De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Als een crisis een ramp dreigt te worden Zorgvisie-congres Woudschoten, Zeist 7 oktober 2010 Wim Schellekens Hoofdinspecteur Curatieve Gezondheidszorg.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Als een crisis een ramp dreigt te worden Zorgvisie-congres Woudschoten, Zeist 7 oktober 2010 Wim Schellekens Hoofdinspecteur Curatieve Gezondheidszorg."— Transcript van de presentatie:

1 Als een crisis een ramp dreigt te worden Zorgvisie-congres Woudschoten, Zeist 7 oktober 2010 Wim Schellekens Hoofdinspecteur Curatieve Gezondheidszorg Voorwaarden voor toezicht op goed bestuur

2 2 “Als crisis een ramp dreigt te worden”

3 3 “Never waste a good crisis”  Obama 2009: “Never waste a good crisis has become the mantra of the Obama administration.”  PWC 2009: economische crisis “We zijn genoodzaakt afstand te nemen van oude vanzelfsprekendheden.”  Hillary Clinton 2009: klimaatcrisis: “Rebuilding economies in a greener, less energy-intensive way“  Dr. Saj-nicole Joni, chief executive of Cambridge International Group: “Be systematic and transparent about balancing optimism with realism in your current plan for survival. You must increase your forums for listening at the edges, for creative dissent. Ensure that you have in your inner circle people who will never allow you to fall into the destructive cycle of hubris and denial that led Dick Fuld to destroy LEHMAN BROTHERS

4 4 Crisis = periode van ernstige stoornis (van Dale)  Gerealiseerd risico. Sleutelvraag: is “governance” nog “in control”?  Altijd onverwacht  Altijd complex:feiten, oorzaken, gevolgen betrokkenen intern/extern  Veel onduidelijkheid en veel onzekerheid  Altijd een communicatieprobleem: intern/extern (PM: Elkerlyk)  Vaak ook vertrouwensprobleem  Altijd reputatieprobleem: “wat is belangrijker: patiënt of reputatie?”  Crisis voorkómen: risicomanagement: “governance”  Crisis oplossen: “When things go wrong” (IHI, 2006: Isala ZH) rol van missiegedreven leiderschap: “Waar is de patiënt?” nooit: slachtofferrol!!Crisis als kans!www.ihi.org Ramp = groot ongeluk (van Dale) Wanneer wordt een crisis een ramp? Ramp = ernstige schade  crisis “out of control”: pers, politiek, buitenwereld

5 5 Voorbeelden Radboud cardiochirurgie: crisis:verhoogde sterfte cardiochirurgie, uitgelekte ramp:onjuiste berichtgeving, ondermijning vertrouwen, ernstige reputatieschade  benutte kans Brand Almelo: ramp:verbrande patiënt, vertrouwensprobleem reputatieschade na resultaten onderzoek IGZ en OVV  benutte kans Maagverkleining Emmen: crisis:Achmea patiëntenstop maagverkleining. ZH laat onderzoek doen, IGZ wacht op dit onderzoek ZH is transparant. Door pers reputatieschade  kans? Verloskunde Hoorn: crisis:aangifte bij OM door ouders, OM meldt aan inspectie ramp:ZH niet transparant, interne weerstanden, RvB niet in control pers neemt over, vertrouwenscrisis  kans? PM: IJsselmeer ZHen, Arkin, Philadelphia, Meavita, Atrium MC, GGZ-Delfland, GGZ-WNB

6 6 Waar is het vertrouwen van de burger in de gezondheidszorg op gebaseerd? Niet:  dat er geen fouten worden gemaakt Wel:  goed functionerend intern kwaliteitsysteem door professionals, bestuur en intern toezicht  waar de inspectie extern toezicht op houdt NB: vertrouwenscrisis: banken, verzekeraars, pensioenfondsen, regering, kerk,

7 7 Voorwaarden voor vertrouwen van de burger: een goed functionerend intern kwaliteitsysteem waarover verantwoording wordt afgelegd - - waar de inspectie toezicht op houdt gericht op leren en verbeteren moet dus veilig zijn integratie professioneel en organisatie kwaliteitssysteem mag niet langer vrijblijvend zijn: elkaar aanspreken, zo nodig ingrijpen onder verantwoordelijkheid van het bestuur intern: altijd: aan medische staf en bestuur extern:altijd: aan maatschappij indien niet meer “in control”: aan de inspectie incidenten, calamiteiten risicogestuurd thematisch

8 8 Aanleiding IGZ onderzoek SGZ 2009 (in 2008) Ernstige incidenten: Radboud, Almelo (IGZ, OVV) Later: IJZHen, Arkin, MeaVita, Philadelphia, Orbis, Vlietland, Atrium, Emmen, Hoorn IGZ onderzoeken: IT, TT (TOP-OK, MIC, IC, Radiotherapie, Med.Technologie, Medicatie) Rapporten: OVV, Rekenkamer, WRR, Later: RVZ, Legemaate, Lemstra, VWS: R&R-brief, WCZ Media vertolken maatschappelijke onrust en wantrouwen Op zoek naar basisoorzaken: Verantwoordelijkheidsverdeling tussen bestuur, professionals en toezichthouders

9 9 Rolopvatting “Sturen op Kwaliteit en Veiligheid” “Raad van Bestuur heeft niets met kwaliteit te maken, dat bepalen we zelf wel” “Raad van Bestuur? Niets mee te maken, specialisten runnen het ziekenhuis” (Specialist STZ-ziekenhuis) “Kwaliteit-patiëntveiligheid? Daar ga ik niet over. Ik weet er ook niets van. Dit is voor mijn divisiedirecteuren.” (Vz, RvB UMC) Raad van Toezicht: moet ver weg blijven; Raad van bestuur bestuurt. (Vz.RvB ZH) “Zolang midden-management niet zegt dat het niet-goed gaat, gaat het goed” (Vz.RvB Ziekenhuis Twenteborg, Almelo) “Ik wist van niets. Kwaliteit-patiëntveiligheid is voor de medische staf, dan voor IGZ, dan voor RvB. Als laatste de RvT.” (Borghouts, Vz.RvT IJZHen, NRC) Letterlijke citaten (in 2008!): En nu in 2010?

10 10 Gerechtvaardigd vertrouwen in verantwoorde zorg Beter leren toezien Kunst én kunde Goede informatie is voorwaarde Meten èn (aan-)voelen K&V vereist sturing Bestuurders zijn van betekenis Horizontaal aanspreken én verticaal toezien Verbinden Professionals ‘maken’ K&V samen Vakmanschap & samenwerken In contact met patiënt/ cliënt maak je K&V -professionals zijn de hoeksteen -de eed is anker -Gilde-model; met normen en verantwoording -vakmanschap is ook teamwork en samen- werken -basis ligt in opleiding -herdefiniering relatie (health 2.0) Bestuurders betrok- ken bij patiënt/cliënt -functie: eindverant- woordelijk zijn, verant- woording willen af- leggen, hygiëne op orde -persoon: heeft visie, is consistent en zicht- baar, toont daadkracht -draagt zorg voor organisatie waarin K&V gedijt Patiënt/cliënt belang staat voorop -Toezichthouder heeft goede kennis en competenties -heeft K&V op de agenda -verstaat de kunde én de kunst van het ‘toezien’ -is gekwalificeerd Patiënt/cliënt is essentiële infobron -functies: leren, normeren, prikkelen, verantwoorden -weten èn meten: kwalitatief én kwantitatief -wanneer leidt weten tot ingrijpen?! -combineer altijd gedrag én systeem -onderscheidt externe verantwoording en interne bronnen Kernbegrippen Ketenprestatie voor patiënt/cliënt is leidend -heldere taken, verant- woord- en bevoegd- heden nodig -respect voor elkaars rol en verantwoordelijkheid -constructieve relatie -consistent en samen werkend maken -systemen kunnen helpen -herdefiniëring relatie en samenwerking professional en instelling Thema Sleutels Patiënt/Cliënt:

11 11 Verantwoordelijkheden: niet langer vrijblijvend! !! Belang van de patiënt is leidend !! Professionals: vakmanschap, professioneel kwaliteitsysteem samenwerken, elkaar aanspreken, verantwoording afleggen Raad van Bestuur: Q/PV is kerntaak !! - “in control” -stimuleren/faciliteren, resultaatgericht sturen/verbeteren verantwoording vragen, niet accepteren van het niet-acceptabele, zo nodig tijdig en hard ingrijpen Raad van Toezicht: “wakker worden”: dilemma’s RvB toezicht op eindverantwoordelijkheid van RvB, erebaan?, fulltime baan parttime baan uitgevoerd

12 12 Bestuur en Toezicht van Kwaliteit en Veiligheid Professionals: zij maken kwaliteit en patiëntveiligheid Vakmanschap Patiënt/cliëntperspectief is leidend Patiëntveiligheid heeft topprioriteit Samenwerking, ook multidisciplinair Professionele kwaliteitsysteem: landelijk  locaal : “Gilde” opleiding, richtlijnen, indicatoren, visitatie, tuchtrecht afspraken maatschap/vakgroep, med/verpl. staf zijn bindend Verantwoordelijkheid nemen + verantwoording afleggen !! Elkaar aanspreken:zelfreinigend vermogen “accepteren van het niet-acceptabele” Harde informatie + “soft signals” Procedure disfunctioneren

13 13 Bestuur en Toezicht van Kwaliteit en Veiligheid Raad van Bestuur: rol van leiderschap Missiegedreven leiderschap: patiënt/cliëntperspectief is leidend publieke taak door een private organisatie Kwaliteit en veiligheid is kerntaak van bestuur: waar blijkt dat uit? Professionals ruimte geven, stimuleren, faciliteren Verantwoordelijkheid geven maar ook verantwoording vragen Harde informatie, maar vooral ook: “soft signals” Daarom nauw contact met de werkvloer Cultuur: “accepteren van het niet-acceptabele”, normvervaging “gekookte kikkersyndroom” Indien nodig: tijdig en hard ingrijpen Afleggen van verantwoording aan RvT (informatieprotocol) Patiënt is belangrijker dan reputatie Sleutelvraag: is RvB “in control”?

14 14 Bestuur en Toezicht van Kwaliteit en Veiligheid Raad van Toezicht: afstand èn betrokkenheid Kunst en kunde Van erebaan  lobbyist  deskundige Patiënt/cliëntperspectief is leidend (publieke taak) Deskundigheid essentieel Informatie van RvB aan RvT (informatieprotocol)  dilemma’s van de Raad van Bestuur  harde informatie, maar ook “soft signals” uit de organisatie  ook inspectierapporten  S&S: statistiek en “story-telling” Tijdig en hard ingrijpen als vertrouwen geschaad wordt Afleggen van verantwoording aan de maatschappij

15 15 Bestuur en Toezicht van Kwaliteit en Veiligheid Zo nodig tijdig en hard ingrijpen! Waarom eigenlijk? handhaaft normen en waarden: behoud van cultuur voorkomt normvervaging: einde gedoogbeleid accepteren van het niet-acceptabele grote voorbeeldwerking, straalt breed uit (je hoeft het maar één keer te doen!) schept duidelijkheid dwingt respect af, toont lef geeft ruimte en energie voor leren en verbeteren Indien niet…………………….

16 16 Bestuur en Toezicht van Kwaliteit en Veiligheid Essentiële voorwaarden: V ertrouwen en V eiligheid (cultuur, leiderschap, voorbeeld) Noodzakelijk op elk niveau: V erantwoordelijkheid nemen + V erantwoording afleggen Voor alle partijen: V rijblijvendheid voorbij 5 V’s Professionals + Raad van Bestuur + Raad van Toezicht + ook Inspectie

17 17 Principes concept-toezichtkader (2010) Inhoud SGZ-2009: 5 aandachtsgebieden professionals, RvB, RvT, verbinding, informatie Respectvolle relatie naar het veld gebaseerd op vertrouwen, tenzij … verantwoordelijkheid, leren en verbeteren Een inhoudelijke reden als aanleiding voortkomend uit IT, TT, follow-up TT, GT, jaargesprek Toezicht gebaseerd op open normen veldnormen (BOZ-governancecode) literatuur, opinion-based, practice-based, best practices Oordeelsvorming binnen de context harde en zachte informatie, historie Tijdig en hard ingrijpen als dit nodig is altijd proportioneel: historie, (h)erkenning, ervaring niet-weten/kunnen/willen “high trust, high penalty”

18 18 IGZ-triggers m.b.t. governance Professionals feedback van patiënten (spiegelgesprekken, klantervaringen?) hoofdbehandelaarschap per fase in de behandeling deelname aan professioneel kwaliteitsysteem elkaar aanspreken, vermoeden op disfunctioneren afleggen van verantwoording aan maatschap/vakgroep, MSB, RvB Raad van Bestuur “pluis / niet-pluis” informatie over primaire proces risicomanagement zorg actie op gegrond verklaarde klachten, VIM-meldingen, calamiteiten vermoeden van disfunctioneren melden van calamiteiten Raad van Toezicht informatieprotocol agendering kwaliteit en veiligheid: begin agenda, minstens 25% van de tijd S en S beleid (statistiek èn storytelling) Algemeen: “bring the patiënt in the room” informatie over governance (JMV): structuur +proces+resultaten

19 19 IGZ in transitie: “balans” bewaken (MJB ) reactiefproactief silentpublic (openbaar) vertrouwencontrole vrijblijvendverplichtend toezicht op zorgvooral verantwoordelijkheidstoezicht adviseren/stimulerenook zo nodig drang/dwang onvoorspelbaarvoorspelbaar, transparant Balans: Sleutels: Altijd: Handhavingkader: normen  onderzoek  maatregelen Altijd: Verantwoordelijkheid blijft bij de zorgaanbieder, niet bij de IGZ

20 20 “Never waste a good crisis”

21 21 Sturen en toezicht houden m.b.t. kwaliteit en veiligheid met als doel: “Gerechtvaardigd vertrouwen in verantwoorde zorg”

22 22 Wim Schellekens, arts Hoofdinspecteur Curatieve Gezondheidszorg IGZ Managementondersteuning: mevr. Tabittha Blankestijn Telefoon: Mobiel:


Download ppt "Als een crisis een ramp dreigt te worden Zorgvisie-congres Woudschoten, Zeist 7 oktober 2010 Wim Schellekens Hoofdinspecteur Curatieve Gezondheidszorg."

Verwante presentaties


Ads door Google