De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Ontregelde Ontwikkelingsstoornissen Autisme… zin en onzin van vroege diagnostiek Rutger Jan van der Gaag MD PhD Patricia J.M. van Wijngaarden-Cremers UMC.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Ontregelde Ontwikkelingsstoornissen Autisme… zin en onzin van vroege diagnostiek Rutger Jan van der Gaag MD PhD Patricia J.M. van Wijngaarden-Cremers UMC."— Transcript van de presentatie:

1 Ontregelde Ontwikkelingsstoornissen Autisme… zin en onzin van vroege diagnostiek Rutger Jan van der Gaag MD PhD Patricia J.M. van Wijngaarden-Cremers UMC St. Radboud / Karakter UCN Dimence GGz Overijssel Nijmegen, the Netherlands

2 Opzet Presentatie Inleiding Diagnostiek Ontwikkeling een interactief proces Autisme: van binnenuit bekeken als opmaat tot zorg op maat Consequenties voor onderwijs

3 Ontwikkeling een interactief proces Ontwikkeling levenslang in wisselwerking tussen het individu en (bio- psycho-sociale) omgeving Het individu beïnvloedt de omgeving De omgeving heeft impact op het individu

4 Diagnostiek - Classificatie Dia-gnosis: door-kennen Classificatie: ordeningsprincipe

5 Classificatie Ontwikkelingstaak Heuristisch principe Gebruik en Misbruik

6 Classificatie Communication Comprehension Control

7 Classificatie Communication Comprehension Control Passport ????????????????????????

8 Diagnostiek Assessement Profile diagnostiek in lagen!

9 Ontwikkeling een oneindig Interactief Proces genetische (pre)dispositie   baarmoederomgeving epigenetische veranderingen  (baarmoeder)omgeving functionele paden - neurotransmissie  omgeving Neuro-cognitieve profielen informationverwerkingsstijl/mogelijkheden  omgeving gedragsmatig fenotype  sociale context - omgeving

10 Transactionele momenten Genetische aanleg: –risico en beschermende factoren Kwetsbare fases “onbedoeld bekrachtigen ongewenst gedrag”

11 11 Genetic componenten Defecten in Celmigration Synaptogenesis

12 genetische (pre)dispositie Deletie, Copy Number Variation (CNV), Single Nucleotide Polymorphism, or SNP  baarmoederomgeving epigenetische veranderingen  baarmoederomgeving functionele paden - neurotransmitters (?)  omgeving Neuro-cognitive profielen informationverwerkingsstijl/mogelijkheden  omgeving gedragsmatig fenotype  sociale context - omgeving

13 genetische (pre)dispositie  baarmoederomgeving epigenetische veranderingen  baarmoederomgeving functionele paden - neurotransmitters (!)  omgeving

14

15 15 Trajectory of cortical development Measurement of peak cortical thickness as a marker of brain development The cortex matures in a largely posterior- anterior fashion Shaw et al., 2007

16

17 Results: Thickness between groups Red: Autism > Controls Blue: Controls > Autism P

18 SPIEGELNEURONEN Rizzolatti, Fogassi, Gallese, 2006, Scientific American

19 Mirror Neuron Network Iacoboni, Dapretto

20 20 Neural Communication through Connectivity Connectivity Anatomical Physical connections between neuronal groups Functional Effective interaction between neuronal groups

21 21 Functional brain development Default mode network children (7-9yrs) vs adults (21-31yrs): –Stronger connections –More integrated functional network Fair et al., 2008

22 22 Oscillatory phase synchronization between neuronal groups leads to more efficient signal transmission. [Review: Varela et al. 2001]

23 Anatomical connection: DTI Lebel et al., 2008

24 24 Misbalance connectiviteit

25 Een “andere” kijk??? © 2011 Karakter | pagina 25

26

27

28 28

29 29

30 Ontwikkelingsstoornissen Brein connecties & Psychofysiologie Endofenotypes: Impulsiviteit Bestendiging “effectieve circuits”

31 Neuropsychologisch Profielen Intelligentie: Profielen Aandacht – spanne – volgehouden – afleidbaarheid

32 Ontwikkelingsstoornissen Executieve Functies –Plannen organiseren Centrale Coherentie –Hoe neem je de (sociale) omgeving waar? Theorie of Mind: –Empathie (ASS gebrek – ASP misbruik

33 De Sociaal-Emotionele Ontwikkeling Hechting: Een dynamisch levenslang overlevingsproces (on)veilig - gedesorganiseerd

34 Hechting als ontwikkelingsproces

35 Wederkerig glimlachen 35

36 IK  JIJ de primaire dyade Margaret Mahler the psychological birth of the human infant 0-3 maanden: Autistische fase !?!?!?!? NEEN 3-9 maanden: SYMBIOTISCHE FASE Onvoorwaardelijke acceptatie “ jij mag er zijn ”

37 IK  JIJ de primaire dyade IK  JIJ GEDEELDE AANDACHT volgen bij het wijzen vragend wijzen IK  JIJ INBEELDING VAN HET VERBORGENE kie-ke-boe OBJECT PERMANENTIE

38 Gedeelde aandacht

39 Oogcontact – Gedeelde aandacht

40 IK  JIJ de primaire dyade 5-36 mnd: SEPARATIE-INDIVIDUATIE 5-10: DIFFERENTIATIE FASE  VANUIT DE VEILIGE SCHOOT DE WERELD VERKENNEN MET RUGDEKKING

41 Van de veilige schoot af de wijde wereld in De Ambivalentie crisis aan het einde van het 2 de levensjaar 41

42 IK  JIJ de primaire dyade 8-18 maanden: OEFEN FASE op exploratie kruipend – lopend de omringende wereld ontdekken met de mogelijkheid tot “emotional refuelling”

43 Het mesolimbische beloningssysteem

44 IK-JIJ oppositie the terrible two’s

45 van theory of Mind – Spel - naar Socialisatie

46 Neuropsychologie Theory of Mind –Besef dat anderen anders waarnemen –Misschien anders denken –Eigen afwegingen en intenties hebben!

47 Spel Functioneel Alsof imitatief Alsof symbolisch (inductief) Als opmaat tot de fantasie –Buffer en Anticipatie middel

48 De latentie tijd Time for learning!

49 Regulatie systemen HPA as Fronto-striatale connecties Hoezo onderscheiden stoornissen?

50 HPA

51 De Muizen van Nuchterlein If you are a mouse there is a lot we can do for you…

52 Regulatie systemen Marieke Langen et al, Neuroscience & Biobehavioral Reviews, 2010 cortex cognitive looplimbic loop thalamus pallidum striatum cortex striatum pallidum s. nigra thalamus

53 Regulatie systemen: gedrag Marieke Langen et al, Neuroscience & Biobehavioral Reviews, 2010 gedrag sensorimotor loop cognitive looplimbic loop thalamus pallidum striatum cortex

54 Genetische Factoren Kwetsbaarheid voor verslaving-ADHD-ASS-ODD/CD Impulsiviteit/compulsiviteit Huidige Stress Belasting Leerproblemen- Uitval school/werk/peergroup Sexueel misbruik vroege life events Verwaarlozing –Mishandeling -Sexueelmisbruik Ontregeling stress systemen Ontwikkelingsstoornissen Verslaving ODD/CD ↔ ADHD ASS ↔ PTSS Gen- en omgevingsfactoren in het kwetsbaarheidsmodel uit Kind en Adolescent 2010 Verslaving als ontwikkelingsstoornis: Een andere kijk op neurobiologie en comorbiditeit Patricia J.M. van Wijngaarden-Cremers & Rutger Jan van der Gaag

55 Conduct disorder Lack of motivation School exclusion Learning problems ADHD – ODD bij voorbeeld vicieuzes cirkels Oppositional defiant disorder Mood disorder Provocative behaviour Antisocial behaviour Disruptive behaviour Family disruption Poor social skills Complex learning difficulties Substance abuse Low self- esteem ADHD ODD only Clinical pictureDifferential diagnosisConclusionsAssessment Clinical picture

56 Autisme Spectrum stoornissen

57 Autisme Paedologisch Instituut Nijmgegen1937 Van Kanner 1944 en Asperger 1944 Van de Trias van Wing naar tweeledigheid in DSM V: Verstoring in de ontwikkeling van sociale en communicatieve wederkerigheid Starre en beperkte patronen van interesse en gedrag –De vergeten kwetsbaarheden –hypo- hypersensitiviteiten Tot een explosie van het aantal mensen met een ontwikkelingsstoornis in het Autisme Spectrum, die er persoonlijk en maatschappelijk mee vast lopen! 57

58 Waarom zou zo’n ‘nadelige’ eigenschap evolutionair voortduren en zich juist nu zo sterk manifesteren? Eigenschap / Condition ongeveer 5% Stoornis? (misschien ongeveer 1% van de bevolking) –Beperking in ontplooiingsmogelijkheden –Bijkomende problemen (angsten agressie etc 58

59 Evolutionair Perspectief Vrouwen gekarakteriseerd door : –Sociale vaardigheden en kwaliteiten –Strerke verbaliteit en talig vermogen –Een Analoge wijze van denken: Sensitief voor emotionele aspecten Met een groot vermogen tot integreren…

60 Evolutionair Perspectief Mannen (oorspronkelijk jagers) –Sterk oog voor details –Logisch mathematisch denken –Eenzijdig doorzettingsvermogen op een bepaald thema (wetenschap en technologie) –Digitale denkers (binair: zwart – wit)

61 Evolutie: Variantie als overlevingsstrategie! Maar er is geweldige overlap Een normaal verdeling op Gauss kurves Autisme Extreme “mannelijk denken” Maar door de overlap zijn er veel vrouwen die mannelijker denken dan veel mannen…

62 Evolutie “mannelijke” en “vrouwelijke” kenmerken staan onder invloed van chromosomen en hormonen Testosteron is ook bij vrouwen werkzaam! Bij transsexuelen: verandert de wijze van denken onder invloed van de hormonen die zij krijgen om de geslachtskenmerken te wijzigen

63 Autisme Andere? / Verstoorde? Ontwikkeling Een zichtbaar voordeel! een Onzichtbare Handicap! 63

64 64 een grote klinische variantie tot in de normaliteit geen biologische markers oorzaak grotendeels onbekend Autisme een puzzel

65 65 Autisme: ontwikkelingsstoornis Anders dan een laesie in een uitontwikkeld brein! Uitwaaiereffect van neurale dysfunctie naar gedragsstoornissen

66 Erfelijkheid – Erfelijke Kwetsbaarheid Geen 100% concordantie bij eeneiijge tweelingen Kenmerken op alle chromosomen (Staal 2009) Veel kleine haperingen op bepaalde genen, die vaker in de familie voorkomen 66

67 67 Neurochemisch: Serotonine – Dopamine en …e afwijkingen: serotonine maar ook stimulerende neurotransmitter glutamaat, remmende neurotransmitter GABA (gamma- aminoboterzuur).

68 68 Ashoomoff et al 2002 The neurobiological basis Vrij consistente bevindingen: Verminderde dichtheid Purkinje neuronen in cerebellum Structurele afwijkingen limbisch systeem Kleiner Corpus callosum

69 69 Grotere hoofden Courchesne et al. (2003). Daalen et al. (submitted). maanden Hoofd omtrek

70 70 Verminderde connectiviteit Cortical underconnectivit y theory of autism (M.A. Just and others )

71 71 Misbalance connectiviteit

72 Neuropsychologie Executieve Functies –Plannen & organiseren gedrag gedachten toetsend aan de buitenwereld –Aandachtsfuncties Aandachtsspanne Volgehouden aandacht Afleidbaarheid

73 Neuropsychologie Centrale Coherentie –Hoe neem je de (sociale) omgeving waar? –Normale ontwikkeling van detail naar globaal –Autisme: persistent detailgericht!

74 Prevalentie ASS neemt toe???????????????????? Toename aantal gevallen? Of betere onderkenning? Of toegenomen kwetsbaardheid ten gevolge van maatschappelijke ontwikkelingen! 74

75 75

76 76 Geen verschil in het voorkomen van regressie in kinderen met en kinderen zonder BMR vaccinatie MMR-Vaccine and Regression in Autism Spectrum Disorders: Negative Results Presented from Japan T. Uchiyama, M. Kurosawa, Y. Inaba. J Autism Dev Disord (2007) 37:210–217 Japan: BMR vaccinatie gestopt begin jaren 90 (aseptic meningitis)

77 DSM V “Lumping” in plaats van “Splitting” Geen gemakszuchtige oplossing maar empirisch gebaseerd (Lord 2010) HERWAARDERING van de DIAGNOSTIEK! 77

78 Co-morbiditeit – bijkomende problemen ANGST AGRESSIE OBSESSIE – COMPULSIE LEERPROBLEMEN

79 Een leven lang anders Niet minder Wel anders waardevol Wel kwetsbaar Geen “genezing” of streven naar normalisatie Maar E-ducatie! 79

80 Uitdagingen en Kansen Gezin & Omgeving: –de brussen en grootouders 80

81 Uitdagingen en Kansen School: –Kunst van een solide basis en differentiatie –Illusies en mogelijkheden –Niet op basis van protocollen maar maatwerk –Gebruik maken kracht anderen –Iedereen is speciaal! Zo is er maar ÉÉN (Johan van der Hart Auris groep) –Hoe speciaal is ons Cluster onderwijs? 81

82 Uitdagingen en Kansen Nieuwe technologieën bieden grote mogelijkheden! –Communicatie –Concentratie –Concertatie –Cohesie 82

83 Uitdagingen en Kansen PGB: eigen keuzes! Vrije Tijd Wonen Werken – Zinvolle dagbesteding 83

84 Behandeling - begeleiding Integratie of Assimiliatie op eigenheid Maatschappelijke verantwoordelijkheid ten opzichte van kwetsbare groepen! 84

85 Behandeling - begeleiding De Creativiteit aan de Macht –Wat te verwachten van mensen die “anders” zijn? –Wringen tot het puzzelstukje past? –Zoeken naar de passende aanvullende puzzelstukken 85

86 DANK VOOR UW AANDACHT


Download ppt "Ontregelde Ontwikkelingsstoornissen Autisme… zin en onzin van vroege diagnostiek Rutger Jan van der Gaag MD PhD Patricia J.M. van Wijngaarden-Cremers UMC."

Verwante presentaties


Ads door Google