De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Maak je kennis met elkaar: Samenwerkend leren in de lerarenopleiding Ilse Ruys Promotor: Prof. Dr. A. Aelterman Co-promotor: Prof. Dr. H. van Keer VELON-congres.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Maak je kennis met elkaar: Samenwerkend leren in de lerarenopleiding Ilse Ruys Promotor: Prof. Dr. A. Aelterman Co-promotor: Prof. Dr. H. van Keer VELON-congres."— Transcript van de presentatie:

1 Maak je kennis met elkaar: Samenwerkend leren in de lerarenopleiding Ilse Ruys Promotor: Prof. Dr. A. Aelterman Co-promotor: Prof. Dr. H. van Keer VELON-congres Veldhoven 30 maart 2008

2 Inhoud 1.Context 2.Onderzoeksbenadering 3.Discussie

3 1.Context 1.1 Situering lerarenopleiding in Vlaanderen 1.2 Onderwijsinnovatie 1.3 Samenwerkend leren

4 1.1 Situering A. Inrichting door hogescholen: Geïntegreerde lerarenopleidingen Bachelor in het onderwijs: kleuteronderwijs Bachelor in het onderwijs: lager onderwijs Bachelor in het onderwijs: secundair onderwijs Specifieke lerarenopleiding in handelswetenschappen en bedrijfskunde audiovisuele en beeldende kunst dans, muziek en dramatische kunst Voortgezette lerarenopleidingen (bv. ICO, BuO,…) B. Inrichting door universiteiten: Specifieke lerarenopleiding (na Master) C. Inrihchting door CVO Leraren- opleiding in Vlaanderen

5 voorbereiding leerkracht bij 6- tot 12-jarigen 180 studiepunten (3 jaar) 21 campussen in Vlaanderen aantal studenten (op 31/10/’07): Bachelor in het onderwijs: lager onderwijs

6 1.2 Onderwijsinnovatie maatschappelijke veranderingen o toenemende complexiteit o onvoorspelbaarheid o toenemende diversiteit constructivistische onderwijsvisie Context

7 Moeizame veranderingen a) gebrek aan ervaring  preconcepties ‧ ‘apprenticeship of observation (Hammerness, 2005) ‧ ‘problem of familiarity’ (Geddis & Wood, 1997) b) gebrek aan competenties ‧ kloof theorie-praktijk (Tichelaar et al., 2001): gebrek aan transfer c) gebrek aan steun d) self-efficacy e) overtuigingen/attitudes Relatie onderwijs en context

8  congruent opleiden “het in de lerarenopleiding bewust ‘voordoen’ (modelen) van gewenst onderwijs en het geven van metacommentaar daarover door de didactische aanpak in het gegeven opleidingsonderwijs te expliciteren en/of te legitimeren” (Swennen, Korthagen & Lunenberg, 2004, p.18) “teach as you preach” Opdracht voor leraren- opleiding

9 How we teach may speak more loudly than what we teach… Russell, %van wat we lezen 20 %van wat we horen 30 %van wat we zien 50 %van wat we horen en zien 70 %van wat we met anderen bespreken 80 %van wat we evalueren en nabespreken 90 %van wat we anderen uitleggen We onthouden:

10 elementen congruent opleiden: o voorbeeldfunctie (rolmodel): 4 vormen van modeling (Lunenberg et al., 2007) o metacommentaar: expliciteren o metacommentaar: legitimeren doel congruent opleiden: oonderwijsvernieuwing zichtbaar maken overbeteren van didactisch handelen van lectoren overbeteren van didactisch handelen van leraren focus: inhoud  didactiek

11 1.3 Samenwerkend leren “Samenwerkend leren refereert naar het didactisch-organisatorisch gebruik van kleine groepen, waarin leerlingen samenwerken om hun eigen en elkaars leerproces te bevorderen.” Wat?

12 Coöperatief leren of Collaboratief leren Taak wordt vooraf opgedeeld in subtaken, die groepsleden onafhankelijk van elkaar volbrengen. Groepsleden kunnen wel bemerkingen geven en de informatie uit de subtaken verspreiden of elkaar helpen. o meer directief vanuit leerkracht o (competitie) o voorgeschreven structuren o focus op product o beheersing van fundamentele kennis Twee of meer leerlingen werken interactief en synchroon samen aan een taak. Belangrijk is het discussieaspect: cognitieve vooruitgang wordt vooral bekomen door de uitwisselingen tussen lerenden. o filosofie, geen techniek o consensus i.p.v. competitie o respect voor mogelijkheden en bijdragen van elk groepslid o focus op proces / sociaal-constructivitisch product: waar komen leerlingen uit? onderscheid

13 JIGSAW CLIM basisgroepen peer-tutoring TAI CSCL PGO … Diverse vormen van SL

14 cf. sociaal-constructivisme (Vygotsky): ogedeelde kennisconstructie ointersubjectiviteit obelang van taal: dialoog o‘horizontaal leren’ en scaffolding o… Achtergrond

15 10 %van wat we lezen 20 %van wat we horen 30 %van wat we zien 50 %van wat we horen en zien 70 %van wat we met anderen bespreken 80 %van wat we evalueren en nabespreken 90 %van wat we anderen uitleggen We onthouden:

16 5 essentiële elementen SL: o positieve interafhankelijkheid (  rollen) o individuele aanspreekbaarheid (>< free-rider-effect) o directe interactie o sociale vaardigheden ook als doel o groepsproces argumenten: o actieve rol leerlingen o gestructureerde klassenorganisatie o motiveren van leerlingen o positieve effecten (sociaal en cognitief) o heterogeniteit van groepen o eindtermen sociale vaardigheden (lln lager onderwijs) + basiscompetenties/beroepsprofiel (lkn lager onderwijs)

17 1 Sociale vaardigheden - domein relatiewijzen 1.1 De leerlingen kunnen zich op een assertieve wijze voorstellen. 1.2 De leerlingen kunnen in omgang met anderen respect en waardering opbrengen. 1.3 De leerlingen kunnen zorg opbrengen voor iets of iemand anders. 1.4 De leerlingen kunnen hulp vragen en zich laten helpen. 1.5 De leerlingen kunnen bij groepstaken leiding geven en onder leiding van een medeleerling meewerken. 1.6 De leerlingen kunnen kritisch zijn en een eigen mening formuleren. 1.7 De leerlingen kunnen zich weerbaar opstellen naar leeftijdgenoten en volwassenen toe door signalen te geven die voor anderen begrijpelijk en aanvaardbaar zijn. 1.8 De leerlingen kunnen zich discreet opstellen. 1.9 De leerlingen kunnen ongelijk of onmacht toegeven, kritiek beluisteren en eruit leren. 2 Sociale vaardigheden - domein gespreksconventies 2. De leerlingen kunnen in functionele situaties een aantal verbale en niet-verbale gespreksconventies naleven. 3 Sociale vaardigheden - domein samenwerking 3. De leerlingen kunnen samenwerken met anderen, zonder onderscheid van sociale achtergrond, geslacht of etnische origine. Vakover- schrijdende eindtermen lager onderwijs

18 1 Leraar als begeleider van leer- en ontwikkelingsprocessen De leraar kan leerinhouden/leerervaringen vertalen in zinvolle opdrachten die aansluiten bij de leefwereld en motivatie van de kinderen, daarbij gebruikmakend van de sociale en culturele diversiteit binnen de groep De leraar kan gepaste groeperingsvormen kiezen De leraar kan leeromgevingen ontwerpen die mogelijkheid tot allerlei vormen van interactie bieden 2 Leraar als opvoeder De leraar kan als teamlid meewerken aan het opbouwen van een positieve interactie met de kinderen, waarbij hij ook de relatie tussen de kinderen stimuleert en problemen in de groep bespreekbaar maakt De leraar kan het kind stimuleren tot mondigheid, zelfstandigheid, eigen initiatief en verantwoordelijkheid en participatie De leraar kan een aantal conventies inzake sociale omgang voorleven en leren toepassen 7 De leraar als lid van een schoolteam De leraar kan in dialoog met collega’s en de schoolleiding reflecteren over het eigen pedagogisch en didactisch handelen Attitudes A6 zin voor samenwerking: bereid zijn om gemeenschappelijk aan eenzelfde taak te werken Basiscompetenties & beroepsprofiel: een selectie

19 2. Onderzoeksbenadering 2.1 Situering 2.2 Verkennend onderzoek 2.3 Vervolgonderzoek

20 2.1 Situering SL als werkvorm én als doel SL op twee niveaus (Murray, 2005): oEerste orde onderwijs: onderwijzen oTweede orde onderwijs: onderwijzen over onderwijzen (cf. voorbeeldfunctie + metacommentaar) competentiegericht opleiden design-based longitudinaal onderzoek

21

22 Expertisetraining Kennis Vaardigheden Attitudes Peer-coaching “Peer coaching can be described as a collegial approach to the analysis of teaching aimed at integrating new skills and strategies in classroom practice. Peer coaching activities usually include elements of classroom observation and collegial discussion.” (Thijs & van den Berg, 2002, p.56).  bevordering professionalisering & innovatie  bevordering van trainingstransfer Competentie- gericht opleiden: design

23 basisprincipes peer-coaching (Joyce & Showers): o beperkt model: klasinterne cyclus ervaring observatie feedback o uitgebreid model: klasintern én klasextern: ook samen plannen, voorbereiden, materiaal ontwikkelen,… focus op onderwijsverbetering: selectiviteit, werkpunten los van evaluatie (ruimte voor experiment)  professionalisering tot reflective practitioners

24 State of the art Competentieontwikkeling Congruent opleiden Transfer SL Algemene onderzoeksvragen

25 2.2 Verkennend onderzoek: ’07-’08 Variabelen

26 Studenten (n = 367) geslacht ‧ man: 45 (12.2%) ‧ vrouw: 324 (87.8%) opleidingsjaar ‧ 1 ste bachelor: 175 (47,4%) ‧ 2 de bachelor: 114 (30.9%) ‧ 3 de bachelor: 80 (21.7%) leeftijd: gemiddeld 20 jaar Lectoren (n = 125) geslacht: ‧ man: 37 (29.6%) ‧ vrouw: 88 (70.4%) leeftijd diploma ervaring als lerarenopleider Steekproef: 16 lerarenopleidingen

27 Survey achtergrondinformatie opvattingen leren en instructie: o Hermans, van Braak en van Keer, 2007 o Vermunt & Van Rijswijk, 1997 opvattingen SL: Abrami et al., 2004 competentieontwikkeling SL implementatie / ervaring SL (frequentie?) Methodologie

28 Resultaten a) Perceptie over leren en instructie & SL b) Competentie m.b.t. SL als werkvorm c) Ervaringen met SL van studentleraren d) Implementatie van SL door lectoren e) Verklarende impact Resultaten

29 a)Perceptie over leren en instructie & SL

30 b)Competentie m.b.t. SL als werkvorm: studentleraren Theoretische kennis Praktijkvaardigheden (stage) Subjectief competentiegevoel (self-efficacy)

31 b)Competentie m.b.t. SL als werkvorm: lerarenopleiders Competentieontwikkeling Subjectief competentiegevoel (self-efficacy) nooitweinigeen beetjeveelzeer veel Lerarenopleiding Nascholing Zelf informatie zoeken

32 c)Ervaringen met SL van studentleraren

33 d)Implementatie van SL door lectoren Indeling Hoogeveen & Winkels, 1996 Instructievormen -Doceren -Vertellen -Videobespreking -Demonstratie -Excursie Interactievormen -Discussie -Klasgesprek -Kringgesprek -Casusmethode -Brainstorming Opdrachtvormen -Zelfstudie -Interview -BZL Samenwerkingsvormen -Projectwerk -Groepswerk -PGO -Duo-stage Spelvormen -Rollenspel -Simulaties

34 d)Implementatie van SL door lectoren implementatie SL (gem. 3,23) ‧ Nooit ‧ Maximaal 1x per semester ‧ Meermaals per semester ‧ Meermaals per maand ‧ Wekelijks tot meermaals per week aanleren implementatie SL (gem. 2,53) ‧ Nooit ‧ Maximaal 1x per semester ‧ Meermaals per semester ‧ Meermaals per maand ‧ Wekelijks tot meermaals per week

35 e)Verklarende impact bij lectoren opvattingen L & IOpvattingen SL samen studerenWVK ervaring lerarenopleiding lager onderwijs x diplomax competentieontwikkeling SL: Lx x x self-efficacyxx competentieontwikkeling SLself- efficacy LNZIZ ervaring lerarenopleidingx diplomaxx implementatie SLaanleren implementatie SL geslachtx verwachtingen SLx competentieontwikkeling SL: Nx competentieontwikkeling SL: ZIZx

36 e)Verklarende impact bij studentleraren Competenties: geen significante impact Ervaring met SL: impact van opleidingsjaar opvattingen L & IOpvattingen SL Hermans et al. 2007Inventaris LeerstijlenWVK OVONopbopnsamen geslachtxxxx geboortejaarxxxx studieniveau sec.ond.xx hogeschoolxxxx opleidingsjaarxxxxxx ervaring SL in vrije tijdx WVK ILSopbxxx opnx stimx samenxxx Hermans et al. 2007OVxxx ONxxx

37 2.3 Vervolgonderzoek Design-based onderzoek (Collins et al., 2004) Opzet studie 2 (longitudinaal) persoonskenmerken kenmerken setting kenmerken design: ‧ peer-coaching ‧ expertisetraining ‧ congruent opleiden leervariabelen studentleraren competenties opvattingen efficacy leervariabelen lectoren competenties opvattingen efficacy

38 Experimenteel design: 2 condities pre- & posttest cohorten (tijdseries) Kwantitatief: Multilevel ‣ Survey-items ‣ Observaties (kwant. codering) ‣ SR-interviews (kwant. codering Kwalitatief: Gestructureerd interview Documentanalyse trainingcoaching C0C0 00 C1C1 XX Opzet studie 2 (longitudinaal)

39 Transferonderzoek Opzet studie 3 persoonskenmerken kenmerken setting kenmerken design: ‧ peer-coaching ‧ expertisetraining ‧ congruent opleiden leervariabelen studentleraren competenties opvattingen efficacy Survey Gestructureerd interview Observaties (kwantitatieve codering)

40 3. Discussie 3.1 Vragen? 3.2 Vervolgonderzoek


Download ppt "Maak je kennis met elkaar: Samenwerkend leren in de lerarenopleiding Ilse Ruys Promotor: Prof. Dr. A. Aelterman Co-promotor: Prof. Dr. H. van Keer VELON-congres."

Verwante presentaties


Ads door Google