De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Creativiteit in de kosmos: onze ultieme schatkamer Piet Mulders Open dag, NIKHEF, 5 oktober 2013.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Creativiteit in de kosmos: onze ultieme schatkamer Piet Mulders Open dag, NIKHEF, 5 oktober 2013."— Transcript van de presentatie:

1 Creativiteit in de kosmos: onze ultieme schatkamer Piet Mulders Open dag, NIKHEF, 5 oktober 2013

2 Quiz Hoeveel seconden heeft 1 jaar? 3 x 10 7 s Wat is de snelheid van het licht? km/s = 3 x 10 8 m/s (dus 1 lichtjaar ~ m) Hoe groot is het heelal? 15 miljard lichtjaar ~ 1,5 x m 1 miljard = = duizendste = = 10 -3

3 Quiz Hoeveel moleculen H 2 0 zitten er in een borrelglaasje? N avogadro ~ 6 x Hoe leeg is het heelal? minder dan 1 atoom/m 3 (in schijf van melkweg 5/cm 3 ) Hoeveel atomen bevat het heelal? ca atomen 1 miljard = = duizendste = = P.J. Mulders

4 Afmetingen NU

5 Afmetingen 5 seconden na de Big Bang home

6 Hoe zit de wereld in elkaar? P.J. Mulders Theorie Experiment Toepassing

7 Materie MATERIE

8 Materie MATERIE ELEKTRON ATOOM m 0, m

9 Het periodiek systeem

10 Materie MATERIE ELEKTRON ATOOM m MATERIE ELEKTRON ATOOM m ATOOMKERN m NEUTRINO ATOOM m ELEKTRON MATERIE ATOOMKERN m NEUTRINO NUCLEON proton/neutron m 0, m

11 Atoomkernen Eiland van stabiliteit [Aantal protonen] [Aantal neutronen]

12 Atoomkernen Isotopen Radioactiviteit alpha beta gamma Na 15 min.

13 Neutrino ’ s

14 Bouwstenen van de subatomaire wereld

15 Materie ELEKTRON MATERIE ATOOM m ATOOMKERN m NEUTRINO NUCLEON proton/neutron m ELEKTRON MATERIE ATOOM m ATOOMKERN m NEUTRINO NUCLEON proton/neutron m QUARK up/down < 0, m

16 Bouwstenen van materie d uu proton d ud neutron nucleonen Massa komt voor circa 98% uit energie ten gevolge van opsluiting! E = mc 2 of m = E/c 2

17 Hoe weten we dat allemaal? P.J. Mulders

18 Gebruik de grootste microscoop op aarde

19 Antideeltjes

20 Standaard model 3 deeltjesfamilies

21 Krachten in materie P.J. Mulders

22 Krachten in het dagelijks leven Elektromagnetisme Zwaartekracht Twee van de vier basiskrachten Beide gebaseerd op fundamentele principes

23 Standaard model 3 deeltjesfamilies 4 fundamentele krachten sterke kracht quark  nucleon  atoomkern elektromagnetische kracht atoom  molecuul  complexiteit zwakke kracht verval zwaartekracht UNIFICATIE Velden zijn ook deeltjes!

24 Standaard model 3 deeltjesfamilies 4 fundamentele krachten Bijbehorende krachtdeeltjes

25 Standaard model 3 deeltjesfamilies 4 fundamentele krachten Bijbehorende krachtdeeltjes Massa’s van elektronen, quarks, neutrino’s? Higgs veld én deeltje

26 … en nog heel veel vragen! Zwarte gaten ?? Ruimte en tijd ? Punten ? Snaren ? Donkere materie en energie Big Bang De magie van drie! Families, kleuren, aantal ruimtelijke dimensies ? Massa’s van neutrinos ?

27 De geschiedenis van het heelal Een verhaal in zes episoden P.J. Mulders

28 OERKNAL 13.7 miljard jaar geleden

29 inflatie

30

31

32

33

34

35 en tenslotte nu ….

36 … over de donkere materie en energie … P.J. Mulders

37 Massa en energie in het heelal Koude donkere materie Donkere baryonische materie (3.5%) Normale materie: sterren (0.4%) Donkere energie kosmische versnelling 73% 23%

38 Massa- en energie-verdeling in heelal Rotatie van melkwegstelsels GravitatielenzenAchtergrondstraling

39 A view deep into the universe

40 Materie en gas in bullet cluster OptischRöntgenstraling

41 Materie en gas in bullet cluster Gravitationeel Optisch

42 Materie en gas in bullet cluster

43 Sterren (1-2%) Heet gas van geioniseerde deeltjes botst (5-15%) En een heleboel donkere materie wat net als de sterren enkel zwaartekracht voelt (> 80%) 4700 km/s 720 kpc

44 Oorsprong van massa? De vraag naar de oorsprong van massa is nog steeds maar half beantwoord! Misschien geven de precisie experimenten bij de Large Hadron Collider bij CERN nieuwe aanknopingspunten … of … … komt het antwoord uit de kosmos

45 EINDE


Download ppt "Creativiteit in de kosmos: onze ultieme schatkamer Piet Mulders Open dag, NIKHEF, 5 oktober 2013."

Verwante presentaties


Ads door Google