De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Kortdurende psychodynamische psychotherapie Prof. Dr. Jan J.L. Derksen Nijmegen, september 2006.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Kortdurende psychodynamische psychotherapie Prof. Dr. Jan J.L. Derksen Nijmegen, september 2006."— Transcript van de presentatie:

1 Kortdurende psychodynamische psychotherapie Prof. Dr. Jan J.L. Derksen Nijmegen, september 2006

2 Hoe gangbaar is de psychodynamische oriëntatie? Survey (1995 en 2000) onder 4000 professionals in de GGZ in de USA: Survey (1995 en 2000) onder 4000 professionals in de GGZ in de USA: 50% psychiaters 50% psychiaters 25% psychologen 25% psychologen 25% social workers. 25% social workers. 40% eclectisch of integratief 40% eclectisch of integratief

3 Welke modellen bestaan er? Klassieke langdurige psychoanalytische psychotherapie Klassieke langdurige psychoanalytische psychotherapie Focale Psychotherapie Focale Psychotherapie In tijd gelimiteerde dynamische psychotherapie In tijd gelimiteerde dynamische psychotherapie Kortdurende Psychodynamische Psychotherapie Kortdurende Psychodynamische Psychotherapie

4 Modellen; vervolg Overdrachtsgerelateerde psychotherapie voor borderline patiënten Overdrachtsgerelateerde psychotherapie voor borderline patiënten Cognitief-analytische therapie, eclectisch Cognitief-analytische therapie, eclectisch Interpersoonlijke psychotherapie Interpersoonlijke psychotherapie Supportieve psychotherapie Supportieve psychotherapie Psychodynamisch georiënteerde groepstherapie Psychodynamisch georiënteerde groepstherapie Psychodynamische benaderingen in de kindertherapie Psychodynamische benaderingen in de kindertherapie Korte dynamische psychotherapie voor specifieke stoornissen: PTSD, middelen misbruik, etc Korte dynamische psychotherapie voor specifieke stoornissen: PTSD, middelen misbruik, etc

5 Klassieke psychoanalytische psychotherapie Enkele malen per week, jarenlang Enkele malen per week, jarenlang Vis à vis Vis à vis Vrij associatie Vrij associatie Verheldering, confrontatie, interpretatie Verheldering, confrontatie, interpretatie Overdrachtsanalyse, overdrachtsneurose Overdrachtsanalyse, overdrachtsneurose Neurotische stoornissen Neurotische stoornissen

6 Focale Psychotherapie David Malan David Malan Focus is richtinggevend en draagt zorg voor het verkorten van de behandeling Focus is richtinggevend en draagt zorg voor het verkorten van de behandeling Conflictdriehoek Conflictdriehoek Persoonsdriehoek Persoonsdriehoek Neurotische stoornissen bij gemotiveerde patiënten Neurotische stoornissen bij gemotiveerde patiënten

7 Conflictdriehoek afweer angst blokkerend gevoel afweer angst blokkerend gevoel onbewust gevoel onbewust gevoel

8 Persoonsdriehoek therapeut actuele ander therapeut actuele ander persoon uit verleden persoon uit verleden

9 In tijd gelimiteerde dynamische psychotherapie Mann Mann Tijd is de wijze van verkorten van de behandeling Tijd is de wijze van verkorten van de behandeling Geboorte dood Geboorte dood 12 zittingen 12 zittingen Speciaal voor separatie-individuatie thema’s Speciaal voor separatie-individuatie thema’s

10 Kortdurende Psychodynamische Psychotherapie Davanloo, Sifneos, Magnavita, Osimo Davanloo, Sifneos, Magnavita, Osimo Affect activeren, weerstand (D) angst, diep interpreteren, weerstand ontwrichten (S) Affect activeren, weerstand (D) angst, diep interpreteren, weerstand ontwrichten (S) Verkorting vindt plaats door acceleratie van het therapeutisch proces Verkorting vindt plaats door acceleratie van het therapeutisch proces Twee driehoeken, spiegelingsfunctie, activeren onbewuste conflicten, herstructureren van afweer, angst reguleren, emoties ervaren Twee driehoeken, spiegelingsfunctie, activeren onbewuste conflicten, herstructureren van afweer, angst reguleren, emoties ervaren Tamelijk brede indicatiestelling Tamelijk brede indicatiestelling

11 Overdrachtsgerelateerde psychotherapie voor borderline patiënten Kernberg, Clarkin, Yeomans Kernberg, Clarkin, Yeomans Object-relationele benadering Object-relationele benadering Werken met de overdracht Werken met de overdracht Identiteit, afweermechanismen, realiteitstoetsing Identiteit, afweermechanismen, realiteitstoetsing Borderline persoonlijkheidsorganisatie Borderline persoonlijkheidsorganisatie

12 Cognitief-analytische therapie (CAT) Ryle, Kerr in Engeland vormgegeven Ryle, Kerr in Engeland vormgegeven Combineert: common factors (Frank), cognitieve en object-relatie theorie, Kelly’s Personal Construct theorie, theorieën van Vygotsky. Combineert: common factors (Frank), cognitieve en object-relatie theorie, Kelly’s Personal Construct theorie, theorieën van Vygotsky. Contract, 16 zittingen, huiswerk, actie Contract, 16 zittingen, huiswerk, actie

13 Interpersoonlijke psychotherapie Klerman, Weissman Klerman, Weissman Verlies, interpersoonlijke tekorten, roltransities Verlies, interpersoonlijke tekorten, roltransities wekelijkse zittingen wekelijkse zittingen Speciaal voor depressies Speciaal voor depressies

14 Supportieve psychotherapie Luborsky, Pinsker, Rockland Luborsky, Pinsker, Rockland Angst reduceren, ventileren, zelfgevoel verbeteren, ontwikkelde afweer stimuleren, reframing, aanmoedigen, adviseren, anticiperen Angst reduceren, ventileren, zelfgevoel verbeteren, ontwikkelde afweer stimuleren, reframing, aanmoedigen, adviseren, anticiperen Voor de zware en moeilijke patiënten Voor de zware en moeilijke patiënten

15 Psychodynamisch georiënteerde groepstherapie Yalom, MacKenzie, Scheidlinger Yalom, MacKenzie, Scheidlinger Efficiënt en kosteneffectief (-20 sessies) Efficiënt en kosteneffectief (-20 sessies) Tijdlimiet, actieve therapeut, focus, doelen, selectie en voorbereiding van de patiënten Tijdlimiet, actieve therapeut, focus, doelen, selectie en voorbereiding van de patiënten Veel verschillende type groepen (van klacht tot ontwikkelingsgebied), supportief-expressief-interpreterend Veel verschillende type groepen (van klacht tot ontwikkelingsgebied), supportief-expressief-interpreterend Speciaal voor interpersoonlijke problemen Speciaal voor interpersoonlijke problemen

16 Psychodynamische benaderingen in de kindertherapie Greenspan, Benedict, Hastings Greenspan, Benedict, Hastings DIR-model (developmental, Ind-diff, relationship-based), object-relationele speltherapie DIR-model (developmental, Ind-diff, relationship-based), object-relationele speltherapie Veel nieuwe ontwikkelingen met een sterk integrerend karakter Veel nieuwe ontwikkelingen met een sterk integrerend karakter Allerlei stoornissen bij kinderen Allerlei stoornissen bij kinderen

17 Korte dynamische psychotherapie voor specifieke stoornissen PTSD, middelenmisbruik, echtparen, hartpatiënten, persoonlijkheidsstoornissen, etc. PTSD, middelenmisbruik, echtparen, hartpatiënten, persoonlijkheidsstoornissen, etc. Vaak combinaties van eerder genoemde methodieken Vaak combinaties van eerder genoemde methodieken

18 Essentiële ingrediënten KPP Geen waarheden, maar hypotheses en zoekschema’s Geen waarheden, maar hypotheses en zoekschema’s Essentieel is en blijft het proces van vrije invallen als criterium voor effectiviteit Essentieel is en blijft het proces van vrije invallen als criterium voor effectiviteit Heden, verleden, toekomst, realiteit en fantasie, gevoelsbeleving tijdens de zitting Heden, verleden, toekomst, realiteit en fantasie, gevoelsbeleving tijdens de zitting Met en buiten de overdracht werken, tegenoverdracht snel en dynamisch gebruiken Met en buiten de overdracht werken, tegenoverdracht snel en dynamisch gebruiken

19 Essentiële ingrediënten: vervolg Een sterk focus op kernkwesties, het proces niet laten afdrijven; Een sterk focus op kernkwesties, het proces niet laten afdrijven; Activiteitsniveau van de therapeut is hoog; in begin hoger dan later; Activiteitsniveau van de therapeut is hoog; in begin hoger dan later; Interpretaties worden gebruikt in een vroeg stadium; Interpretaties worden gebruikt in een vroeg stadium; Emoties worden stevig geactiveerd; Emoties worden stevig geactiveerd;

20 Essentiële ingrediënten: vervolg Tijdsbeperking; Tijdsbeperking; Voorzover de ego-structuur het toelaat snel bewust maken van onbewuste inhouden; Voorzover de ego-structuur het toelaat snel bewust maken van onbewuste inhouden; Diepte van behandeling is niet per se gerelateerd aan lengte; Diepte van behandeling is niet per se gerelateerd aan lengte;

21 De spiegelfunctie De therapeut spiegelt de minder bewuste aspecten van de patiënt die: De therapeut spiegelt de minder bewuste aspecten van de patiënt die: Emoties; Emoties; Angst; Angst; Defensieve attitudes. Defensieve attitudes. Het is constante feedback van hetgeen de patiënt uitstraalt gevolgd door verhelderingen en interpretaties Het is constante feedback van hetgeen de patiënt uitstraalt gevolgd door verhelderingen en interpretaties

22 Activeren van onbewuste conflicterende emoties Een therapeutisch proces gericht op dynamische verandering noodzaakt het ervaren van conflicterende gevoelens in een voldoende sterke intensiteit. Een therapeutisch proces gericht op dynamische verandering noodzaakt het ervaren van conflicterende gevoelens in een voldoende sterke intensiteit. De krachten die deze ervaring blokkeren worden snel geneutraliseerd of verminderd middels: De krachten die deze ervaring blokkeren worden snel geneutraliseerd of verminderd middels:

23 Vervolg; Afweer herstructureren; Afweer herstructureren; Angst reguleren; Angst reguleren; Emotionele expressie vergemakkelijken Emotionele expressie vergemakkelijken

24 Afweer herstructureren Rijpheid van de afweer Rijpheid van de afweer Karakterafweer, “position defenses” die samen het karakter vormen: gezichtsuitdrukking, houding Karakterafweer, “position defenses” die samen het karakter vormen: gezichtsuitdrukking, houding Tactische afweer, functioneren in de interactie met de therapeut: “ik denk dat ik boos ben”, effect op therapeutische relatie. Tactische afweer, functioneren in de interactie met de therapeut: “ik denk dat ik boos ben”, effect op therapeutische relatie.

25 Angst reguleren Angst schaamte, schuld of pijn als rem op een verdrongen conflictueus gevoel Angst schaamte, schuld of pijn als rem op een verdrongen conflictueus gevoel Afweer herstructureren mobiliseert vaak de angst die in de zitting hanteerbaar moet zijn. Afweer herstructureren mobiliseert vaak de angst die in de zitting hanteerbaar moet zijn. De diepere gevoelens worden in acceptabele intensiteit beleefd zodat het een correctieve emotionele ervaring wordt. De diepere gevoelens worden in acceptabele intensiteit beleefd zodat het een correctieve emotionele ervaring wordt.

26 Angst reguleren Helpen bij de herkenning van hoe ze de angst ervaren (b.v. psychosomatisch). Helpen bij de herkenning van hoe ze de angst ervaren (b.v. psychosomatisch). Bewustmaken van de connectie tussen het onderliggende conflictueuze gevoel en de angst. Bewustmaken van de connectie tussen het onderliggende conflictueuze gevoel en de angst. Therapeut is emotioneel actief, sterk en gericht op samenwerken. Therapeut is emotioneel actief, sterk en gericht op samenwerken.

27 Emotionele expressie vergemakkelijken Helpen bij het ontdekken, ervaren, tot expressie brengen en accepteren van de nieuwe emotie. Helpen bij het ontdekken, ervaren, tot expressie brengen en accepteren van de nieuwe emotie. Aanwezigheid van de therapeut, acceptatie van de gevoelens van de patiënt. Aanwezigheid van de therapeut, acceptatie van de gevoelens van de patiënt. Alles dat via het lichaam wordt uitgedrukt zien, steunen en vergemakkelijken. Alles dat via het lichaam wordt uitgedrukt zien, steunen en vergemakkelijken.

28 Essentiële aspecten van de techniek 1. Druk om echte gevoelens te ervaren 1. Druk om echte gevoelens te ervaren 2. Weerstand neemt toe 2. Weerstand neemt toe 3. Uitdagen van de weerstand 3. Uitdagen van de weerstand 4. Oplopen van de overdracht, meer toenemende weerstand 4. Oplopen van de overdracht, meer toenemende weerstand 5. Uitdagen van de weerstand in de overdracht 5. Uitdagen van de weerstand in de overdracht

29 Essentiële aspecten van de techniek 6. Directe expressie en ervaren van de overdrachtsgevoelens 6. Directe expressie en ervaren van de overdrachtsgevoelens 7. Opening van het onbewuste 7. Opening van het onbewuste 8. Doorwerken met de driehoeken 8. Doorwerken met de driehoeken Eventueel start de cyclus opnieuw, hangt van de patiënt aaf Eventueel start de cyclus opnieuw, hangt van de patiënt aaf

30 Empirisch onderzoek Naar bankanalyses was dit moeilijk door de lengte Naar bankanalyses was dit moeilijk door de lengte Nu nog is het model in veel opzichten strijdig met wat we kennen als de empirische onderzoeksmethodieken Nu nog is het model in veel opzichten strijdig met wat we kennen als de empirische onderzoeksmethodieken Naar de korte therapieën is nu veel meer onderzoek gedaan, audio en videobanden in opmars Naar de korte therapieën is nu veel meer onderzoek gedaan, audio en videobanden in opmars

31 Empirisch onderzoek: vervolg Uitkomsten van psychotherapieonderzoek hebben beperkte invloed op de klinische praktijk Uitkomsten van psychotherapieonderzoek hebben beperkte invloed op de klinische praktijk Clinici vinden een discussie met collega’s waardevoller dan de onderzoeksverhalen Clinici vinden een discussie met collega’s waardevoller dan de onderzoeksverhalen Deze twee dichter bijeenbrengen ligt nog voor ons Deze twee dichter bijeenbrengen ligt nog voor ons

32 Uitkomsten empirisch onderzoek (Gabbard, 1997) Dynamische therapie is niet beter of slechter dan de andere therapieën Dynamische therapie is niet beter of slechter dan de andere therapieën Supportieve en expressieve therapie in combinatie doen het beter bij ernstig gestoorde patiënten Supportieve en expressieve therapie in combinatie doen het beter bij ernstig gestoorde patiënten Weinig studies met een RC design Weinig studies met een RC design

33 Uitkomsten empirisch onderzoek Er is weinig steun voor de superioriteit van klassieke analyse boven KPP, de grenzen zijn vervaagd; Er is weinig steun voor de superioriteit van klassieke analyse boven KPP, de grenzen zijn vervaagd; Techniek en (echte) relatie hebben stuivertje gewisseld; Techniek en (echte) relatie hebben stuivertje gewisseld; Patiënt en observator taxeren de therapeutische relatie beter dan de therapeut. Patiënt en observator taxeren de therapeutische relatie beter dan de therapeut.


Download ppt "Kortdurende psychodynamische psychotherapie Prof. Dr. Jan J.L. Derksen Nijmegen, september 2006."

Verwante presentaties


Ads door Google