De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

1 1. Het vooronderzoek Kwaliteitszorg in het onderwijs.

Verwante presentaties


Presentatie over: "1 1. Het vooronderzoek Kwaliteitszorg in het onderwijs."— Transcript van de presentatie:

1 1 1. Het vooronderzoek Kwaliteitszorg in het onderwijs

2 2 2. Het doorlichtingsbezoek Doelstelling Inzicht verwerven in hoe de school op een degelijke manier haar kwaliteit kan bevragen en inschatten.

3 3 Onderwijskwaliteit: een muddy concept  Subjectief begrip (meetbaar? Waardenvrij? Proces/output?)  Evolutief begrip (cf School Improvement is Not a Simple Problem)School Improvement is Not a Simple Problem  Contextgevoelig begrip  Manipulatief begrip

4 4 Facetten van kwaliteit

5 5 Implicaties voor schoolbeleid? • Kan je als overheid rekenen op de capaciteiten van scholen om beleid te voeren? • De beschikbare beleidsruimte (of autonomie) en het benutten van die beleidsruimte zijn aan elkaar gelinkt. Beschikbare beleidsruimte: klein Beschikbare beleidsruimte: groot Mogelijkheid tot benutting van de beleidsruimte: klein Mogelijkheid tot benutting van de beleidsruimte: groot Situatie levert spanning op. Scholen kunnen de ruimte niet aan, er zijn risico’s voor de kwaliteit van het onderwijs. Situatie levert spanning op. Scholen kunnen meer aan dan dat er ruimte is (frustratie voor de scholen) of doen meer dan er eigenlijk kan. Situatie levert geen spanning op en is de gewenste situatie gezien de kwaliteit van de benutting van de beleidsruimte. Situatie levert geen spanning op, maar is niet wat men wenselijk acht. Regulering biedt garantie voor kwaliteit van het onderwijs.

6 6 •Vertel aan elkaar over je school? •Waar situeert jouw school zich? Waarom denk je dat?

7 Implicaties voor kwaliteitszorg? Kortom: Om in een context van deregulering en het vergroten van de autonomie onderwijskwaliteit te waarborgen, moet de mogelijkheid van scholen om de beleidsruimte te benutten groot zijn. • Vandaar de opkomst van termen als beleidsvoerend vermogen, beleidskracht en beleidseffectiviteit van scholen. • Vandaar de opkomst van interne kwaliteitszorg en zelfevaluatie

8 8 Hoe zou je in eigen woorden ‘zelfevaluatie’ omschrijven? Welke zijn noodzakelijke ingredi ë nten?

9 9 Bestanddelen van zelfevaluatie in een ontwikkelingsperspectief?  een proces  geïnitieerd door de scholen zelf  welgekozen participanten  systematische wijze  het functioneren van de school  beschrijven en beoordelen  met het oog op het nemen van beslissingen c.q. iniatieven  in het kader van schoolontwikkeling

10 10 Een zelfevaluatie op het getouw zetten • Voorbereiding van de zelfevaluatie • W-vragen en hoe? • Vorm geven aan zelfevaluaties • Zelfevaluatie als beleidsdaad • Zelfevaluatie als onderzoeksdaad • Werken met de zelfevaluatie

11 11 Waarom? • Een spiegelfunctie • Een beleidsvoorbereidende functie • Een legitimatiefunctie • Een transferfunctie

12 12 Waarom? Een spiegelfunctie • Zicht krijgen op het functioneren van de school, het eigen functioneren of dat van collega’s. • Spiegelbeeld of de foto • Een (meer) objectief oordeel over de school mogelijk te maken. Een schoolleider aan het woord: ‘Als wij dagdagelijks rondlopen, weten wij wel ongeveer waar dat het mis gaat. Maar dat is zowat meer intuïtie. En met deze zelfevaluatie wordt het een stukje formeler en systematischer vastgelegd.’

13 13 Waarom? Een beleidsvoorbereidende functie • De klemtoon ligt op beleidsontwikkeling • Totstandkoming van een nieuw beleid en de verbetering van het bestaande beleid • Komen tot verbeterpunten

14 14 Waarom? Een legitimatiefunctie • Verantwoording naar buiten toe • Legitimatie op basis van de resultaten • Ook het proces zelf kan als een vorm van legitimatie gezien worden Een leerkracht aan het woord: ‘Ik heb ook de indruk dat die zelfevaluatie nu een beetje gebeurt - niet toevallig - omwille van de doorlichting. Dat ze ook kunnen zeggen, we zijn daar mee bezig. Ja, er zijn nog een aantal zaken, waar we toevallig dit jaar mee starten, om dan toch goed te scoren eigenlijk.’

15 15 Waarom? Een transferfunctie • Het uitgangspunt: de zelfevaluatie kan leerzaam zijn voor anderen • Opsporen en verspreiden van ‘good practices’

16 16 Waarom? Wat is het aandeel van deze vier functies? Functies % schoolleiders dat aangeeft dat de zelfevaluatie in hun school deze functie had Een spiegelfunctie % Een legitimatiefunctie % Een transferfunctie % Een beleidsvoorbereidende functie %

17 17 Waarom? Wat is het aandeel van deze vier functies? Functies % schoolleiders dat aangeeft dat de zelfevaluatie in hun school deze functie had Een spiegelfunctie87 % Een legitimatiefunctie24 % Een transferfunctie2 % Een beleidsvoorbereidende functie76 %

18 18 Wat? Mee eens? Scholen kunnen gelijk welk aspect van hun functioneren tot de inhoudelijke focus van hun zelfevaluatie uitroepen

19 19 Wat? Aandeel zelfevaluaties waarin thema in kwestie aan bod komt. Totaal De onderwijskundige aanpak in de school 89% Het functioneren als team 86% Het leiderschap in de school 83% Het leren van leerlingen 73% De pedagogisch/levensbeschouwelijke aanpak in de school 72% De relaties met ouders/externen 59% Het nascholingsbeleid 51% De infrastructuur/accommodatie 51%

20 20 Wie? Betrokken bij FunctiePlanning Gegevensver- zameling Bespreking van de resultaten (Adjunct-)directeur 73.6% 83.0%81.1% Middenkader 42.2% 79.3%66.3% leerkrachten 11.1% 74.6%32.4% Administratieve ondersteuning 6.3% 70.6%20.6%

21 21 Wanneer? ‘Nobody wants to be evaluated by anybody at anytime’ (House, 1973)

22 22 Wanneer? Starten met zelfevaluatie: (In welke mate) zijn wij er klaar voor? • ‘Mislukken in je voorbereiding is de voorbereiding van je mislukking’ • Het belang van wat aan de zelfevaluatie vooraf gaat mag niet onderschat worden.

23 23 Starten met zelfevaluatie: (In welke mate) zijn wij er klaar voor? Deze voorwaarden zijn volgens Ambrose (1987) best vervuld om de kans op een succesvolle innovatie te vergroten. 1. Hoe zouden jullie deze voorwaarden vertalen naar het uitvoeren van een zelfevaluatie? 2. Wat gebeurt er als de voorwaarde niet vervuld is?

24 24 Starten met zelfevaluatie: (In welke mate) zijn wij er klaar voor?

25 25 Houding ten aanzien van zelfevaluatie Zelfevaluatie GEM...vertelt ons niets nieuws/leert ons heel veel...leidt niet tot beter lesgeven/leidt tot beter lesgeven...kost veel tijd/kost weinig extra tijd...raakt alleen enkelen/raakt iedereen...leidt niet tot beter management/leidt tot beter management...is moeilijk te interpreteren/is makkelijk te begrijpen...is bij de meeste teamleden niet geliefd/is wel geliefd...is moeilijk uit te voeren/is goed uit te voeren...is niet kosten-effectief/is kosten-effectief...hangt af van het toeval/geeft een betrouwbaar beeld...is subjectief/is objectief...is een momentopname/geeft onze ontwikkeling goed weer

26 26 Houding ten aanzien van zelfevaluatie Zelfevaluatie GEM...vertelt ons niets nieuws/leert ons heel veel leidt niet tot beter lesgeven/leidt tot beter lesgeven leidt niet tot beter management/leidt tot beter management 4.18

27 27 Houding ten aanzien van zelfevaluatie Zelfevaluatie GEM...is bij de meeste teamleden niet geliefd/is wel geliefd 2.75

28 28 Houding ten aanzien van zelfevaluatie Zelfevaluatie GEM...kost veel tijd/kost weinig extra tijd raakt alleen enkelen/raakt iedereen is moeilijk te interpreteren/is makkelijk te begrijpen is moeilijk uit te voeren/is goed uit te voeren is niet kosten-effectief/is kosten-effectief is subjectief/is objectief 3.39

29 29 De Hoe-vraag?

30 30 Kwantitatieve benaderingen Stappen in het Zelfevaluatie- proces kwalitatieve benaderingen  Beschrijven en verklaren  Specifiek en afgelijnd  Meetbaar, observeerbaar Doelbepaling  Verkennen en begrijpen  Algemeen en ruim  Ervaringen van betrokkenen  Uniforme instrumenten  Cijfermatige gegevens  Veel respondenten  Soms schraal beeld van de werkelijkheid  Snel veel gegevens Gegevens- verzameling  Algemeen, open, groeiend  Tekstueel, beelden  Beperkt aantal respondenten  Rijk beeld  Zeer tijdsintensief  Statistische analyse  Beschrijvend, vergelijking van groepen, relaties Analyse en interpretatie  Tekstuele analyse  Beschrijvend, thematisch  Zoeken naar de diepere betekenis van bevindingen  Gestandaardiseerd  Objectief en waardevrij  Relatief eenvoudig te verwerken Rapportage  Flexibel en groeiend  Beschouwend, niet waardevrij  Lastig om samen te vatten en te structureren

31 31 De informatierijke school KWANTITATIEVE BENADERING Geef twee voorbeelden van gegevensbronnen die momenteel beschikbaar zijn voor scholen (al dan niet zelf verzameld) én geef aan of ze al dan niet gebruikt worden?

32 32 Everything that can be counted does not necessarily count Albert Einstein

33 33 Via cijfers en informatie naar actie: de basis van geïnformeerde schoolontwikkeling (Terechte) vooroordelen t.o.v. kwantitatieve benadering!? •Cijfers zeggen niets •We waarderen wat we meten in plaats van te meten wat we waarderen •Onderzoek is (te) vaak een doel in plaats van een middel •Cijfers zeggen alles: het is maar hoe je ernaar kijkt

34 34 Cijfers zeggen alles: het is maar hoe je ernaar kijkt •Hoe goed doen wij het in vergelijking met anderen? (normgericht) •Hoe goed doen wij het in vergelijking met (onze eigen) verwachtingen/standaarden? (criteriumgericht) •Hoe goed doen wij het in vergelijking met voorheen? (zelf- of schoolgericht)

35 35 Cijfers zeggen niets

36 36 KWALITATIEVE BENADERING Directe consultatie: vraag respondenten naar hun meningen en ervaringen Gesloten vragenlijsten Open vragenlijsten Conversaties en discussies Interviews Indirecte consultatie: laat respondenten op een niet verbale of schriftelijke manier hun meningen en ervaringen vertolken Tekeningen en schilderijen Foto’s Posters en collages

37 37 Een zelfevaluatie op het getouw zetten • Voorbereiding van de zelfevaluatie • W-vragen en hoe? • Vorm geven aan zelfevaluatie • Werken met de zelfevaluatie

38 38 Werken met de zelfevaluatie: Komen tot schoolontwikkeling • De doelen die uit de zelfevaluatie voortvloeien, ‘SMART’ formuleren • Het standpunt van anderen ook onder de loep nemen • Invulling geven aan interne professionalisering en externe ondersteuning • Zelfevaluatieresultaten aanzien als basis voor • reflectie op de bestaande doelen • leren en actie • borging

39 39 Kwaliteitszorg als systematische en ge ï nformeerde schoolontwikkeling P LANNEN D OEN C ONTROLEREN A ANPASSEN P LANNEN D OEN C ONTROLEREN A ANPASSEN VISIE

40 40 Meta-evaluatie •De vraag naar meta-evaluatie: evaluatie van de zelfevaluatie •Is het zinvol scholen ter verantwoording te roepen voor de kwaliteit van hun zelfevaluaties? •Hoe ga je de kwaliteit van zelfevaluaties dan beoordelen?

41 41 Opdracht: •Stel: je wil een uitspraak doen over de kwaliteit van een zelfevaluatie •Welke criteria ga je gebruiken om de kwaliteit van de zelfevaluatie aan af te toetsen? •Hoe ga je gegevens verzamelen om een uitspraak te kunnen doen over de kwaliteit van de zelfevaluatie

42 42 Mogelijke kwaliteitsindicatoren

43 43 Voorbeelden van concrete resultaten

44 WAT?  Waarover hebben jullie in de school reeds een (vorm van) zelfevaluatie gedaan?  Waarover vinden jullie dat het interessant zou zijn om je school eens een zelfevaluatie te doen?  WAAROM?

45 HOE? Kwantitatief ? Of Kwalitatief? Waarom?

46  Je volgde met veel belangstelling de open lezing van Maarten Van Steenkiste? Als leerkracht wil je wel een nagaan hoe jouw leerlingen gemotiveerd zijn? Hoe zou je dit aanpakken? En dan?

47  Je volgde de lessen over brede zorg… Alle leerkrachten in de school vinden dat precies zorgbeleid een troef is van de school. Jullie zijn echt een zorgbrede school… Maar is dat ook het beeld dat ouders of potentiële ouders van uw school, de buurt, …van jullie school hebben?

48  Je wil het welbevinden van je leerlingen nagaan?  n/

49  PGE? ?????  Beschrijven > reflecteren vanuit diverse bronnen  > actie > conclusie

50  Is er een item uit je klaspraktijk, uit de school waar je meer over wil weten???  Wat ? Waarom ? ( Spiegel? Verantwoording?...?? Heeft het een link met een andere KHIVO cursus?

51  Hoe? Waarom zo?  Wie? Waarom?  Wanneer?  Hoe?  Wat verwacht je van de resultaten? Waarom?

52  Resultaten? Kun je die duiden vanuit xx cursus? Waarom? Actie? Wat ? Wie ? Wanneer? Waarom? Meta-evaluatie? Wat heb ik er nu uit geleerd in verband met zelfevaluatie?

53  VEEL SUCCES……


Download ppt "1 1. Het vooronderzoek Kwaliteitszorg in het onderwijs."

Verwante presentaties


Ads door Google