De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

FINANCIERING GEZONDHEIDSZORG: WIE GAAT DAT BETALEN? KARL MARX SCHOOL ZATERDAG 8 MAART 2014 0.

Verwante presentaties


Presentatie over: "FINANCIERING GEZONDHEIDSZORG: WIE GAAT DAT BETALEN? KARL MARX SCHOOL ZATERDAG 8 MAART 2014 0."— Transcript van de presentatie:

1 FINANCIERING GEZONDHEIDSZORG: WIE GAAT DAT BETALEN? KARL MARX SCHOOL ZATERDAG 8 MAART

2 SOCIALE ZEKERHEID: GEZONDHEIDZORG INDELING LES: 1.GESCHIEDENIS SZ 2.BASISPRINCIPES SZ 3.GEZONDHEIDSZORG 4.FINANCIERING SZ 5.ONZE SZ ONDER DRUK ANNO

3 GESCHIEDENIS SOCIALE ZEKERHEID DEEL I 2

4 ONZE SOCIALE ZEKERHEID is het resultaat van jarenlange onderhandelingen tussen politici, mutualiteiten, vakbonden en ambtenaren? 3

5 19 E EEUW - Industriële revolutie: ‘oude’ sociale zekerheid verdwijnt  geen werk = geen inkomen = geen zekerheid - Veel armoede in onze streken  publieke bijstand: “Burgerlijke Godshuizen” “Het Weldadigheidsbureel” - Liberaal en katholiek heersende gedachte: Spaarzaamheid en hard werken! “Armoede is eigen individueel probleem.”  1850: Algemene Lijfrentekas (latere ASLK) om arbeiders te stimuleren om te sparen 4

6 ©Amsab 5

7 19 E EEUW : oprichting “Voorzorgskas voor Mijnwerkers” na zwaar mijnongeval (Ourthe) vrees voor tekort aan werkers - “Maatschappijen van Onderlinge Bijstand” = Autonome bijstandskassen bij ziekte en werkloosheid = 1 e syndicaten en mutualiteiten <> hoewel verbod op vereniging toch getolereerd : algemene staking  onder druk van de opstand keurde de Commissie van Arbeid in snel tempo een reeks sociale wetten goed 6

8 EERSTE HELFT VAN DE 20 E EEUW 19 e E: klemtoon sterk op “gesubsidieerde vrijheid” = voorkeur aan private, vrijwillige verzekeringen, +/- overheidstoelagen.  20 e E: meer en meer verplichte verzekering van de werknemers met ondersteuning door de staat 7

9 Illustraties

10 INVOERING VERPLICHTE VERZEKERING WerknemersZelfstandigenBijstand Arbeidsongevallen1903 Pensioenen1924 / Beroepsziekten1927 Tegemoetkoming minder validen 1928 Gezinsbijslag Jaarlijkse vakantie1936 Werkloosheid1944 Ziekte en invaliditeit Gezondheidszorgen Arbeidsong Gewaarborgd inkomen bejaarden 1969 Recht op bestaansminimum1974 9

11 - verplichte en veralgemeende verzekering van werkers tegen ziekte, ouderdom, kinderlast en werkloosheid - financiering drukt het solidariteitsconcept uit: - bijdrage op basis van loon - patronale bijdrage - overheidstoelage - centrale inning <> compromis: opsplitsing WG-WN-bijdrage  beheer! 10 BESLUITWET VAN 28 DECEMBER 1944 = basis van onze huidige sociale zekerheid > Sociaal Pact in ‘geest van trouwe samenwerking’

12 BELANG VAN DE GESCHIEDENIS Besluitwet en Sociaal Pact = onder dreiging van communistische beweging, nationalisaties en onteigeningen! Patroons wilden de koopkracht verzekeren, ook in tijden van crisissen (= in un eigen belang) PS/SP stonden mee aan de basis: hebben de macht behouden! 11

13 EEN VERGELIJKING SZ bij ons = verplicht en veralgemeend <> “SZ” in de VS = beperkt en selectief Amerikaans systeem in 3 trappen: - sociale minimumbescherming door de regering - pensioenfondsen en ziekenkassen door welvarende ondernemingen en sectoren - privé-verzekeringen voor wie voldoende rijk is 12

14 TUSSEN DE OORLOG EN DE CRISIS ( ) = bloeiperiode voor de sociale zekerheid: - uitbreiding, hogere uitkeringen, nieuwe reglementeringen en verworvenheden - uitbreiding ook van de financiering: bijdragen op het loon nemen toe - bijstandsregelingen 13

15 SOCIALE ZEKERHEID IN TIJDEN VAN CRISIS (1975-NU) -“SZ is niet meer aangepast aan de huidige toestand: modernisering dringt zich op”  selectiviteit, twee pijlers, alternatieve financiering, communautarisering, privatisering, indexsrpongen… - verlagen van de inkomsten (overheid en patroons) + drukken van de stijgende uitgaven (werknemers)  meer kosten op rug werknemers - discussies over de SZ = discussies over wie er betaalt 14

16 GESCHIEDENIS SZ Onze SZ is het resultaat van jarenlange onderhandelingen tussen politici, mutualiteiten, vakbonden en ambtenaren? NEEN - resultaat van jarenlange arbeidersstrijd voor loon, sociale zekerheid en arbeidsvoorwaarden = strijd om de patroons de doen betalen voor de risico’s van hun systeem -dam tegen radicalisering en revolutionaire ontwikkeling van de arbeidersbeweging = angst voor het communisme! 15

17 BASISPRINCIPES SOCIALE ZEKERHEID DEEL II 16

18 ONZE SOCIALE ZEKERHEID is vergelijkbaar met een brandverzekering die ipv tegen brand verzekert tegen inkomensverlies? 17

19 BASISPRINCIPES SZ - VERZEKERING = als je ziek, werkloos of oud bent, verzekert de SZ je inkomen ≠ bestaansminimum + bijzondere kosten dekken - SOLIDARITEIT = bijdrage wordt berekend op basis van je loon en niet op basis van het sociale risico dat je loopt  horizontale solidariteit  verticale solidariteit 18

20 BASISPRINCIPES SZ Onze SZ is vergelijkbaar met een brandverzekering die ipv tegen brand verzekert tegen inkomensverlies? JA en NEEN -verzekeringsprincipe: inkomen is gewaarborgd bij ziekte, invaliditeit, werkloosheid en ouderdom - solidariteit: vereist dat de bijdrage (“premie”) niet afhangt van het risico, maar van je loon ! beide principes staan de laatste decennia meer en meer onder druk 19

21 FUNCTIES SZ - vervangen van inkomen = bij ziekte, invaliditeit, werkloosheid, ouderdom - aanvullen van het inkomen waar nodig = gezondheidszorg, kinderbijslag - waarborging van het minimuminkomen: armoedebestrijding = bijstand 20

22 STRUCTUUR SZ - 3 stelsels: - werknemers - zelfstandigen - ambtenaren - 7 sectoren voor werknemers: - ziekte- en invaliditeitsverzekering (RIZIV) - kinderbijslag (RKW) - werkloosheidsuitkering (RVA) - pensioenen (RVP) - arbeidsongevallen (FAO) - beroepsziekten (FBZ) - jaarlijkse vakantie (RJV) 21

23 RIJKSDIENST VOOR SOCIALE ZEKERHEID 22 WG-bijdrage 29 mjd € Alternatieve financiering 11 mjd € Staatstoelage 10 mjd € RIZIV GZ 21,3 mjd € Uitk. 5,9mjd € RVP 20,6 mjd € RVA 9,7 mjd € RKW 4,5 mjd € FAO 0,2 mjd € FBZ 0,3 mjd € WN-bijdrage 14 mjd € Sociale Zekerheid Werknemers 66,6 mjd €

24 UITGAVEN SOCIALE ZEKERHEID 23

25 SPECIFIEK VOOR DE GEZONDHEIDSZORG DEEL III 24

26 UITGAVEN GEZONDHEIDSZORG -Sociale Zekerheid: € 93 miljard = 1/4 BBP waarvan € 27 miljard voor ziekteverzekering - Gezondheidszorguitgaven = 10,2% BBP 25 Sociale Zekerheid Eigen aandeel

27 EVOLUTIE UITGAVEN 26

28 VRAAG: Stijgende uitgaven betekent meer investering in gezondheid? NEEN niet omdat uitgaven toenemen dat behoeften beter gedekt zijn bovendien: toenemende uitgaven + afbouw werkgeversbijdragen (inkomsten)  worden gecompenseerd door toenemende alternatieve financiering en eigen bijdrage patiënt 27 EVOLUTIE UITGAVEN

29 VERKLARING STIJGENDE UITGAVEN 1. Vergrijzing 2. Evoluties in medische technologie 3. Medicalisering 4. Geneesmiddelengebruik 5. Andere: personeelskost, doelmatigheid, overaanbod,… 28

30 1. VERGRIJZING 29

31 Hoe ouder…hoe duurder voor de sociale zekerheid! VERGRIJZING

32 31 “De OESO berekende dat 85-90% van de uitgavengroei toe te schrijven is aan de continue vernieuwing van het medische aanbod, én onze honger om steeds langer en beter te willen leven.” Bron: Itinera 2. MEDISCH-TECHNOLOGISCHE ONTWIKKELINGEN 3. MEDICALISERING = supply-induced demand

33 32 4. MEDICATIE

34 33 4. MEDICATIE

35 MEER CIJFERS  15% vd Belgen leeft in armoede  20,8% vd Belgen leeft in subjectieve armoede ZONDER sociale zekerheid zou dit 40% zijn!  Nationale gezondheidsenquête België: 1997: 8% uitstel medische zorgen owv financiële redenen 2004: 10% 2008: 14 %  28 % van de medische kosten uit eigen zak (top in Europa!) 34

36 35

37 CIJFERS 36

38 3 ONGELIJKHEDEN IN GEZONDHEID 1.SOCIALE ONGELIJKHEID  ONGELIJKHEID IN GEZONDHEID 2.ONGELIJKHEID IN GEZONDHEIDSZORGBEHOEFTE 3.SOCIALE ONGELIJKHEID IN DE TOEGANG TOT DE ZORG 37

39 1.SOCIALE ONGELIJKHEID  ONGELIJKHEID IN GEZONDHEID 38

40 2. ONGELIJKHEID IN GEZONDHEIDSZORGBEHOEFTE 10% vd patiënten gebruikt 75% vd zorg 39

41 3. SOCIALE ONGELIJKHEID IN DE TOEGANG TOT ZORG = INVERSE CARE LAW: mensen met meeste nood aan zorg, hebben minste middelen Uitstel medische zorgen beduidend hoger bij: - arbeidsongeschikten/invaliden (31%) - werklozen (28%) - alleenstaanden met kinderen (23%) Top 5 vormen van uitstel: - Tandzorg (26%) - Consultatie specialist (19%) - Bril (15%) - Medicatie (11%) - Kinesist (11%) 40

42 …DAAROM IS ER NOOD AAN SOLIDARITEIT …aan de inkomstenzijde = sterkste schouders dragen zwaarste lasten = ieder naar vermogen …aan de uitgavezijde = verdeling naar wie het meeste nodig heeft = ieder naar behoeften ≠ volgens wie het meeste kan betalen (koopkracht) ≠ naar wie er het meeste aan kan verdienen (winstjacht)  TRANSFERS gezonden  zieken actieven  niet-actieven jong  oud rijk  arm 41

43 FINANCIERING SOCIALE ZEKERHEID DEEL IV 42

44 ONZE SOCIALE ZEKERHEID wordt grotendeels gefinancierd door bijdragen op het loon en is op die manier een “indirect loon” dat de arbeiders toekomt 43

45 FINANCIERING SZ VANDAAG (2010) - bijdrage op het loon: 67,4% = werknemers- en werkgeversbijdrage - staatstoelagen: 13,4% = geld uit de belastingspot - alternatieve financiering: 17,45% = compensatie verminderde staatstoelagen en gedaalde werkgeversbijdrage 44

46 TOTALE LOONKOST NETTOLOON bedrijfs voor- heffing werk- nemers- bijdrage werkgevers- bijdrage BRUTOLOON naar RSZ naar fiscus INDIRECT LOONDIRECT LOON 13,07% 34,06% 45

47 EEN VOORBEELD Brutoloon: €2.000/€4.000 Totale loonkost: €2.680/€5.360 •Brutoloon + WG-bijdrage 34,06% (€680/€1.360) Bruto belastbaar loon: €1.740/€3.480 •Brutoloon - WN-bijdrage 13,07% (€260/€520) Nettoloon: €1.370/€2.296 •BBL - bedrijfsvoorheffing (€370/€1.184) Brutoloon van €2.000/€4.000 levert het volgende op: voor de SZ€940/€1.880 voor de fiscus€370/€1.184 voor de werknemer€1.315/€

48 LOONSUBSIDIES Vermindering SZ-bijdrage werkgevers Loonsubidies Via SZ Via federaal niveau Via gewestniveau Totale vermindering loonkost Vermindering SZ-bijdrage werknemers

49 STAATSTOELAGEN = in principe: solidariteit tussen de hoogste en de laagste inkomens MAAR: is enkel wanneer belastingen een herverdeling in de hand werken  NIET het geval! 48 = om de verminderde staatstoelagen en patronale bijdragen te compenseren = grotendeels afkomstig van een voorafname op de BTW ALTERNATIEVE FINANCIERING

50 FINANCIERING SZ Onze sociale zekerheid wordt grotendeels gefinancierd door bijdragen op het loon en is op die manier een “indirect loon” dat de arbeiders toekomt? JA het grootste deel van de SZ wordt nog steeds betaald met de bijdragen op loon MAAR laatste decennia wordt er meer en meer afbraak gedaan aan deze manier van financieren en steeds meer beroep gedaan op zogenaamde alternatieve financiering 49

51 ONZE SZ ONDER DRUK ANNO 2014 DEEL V 50

52 IDEOLOGISCHE AANVAL: « MODERNISERING » 51 1.Splitsing in twee pijlers 2.Selectiviteit 3.Privatisering 4.Communautarisering 5.Vergrijzing 6.Besparingen 7.Alternatieve financiering

53  alle burgelijke partijen: « We moeten de SZ moderniseren. » « Er wordt misbruik gemaakt van die solidariteit. » « Het is niet meer betaalbaar, gezond verstand » Basisprincipes worden ideologisch ondergraven! 52 IDEOLOGISCHE AANVAL: « MODERNISERING »

54 53

55 Pijler 1 = arbeidsgebonden sectoren Pijler 2 = algemene sector  tweede pijler niet meer via bijdrage op het loon, maar via belastingen Wat is het verschil tussen financiering via bijdrage of via belastingen (fiscaal)? uiteindelijke doel = minder bijdrage patroons, meer op kap van de werknemers! SPLITSING IN TWEE PIJLERS

56 « De beperkte middelen moeten beter terecht komen: rechtvaardig! » MAAR ≠ nuloperatie of betere herverdeling = besparing! - Treft de middenklasse - Vervanging bestaand inkomen bedreigd  Privatisering! SELECTIVITEIT

57 56 3. PRIVATISERING (vb. GZHZ) -gezondheidszorg = interessante markt (10% BBP)  steeds aanwezige, zelfs groeiende vraag  aanbod groeit (technologie)  hospitalisatieverzekeringen: = risico-selectie en uitsluiting = laatste jaren sterke premieverhogingen - bovendien 73% publieke uitgaven  nog veel mogelijkheid tot privatiseren

58 zesde staatshervorming  SZ deels naar deelstaten  kinderbijslag (5 miljard)  deel van gezondheidszorg (16% van budget) * ziekenhuisbeleid * preventie * beleid 1ste lijn * gehandicapten * bejaardenzorg COMMUNAUTARISERING

59 Redenen? = efficiënter: de bevoegdheden zijn al naar de gemeenschappen = responsabilisering: gemeenschappen zijn zelf verantwoordlijk voor budget = gekoppeld aan twee pijlers in de SZ  GZHZ: - grote uitgavenkloof tussen Vlaanderen en Wallonië - verschil in cultuur en waarden en normen  andere zorgcultuur COMMUNAUTARISERING

60 59 4. COMMUNAUTARISERING

61 « Het is niet meer betaalbaar » • mensen worden « te oud » • verhouding tussen actieven en niet-actieven verandert VERGRIJZING

62 - gebruik juiste cijfers!  extra kost +5,6% van het BNP in 2060 = stijging van +/- 0,11% per jaar (380 miljoen per jaar) - juist een reden om werkgeversbijdragen te behouden en niet te verminderen en index te behouden! VERGRIJZING

63 - verlaging bijdragen  werkgevers hebben nu jaarlijks 7,7 miljard sinds 1996 minder! - vermindering SZ-WG in %loonmassa: in ,6% in 2011 reeds 3,4% +1,6 % loonsubsidies via SZ!  besparen in SZ  compenseren via alternatieve financiering 62 DOEL « MODERNISERING » = VERLAGEN WG-BIJDRAGE

64 Regeerakkoord  2,3 miljard besparingen in de gezondheidszorg!  Groeinorm verlaagd 4,5%-> 2%  425 miljoen rechtstreekse besparingen BESPARINGEN

65  PERSONEELSTEKORT -HUISARTSEN: -helft Belgische gemeentes kampt met huisartsentekort -ARTSEN IN HET ZIEKENHUIS: -voorkeur voor privé -ereloonsupplementen! -VERPLEEGKUNDIGEN: -“afslanken”  verhoging werkdruk  kwaliteitsvermindering  meer overuren …… 64

66  PRIVATISERING 65 - ZIEKENHUIZEN  “Patiëntenorganisatie vreest zorg met twee snelheden.” - RUSTHUIZEN  voorzien budget overheid = ontoereikend  opent deur voor commercialisering MAAR onder winstlogica! - FARMA- INDUSTRIE  zie vorming kiwi-model

67 66 GEZONDHEID ≠ KOOPWAAR ! 1.Toegang ↓↓↓: tweedeling in de zorg •risicoselectie •uitsluiting 2. Prijs/kwaliteit-verhouding ↓↓↓ : •overconsumptie <> onderbehandeling •besparingen •concurrentie i.p.v. samenwerking •hoge ‘overhead’-kosten  SOCIALE ONGELIJKHEID NEEMT TOE

68 67 7. ALTERNATIEVE FINANCIERING = om de verminderde staatstoelagen en patronale bijdragen te compenseren = grotendeels afkomstig van een voorafname op de BTW = ook: Algemene Sociale Bijdrage (ASB)

69 = heffing op alle soorten inkomens = gekoppeld aan invoering tweepijlersysteem = gevaar voor huidige stabiele financiering = ingewikkeld en beperkte meeropbrengst = rechtvaardige/gelijke behandeling? 68 ALGEMENE SOCIALE BIJDRAGE

70 EEN TOEKOMST VOOR ONZE SZ? UITSMIJTER 69

71 ECHTE « ALTERNATIEVE FINANCIERING » SZ 1) meer mensen aan het werk •bijkomende jobs •fakkeljobs •32-uren werkweek zonder loonverlies. 2) STOP vermindering werkgeversbijdragen = mogelijk! (cfr. bedrijfswinsten) 3) nieuwe heffing op kapitaal(sinkomsten) = milionairstaks! 70

72 71 ECHTE « ALTERNATIEVE FINANCIERIN G » SZ

73 EN WAT TE DOEN IN DE GEZONDHEIDSZORG? 1.KIWI 2.OMNIO 3.Meer middelen voor de ziekenhuizen 4.Afschaffing supplementen 5.Versterking eerste lijn 6.Goed beheer? Kosten-effectiviteit? EBM? 72

74 73 1. KIWI ZIE MORGEN VOORMIDDDAG =)

75 OMNIO-STATUUT = verhoogde terugbetaling voor geneeskundige verzorging voor gezinnen met een laag inkomen Toekenning = zélf aan te vragen aan mutualiteit  maar 1/4 e van de personen die er aanspraak op maken, heeft een OMNIO-statuut AUTO-OMNIO Daarom: maak toekenning automatisch!

76 Hospitalisatiekosten = snelst groeiend patiëntenaandeel << te laag werkingsbudget van de overheid MEER MIDDELEN VOOR ZIEKENHUIZEN Daarom: meer middelen! een centrale toepassing van openbare aanbesteding voor ziekenhuizen.

77 Erelonen = voornaamste reden hoge hospitalisatiekosten = vicieuze cirkel van afbraak sociale zekerheid  geneeskunde aan twee snelheden! AFSCHAFFING SUPPLEMENTEN Daarom: een veralgemeend verbod op ereloonsupplementen !

78 77 5. STERKE EERSTE LIJN Gezondheid is een basisrecht! Al te vaak is de financiële drempel te groot. Toegankelijke en kwaliteitsvolle eerstelijnsgeneeskunde = hoeksteen goede gezondheidszorg Daarom: laagdrempelige en gratis eerste lijn! herwaardering huisartsgeneeskunde.

79 78 DISCUSSIE 6. GOED BEHEER? KOSTEN- EFFECTIVITEIT? EBM?

80 INTERESSANTE BRONNEN -http://www.marx.be/nl/content/archief?action=select&id=23  “Sociale zekerheid is géén verovering van de sociaal-democratie” en “De sociale zekerheid redden met het geld van de rijken”http://www.marx.be/nl/content/archief?action=select&id=23 -http://gvhv-mplp.be/nl/over/visie  waar je ook de volledige visietekst van Geneeskunde voor het Volk kan vindenhttp://gvhv-mplp.be/nl/over/visie -http://www.youtube.com/watch?v=3ihIFYJkjKo&feature=share  voor wie liever een Canvas- filmpje ziet om alles nog eens op te frissen (mét geniale achtergrondmuziek trouwens)http://www.youtube.com/watch?v=3ihIFYJkjKo&feature=share 79


Download ppt "FINANCIERING GEZONDHEIDSZORG: WIE GAAT DAT BETALEN? KARL MARX SCHOOL ZATERDAG 8 MAART 2014 0."

Verwante presentaties


Ads door Google