De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Opleiding MARIJ Module 1 “Sturen op samenhang” Den Haag, juni 2009 3. MARIJ voor architecten 5. Architectuur processen en producten 6. Architectuur bemensing.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Opleiding MARIJ Module 1 “Sturen op samenhang” Den Haag, juni 2009 3. MARIJ voor architecten 5. Architectuur processen en producten 6. Architectuur bemensing."— Transcript van de presentatie:

1 Opleiding MARIJ Module 1 “Sturen op samenhang” Den Haag, juni MARIJ voor architecten 5. Architectuur processen en producten 6. Architectuur bemensing en competenties 4. MARIJ implementatie 7. Stuurinstrumenten vergeleken 1. Sturen op samenhang 2. Overview MARIJ

2 Module 1, dia 2 Leerdoelen / doelgroepen 3 niveau’s van “leerdoelen”: 1.bewustzijn (“awareness”), kunnen adopteren en uitdragen visie “sturen op samenhang” (bestuurders op hoogste niveau’s: RvB leden[CIO’s], directieleden, SG’s, PSG’s) 2.kennis (er “verstand van hebben”) om de doeners van te kunnen aansturen, deelnemen aan architectuur-stuurprocessen c.q. de architectuurfunctie kunnen beoordelen (CIO’s, lijn- en stafmanagers, beleidsmedewerkers, strategen, auditors, management- en business consultants) 3.kunnen toepassen architectuur o.b.v. grondige kennis (enterprise architecten, domein- en informatie architecten, programma- en projectmanagers, studenten) Modulair opgebouwde cursus met building blocks, min of meer overeenkomend met de 3 leerdoel niveau’s. Doorlooptijden van modules c.q. bouwblokken variëren van: (+/-) ½, 1, 2, 4, 8 uur

3 Module 1, dia 3 Eindtermen module 1 kennis genomen van …. ”sturen op samenhang” en de belangrijkste vertrekpunten kunnen lezen van …. een aantal in de markt bekende definities en modellen begrijpen van … de relatie tussen besturingsprocessen en EA-processen kunnen benoemen van... de elementen van samenhang en de relaties daartussen kunnen beïnvloeden … van de samenhang in een organisatie door hierop te sturen kunnen interpreteren… van de relatie NORA, MARIJ en Enterprise Architectuur kunnen uitleggen …van ”sturen op samenhang” en de belangrijkste vertrekpunten kunnen beheersen … de functie “sturen op samenhang” kunnen toepassen van … de processen die inhoud geven aan sturen op samenhang kunnen begrijpen van … de producten die inhoud geven aan sturen op samenhang kunnen inrichten van …. de functie sturen op samenhang draagvlak verkrijgen voor …integrale benadering van programma’s en -projecten kunnen toepassen van …. de processen die inhoud geven aan sturen op samenhang kunnen opstellen van …. Enterprise Architectuur raamwerk kunnen maken van … elementen van samenhang, kernmodellen, e.d. praktisch kunnen werken met ….deelnemende partijen t.b.v. een integrale benadering inzicht in de competenties om … de functie “sturen op samenhang” uit te oefenen Niveau: 1 2 3

4 Module 1, dia 4 Onderdelen module 1 1.Visie op “sturen op samenhang” (leerdoel niveau 1,2; 1,5 uur) 2.Architectuurniveaus, positionering MARIJ (leerdoel niveau 1,2; 1 uur ) 3.Praktijkvoorbeeld “sturen op samenhang” (leerdoel niveau 1,2,3; 2 uur ) 4.Triggers voor “sturen op samenhang” (leerdoelniveau 1,2; 0,5 uur) 5.Sturen op samenhang als middel voor hergebruik oplossingen (leerdoel niveau 2,3; 1 uur) 6.Workshop positiebepaling Enterprise Architectuur (leerdoelniveau 2,3; 4 uur) 7.Wat ga ik vanmiddag hier mee doen? (leerdoelniveau 1,2,3; 0,5 uur)

5 Module 1, dia 5 Bronnen / hulpmiddelen Bronnen: MARIJ 1.0 NORA 2.0 ANSI/IEEE 1471 The Open Group;Togaf Sogeti; DYA Ordina; GEA Rijssenbrij Hulpmiddelen: Tekstboek: Sturen op samenhang op basis van GEA 1) Tool: architectuur positiebepaler

6 Module 1, dia 6 Cultuur Processen Klant Organieke structuur Techn. Infra Etc… Kennis Informatie Diensten Producten Module benaderd vanuit Enterprise Architecture (E.A.) Informatie- architectuur Functie- gebouw Producten- en diensten portfolio Kennis- taxonomie Kernwaarden manifest Infrastructuur- architectuur Proces- architectuur Doelgroepen Visie Missie Doelstellingen Strategie Visie Missie Doelen Strategie Enterprise architect Domein architect (Bedrijsarchitect) (Proces architect) Informatie architect (Gegevens architect) (Applicatie architect) ICT- architect (Tech.infra architect)

7 Module 1, dia 7 Basismodel module 1 “sturen op samenhang” Visie ProductenProcessen Mensen Middelen

8 Module 1, dia 8 (1) Visie op “sturen op samenhang” Definities architectuur? Sturen op samenhang? Samenhang geëxpliciteerd? Sturen op samenhang gepositioneerd? Sturen op samenhang qua processen en –producten? Sturen op samenhang qua functie? Visie ProductenProcessen Mensen Middelen

9 Module 1, dia 9 (1) Wat is architectuur? Definities: MARIJ: Architectuur is het in samenhang en in context ontwerpen van een organisatie in al haar aspecten. (MARIJ 1.0, 2009) H. Hertzberger Een ruimte die bestaat uit onderlinge verbindingen die naadloos in elkaar overlopen en daardoor weer een samenhangend geheel vormen” en "gebruikers moeten zich op alle plaatsen in het gebouw thuis voelen" en "architectuur is ook het vertalen van maatschappelijke ontwikkelingen". Sogeti: Een consistent geheel van principes en modellen dat richting geeft aan ontwerp en realisatie van de processen, organisatorische inrichting, informatievoorziening en technische infrastructuur van een organisatie. (DYA, Wagter et al., 2001) ANSI/IEEE The fundamental organization of a system embodied in its components, their relationships to each other, and to the environment, and the principles guiding its design and evolution The Open Group: A formal description of a system, or a detailed plan of the system at component level, to guide its implementation (source: ISO/IEC 42010:2007). The structure of components, their inter-relationships, and the principles and guidelines governing their design and evolution over time.

10 Module 1, dia 10 (1) Wat is architectuur? Definities: Rijsenbrij: Enterprise-architectuur is een coherente, consistente verzameling principes, verbijzonderd naar uitgangspunten, regels, richtlijnen en standaarden, die beschrijft hoe de organisatie, de informatievoorziening, de applicaties en de infrastructuur hun vorm hebben gekregen en hoe zij zich voordoen in het gebruik. (Prof. dr. D. Rijsenbrij, 2004) Ordina: Wat is het? Enterprise Architectuur (EA) is een geheel van uitspraken, processen, producten, mensen en middelen, dat richting geeft aan de ontwikkeling van een organisatie met de focus op samenhang. Wat is het beoogde effect? Implementatie van EA vergroot permanent het besturend vermogen van een organisatie en daarmee haar kracht, snelheid en flexibiliteit, benodigd in bepaalde situaties. Hoe maakt het waar wat het beoogt? EA geeft deze richting door actieve deelname in de besturingsprocessen en biedt daartoe op permanente basis inzicht in de samenhang van de organisatieonderdelen en -aspecten en de relevante omgeving. (GEA, Wagter, 2009)

11 Module 1, dia 11 (1) Sturen op samenhang: vertrekpunten en onderdelen? Vertrekpunten? Succes start met goede beslissingen van bestuurders Paradigmaverschuiving Niveaus Samenhang tussen en in zin- en vormgeving? Wat lost sturen op samenhang op? Onderdelen?

12 Module 1, dia 12 (1)Vertrekpunten: Succes start met goede beslissingen van bestuurders! Randvoorwaarden voor goede beslissingen: Belangen van alle stakeholders in beeld Samenhang in deze belangen Zicht op impact van bedrijfsvraagstukken Oplossingsrichtingen en aanpakkeuzen integraal ontwikkeld Wat bieden wij? Enterprise Architectuur biedt een instrument dat bestuurders helpt beslissingen in juiste samenhang te nemen Hoe? Aanbrengen van focus op samenhang in de processen die oplossingen creëren voor belangrijke bedrijfsvraagstukken !

13 Module 1, dia 13 (1) Vertrekpunten: Paradigmaverschuiving Huidig paradigma (ICT-ers) ‘in beeld’ Het ‘gat’ tussen business en ICT bestaat bij de gratie van een “afgezonderd” ICT “het Bestuur” DG Pers. DG BV HRM SG/pSG DG FEZ CEO COO CFO X-architectuur ICT Belangrijk? Hallooo…. BUSINESS!? Waar ben je….? Het ‘gat’ tussen business en ICT bestaat bij de gratie van een “afgezonderd” ICT “het Bestuur” CEO COO X-architectuur ICT Belangrijk? Hallooo…. BUSINESS!? Waar ben je….?

14 Module 1, dia 14 (1) Vertrekpunten: Niveaus “sturen op samenhang”

15 Module 1, dia 15 (1)Vertrekpunten: Samenhang tussen en in zin- en vormgeving

16 Module 1, dia 16 (1) Vertrekpunten: Wat lost sturen op samenhang op? Integrale oplossingen voor majeure bedrijfsvraagstukken! klantinketen aangiftenvia web snellerop demarkt concurrentievoordeel doorkostenverlaging ……. wetswijziging crises concurrentieverhoudingen vergrijzing SOX, BASEL II, IFRS MVO ……. impact op organisatie inefficiëntie klachten organisatievormgeving ……. budgetoverschrijdingen normen/standaarden make or buy ….. strategisch management verander- organisatie staande- organisatie programma management project management businessunit management operations management sturing impact impact op omgeving klantinketen aangiftenvia web snellerop demarkt doorkostenverlaging ……. wetswijziging vergrijzing SOX, BASEL II, IFRS ……. impact op organisatie klachten organisatievormgeving ……. budgetoverschrijdingen normen/standaarden make or buy ….. strategisch management verander- organisatie staande- organisatie programma management project management businessunit management operations management sturing impact impact op omgeving

17 Module 1, dia 17 (1) Vertrekpunten: Wat lost sturen op samenhang op? Draagt bij aan oplossen besturingsvraagstukken!

18 Module 1, dia 18 (1) Onderdelen: Kernmodel processen EA functie Governance EA-functie Ontwikkelen samenhangend stelsel Sturen op samenhang Beheren stelsel Integrale oplossings- richtingen Transitie Governance organisatie

19 Module 1, dia 19 (1) Samenhang geëxpliciteerd? Elementen van samenhang Architectuurgebouw Voorbeeld samenhang

20 Module 1, dia 20 (1) Samenhang geëxpliciteerd: elementen van samenhang Perspectief Techn. Infra Informatie Organieke structuur Klant Etc… Processen Diensten Producten Kennis Cultuur Kernbegrip Richtinggevende uitspraak Principe Relevante relatie Kernmodel Visie Missie Doelen Strategie

21 Module 1, dia 21 (1) Het Architectuurgebouw

22 Module 1, dia 22 (1) Samenhang voorbeeld Kernbegrip Perspectief Richtinggevende uitspraak We acquireren alleen organisaties met ‘cutting edge’ kennis passend bij onze speerpunten Enterprise Architectuur Relevante relatie Klant Techn. Infra Informatie Cultuur Organieke structuur Diensten Producten Processen Kennis Visie Missie Doelen Strategie Kernmodel Principe Acquisities niet zelf innovatie- trajecten uitvoeren Focus bij kennismanagement ligt op kennis-INTEGRATIE

23 Module 1, dia 23 (1) Sturen op samenhang gepositioneerd Samenhang is richtinggevend voor diepere niveaus? Enterprise Architectuur versus Informatie Architectuur, etc.? Relatie organisatiebesturingsprocessen en Enterprise architectuur? Samenhang organisatiebesturingsprocessen en EA-producten? Samenhang organisatiebesturingsprocessen en EA-processen?

24 Module 1, dia 24 Cultuur Processen Klant Organieke structuur Techn. Infra Etc… Kennis Informatie Diensten Producten (1) Samenhang is richtinggevend diepere niveaus Informatie- architectuur Functie- gebouw Producten- en diensten portfolio Kennis- taxonomie Kernwaarden manifest Infrastructuur- architectuur Proces- architectuur Doelgroepen Uitwerking valt buiten EA Visie Missie Doelstellingen Strategie Visie Missie Doelen Strategie

25 Module 1, dia 25 (1) Enterprise Architectuur versus Informatie Architectuur

26 Module 1, dia 26 (1) Relatie organisatiebesturingsprocessen en EA Missie Visie Strategie Doelstellingen Proces- architectuur Proces- ontwerp Workflow modellen Werk- instructie Etc… Informatie- architectuur Applicatie- architectuur Software architectuur Gegevens- model Etc… Infra- architectuur Netwerk- architectuur Op.system ontwerp Toegangs- bev. model Etc… EA Diensten- portfolio Product- architectr. Organi- gram Functie- gebouw Cultuur Etc… Kennis Klant Organieke structuur Techn. Infra Informatie Diensten Producten Processen Strategie- implementatie Strategie- vorming Beheren portfolio Opzetten verander- programma Bewaken samenhang, uitgangspunten

27 Module 1, dia 27 (1)Samenhang organisatiebesturingsprocessen en EA-producten Enterprise Architectuur- processen en -producten Stuurproducten Programma-Start-Arch. Relevante relaties Toetsingsverslag architectuurprincipes Organisatiebesturings- processen Strategievorming Strategie-implementatie Beheren portfolio Veranderprogramma Bewaken samenhang, uitgangspunten Integrale oplossing / aanpakkeuze Strategie-impact Missie Visie Strategie Doelstellingen Proces- architectuur Proces- ontwerp Workflow modellen Werk- instructie Etc… Informatie- architectuur Applicatie- architectuur Software architectuur Gegevens- model Etc… Infra- architectuur Netwerk- architectuur Op.system ontwerp Toegangs- bev. model Etc… GEA Diensten- portfolio Product- architectr. Organi- gram Functie- gebouw Cultuur Etc… Kennis Klant Organieke structuur Techn. Infra Informatie Diensten Producten Processen Missie Visie Strategie Doelstellingen Missie Visie Strategie Doelstellingen Missie Visie Strategie Doelstellingen Proces- architectuur Proces- ontwerp Workflow modellen Werk- instructie Etc… Informatie- architectuur Applicatie- architectuur Software architectuur Gegevens- model Etc… Infra- architectuur Netwerk- architectuur Op.system ontwerp Toegangs- bev. model Etc… GEA Diensten- portfolio Product- architectr. Organi- gram Functie- gebouw Cultuur Etc… Kennis Klant Organieke structuur Organieke structuur Techn. Infra Techn. Infra Informatie Diensten Producten Diensten Producten Processen

28 Module 1, dia 28 (1) Samenhang organisatiebesturingsprocessen en EA-processen? Business planning Business uitvoering Business Control Business bijsturing GEA planning GEA uitvoering GEA Control GEA bijsturing Architectuurcyclus per perspectief Business planning Business uitvoering Business Control Business bijsturing Business planning Business uitvoering Business Control Business bijsturing Concerncyclus Staande organisatie sturen Business planning Business uitvoering Business Control Business bijsturing EA planning EA uitvoering EA Control EA bijsturing EA cyclus Ontwikkelen en onderhouden EA Business planning Business uitvoering Business Control Business bijsturing Programma planning Programma uitvoering Programma Control Programma bijsturing Verandercyclus Verandering sturen met EA Impactanalyse strategieinterventie: EA-stuurproduct Programma Start Architectuur: EA-stuurproduct Programma opdracht: Enterprise stuurproduct

29 Module 1, dia 29 (1) Sturen op samenhang qua processen en –producten? Indelingen naar: Bron DYA® Sogeti Bron: GEA®, Ordina Bron: Open Group: Togaf Ontwikkelproces en metastructuur van MARIJ

30 Module 1, dia 30 (1) Sturen op samenhang processen en producten: Bron DYA ® Sogeti

31 Module 1, dia 31 (1) Sturen op samenhang: processen en producten: Bron: GEA ®, Ordina Programma-/ projectevaluatie PGSA/PSA Opstellen PGSA / PSA Opstellen aspect- architectuur Verlenen vergunningen Keten- architectuur Toetsingsverslag architectuur- principes Startvergunning programmafase Strategie- analyses Impactanalyses bedrijfsvraagstukken Integrale verbandanalyse Relevante relaties Integrale oplossing -aanpakkeuze Strategie-impact Jaarverslagen Kernwaarden Doelstellingen Visie-/ strategienota’s Beleidsnotities -notulen Opstellen Architectuurgebouw EA-visie/ -sjablonen, -standaarden Context producten Onderhoud / beheer GEA-gebouw release InitialiserendAdviserendVoorschrijvendBeherend

32 Module 1, dia 32 (1) TOGAF – The Open Group Architecture Framework ADM – Architecture Development Method

33 Module 1, dia 33 Ontwikkelproces en metastructuur van MARIJ Beleidsdocumenten m.b.t. Rijksdienst VisieDoel-stellingenRichtinggevendeuitspraken Kader voor Architectuur Bedrijfs- Functie- Model Concern- gedachte Doel- stellingen Uitspraken Architectuur- Raamwerk Fundamenteleprincipes Afgeleideprincipes Gemeente Enschede ABN AMRO

34 Module 1, dia 34 (1) Sturen op samenhang qua functie? Competentiematrix “sturen op samenhang” Rollen functie “sturen op samenhang” Eindverantwoordelijkheid sturen op samenhang?

35 Module 1, dia 35 (1) Competentiematrix “sturen op samenhang”

36 Module 1, dia 36 (1) Rollen functie “sturen op samenhang” RolVerantwoordelijk voor Directeur Enterprise Architectuurfunctie/ Chief Architect Officer (CAO) Enterprise Architectuurfunctie; Sturende processen StrateegAdviserende processen OntwerperInitialiserende processen Programma-architectKaderstellende / ruimtescheppende processen BeheerderBeheerprocessen

37 Module 1, dia 37 (1) Eindverantwoordelijkheid sturen op samenhang? CEO CFOCOOCIO Faciliteiten Financiën HRM Acquisitie Huisvesting Juridische zaken Kwaliteitsmanage ment Core business Productie Marketing & Communicatie Verkoop Informatie- voorziening Informatisering Automatisering Communicatie- technologie CDO Ontwikkeling/ Verandering Programma’s/ Projecten R & D, Innovatie Visie, doelstellingen, strategie In portefeuille CxO?

38 Module 1, dia 38 (1) Eindverantwoordelijkheid sturen op samenhang? ICBR IODAD ICOP VORA IOFEZ ICFH CBIB ICIA ICCIO Bron MARIJ 1.0

39 Module 1, dia 39 (3) Praktijkvoorbeeld “sturen op samenhang” Proces impactanalyse bedrijfsvraagstuk Professionalisering uitvoerende instantie Impactanalyses Oplossing/acties:1e sectie Programma Start Architectuur Resultaten

40 Module 1, dia 40 (3)Praktijkvoorbeeld: proces impactanalyse bedrijfsvraagstuk Programma-/ projectevaluatie PGSA/PSA Opstellen PGSA / PSA Opstellen aspect- architectuur Verlenen vergunningen Keten- architectuur Toetsingsverslag architectuur- principes Startvergunning programmafase Strategie- analyses Impactanalyses bedrijfsvraagstukken Integrale verbandanalyse Relevante relaties Integrale oplossing -aanpakkeuze Strategie-impact Jaarverslagen Kernwaarden Doelstellingen Visie-/ strategienota’s Beleidsnotities -notulen Opstellen Arch-gebouw EA-visie/ -sjablonen, -standaarden Context producten Onderhoud / beheer GEA-gebouw release InitialiserendAdviserendVoorschrijvendBeherend

41 Module 1, dia 41 (3) Praktijkvoorbeeld sturen op samenhang: professionalisering uitvoerende instantie Informatieverstrekken Inwinnen Bezwaar Effectueren Handhaven DOELGROEP Registreren Beoordelen Beslissen Europese subsidieregeling 3 regelingen bedrijven = dossiers = ca. 2 miljoen formulieren Voorbereiding juni – jan. 100 man Uitvoering jan. – dec. 500 man traditioneel, internet, GIS-technologie 28 samenwerkende in- en externe partijen Outsourcing Afbreuk risico’s

42 Module 1, dia 42 (3) Praktijkcasus: wat ging mis? Outsourcepartij in gebreke Proces out of control; 60% ontvangen dossiers retour; bezwaarschriften (20%) niet halen wettelijke deadlines Dreigende boete Brussel € Bestaansrecht op de tocht ! 2e kamer vragen !

43 Module 1, dia 43 (3) Praktijkcasus: professionalisering m.b.v. Enterprise Architectuur Probleem “outsourcing” op kritiek pad; Stond niet op zich! Welke andere elementen? Opzet “elementen van samenhang” : Perspectieven, kernbegrippen, richtinggevende uitspraken. etc. Definiëren “bedrijfsvraagstuk” : “Hoe subsidieregelingen professioneel uitgevoerd?” Uitvoeren analyses m.b.v. “elementen van samenhang”: Impact vraagstuk op perspectieven Oplossingsruimte perspectieven t.a.v. vraagstuk Oplossingsrichting én aanpakkeuze

44 Module 1, dia 44 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Impactanalyses Etc. Dominante Perspectieven Relevante Perspectieven Professionalisering Subsidieregeling Aanpak keuze

45 Module 1, dia 45 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyse 1: Impact vraagstuk op dominante perspectieven Etc. Transparency per dossier in massale verwerking Status voortgang dossier te allen tijde inzichtelijk Professiona- lisering regeling

46 Module 1, dia 46 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyse 1: Impact vraagstuk op dominante perspectieven Etc. Geen deals met operationele medewerkers Inrichten leveranciersmanagement Functiescheiding prestatie- en financiële verantwoording Professiona- lisering regeling

47 Module 1, dia 47 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyse 1: Impact vraagstuk op dominante perspectieven Etc. Dossiersverlies sanctioneren Voorkomen van dossiersverlies Leveren en afnemen via SLA Professiona- lisering regeling

48 Module 1, dia 48 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyses 1: Impact vraagstuk op dominante perspectieven Etc. Inrichten ketentest Wij gaan ketenregie voeren Professiona- lisering regeling Ketenverantwoordelijkheid

49 Module 1, dia 49 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyses 1: Impact vraagstuk op dominante perspectieven Etc. Stimuleren aanvragen via internet Vrije keus aanvragen: traditioneel/internet Professiona- lisering regeling

50 Module 1, dia 50 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyses 1: Impact vraagstuk op dominante perspectieven Etc. Verlagen herstel- en faalkosten Controles zo vroeg mogelijk in proces Professiona- lisering regeling

51 Module 1, dia 51 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyses 2: Impact vraagstuk op relevante perspectieven Etc. Professiona- lisering regeling Verhoog verandervermogen Besturing gehele keten via Programmamgnt

52 Module 1, dia 52 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyses 2: Impact vraagstuk op relevante perspectieven Etc. Uitvoering compliant aan wettelijke regeling Controles ter plaatse uitvoeren Professiona- lisering regeling Uitvoering op Nederlands grondgebied

53 Module 1, dia 53 Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyses 2: Impact vraagstuk op relevante perspectieven Etc. Multi channel ondersteuning Ondersteuning keten op niveau bestandsuitwisseling Professiona- lisering regeling ICT Verbeter ondersteuning gehele keten

54 Module 1, dia 54 (3) Analyses 3: Impact vraagstuk op dominante perspectieven ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Missie Visie Doelen Strategie Diensten Producten Processen Etc. Klant dient voor inwinnen zo weinig mogelijk te worden benaderd 3 subsidieregelingen via één aanvraag Professiona- lisering regeling Gecombineerde inwinning

55 Module 1, dia 55 ICT Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyses 3: Oplossingsruimte dominante perspectieven t.a.v. vraagstuk Etc. Vooringevulde formulieren en persoonlijke internetsite Eenmalig inwinnen, meervoudig gebruik Formulieren printen i.p.v. drukken Professiona- lisering regeling

56 Module 1, dia 56 Professiona- lisering regeling Leveranciers Ketensamen werking Wett. regelingen Klant Cultuur Organieke structuur Visie Missie Doelen Strategie Diensten Producten Processen (3) Analyses 4: Oplossingsruimte relevante perspectieven t.a.v. vraagstuk Etc. Respect voor belangen medewerkers Overwerk na instemming OR Hooggeschoolde medewerkers hooggeschoold werk ICT

57 Module 1, dia 57 Aanpak keuze (3) Oplossing/acties:1e sectie Programma Start Architectuur Besturen keten via programma (14 interacterende projecten) Bestandsuitwisselingsstructuur van 28 partijen in beeld brengen en besturen Ontwikkelen/uitvoeren ketentest Inrichten leveranciersmanagement Herontwikkelen internetapplicatie Afscheid van outsourcepartij Ontwikkelen procesarchitectuur: Processtappen, Tijd, Kwantiteit, Kwaliteit, Geld Outsourcing: Aanbesteding via offertes (niet Europees) Procesarchitectuur is onderdeel bestek Metingen op throughput in contract Sanctie € per verloren dossier in contract Leveranciers voeren activiteiten uit onder één dak Uitvoering op Nederlands grondgebied Inrichting kwaliteitszorg Omscholing medewerkers

58 Module 1, dia 58 (3) Resultaten Binnen tijd en budget Niet accoord dossiers van 62% naar 35% Bezwaarschriften van naar Internetdeelname van 0,5% naar 6% Brussel en 2e kamer tevreden Outsourcepartijen: Gepresteerd conform afgesproken kwaliteit en tijd Geen één dossier weg Contracten verlengd

59 Module 1, dia 59 (4) Triggers voor “sturen op samenhang” Toegevoegde waarde sturen op samenhang? Opdracht Een inventarisatie uit de praktijk!

60 Module 1, dia 60 (4) Triggers voor sturen op samenhang: Toegevoegde waarde sturen op samenhang?

61 Module 1, dia 61 (4) Triggers voor sturen op samenhang: Opdracht Geef antwoord op de vraag: “wat zou in uw organisatie de aanleiding(en) zijn om aan Enterprise Architectuur c.q. sturen op samenhang te gaan doen?” Licht uw antwoord toe.

62 Module 1, dia 62 (4) Triggers voor sturen op samenhang: een inventarisatie uit de praktijk! “We krijgen oorzaken belangrijke knelpunten niet te pakken!” “Bij ons wordt op meerdere plekken hetzelfde wiel uitgevonden!” “Onze programma’s hebben een slechte fit met onze strategie!” “Strategische besluiten worden niet opgevolgd!” “Onze besluitvorming is zo traag en niet consistent!” “Huidige architectuur maakt bij ons beloften niet waar!” “We zijn te weinig creatief in onze oplossingen!” “We spelen veel te laat in op ontwikkelingen!” “Wij hebben geen overzicht en doen dus maar niks!” ……………

63 Module 1, dia 63 (2) Architectuurniveaus / positionering MARIJ Architectuurniveaus: horizontaal en verticaal Architecture Maturity Model (AMM) Toepassingsgebied MARIJ Bedrijfsfunctiemodel Rijksdienst Positie MARIJ / NORA / Departementale Architectuur

64 Module 1, dia 64 (2) Architectuurniveaus: gelaagdheid domeinarchitecturen

65 Module 1, dia 65 (2) Architectuurniveaus: Verschillende domeinen Kerndepartementen Provincies Gemeenten Waterschappen Uitvoeringsorganisaties Programma’s e-overheid Bedrijven Landbouw Orde en veiligheid Onderwijs Ruimtelijke orde & milieu Sociale Zekerheid Verkeer en vervoer zorg Etc. overheidssectoren Kerndepartementen Provincies Gemeenten Waterschappen Uitvoeringsorganisaties Programma’s e-overheid Bedrijven Landbouw Orde en veiligheid Onderwijs Ruimtelijke orde & milieu Sociale Zekerheid Verkeer en vervoer Zorg Etc. Overheidssectoren

66 Module 1, dia 66 (2) Architectuurniveaus: architectuurraamwerk NORA Togaf Zachman DYA GEA

67 Module 1, dia 67 (2) Architectuurniveaus: GEA Strategie Doelen Missie Visie Vormgeving Zingeving Perspectief

68 Module 1, dia 68 (2) Architectuurniveaus: GEA Missie Visie Strategie Doelstellingen Proces- architectuur Proces- ontwerp Workflow modellen Werk- instructie Etc… Informatie- architectuur Applicatie- architectuur Software architectuur Gegevens- model Etc… Infra- architectuur Netwerk- architectuur Op.system ontwerp Toegangs- bev. model Etc… EA Diensten- portfolio Product- architectr. Organi- gram Functie- gebouw Cultuur Etc… Kennis Klant Organieke structuur Techn. Infra Informatie Diensten Producten Processen

69 Module 1, dia 69 (2) Architectuurniveaus: GEA Enterprise Architectuur Mensen Financiën Informatie Cultuur Organisatie Diensten Producten Processen Informatie- voorziening Visie Missie Doelen Strategie Kernmodel Kernbegrip Perspectief Principe Richtinggevende uitspraak Relevante relatie Enterprise Architectuur Mensen Financiën Informatie Cultuur Organisatie Diensten Producten Processen Informatie- voorziening Visie Missie Doelen Strategie Visie Missie Doelen Strategie Visie Missie Doelen Strategie Kernmodel Kernbegrip Perspectief Principe Richtinggevende uitspraak Relevante relatie

70 Module 1, dia 70 (2) Architectuurniveaus: Allianties/ketensamenwerking Leiderschap stijl Communicatie Persoonlijke relaties Normen en waarden Commitment Cultuur Producten Organisatie structuur Planning & control Conflict Proc’’s Financieel Reputatie Juridisch Cultuur Processen Klant Organieke structuur Techn. Infra Etc… Kennis Alliantie Diensten Producten Cultuur Alliantie Klant Organieke structuur Techn. Infra Etc… Kennis Informatie Diensten Producten

71 Module 1, dia 71 (2) Architecture Maturity Model (AMM)

72 Module 1, dia 72 (2) Toepassingsgebied MARIJ

73 Module 1, dia 73 (2) Toepassingsgebied MARIJ Eisen Europa Bedrijven Burgers Overheid - E-overheid: NORA - Rijk - Management - Ambtenaren NORA MARIJ Fundamentele principes Afgeleide principes modellen standaarden

74 Module 1, dia 74 (2) Toepassingsgebied MARIJ

75 Module 1, dia 75 (2) Bedrijfsfunctiemodel Rijksdienst

76 Module 1, dia 76 (2) Positie MARIJ / NORA / Departementale Architectuur NORA Domein architectuur MARIJ Departementale Architectuur (Enterprise Architectuur) E-bouwstenen (E-overheid) Rijksbrede Projecten (E-Rijk)

77 Module 1, dia 77 (5) Sturen op samenhang als middel voor hergebruik oplossingen Enterprise Architectuurmodel archetype organisatie Voorbeelden kernmodellen, en overige elementen van samenhang Voorbeelden van vraagstukken met bijhorende solutions Opdracht

78 Module 1, dia 78 Diensten & producten (5) Enterprise Architectuurmodel archetype organisatie Organisatie structuur Processen Informatie voorziening Wet & regelgeving Stakeholders Kennis Cultuur Medewerkers Sturing Financiën GEA 0.1 Visie Doelen Strategie Richtinggevende uitspraak Relevante relatie Principe Kernmodel

79 Module 1, dia 79 Diensten & producten (5) Enterprise Architectuurmodel archetype organisatie Organisatie structuur Processen Informatie voorziening Richtinggevende uitspraak Relevante relatie Principe Kernmodel Wet & regelgeving Stakeholders Kennis Cultuur Medewerkers Sturing Financiën GEA 0.1 Nieuwe wettelijke regeling Overheid 3.0 Visie Doelen Strategie

80 Module 1, dia 80 Diensten & producten (5) Enterprise Architectuurmodel archetype organisatie Organisatie structuur Processen Informatie voorziening Wet & regelgeving Stakeholders Kennis Cultuur Medewerkers Sturing Financiën GEA 0.1 Kanteling klantgerichtheid MARIJ NORA Change mgmt Process Impro- vement Visie Doelen Strategie Richtinggevende uitspraak Relevante relatie Principe Kernmodel

81 Module 1, dia 81 Diensten & producten (5) Enterprise Architectuurmodel archetype organisatie Organisatie structuur Processen Informatie voorziening Wet & regelgeving Stakeholders Kennis Cultuur Medewerkers Sturing Financiën GEA 0.1 Integrale besturing inf. voorziening EA Progr. & Project- mngt Portfolio mgmt Richtinggevende uitspraak Relevante relatie Principe Kernmodel Visie Doelen Strategie

82 Module 1, dia 82 Diensten & producten (5) Enterprise Architectuurmodel archetype organisatie Organisatie structuur Processen Informatie voorziening Wet & regelgeving Stakeholders Kennis Cultuur Medewerkers Sturing Financiën GEA 0.1 Verhoging aanpasbaarheid ICT SOA Richtinggevende uitspraak Relevante relatie Principe Kernmodel Visie Doelen Strategie

83 Module 1, dia 83 Diensten & producten (5) Enterprise Architectuurmodel archetype organisatie Organisatie structuur Processen Informatie voorziening Wet & regelgeving Stakeholders Kennis Cultuur Medewerkers Sturing Financiën GEA 0.1 Efficiency in uitvoering BI Lean 6  CPM Richtinggevende uitspraak Relevante relatie Principe Kernmodel Visie Doelen Strategie

84 Module 1, dia 84 Diensten & producten (5) Enterprise Architectuurmodel archetype organisatie Organisatie structuur Processen Informatie voorziening Wet & regelgeving Stakeholders Kennis Cultuur Medewerkers Sturing Financiën GEA 0.1 Back to core business Appl. Outs. Richtinggevende uitspraak Relevante relatie Principe Kernmodel Visie Doelen Strategie

85 Module 1, dia 85 BIJLAGE bij onderdeel 5

86 Module 1, dia 86 (5) Processen: perspectiefbeschrijving Omschrijving perspectief : Een samenhangend geheel van activiteiten nodig voor de levering van resultaten van Org. (processen, diensten, ondersteuning) Kernbegrippen : Resultaat: datgene wat een proces oplevert Effect: bijdrage(n) aan doelstelling(en) (outcome) Middel: datgene wat benodigd is om een proces uit te voeren Sturing : het proces een bepaalde richting laten volgen Inrichting : de structuur van een proces Norm: een norm is een procedure of een maat waarvan een groep mensen met elkaar heeft afgesproken dat ze die zullen gebruiken (Nen-definitie) Omgevingseisen: eisen die de externe omgeving aan de procesinrichting stelt (o.a. ketenpartners)

87 Module 1, dia 87 (5) Processen: richtinggevende uitspraken 1.Werken aan standaardisatie, uniformering etc 2.Voor ieder proces één systeem i.p.v. meerdere systemen (ontdubbelen) 3.Standaardiseren van de werkprocessen 4.Nieuwe indeling van onze clienten, patiënten en pupillen op basis van de zorg, het dagprogramma en de noodzakelijke beveiliging, die alle drie afhangen van de noodzaak, de behoefte en de eigenverantwoordelijkheid van een specifieke groep. Mate van zorg bepaalt de doelgroepen. De doelgroepindeling is bepalend criterium voor procesontwerp en- inrichting 5.Verbeteren van de doorstroom 6.Primaire processen worden geïntegreerd (in samenhang, naadloos op elkaar aansluitend) ingericht. Zowel de handmatige bewerkingen als de geautomatiseerde worden daartoe gemodelleerd. De focus is primair gericht op het optimaliseren van de verwerkingsstroom 7.Bedrijfsstrateeg, enterprise architect, procesanalisten en ICT-experts werken samen aan het modelleren van het primaire proces. Competenties op deze gebieden worden centraal binnen Org. opgebouwd. 8.Org. streeft naar een gemeenschappelijk bedrijfsprocessenmodel

88 Module 1, dia 88 (5) Processen: principes Pro.P1:Principe van processamenhang. Processen dienen in samenhang te werken, (voorkomt suboptimalisaties en inconsistenties, geen strijdige doelen nastreven, zowel intern als in externe ketens) Pro.P2:Principe van schaalbaarheid. Het primaire proces dient maximaal schaalbaar te zijn (Org. zorgt voor tijdige beschikbaarheid van juiste plaats capaciteit. DJI moet altijd voldoen aan de vraag, die onvoorspelbaar is en waarvan de eisen soms niet helder) Pro.P3:Uitbestedingprincipe. Outsourcing is onderworpen aan veiligheidscriteria (Commerciële belangen mogen de veiligheid niet negatief beïnvloeden) Pro.P4:Transparantieprincipe. Processen dienen controleerbaar te zijn, om resultaten expliciet (zichtbaar, meetbaar) te kunnen maken en resultaten te leveren conform gewenste specificaties (bijdrage aan Org. doelstellingen expliciet te kunnen maken in kader van verantwoording en procesverbetering). Pro.P5:Shared model principe. Bij procesverbetering en –herinrichting wordt gebruikt gemaakt van het gemeenschappelijke bedrijfsprocessenmodel (efficiencydoelen, minder ICT, uitwisselbaarheid, standaardisatie, …) Pro.P6: Shared model principe. Org. streeft naar een gemeenschappelijk bedrijfsprocessenmodel Pro.P7: De processen dienen helder en actueel beschreven te zijn.

89 Module 1, dia 89 (5) Processen: relevante relaties

90 Module 1, dia 90 (5) Processen: relevante relaties OORZAAK RELATIES(vertrekkend uit dit perspectief) (gesorteerd op Principe)

91 Module 1, dia 91 (5) Processen: kernmodel uitvoeringsorgaan Informatieverstrekken Inwinnen Bezwaar Effectueren Handhaven DOELGROEP Registreren Beoordelen Beslissen Europese subsidieregeling

92 Module 1, dia 92 (5) Processen: kernmodel primaire processen Rijksdienst Primair proces: Beleidsvorming (maken van beleid) Primair proces: Inspecteren Primair proces: Behandelen signalen uit politiek en maatschappij

93 Module 1, dia 93 (5) Bedrijfsfunctiemodel Rijksdienst

94 Module 1, dia 94 (5) Sturen op samenhang als middel voor hergebruik oplossingen: opdracht Geef een voorbeeld van een vraagstuk uit uw eigen organisatie en licht dit vraagstuk beknopt toe. Geef aan op welke perspectieven dit vraagstuk hoge impact heeft. Geef aan of c.q welke oplossing uw organisatie daarvoor heeft gevonden Geef aan wat de aanpakkeuze voor deze oplossing is geweest

95 Module 1, dia 95 0-meting Toelichting EA-kwadrant Positionering in EA-kwadrant o.b.v. gevoel Vragen / toelichting Beantwoording vragen Verwerking vragen/feedback (anoniem) Trekken conclusies (6) Workshop positiebepaling “sturen op samenhang” - -

96 Module 1, dia 96 SuboptimaliserenOptimaliseren Verzwakken Isoleren Operationalisering Visieontwikkeling EA-kwadrant Mate van samenhang (6) Workshop positiebepaling “sturen op samenhang”

97 Module 1, dia 97 (6) Gespiegelde Z-figuur ontwikkeling “sturen op samenhang” Suboptimaliseren Optimaliseren Verzwakken Isoleren Operationalisering Visieontwikkeling Suboptimaliseren Optimaliseren Verzwakken Isoleren Operationalisering

98 Module 1, dia 98 (6) Itererende ontwikkeling “sturen op samenhang” Suboptimaliseren Optimaliseren Verzwakken Isoleren Operationalisering Visieontwikkeling

99 Module 1, dia 99 (6) Kenmerken kwadrant “sturen op samenhang” Verzwakken: samenhang niet strategisch geen EA-visie, -strategie geen afstemmingssessies, e.d. geen resources geen efficiency / geen effectiviteit Isoleren samenhang als strategisch beleefd regelmatig afstemming- en verbandanalyses EA-visie en –strategie geïntegreerd in ondernemingsstrategie afhankelijk van derden EA processen en –producten niet ingebed in besturingsprocessen verandertrajecten neigen naar integrale aanpak wel effectiviteit, minder efficiency Suboptimaliseren: samenhang niet strategisch beleefd geen afstemmingssessies wel EA-visie, etc. maar ieder voor zich ondersteund door derden/afbreukrisico’s de nodige resources, maar niet de juiste dingen doen ieder realiseert zijn eigen oplossingen wel efficiency, geen effectiviteit Optimaliseren: samenhang als strategisch beleefd regelmatig afstemmingssessies, verband- en impactanalyses EA-visie en -strategie geïntegreerd in ondernemingsstrategie zelfbesturing EA-competenties EA niveauverhoging door veranderprogr. veranderpr. doen juiste dingen goed én efficiency én effectiviteit Suboptimaliseren Optimaliseren Verzwakken Isoleren

100 Module 1, dia 100 (6) Vragenformulier positiebepaling “sturen op samenhang”

101 Module 1, dia 101 (6) Gewichtsbepaling succeskenmerken “sturen op samenhang”

102 Module 1, dia 102 (6) Invullen van Vragenformulier

103 Module 1, dia 103 (6) Positiebepaler: individuele scores

104 Module 1, dia 104 (6) Positiebepaling meerdere organisaties

105 Module 1, dia 105 (7) Wat ga ik hier vanmiddag mee doen?

106 Module 1, dia 106 Bijlagen

107 Module 1, dia 107 TOGAF – The Open Group Architecture Framework ADM – Architecture Development Method

108 Module 1, dia 108 Zachman framework (www.zifa.com)www.zifa.com

109 Module 1, dia 109 DYA architectuurraamwerk

110 Module 1, dia 110 Het GEA-gebouw

111 Module 1, dia 111 Architectuur en veranderproces Gemeente Enschede

112 Module 1, dia 112 Inbedding van het architectuurproces in het bedrijfsproces ABN AMRO


Download ppt "Opleiding MARIJ Module 1 “Sturen op samenhang” Den Haag, juni 2009 3. MARIJ voor architecten 5. Architectuur processen en producten 6. Architectuur bemensing."

Verwante presentaties


Ads door Google