De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Stijf van de pillen parkinsonisme geïnduceerd door natriumvalproaat Patiëntendemonstratie 16-03-2005.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Stijf van de pillen parkinsonisme geïnduceerd door natriumvalproaat Patiëntendemonstratie 16-03-2005."— Transcript van de presentatie:

1 Stijf van de pillen parkinsonisme geïnduceerd door natriumvalproaat Patiëntendemonstratie

2 casuïstiek achtergronden transcraniële duplex bij parkinsonisme take home message Indeling presentatie

3 - Mw C, geboren Juli 2003 polibezoek na opname ivm dysarthrie, valneiging en krachtsverlies links. Verdenking CVA: CT: (oud) infarct rechts frontopariëtaal - Tijdens opname trekkingen linker been gehad, EEG: focale afwijking rechts frontaal, start Depakine chrono 2dd500 mg - Ontslagen naar Blankenberg, alwaar langzame vooruitgang, patiënte is echter zeer traag Casus A

4 -Med: pantozol, persantin, monocedocard, hydrochloorthiazide, selokeen, cozaar, ascal, temazepam, depakine - NO: helder, goed georiënteerd, geen dysarthrie HZ: geen afwijkingen, K/S/C ongestoord, Barré negatief, R normaal symmetrisch, zakt naar links in de stoel, geen tremor, geen rigiditeit/tandrad - Conclusie: herstellende van CVA, beloop afwachten Casus A

5 -4 maanden later: weer thuis, traagheid nog steeds opvallend, veel hoofdpijn - NO: spoortje rigiditeit en tandrad, pas 1-voetslengte, draaien in 3 tempi, links minder armswing - Toch gering hypokinetisch rigide syndroom? - Staak persantin ivm hoofdpijn, verder beloop afwachten, fysiotherapie loopt al Casus A

6 - 4 maanden later: lopen blijft moeizaam, patiënte blijft traag, draaien in bed moeizaam, handschrift kleiner, trillende linker duim - NO: rigiditeit li>re, spoortje tandrad, geringe dysdiadochokinese, nauwelijks armswing, pas 1- voetslengte, draaien in 3 tempi - DD hypokinetisch syndroom: vasculair, IPD, medicamenteus - Beleid: staken Depakine, indien geen effect, start levodopa Casus A

7 - 3 maanden later: loopt vlotter, is actiever en voelt zich opgeruimder - NO: spoortje rigiditeit en tandrad, pas 2-voetslengte, draaien in 3 tempi, armen pendelen beetje mee - 5 maanden later: doet alles weer zelfstandig, geen rigiditeit/tandrad, pas 2-voetslengte, draaien in 2 tempi, armen pendelen mee - TCD: geen hyperechogene substantia nigra - ontslagen van verdere controle Casus A

8 -Dhr J, geboren Augustus ’03 : hoofd gestoten, niet bewusteloos geweest, in de loop van de dagen toename hoofdpijn, mn rechts, moeite met lopen, schrijven, lezen. Bang voor hersenmetastase. - VG: niercelcarcinoom 1995 extirpatie solitaire longmetastase FA: vader Parkinson - NO: PR +4/+2, hemianopsie rechts - CT: solitaire laesie links pariëto-occipitaal, verdacht voor metastase - Operatie, PA: metastase niercelcarcinoom Casus B

9 - Maart 2004: insult, CT: geen bloeding, geen recidief tumor - Laatste maanden: moe, slechter lopen, trager, geheugen slechter - Med: Depakine chrono 2dd500 mg, Zantac - NO: mimiekarmoede, normale lidslagfrequentie, spoortje rigiditeit, geen tandrad, kleine pasjes, draaien in 5 tempi, voorovergebogen houding - DD hypokinetisch rigide syndroom: IPD, medicamenteus - Beleid: Depakine omzetten in Keppra Casus B

10 - 1 maand later: voelt zich stukken beter, soepeler, ook cognitief verbeterd - NO: geringe rigiditeit met spoortje tandrad, houding meer rechtop, pas 3-voetslengte, draaien in 2 tempi - 5 maanden later: geen aanvallen meer, behoudens hemianopsie geen klachten - NO: spoortje rigiditeit thv li elleboog bij contralaterale armbewegingen, geen tandrad. Casus B

11 Bijwerkingen van natriumvalproaat in Farmacotherapeutisch Kompas: - Misselijkheid, braken, maagkramp, diarree, gewichtstoename, verhoging of vermindering van de eetlust, tremor - Hyperammoniëmie soms met somnolentie en leverbeschadiging - Sufheid, slaperigheid, apathie, ataxie (vooral in combinatie met andere antiepileptica) verlengde bloedingstijd, haarverlies - en nog enkele andere (zeer) zeldzame bijwerkingen Achtergronden

12 Parkinsonisme dus niet in het Kompas Tremor wel: komt bij circa 10% van de patiënten voor en is dosisafhankelijk, meestal karakter van versterkte fysiologische tremor (hoogfrequente houdings- en actietremor) In de literatuur zijn een aantal case-reports beschreven over reversibel parkinsonisme met of zonder cognitieve stoornissen geïnduceerd door natriumvalproaat, soms gepaard gaande met reversibele atrofie op beeldvorming (zowel bij kinderen, jong-volwassenen als ouderen) Achtergronden

13 Werking natriumvalproaat: Selectieve verhoging van de cerebrale en cerebellaire concentratie gamma-aminoboterzuur (GABA), door - minder afbraak en/of - invloed op GABA-receptor Daarnaast ook een effect op de spanningsafhankelijke Na en K-kanalen. Eén van de metabolieten (delta 2 valproïnezuur) accumuleert selectief in de substantia nigra, colliculus sup en inf, hippocampus en medulla. Mogelijk zou VPA ook in kunnen grijpen op de mitochondriale ademhalingsketen. Achtergronden

14 Onofrj et al. J Neurol 1998: - 2 patiënten (61 en 70 jaar), die resp 10 en 4 jaar lang natriumvalproaat (VPA) gebruikten presenteerden zich met parkinsonisme UPDRSA:B: Uitgangsscore Met levodopa maand na staken VPA maanden na staken VPA0-50 Achtergronden

15 Armon et al, Neurology 1996: Achtergronden

16 Easterford et al. Neurology 2004: - 50 patiënten met epilepsie behandeld met monotherapie natriumvalproaat (VPA) en 20 met carbamazepine (CBZ) - een tremor bestond bij 11/50 VPA en 1/20 CBZ - 3/50 van de patiënten met VPA voldeden aan 3 of 4 van de criteria voor parkinsonisme (prevalentie ongeveer 10 keer hoger dan in de vergelijkbare populatie) - na reductie van VPA werden deze 3 patiënten een jaar later opnieuw onderzocht: 2 die gestaakt waren, waren sterk verbeterd, degene die geminderd had leek slechter - 2 van de 3 hebben een  -CIT-SPECT ondergaan die niet afwijkend was Achtergronden

17 Afbraak van cellen in de substantia nigra, waardoor te weinig dopamine wordt geproduceerd. 100% 50% Ontstaan van de verschijnselen Normaal Parkinson

18 CORTEX THALAMUS GPe STNSNc GPi/SNr STRIATUM D2 D1 Afgenomen Toegenomen Ontstaan

19 SPECT dopamine dopamine receptor Normale prikkeloverdracht in het striatum: dopamine reuptake receptor presynaptisch postsynaptisch

20 SPECT dopamine dopamine receptor FP-CIT SPECT: Binding aan presynaptische dopamine reuptake receptor IBZM SPECT: Binding aan postsynaptische dopamine receptor dopamine reuptake receptor presynaptisch postsynaptisch

21 SPECT

22 TCD anteriorposterior transducer

23 TCD anteriorposterior transducer

24 TCD posterioranterior

25 TCD

26 posterior anterior

27 TCD posterior anterior

28 TCD posterior anterior

29 TCD posterior anterior anterior posterior

30 TCD anterior posterior

31 TCD anterior posterior ?

32 TCD anterior posterior

33 TCD anterior posterior

34 TCD 2 voorbeelden: Geen Parkinson Wel Parkinson

35 TCD 2 voorbeelden: Geen Parkinson Wel Parkinson

36 TCD Momenteel bezig met vergelijkend onderzoek tussen resultaten van TCD en SPECT. Wat is de waarde van de TCD, hoe kan deze technisch het best uitgevoerd worden, hoe correleert het met de kliniek, etc.

37 Take home message Dus: bij mensen met parkinsonisme: Gebruikt de patiënt VPA? Zo ja, uitsluipen en evalueren na enkele weken/maanden. Indien FP-CIT-SPECT wordt aangevraagd ook gaarne TCD van de substantia nigra aanvragen op blauwe kaart van KNF.


Download ppt "Stijf van de pillen parkinsonisme geïnduceerd door natriumvalproaat Patiëntendemonstratie 16-03-2005."

Verwante presentaties


Ads door Google