De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

De presentatie wordt gedownload. Even geduld aub

Dierproeven: Niet wetenschappelijk Niet ethisch Stijn Bruers Bite Back 22-2-2013.

Verwante presentaties


Presentatie over: "Dierproeven: Niet wetenschappelijk Niet ethisch Stijn Bruers Bite Back 22-2-2013."— Transcript van de presentatie:

1 Dierproeven: Niet wetenschappelijk Niet ethisch Stijn Bruers Bite Back

2 Hoeveel proefdieren in België? proefdieren/jaar • muizen en ratten • konijnen • honden • 300 katten • 20 apen • Verder: vissen, reptielen, vogels,…

3 Probleem van dierproeven in drie stappen • Stap 1) Dierproeven zijn wetenschappelijk onbetrouwbaar: te weinig voorspelbaarheid voor mensen • Stap 2) Dierproeven zijn ethisch onverantwoord: te veel welzijnsverlies bij dieren • Stap 3) Dierproeven zijn ethisch onverantwoord: te veel rechtenschendingen bij dieren

4 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar Effect bij mensen WelGeen Effect bij dieren WelJuist positieve testVals positieve test GeenVals negatieve testJuist negatieve test • Stel dat dieren niet konden voelen en lijden. Hebben dierproeven dan een waarde voor mensen? – Amper voor toegepast biomedisch onderzoek – Wel voor fundamenteel onderzoek • Probleem 1: te veel vals positieve en vals negatieve testresultaten  Te weinig voorspellende waarde voor mensen

5 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Vals positieve testen – Chocolade? Dodelijk voor honden! – Veilige geneesmiddelen toch schadelijk voor dieren. Bv.: aspirine,… – Veel stoffen kankerverwekkend voor muizen maar niet voor mensen • Positief voorspellende waarde: als er een effect is waargenomen bij dierproeven, hoe groot is dan de kans dat het effect optreedt bij mensen? • Vaak < 50% kans! • Vertraging van ontwikkeling goede producten en medicijnen

6 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Valse negatieve testen – Geen effect bij dieren, wel bij mensen – Bv.: Softenon (thalidomide), Vioxx, cyclosporin, TGN1412,… Veilig bij geteste diersooren, dodelijk bij mensen – Roken: longkanker bij mensen, niet bij muizen – Epidemiologisch onderzoek in plaats van dierproeven • Negatief voorspellende waarde: als er geen effect is waargenomen bij dierproeven, hoe groot is dan de kans dat het effect wel optreedt bij mensen? • Vaak < 50% kans! • Toelaten van schadelijke producten op de markt

7 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Probleem 2: welke diersoort? • Ontdekking van het eerste antibioticum: penicilline (A. Fleming, 1928) – Geen effect bij konijnen (vals negatief) – Goed resultaat bij honden (juist positief) – Schadelijk en dodelijk bij ratten, hamsters en cavia’s (vals positief)

8 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Hoe het juiste lottonummer voorspellen? • Er is meestal wel een winnaar, dus kijken naar alle spelers?  Geen voorspelling mogelijk • Welke speler?

9 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Probleem 3: hoe de menselijke ziekte veroorzaken bij gezonde dieren? • Bv. MS, Parkinson,… • Vaak kan men enkel schade toebrengen bij de dieren zodat ze een aantal symptomen vertonen (bv. bibberen)

10 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Geen anekdotes! Geen “kersenplukken” van voorbeelden • Wel: – analyse van verzameling van studies (meta- analyse) – Blind peer reviewed (gecontroleerd door andere, onafhankelijke wetenschappers) – Kritisch, onpartijdig  Systematische reviews

11 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar Systematische review studies • Anisimov V.N., Ukraintseva S.V., Yashin A.I. (2005). Cancer in rodents: does it tell us about cancer in humans? Nat Rev Cancer 5: • Knight A., Bailey J., Balcombe J. (2006) Animal carcinogenicity studies: 1. Poor human predictivity. Altern Lab Anim 34: • Knight, A. (2007). Systematic reviews of animal experiments demonstrate poor human clinical and toxicological utility. ATLA 35: • Knight, A. (2008). Systematic reviews of animal experiments demonstrate poor contributions toward human healthcare. Rev. Recent Clin. Trials 3: • Pound P., Ebrahim S., Sandercock P., Bracken M.B., Roberts I. (2004). Where is the evidence that animal research benefits humans? BMJ 328: • Shanks, N. Greek, R. Greek, J. (2009) Review: Are animal models predictive for humans? Philosophy, Ethics, and Humanities in Medicine, 4(2). Boeken • LaFollette H., Shanks N. (1996). Brute Science: Dilemmas of Animal Experimentation. London and New York: Routledge. • Greek R, Greek J. (2002). Specious Science. Why Experiments on Animals Harm Humans. New York: Continuum Int. • Knight, A. (2011). The Costs and Benefits of Animal Experi­ments. Basingstoke, UK: Palgrave Macmillan.

12 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar

13 • Waarom zo weinig voorspelbaarheid? Waarom zo veel vals positieve en vals negatieve testresultaten? • Complexiteitstheorie: kleine verschillen met grote gevolgen – Genenregulatie, complexe interacties – Bv. chimpansees: 98% van genen gemeenschappelijk met mensen – Nochtans: chimpansees zijn niet vatbaar voor HIV, hepatitis en malaria (vals negatieve tests)

14 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Huidige biomedisch onderzoek (medicijnen en toxische stoffen): erg specifiek, afhankelijk van complexe interacties van genen,… • Op dit specifieke niveau: verschillen tussen soorten (en populaties, geslachten, leeftijden,…) belangrijk • Dus niet ruwe niveau, zoals algemene werking van bloedvaten • Extra verstorende factoren: stress bij proefdieren, kweekprocedure, ziek maken van dieren

15 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Alternatieven van dierproeven worden betrouwbaarder, want mensspecifiek en technologische ontwikkelingen – Epidemiologisch onderzoek – Klinisch onderzoek – Autopsies – Menselijke (stam)cel- en weefselculturen

16 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Nieuwe technologieën – Computersimulaties en wiskundige modellen – Microdosering – MRI-scanners

17 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Nieuwe technologieën – Genenchips (DNA microarrays) – Human-on-a-chip

18 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Dierproeven kunnen schadelijk zijn voor mensen: 1.Misleidend – Vals positieve en negatieve resultaten: • Tegenhouden van goede producten • Toelaten van schadelijke producten – Alternatieven zijn betrouwbaarder, dus minder vals positieve en vals negatieve resultaten 2.Dierproeven vormen verspilling van schaarse onderzoeksmiddelen

19 Stap 1: wetenschappelijk onbetrouwbaar • Waarom zijn er dan nog dierproeven? • Psychologische mechanismes bij dierproefnemers: 4 G’s – Gewoonte – Geloof – Groepsdruk – Geldbelangen

20 • Stap 1: wat als dieren niet kunnen voelen? • Stap 2: wat als ze wel kunnen voelen?

21 Stap 2) ethisch onverantwoord: welzijnsverlies bij dieren • Dieren te verschillend van mensen voor hedendaags toegepast biomedisch onderzoek • Maar dieren wel gelijk op vlak van globale functies: bloedcirculatie, ademhaling,… • En bewustzijn (gevoelens)! • Dus: – Voor wat ethisch belangrijk is: veel gelijkenis tussen mensen en dieren – Voor wat wetenschappelijk belangrijk is: veel verschillen tussen mensen en dieren • Volgens dierproefnemers: net omgekeerd!

22 Stap 2) ethisch onverantwoord: welzijnsverlies bij dieren • Welzijn van dieren wel in rekening brengen • Verplaats jezelf in de positie van proefdieren en mensen, en weeg dan welzijnsverlies af • Welzijn van iedereen verhogen, met prioriteit voor de ergste lijders • Welzijnsverlies door kweken, opsluiten, testen en vroegtijdig doden van proefdieren • Proefdieren zijn vaak de ergste lijders

23 Stap 2) ethisch onverantwoord: welzijnsverlies bij dieren Drie V’s • Verfijnen • Verminderen • Vervangen Geloofwaardigheid van dierproefnemers? • Regelmatig schenden van 3 V’s in vroegere experimenten • Wat eten dierproefnemers? – Schending van 3 V’s meerdere keren per dag! – Dierlijke producten zijn niet nodig voor gezonde voeding – Koemelk vervangbaar door soja-, haver-, rijst-, amandel-, hazelnoot- of kokosmelk

24 Stap 3) ethisch onverantwoord: rechtenschendingen van dieren • Mensen hebben niet enkel recht op leven en welzijn • Ook basisrecht om niet gebruikt te worden als louter middel voor iemand anders zijn doelen • Mensen zijn geen gebruiksvoorwerpen – Bv. slavernij – Geen gebruik als bezit • Geen gedwongen mensproeven – zelfs niet volgens de 3 V’s – zelfs niet als het welzijn van anderen sterker zou toenemen (als mensproeven medisch goed zijn voor een meerderheid) – zelfs niet op permanent diep mentaal gehandicapte weeskinderen

25 Stap 3) ethisch onverantwoord: rechtenschendingen van dieren • Geen experimenten op permanente diep mentaal gehandicapte weeskinderen: de kwetsbaarste mensen – Geen ouders of familie om hen te beschermen – Geen mentale vermogens hoger dan die van proefdieren • Geen zelfbewustzijn • Kunnen niet praten en opkomen voor rechten • Kunnen geen vrijwillige, geïnformeerde toestemming geven – Kans dat zo’n gehandicapte ooit kan praten, is even groot als de kans dat een muis ooit kan praten • Wat is moreel relevante verschil tussen deze mens en een proefdier? • Wat rechtvaardigt het gebruik van dieren (pijn, angst, stress) in experimenten?

26 Stap 3) ethisch onverantwoord: rechtenschendingen van dieren • Rechten van dieren schenden is een vorm van discriminatie  Speciesisme (ideologie zoals racisme en seksisme)

27 Conclusie • Stap 1: heel veel dierproeven stoppen • Stap 2: nog meer dierproeven verbieden (niet enkel dierproeven voor cosmetica) • Stap 3: ongeveer alle dierproeven verbieden


Download ppt "Dierproeven: Niet wetenschappelijk Niet ethisch Stijn Bruers Bite Back 22-2-2013."

Verwante presentaties


Ads door Google