laattijdige hypoglycemie Alcohol bevat veel calorieën, cave gewichtstoename.

45 Diabetes en alcohol - dronkenschap Verminderd helder denken Verhoogd risico op niet herkennen van hypoglycemie-symptomen Verhoogd risico op niet herkennen van symptomen van hyperglycemie, insuline tekort of ketose Derden herkennen symptomen van hypoglycemie niet, verwarren met dronkenschap/intoxicatie

46 Diabetes en alcohol Geen volledige ban van alcohol, maar eerder praktisch aangepast advies Licht (deel van) gezelschap in dat je diabetes hebt Diabetes ID Met mate drinken, vermijd dronkenschap Eet altijd langwerkende koolhydraten bij het drinken van alcohol Goede hydratatie Bloedsuiker meten voor slapengaan Eet nog extra langwerkende koolhydraten voor slapengaan (chips)

47 Diabetes en alcohol Verlaag dosis bedtijd-insuline (10%?) Licht derden (ouders) in over je toestand Op tijd opstaan Goed koolhydratenrijk ontbijt Gevaar van binge-drinking, risico op braken – aspiratie - ketoacidose Cave: glucagon werkt minder goed na gebruik van alcohol


Download ppt "Diabetes mellitus bij het schoolgaande kind. Dr. Jesse Vanbesien. UZ-Brussel. 9 mei 2014."

Verwante presentaties


Ads door Google