De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Korstmossen © Copyright BLWG, 2010.Deze presentatie mag alleen voor niet-commerciële educatieve doeleinden worden gebruikt. foto’s © Laurens Sparrius (tenzij.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Korstmossen © Copyright BLWG, 2010.Deze presentatie mag alleen voor niet-commerciële educatieve doeleinden worden gebruikt. foto’s © Laurens Sparrius (tenzij."— Transcript van de presentatie:

1 Korstmossen © Copyright BLWG, 2010.Deze presentatie mag alleen voor niet-commerciële educatieve doeleinden worden gebruikt. foto’s © Laurens Sparrius (tenzij anders aangegeven).

2 Inleiding  In deze presentatie leer je: – wat korstmossen zijn – welke groeivormen korstmossen kunnen hebben – hoe korstmossen door de mens gebruikt worden – hoeveel soorten in Nederland voorkomen – wat de belangrijkste leefgebieden voor korstmossen zijn

3 Wat is een korstmos ?  Samenlevingsvorm van een schimmel met algen of blauwwieren  Symbiose

4 Groot dooiermos – Xanthoria parietina

5 Wat is een korstmos ?  “Schimmels die voedsel halen uit levende algen”  Algen maken suikers van CO 2 en water.  Andere bouwstoffen (o.a. fosfaat, stikstof) uit zwevend stof of in regenwater opgeloste stoffen.  Sommige soorten bevatten blauwwieren die stikstof uit de lucht opnemen.

6 Afweerstoffen  Korstmossen groeien langzaam (0,01 tot 2 cm per jaar)  Prooi voor kleine grazers (slakken, mijten, stofluizen,...)  Afweerstoffen of harde schorslaag nodig  Tegen extreme omstandigheden aangepast: overleven een korte ruimtereis

7 schors algenlaag merg 50 um Doorsnede van een korstmos

8 Groot dooiermos door het jaar heen

9 Nut voor de mens  De afweerstoffen in korstmossen zijn vaak gekleurd:  kleurstoffen voor textiel (geel, bruin) uit Groot dooiermos  Vroeger: Lakmoes uit Roccella-soorten  Als geneeskrachtig kruid  Longenmos (Lobaria pulmonaria)  Als indicator voor schone lucht

10

11 Lakmoes uit Roccella-soorten

12 Longenmos - Lobaria pulmonaria

13 Chemische reacties  De afweerstoffen in korstmossen kunnen kleurreacties geven die worden gebruikt bij het op naam brengen van de soorten:  Met loog, bleekwater, of een azokleurstof  UV-fluorescentie

14

15 UV-reactie (geel) met een blacklight-lamp Sclerophyton fluorescens (Cuba)

16 Bouw: groeivormen  Korstvormige soorten  poederig of glad  liggen dicht op het substraat

17 Witte schotelkorst – Lecanora chlarotera

18 Bouw: groeivormen  Bladvormige soorten  grote soorten  zitten met kleine worteltjes aan de ondergrond gehecht

19 Groot dooiermos – Xanthoria parietina

20 Gewoon schorsmos – Hypogymnia physodes

21 Bouw: groeivormen  Struikvormige soorten  bundels vertakkende, bandvormige of ronde lappen  aan één kant aan het substraat vastgehecht

22 Eikenmos – Evernia prunastri

23 Bouw: onderdelen  Geslachtelijke voortplanting  Apotheciën (vlakke schijf)  vruchtlichamen van de schimmel  hierin worden zakjes (asci) met sporen gevormd (geslachtelijke voortplanting)

24 Witte schotelkorst – Lecanora chlarotera apothecium

25 Halve doorsnede van een apothecium

26

27 Bouw: onderdelen  Niet-geslachtelijke voortplanting  Soralen: fijne korrels van schimmeldraden met algen, micrometer in doorsnede.  Isidiën: staafvormige uitgroeisels  Er zijn korstmossen die nooit sporen vormen en zich alleen met sorediën en isidiën verspreiden.

28 Sorediën: Bosschildmos foto: C.J.E. Brochard

29 Biodiversiteit  Wereldwijd zo’n ascomyceten, waarvan 40% korstmossen vormt.  Meest opvallend in boreale naaldbossen, toendra’s en hooggebergten  Meeste soorten op bomen en blaadjes in de tropen

30

31

32 Rode Lijst 326 (~50 %) van de 700 Nederlandse soorten staan op de Rode Lijst 70 soorten op laanbomen 91 soorten uit bossen 72 soorten van zee/rivierdijken 42 soorten van duinen en heide

33 Korstmossen en ammoniak

34

35

36

37

38

39 Kerkcitroenkorst – Caloplaca ruderum

40 Kerkkringkorst – Dirina massaliensis

41

42 Zonering van korstmossen op rotskust Amstelmeer, NH

43 Determineren KNNV Veldgids Korstmossen (2004) F. Dobson (2005) The Lichens of Great Britain and Ireland, Richmond Publishing Wirth (1994). Flechtenflora. Ulmer.

44 Korstmossen verzamelen en bewaren  Korstmossen verzamelen met het substraat waarop ze groeien.  Op schors: met een mes een dun stukje schors meesnijden.  Op steen: beitel.  Bewaren: droog (!), bijvoorbeeld in papier.  Noteer altijd nauwkeurig datum en plaats en substraat.

45 meer informatie op en


Download ppt "Korstmossen © Copyright BLWG, 2010.Deze presentatie mag alleen voor niet-commerciële educatieve doeleinden worden gebruikt. foto’s © Laurens Sparrius (tenzij."

Verwante presentaties


Ads door Google