De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Ede, 12 november 2013 SOA Pauline Dirven-Meijer Henriëtte Engel Ries Schouten Maxim Tettelaar.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Ede, 12 november 2013 SOA Pauline Dirven-Meijer Henriëtte Engel Ries Schouten Maxim Tettelaar."— Transcript van de presentatie:

1 Ede, 12 november 2013 SOA Pauline Dirven-Meijer Henriëtte Engel Ries Schouten Maxim Tettelaar

2 Kaderhuisarts urogynaecologie

3 Leerdoel Soa-testen in de huisartsenpraktijk Wie, wat, hoe en waarom?

4 4 Inhoud 1.Het pilconsult 2.Actieve opsporing - wie, wat, waar, wanneer? 3.Hoe testen? Pauze 1.casus 2.Het soa-consult – beslisboom 3.(A)specifieke klachten van soa’s 4.Rol van de GGD

5 5 HET SOA-CONSULT

6 6 Hulpzoekgedrag bij soa’s Bron: Van Bergen, Int J of STD & AIDS. 2007

7 7 1. Op verzoek van patiënt 2. Bij klachten passend bij soa’s 3. Proactief bij mogelijk risico Wanneer een soa-consult? Bijvoorbeeld Seksueel risicogedrag Anticonceptievraag Seksueel geweld Bijvoorbeeld Seksueel risicogedrag Anticonceptievraag Seksueel geweld

8 8 CURATIE COUNSELING CONTACT- OPSPORING Risicoanamnese Diagnostiek Behandeling Bespreken van gedrag / veilige seks Partnerwaarschuwing en –behandeling Het soa-consult: 3 C’s

9 Het pilconsult

10 Leerpunten - Maak gebruik van een aanleiding om een soa-test te doen - Durf seksueel gedrag ter sprake te brengen - Herken risico bij de patiënt, maar ook bij de partner

11 11 ACTIEVE OPSPORING VAN SOA’S ALS ER GEEN KLACHTEN ZIJN

12 Veluws Nieuwsblad 31 mei 2013 SOA consulten Oost Nederland in 2012 met 20% toegenomen Jongeren < 25 jaar: 17,5% SOA (GGD NO Gelderland, GGD IJsselland, GGD Twente, GGD Regio Nijmegen, GGD Rivierenland, GGD Gelderland-Midden) Gewaarschuwd: 36% Klachten: 25% MSM: 20% SOA endemisch land: 20%

13 Landelijk Thermometer Seksuele Gezondheid, april 2013,

14

15 Chlamydia % in Gelderland 1,5 hoger dan rest NL

16 Thermometer Seksuele Gezondheid, april 2013,

17

18

19 19 Epidemiologie Chlamydia komt meest voor, met name bij Jongeren (m > j) Antilliaanse / Surinaamse groepen Vrouwen / Mannen:4,4% / 3,8% Antilliaans / Surinaams:9,8% / 8,2% Recidief Chlamydia na 6 maand: 9,2% Bron: Factsheet, Chlamydia Screening Implementation 2009

20 20 Soa’s en afkomst Zuid en Zuid Oost Azië – alle soa’s Zuid en Zuid Oost Azië – alle soa’s Sub Sahara Afrika – alle soa ’s Sub Sahara Afrika – alle soa ’s Zuid- en Midden Amerika – alle soa’s Zuid- en Midden Amerika – alle soa’s Caribisch gebied – alle soa’s Oost Europa – alle soa’s Midden-Oosten + mediterraan gebied (inclusief Turkije en Marokko) – vooral hepatitis B Midden-Azië (inclusief China!) – vooral hepatitis B

21 21 Actieve opsporing zinvol? Bron: SHM, 2009 HivCD4 getal bij diagnose Afkomst< 350> 350 NL209 (40%)312 (60%) Caribisch14 (52%)13 (48%) Latijns Amerika31 (58%)22 (42%) Sub Sahara76 (72%)30 (28%) Rest58 (45%)72 (55%) Prognose hiv behandeling beter bij vroege diagnose = CD > 350

22 22 Actieve opsporing zinvol Actieve opsporing soms zinvol Actieve opsporing niet zinvol Chlamydia Gonorroe Syfilis Hepatitis B Hiv Hepatitis C LGV Schurft Schaamluis Genitale wratten Genitale herpes Trichomonas BIG FIVE Actieve opsporing van soa

23 23 Vaak asymptomatische infecties (delay) Aanzienlijke morbiditeit indien ongediagnosticeerd (Goed) behandelbaar Doorbreken transmissieketen Waarom proactief testen op BIG FIVE?

24 24 Bij wie wat testen? MSM: BIG FIVE Prostituees: BIG FIVE Swingers: BIG FIVE Jongeren: Chlamydia en Gonorroe In principe BIG FIVE

25 25 Een gemiddelde praktijk in een kleine stad (1) 5-9% van de mannen heeft wel eens seks met een man 5% van de mannen bezocht dit jaar een prostituee ? ? 10% is tussen jaar 10-20% afkomstig uit soa- endemisch gebied

26 patiënten Seksueel actieve leeftijdsgroepen: 10% tussen jaar (= 250) 40% tussen jaar (= 1000), waarvan  10-20% afkomstig is uit soa-endemisch gebied (= )  5-9% van de mannen ooit seks met mannen heeft (= )  5% van de mannen in afgelopen jaar een prostituee bezocht (= 25) Verhoogd risico = ( ) + (25-45) + 25 = Schatting van het aantal soa’s (5-10%) = Een gemiddelde praktijk in een kleine stad (2)

27 27 SOA-TESTEN HOE, WAT EN WANNEER?

28 SOA screening DNA amplificatie: Chlamydia trachomatis Neisseria gonorroe Trichomonas vaginalis Mycoplasma genitalium Herpes simplex (HPV), (HIV) Urine, uitstrijk: urethra, rectum, cervix, keel, oog 1 afname medium voor alle diagnostiek Hoog vaginale uitstrijk door patiënte zelf verricht sensitiever dan cervixuitstrijk door dokter / assistente. Voor voorbeelden en instructies zie:

29 29 Filmpje – Hoe testen af te nemen?

30 Vaginale (zelf)swab: 2-5 cm inbrengen 10 keer draaien Ander mogelijkheid: –Swab cervix en urethra H&W 2008; nr. 8;

31 Mycoplasma genitalium Bekend sinds 1980: non-gonokokken uretritis SOA kliniek USA % jonge vrouwen POS Geassocieerd met uretritis, cervicitis en PID Rol bij primaire infertiliteit onbekend (22% antistoffen tegen Chlamydia, 6% tegen Mycoplasma genitalium) Behandeling nog niet uitgekristalliseerd PID behandeld met ceftriaxon + doxycycline; failure rate: 2% Neisseria gonorroe, 4% Chlamydia, 44% Mycoplasma genitalium Azithromycine; 1e dag 1 dd 500 mg, vervolgens dag 2 tm 5 1 dd 250 mg. Eradicatie slaagt slechts in 67 % van de gevallen als alleen op de eerste dag azithromycine wordt gegeven. Snelle resistentievorming tegen azithromycine ontstaat door het optreden van een puntmutatie in het 23S rRNA gen. Alternatief bij persisterende klachten: moxifloxacine 1 dd 400 mg gedurende 7 dagen.

32 Mycoplasma genitalium Voor een betrouwbare uitslag: urine of een urethra en/of cervix uitstrijk insturen. Deze uitstrijk kan gemaakt worden met een Transswab. Indian J Med Res 136, December 2012, pp Infectious Diseases in Obstetrics and Gynecology 2011, article ID

33 HIV diagnostiek HIV screening combo test p24 antigeen + antistoffen HIV confirmatie westen blot test Virale load bepaling PCR

34 HIV monitoring Nieuwe HIV positieven in 2012 vergelijkbaar met voorgaande jaren Medio geregistreerde HIV positieven in zorg; volwassenen kinderen gebruiken antivirale therapie; succesvolle virusreductie Ongeveer 1100 nieuwe HIV patiënten per jaar (> 65% MSM) Nieuwe infectie met een resistent HIV in 2% Co-infecties bij HIV positieven: chronische hepatitis B 8% hepatitis C antistoffen 12% actieve hepatitis C 8% Monitoring Report 2012, Stichting HIV Monitoring

35 Sneltest Arnhem VGGM HIV-sneltest alleen bij volledig SOA onderzoek Bezoekadres: Eusebiusbuitensingel 43, 6828 HZ Arnhem Telefoon: Website: Spreekuur: maandagochtend & -avond, dinsdagochtend & -middag, woensdagochtend, woensdagmiddag op locatie Ede, donderdagochtend & -middag en vrijdagochtend & -middag. Prijs: gratis - indien passend binnen doelgroepwww.vggm.nl

36 HierHier kunt u een HIV Test aanvragen. De kosten bedragen 59 euro. Of € 39 wanneer u ook een andere Health Check bij Check-U aanvraagt. U ontvangt een dag na bestelling de formulieren thuis. Daarmee gaat u naar het prikpunt (doorgaans in een laboratorium bij u in de buurt). De dag erna (enkele labs nemen 3 dagen) kunt u telefonisch de uitslag opvragen (dat is in Nederland wettelijk verplicht) en hem indien u dat wilt ook nog per ontvangen. Indien de uitslag positief is (besmetting) wordt er telefonisch contact met u opgenomen door één van onze artsen. Deze adviseert u tevens over het beste vervolgtraject. De arts geeft u advies over hoe u en uw huisarts verder gaan, hoe u uw gezin en partner kunt inlichten en welke ondersteunende organisaties er zijn om u te ondersteunen. U ontvangt de geconfirmeerde uitslag dan ook op papier indien gewenst.

37 37 Let op windowfase! = ‘fase tussen seksueel contact en positieve testuitslag’ Wanneer te testen? Geen klachten, weinig risico – bespreek windowfase Bij herhaald risico – direct testen en advies het testen periodiek te herhalen Bij klachten – direct testen + na windowfase

38 38 Windowfase Chlamydiatot 3 weken Gonorroetot 2 weken Syfilistot 3 maanden Hepatitis Btot 3 maanden Hiv tot 3 maanden Bij moderne 4 e generatie hiv-testen is de windowperiode veelal korter – voorlopig wordt 3 maanden nog aangehouden. NB bij tussentijdse klachten eerder testen!

39 39 Niet betrouwbaar! Thuistesten van drogist of via internet! Voorbeeld: sensitiviteit Handilab-test voor Chlamydia – 12%!

40 Casus 1 Vrouw 47 jaar, gescheiden, 3 wkn geleden onbeschermde sex Inmiddels ex-vriend meldt dat bij hem Chlamydia is vastgesteld Wil zich laten testen

41 Klachten: branderig gevoel bij plassen Geen fluor vaginalis Geen intermenstrueel bloedverlies ( gebruikt geen OAC)

42 Kweek: chlamydia/GO/Trichomonas Uitslag negatief Ochtendurine: geen symptomen UWI

43 Casus Vrouw 23 jaar, al 4 jr vaste relatie Klachten: fluor vag. Partner geen klachten LO/ gb, kweekafname

44 Kweekuitslag: Chlamydia pos GO/Trich neg Ongeloof: hoe kan dat? Vriend zit bij andere huisarts

45 45 PAUZE

46 SOA Nascholing 39 -jarige man van Turkse afkomst bezoekt uw spreekuur met klachten van groenige afscheiding uit de penis en pijn bij plassen sinds ongeveer 4 dagen. Wat wilt u nog meer weten ?

47 SOA Nascholing Hij heeft geen vaste relatie,gescheiden en 2 uitwonende kinderen wel sexueel contact met een voor hem vrij onbekende vrouw gehad ongeveer 2 weken eerder, geen verder contact meer mee nu (andere stad). Verder zijn er geen klachten. Niet vaak los-vaste relaties,gebruikt niet altijd condoom. Wat is uw volgende actie ? Wie behandelt direct en wacht SOA test af

48 SOA Nascholing SOA test : pos.voor gonorroe Verdere testen HIV,Hep B : HIV antigeen/antistoffen : negatief geen aanwijzingen voor HIV infectie ● Hep B surface AG confirm : positief Hep B e-AG antistoffen : positief Hep B core-Ag antistoffen : positief Wat is hier aan de hand? en wat is uw actie ?

49 SOA Nascholing Pos Hep B wordt aan GGD gemeld, die weer contact met praktijk en daarna met patient opneemt. Verzoek van GGD om leverfuncties te testen en hep A status en om patient te vertellen dat GGD contact opneemt voor counselling - Waarom hep A status prikken? - Is patient besmettelijk v.w.b. zijn Hep B ?

50 SOA Nascholing Past bij een actuele hepatitis B infectie (oud /nieuw?) Hiervoor geldt een meldingsplicht voor zowel aanvragend arts als laboratorium. Tevens een pos. Gonorroe  behandelen met ceftriaxon im (1 injectie) 500mg Follow-up HepB : 1mnd / 2 mnd

51

52 52 BESLISBOOM

53 53 Risico-inschatting JA Aanwezigheid van een van de volgende risicofactoren:  MSM?  Wisselende contacten?  Afkomstig uit soa-endemisch gebied?  Seksueel contact tegen betaling?  Partner met verhoogd risico? Testen op CHLAMYDIA en GONORROE Testen op BIG FIVE (= Chlamydia, Gonorroe, Syfilis, hiv, Hepatitis B) NEE

54 54 Bepalen testlocaties Insertief/ neuken Insertief/ actief/ ’top’ Mannen – PCR urine op Chlamydia en Gonorroe Vrouwen – PCR vaginale swab OF urethra + cervix Anale seks Vaginale seks Orale seks bij risicofactoren* Proctum testen Receptief/ passief/ ’bottom’ Insertief/ gepijpt worden Receptief/ pijpen** Pharynx testen Receptief/ geneukt worden

55 55 Filmpje – Consult met klachten

56 56 Leerpunten Denk ook aan soa’s bij niet soa-specifieke klachten Vaar niet op aannames, durf te vragen naar seksuele voorkeur Vergeet niet de mogelijkheid van een orale of anale infectie

57 Lymfogranuloma venereum Chlamydia tr serotype L1-3 Heftige infectie door infiltratie submucosa en lymfbanen Tot 2003 alleen als import SOA in Ned Meestal MSM Heftige proctitis/elefantiasis uitw genitalia/frozen bekken

58

59

60

61 61 (ASPECIFIEKE) KLACHTEN VAN SOA’S

62 62 Pas op… Een meerderheid van de MSM met Chlamydia of Gonorroe heeft een extragenitale infectie Is alleen een urinetest gedaan dan is 61-66% van de infecties gemist! Ook bij vrouwen met Chlamydia of Gonorroe komen orale en anale infecties voor Is alleen een vaginale test gedaan dan is 4 – 17% van de infecties gemist

63 HIV in NL laat gediagnosticeerd Routinematig testen op HIV in NL gebeurt (te) weinig In 2008 >40% van HIV patiënten niet gediagnosticeerd HIV indicatoraandoeningen; testen op HIV bij: PJP Kaposi sarcoom TBC Cervixcarcinoom non-Hodgkinlymfoom Mogelijk ook bij: herpes zoster, ernstig seborroisch eczeem, hepatitis B/C, onbegrepen trombopenie, febris eci, onbegrepen gewichtsverlies, polyneuropathie, soa’s Transplantatie, chemotherapie, primaire cerebrale tumor NTVG april; 157(15):A6120

64 64 Acuut viraal syndroom koorts en algehele malaise, gegeneraliseerde lymfadenopathie, keelpijn, maculopapulair exantheem Kans op acuut viraal syndroom door EBV bij volwassenen is gering. Denk ook aan acute hiv-infectie! Passend bij EBV?

65 65 Niet bewust van hiv-infectie Bron: Hamers & Philips, ECDC, HIV Medicine % van de mensen met hiv in Nederland is zich nog niet bewust van de infectie

66 66 Belang vroege opsporing hiv Op individueel niveau: grotere kans op succesvolle therapie bij tijdige start behandeling Op populatieniveau: minder nieuwe hiv-infecties - vaker beschermde seks - antiretrovirale therapie geeft lagere transmissiekansen

67 67 De niet gediagnosticeerde groep genereert naar schatting % van de nieuwe hiv-infecties. Bron: Marks et al, AIDS 2006 Bezemer et al, 2009

68 68 PROACTIEF TESTEN BIJ VERHOOGD RISICO

69 69 Filmpje – best practice

70 70 DE SOAPOLIKLINIEK CONSULTATIE & VERWIJZING

71

72 72 Aanvullende curatieve soa zorg en seksuele hulpverlening voor hoogrisicogroepen Doel soacentra

73 73 Doelgroepen soa centra MSM mensen van soa endemische gebieden prostituees en klanten > 3 partners in afgelopen 6 maanden mensen met partners uit een van bovenstaande groepen jongeren t/m 24 jaar mensen met soa- klachten gewaarschuwde mensen mensen die anoniem willen MSM mensen van soa endemische gebieden prostituees en klanten > 3 partners in afgelopen 6 maanden mensen met partners uit een van bovenstaande groepen jongeren t/m 24 jaar mensen met soa- klachten gewaarschuwde mensen mensen die anoniem willen

74 74 Taken soa centra SENSE (vragen over seksualiteit en anticonceptie voor jongeren tot 25 jaar) CURATIEVE SOAZORG (testen, behandeling, counseling, contactopsporing) PREVENTIE (outreach, vaccinatie, voorlichting ed.)

75 75 Verwijzing – risicogroepen, klachten, seksuele hulpvragen <24 jaar, vaccinatie, contactopsporing Consultatie – behandeling, counseling, contactopsporing, seksaccidenten

76 76 Regionale centra GGD SOA (sense) spreekuur : In Ede aan de Stationsweg 60, op woensdagmiddag Veenendaal, de Twijn, Verlaat 20??? Voorlopig geen su In Arnhem aan de Eusebiusbuitensingel 43, op maandagochtend, maandagavond, dinsdagochtend, dinsdagmiddag, donderdagochtend, donderdagmiddag en vrijdagochtend. Verder: ASK Mildredhuis : euro, jongeren tarief <24jr

77 77 AFSLUITING

78 78 Wees alert op soa risico Vraag door naar seksueel gedrag en technieken Met respectvolle onbevooroordeelde houding is elke vraag acceptabel Test op big five bij hoog risicogroepen Test op indicatie ook de andere locaties Een volledig soa consult bevat de 3 C’s Raadpleeg eventueel de soa-polikliniek KERNPUNTEN

79 SOA


Download ppt "Ede, 12 november 2013 SOA Pauline Dirven-Meijer Henriëtte Engel Ries Schouten Maxim Tettelaar."

Verwante presentaties


Ads door Google